II SA/Rz 275/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2006-08-10
NSAnieruchomościŚredniawsa
ewidencja gruntównieruchomościprawo geodezyjnespór o własnośćksięgi wieczystegranice działeksąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę dotyczącą sprostowania błędu w ewidencji gruntów, uznając, że spór o własność części działki nie może być rozstrzygnięty w postępowaniu ewidencyjnym.

Skarżąca domagała się wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów, twierdząc, że część jej działek została bezpodstawnie włączona do działki sąsiadów. Organy administracji utrzymały w mocy decyzję odmawiającą wprowadzenia zmiany, wskazując na istniejący spór o własność części działki nr 1840/3, która jest jednocześnie wpisana w dwóch księgach wieczystych jako własność różnych osób. Sąd administracyjny oddalił skargę, potwierdzając, że ewidencja gruntów ma charakter informacyjny i nie rozstrzyga sporów o własność, które należą do właściwości sądów powszechnych.

Sprawa dotyczyła skargi S. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty odmawiającą wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków wsi R. Skarżąca domagała się sprostowania błędu polegającego na włączeniu części jej działek do działki sąsiadów. Organy administracji wielokrotnie rozpatrywały sprawę, a sąd administracyjny dwukrotnie uchylał wcześniejsze decyzje. Ostatecznie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę, stwierdzając, że sporna część działki nr 1840/3 jest wykazana w dwóch księgach wieczystych jako własność różnych osób, co oznacza istnienie sporu o własność. Sąd podkreślił, że ewidencja gruntów ma charakter wyłącznie informacyjny i nie jest właściwa do rozstrzygania sporów o prawo do nieruchomości, które należą do kompetencji sądów powszechnych. Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo postąpiły, odmawiając wprowadzenia zmian w ewidencji w sytuacji istnienia sporu własnościowego i braku prawomocnego orzeczenia sądu powszechnego w tej kwestii.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ prowadzący ewidencję gruntów nie jest uprawniony do rozstrzygania sporów o własność. Ewidencja gruntów ma charakter informacyjny i nie rozstrzyga sporów prawnych.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że ewidencja gruntów służy celom informacyjnym i nie jest właściwa do rozstrzygania sporów o własność. W przypadku, gdy istnieje spór o własność części działki, a ta sama część jest wpisana w dwóch księgach wieczystych jako własność różnych osób, organ ewidencyjny nie może dokonać zmiany w operacie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (16)

Główne

p.g.k. art. 20

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne

p.g.k. art. 21 § 1

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne

p.g.k. art. 22

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne

p.g.k. art. 24

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 153

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

rozp. MRRiB art. 44 § pkt 2

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków

rozp. MRRiB art. 47

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków

u.k.w.h. art. 26 § 1

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

u.k.w.h. art. 26 § 2

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

p.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ewidencja gruntów ma charakter informacyjny i nie rozstrzyga sporów o własność. Spór o własność części działki, która jest wpisana w dwóch księgach wieczystych jako własność różnych osób, nie może być rozstrzygnięty w postępowaniu ewidencyjnym.

Odrzucone argumenty

Organy administracji błędnie ustaliły, że sporna część działki nr 1840/3 została wykazana w dwóch księgach wieczystych jako przedmiot własności różnych osób. Doszło do naruszenia przepisów Konstytucji RP dotyczących ochrony własności obywateli. Naruszenie art. 26 ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 37 rozporządzenia MRRiB. Naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wnikliwego prowadzenia postępowania i wyjaśniania stanu faktycznego.

Godne uwagi sformułowania

organ prowadzący ewidencję gruntów nie jest uprawniony do rozstrzygania sporów o własność ewidencja gruntów i budynków jest tylko zbiorem informacji oraz danych o gruntach i budynkach nie rozstrzyga ona sporów o prawo do gruntu ani też takich praw nie nadaje spory dotyczące m.innymi zmiany przebiegu granic, nie mogą być rozstrzygane w postępowaniu z zakresu ewidencji gruntów

Skład orzekający

Małgorzata Wolska

przewodniczący sprawozdawca

Stanisław Śliwa

sędzia

Jolanta Ewa Wojtyna

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowana linia orzecznicza dotycząca charakteru ewidencji gruntów i braku kompetencji organów ewidencyjnych do rozstrzygania sporów o własność."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy spór o własność jest ewidentny i potwierdzony wpisami w księgach wieczystych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy konflikt między administracyjnym rejestrem nieruchomości a rzeczywistymi sporami własnościowymi, co jest częstym problemem w praktyce prawniczej.

Spór o działkę w księgach wieczystych: Kiedy ewidencja gruntów nie wystarcza?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Rz 275/06 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2006-08-10
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2006-03-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Jolanta Ewa Wojtyna
Małgorzata Wolska /przewodniczący sprawozdawca/
Stanisław Śliwa
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Ewidencja gruntów
Sygn. powiązane
I OSK 1845/06 - Wyrok NSA z 2008-01-03
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 100 poz 1086
art. 20, art. 22, art. 24, art. 21 ust. 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
par. 44 pkt 2, par. 47
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
Dz.U. 2001 nr 124 poz 1361
art. 26 ust. 1,  art. 26ust. 2
Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 11 października 2001 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o księgach wieczystych i hipotece.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Małgorzata Wolska /spr./ Sędziowie NSA Stanisław Śliwa AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 10 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów -skargę oddala-
Uzasadnienie
II SA/Rz 275/06
U Z A S A D N I E N I E
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...].01.2006 r. /[...] /, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 20 ust. 1 i 2 i art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz.U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027/ po rozpatrzeniu odwołania S. G. od decyzji Starosty [...] z dnia [...].09.2004 r. /[...] / odmawiającej wprowadzenia w ewidencji gruntów i budynków wsi R. zmiany w odniesieniu do działki nr 1840/3, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Rozstrzygnięcie uzasadniono następująco: Wnioskiem z dnia 15.03.2001 r. S. G. wystąpiła do Starostwa Powiatowego [...] o sprostowanie błędu w operacie ewidencji gruntów i budynków wsi R. odnośnie działki nr 1840/3, zarzucając, że część jej działek nr 1841 i 1842 została bezpodstawnie włączona do działki sąsiadów. Po przeprowadzeniu postępowania dowodowo-wyjaśniającego organ I instancji decyzją z dnia [...].06.2001 r. /[...] / odmówił wprowadzenia w operacie ewidencyjnym żądanej zmiany. Wskutek odwołania S. G., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego powyższą decyzję uchylił i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji /decyzję z dnia [...].09.2001 r. [...]/, a z kolei wniesiona na tę decyzję skarga przez S. K. została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 17.03.2004 r. sygn. Akt SA/Rz 2242/01. Starosta [...] po przeprowadzeniu dodatkowego postępowania dowodowo-wyjaśniającego decyzją z dnia [...].09.2004 r. /[...] / ponownie odmówił dokonania żądanej zmiany w operacie ewidencyjnym wsi R. Organ odwoławczy po rozpatrzeniu odwołania S. G. decyzją z dnia [...].11.2004 r. [...]/ uchylił powyższą decyzję organu I instancji i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wyrokiem z dnia 26.10.2005 r. sygn. Akt II SA/Rz 53/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, po rozpatrzeniu skargi S. K., uchylił powołaną wyżej decyzję z dnia [...].11.2004 r. /[...] /. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że sporny odcinek działki nr 1840/3 objęty jest dwoma księgami wieczystymi jako przedmiot własność różnych osób i w związku z tym w operacie ewidencyjnym nie może być dokonana zmiana granic tej działki, bowiem organ prowadzący ewidencję gruntów nie jest uprawniony do rozstrzygania sporów o własność. Rozpoznając odwołanie organ odwoławczy stwierdził, że S. G. powołując się na wpis w księdze wieczystej nr [...] oraz postanowienie sądowe [...] zakwestionowała wykazany w operacie ewidencji gruntów i budynków wsi R. stan odnośnie działki nr 1840/3. Zarzuciła bezpodstawne włączenie do działki sąsiadów nr 1840/3 części własnego gruntu i wnosiła o jego włączenie do jej działek nr 1841 i 1842. Organ odwoławczy wskazał, że z zebranych w sprawie dowodów wynika, iż K. D. była właścicielką parcel gruntowych nr 5648, 5649 i 5654/3 oraz parceli budowlanej nr 705. W 1962 r. zgodnie z planem sytuacyjnym sporządzonym w wyniku pomiaru na gruncie parcela nr 5648 podzieliła się na pGR 5648/1, 5648/2 i 5648/3, a parcela nr 5654/3 na pGR 5654/3, 5654/7 i 5654/8. Aktem notarialnym Rep. [...] K. D. darowała K. C. parcele gruntowe nr 5648/1, 5649 i 5654/3 oraz parcelę budowlaną nr 705, J. F. parcele gruntowe nr 5648/2 i 5654/7 i S. G. parcele gruntowe nr 5648/3 i 5654/8, ustanawiając jednocześnie służebność przejazdu i przechodu o szerokości 3 m na parcelach gruntowych nr 5654/3 i 5654/7 /wpisaną w księgach wieczystych/. Podczas założenia ewidencji gruntów wsi R. parcele gruntowe nr 5654/8 i 5648/3 utworzyły działkę ewidencyjną nr 1842, parcele gruntowe nr 5654/7 i 5648/2 – działkę ewidencyjną nr 1841, parcele gruntowe nr 5654/3, 5648/1 i 5649 oraz parcela budowlana w 705 – działkę ewidencyjną nr 1840. Aktem własności ziemi z dnia 28.10.1975 r. /[...] / S. G. została uwłaszczona działką nr 1842, natomiast aktem własności ziemi z dnia 28.10.1975 r. /[...] M. P. została uwłaszczona działką nr 1840. Następnie na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 30.06.1989 r. sygn. Akt [...] S. G. nabyła własność działki nr 1841. Podczas odnowienia w latach osiemdziesiątych operatu ewidencyjnego wsi R. mapa ewidencyjna w skali 1 : 2880 została zastąpiona mapą w skali 1 : 2000. Wówczas w miejsce działki nr 1840 wykazane zostały działki nr 1840/1, 1840/2 i 1840/3, w miejsce działki nr 1841 – działki nr 1841/1 i 1841/2, a w miejsce działki nr 1842 – działki nr 1842/1 i 1842/2. W obowiązującym operacie ewidencji gruntów i budynków wsi R. działka nr 1840/3 o powierzchni 0,05 ha, stanowiąca drogę dojazdową, wykazana jest na rzecz S. P. w ½ części oraz na rzecz M. i S. K. w ½ części i wpis ten jest zgodny z treścią księgi wieczystej nr [...]. Na rzecz S. G. w operacie ewidencyjnym wykazane są działki nr 1841/1, 1841/2, 1842/1 i 1842/2. Przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie dowodowo-wyjaśniające wykazało, że między S. G. a M. i S. K. istnieje spór o własność części działki nr 1840/3. Dla działki nr 1841 w Sądzie Rejonowym w Ł. założona jest księga wieczysta nr [...], w której prawo własności wpisane jest na rzecz J. i H. F., natomiast w księdze wieczystej nr [...] S. G. wpisana jest jako właścicielka parcel gruntowych nr 5648/3 i 5654/8. Zatem sporna część działki nr 1840/3 w granicach wykazanych na obowiązującej mapie w skali 1 : 2000 wykazana jest w dwóch księgach wieczystych jako przedmiot własności różnych osób. Stąd też z uwagi na istniejący między stronami spór o własność części działki nr 1840/3, brak jest podstaw do wprowadzenia w operacie ewidencyjnym żądanej zmiany.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na powyższą decyzję z dnia [...].01.2006 r. wniosła S. G. z zarzutem naruszenia art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 37 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, przepisów Konstytucji RP dotyczących ochrony własności obywateli i kodeksu postępowania administracyjnego /rozdział 2/. Skarżąca podkreśliła, że wnioskiem z dnia 15.03.2001 r. wystąpiła do Starostwa Powiatowego [...] o sprostowanie błędu popełnionego podczas odnowienia ewidencji gruntów wsi R. dotyczącego działek nr 1841 i 1842 stanowiących jej własność, przez które przebiegała i nadal przebiega droga dojazdowa, a która to droga została połączona z drogą stanowiącą własność M. P. Oba odcinki tej drogi połączono w jedną całość wydzielając nową działkę nr 1840/3 o pow. 0,05 ha i wpisując na własność M. P. mimo, że nie posiadała ona żadnego dokumentu własności na drogę przebiegającą przez działki nr 1841 i 1842. W ten sposób naruszono przepisy Konstytucji RP dotyczące ochrony prawa własności obywateli. W sposób opisany wyżej powstał spór między stronami, jednakże fakt ten nie może przesądzać o tym, że sprawa dotyczy sporu odnośnie przebiegu granic działek i ich powierzchni, a rozstrzygnięcie tego sporu może nastąpić w postępowaniu przed sądem powszechnym. Nieprawdą jest stwierdzenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji "zgodnie ze wskazaniem wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 26.10.2005 r. sygn. Akt II SA/Rz 78/2004", że sporna część działki nr 1840/3 poł. w R. wykazana jest w dwóch księgach wieczystych jako przedmiot własności różnych osób i nie można w związku z tym dokonać zmiany granic tej działki w operacie ewidencji gruntów. Z treści odpisu księgi wieczystej nr [...] wynika bowiem, że działka nr 1840 odpowiadała dawnym pgr nr 5648/1, 5649, 5654/3 i parceli budowlanej nr 705 oraz, że wpisu dotyczącego zmiany oznaczenia wymienionych parcel dokonano 29.08.1986 r., a więc przed odnowieniem ewidencji gruntów wsi R., natomiast kolejnego wpisu w tej księdze dokonano na wniosek z dnia 12.07.1999 r. wpisując zmianę oznaczenia działki nr 1840 na działki nr 1840/1, 1840/2 i 1840/3. Zdaniem skarżącej w szczególności organ I instancji przy załatwieniu sprawy nie przestrzegał przepisów K.p.a. dotyczących zasad postępowania administracyjnego m.in. obligujących organy administracji do wnikliwego prowadzenia postępowania i podejmowania wszelkich kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Nie zbadał tego, co podnosiła w swoim wniosku i dlatego uważa, że propozycja Starosty [...] zawarta w piśmie z dnia 12.04.2001 r. oraz wydanych przez niego decyzjach jest bezpodstawna.
Na tej podstawie skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji Starosty [...] z dnia [...].09.2004 r. /[...] /.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna. Po myśli art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza z kolei art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, który stanowi, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W związku z powyższym usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy jej wydawaniu organy naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c, w pkt 2, jak również w przypadku przewidzianym w pkt 3 tegoż przepisu. W niniejszej sprawie – wbrew zarzutom skargi – brak jest podstaw do stwierdzenia takiego naruszenia prawa, w konsekwencji więc, zgodnie z art. 151 powyższej ustawy, skarga podlegała oddaleniu.
Materiał aktowy wykazuje, że sprawa objęta zakresem skargi była już przedmiotem orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie /wyrok z dnia 17.03.2004 r. SA/Rz 2242/01, z dnia 26.10.2005 r. II SA/Rz 53/05/. Z tej przyczyny obowiązkiem Sądu jest zbadanie, niezależnie od zarzutów skargi, czy organ administracji publicznej, ponownie rozpoznający sprawę /po wyroku WSA/ wypełnił powinność wynikającą z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ stanowiącym, że "ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie (...) organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia". I tak wyrokiem z dnia 17.03.2004 r. została oddalona skarga S. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...].09.2001 r. /[...] /, wydaną na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. po rozpatrzeniu odwołania S. G. od decyzji Starosty [...] z dnia [...].06.2004 r. /[...] / odmawiającej wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów i budynków wsi R. żądanej przez nią zmiany [polegającej na włączeniu do jej działek Nr 1841 i 1842 części działki Nr 1840/3]. Do wyroku tego nie zostało sporządzone uzasadnienie, co pozwala przyjąć, że Sąd przesądził wówczas o bezzasadności zarzutów skarżącego i jednocześnie nie stwierdził innego naruszenia przepisów prawa przy wydaniu zaskarżonej decyzji. Z kolei wskazanym wyżej wyrokiem z dnia 26.10.2005 r. Sąd uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...].11.2004r. /[...] /, wydaną w myśl art. 138 § 2 K.p.a. w wyniku rozpatrzenia odwołania S. G. od decyzji Starosty [...] z dnia [...].09.2004 r. /[...] / ponownie odmawiającej uwzględnienia jej wniosku dotyczącego wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów i budynków wsi R. zmiany odnośnie działki nr 1840/3.
W omawianym wyroku z dnia 26.10.2004 r. II SA/Rz 53/05 Sąd stwierdził, że sytuacja, gdzie ten sam wycinek działki nr 1840/3 wykazany jest w dwóch księgach wieczystych /nr [...] i [...]/, jako przedmiot własności różnych osób /na rzecz S. P. oraz M. i S. K. i na rzecz S. G./ nie może zostać skorygowana w postępowaniu przed organem prowadzącym ewidencję gruntów i budynków. Organ ten nie jest powołany do rozstrzygania o własności spornego odcinka drogi /działki nr 1840/3/. Sąd też dodał, że rozstrzygając w sprawie był związany wyrokiem z dnia 17.03.2004 r. SA/Rz 2242/01, zaś kwestia stwierdzenia istnienia wpisu w innej księdze wieczystej odnośnie części tej samej nieruchomości ujawniła się dopiero w miesiącu wrześniu 2004 r. /po dołączeniu odpisów z w/w ksiąg wieczystych/, a zatem nie mogła być znana Sądowi w dniu wyrokowania w sprawie SA/Rz 2242/01.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w obecnym składzie stoi na stanowisku, wynikającym z lektury akt administracyjnych i uzasadnienia zaskarżonej decyzji z dnia [...].01.2006 r. /[...] /, iż organ II instancji – rozpatrując ponownie sprawę – wydał powyższą decyzję respektując stanowisko Sądu przedstawione w motywach wcześniej wskazanego wyroku WSA/II SA/Rz 53/05/. Nie można zatem przyjąć naruszenia w konkretnym przypadku dyspozycji z art. 153 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi cyt. wyżej.
Przede wszystkim należy podnieść, że z przepisów art. 20, 22 i 24 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz.U. z 2000 r., Nr 100, poz. 1086 ze zm./ wynika, iż ewidencja gruntów i budynków jest tylko zbiorem informacji oraz danych o gruntach i budynkach, które stanowią podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych /art. 21 ust. 1 ustawy/. Spełnia ona funkcje informacyjno-techniczne, rejestrując stany prawne ustalane w innym trybie i przez inne organy. Nie rozstrzyga ona sporów o prawo do gruntu ani też takich praw nie nadaje. Ewidencja ta winna być utrzymywana w stanie aktualności /art. 20 cyt. ustawy w zw. Z § 44 pkt 2 i § 47 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków – Dz.U. Nr 38, poz. 454/, co należy do zadań starosty /winien on dokonywać zmian zapewniających aktualność ewidencji/. Powstałe w wyniku wprowadzonych zmian do operatu ewidencji spory dotyczące m.innymi zmiany przebiegu granic, nie mogą być rozstrzygane w postępowaniu z zakresu ewidencji gruntów /vide wyrok NSA z dnia 14.11.1996 r. II SA 1824/95/. Zmian w ewidencji gruntów – dotyczy to więc i zmiany przebiegu granicy – dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych ostatecznych decyzji administracyjnych, a także innych aktów normatywnych /vide wyrok NSA z dnia 13.05.1999 r. II SA 566/99/. Ewentualne zaś kwestionowanie tych dokumentów może się odbywać w przepisanym trybie i nie należy do organów ewidencji gruntów /vide wyrok NSA z dnia 17.02.1993 r. II SA 1155/92 – ONSA 1994/2/61/.
W świetle tych wywodów, a więc co do charakteru ewidencji gruntów oraz warunków wprowadzania zmian do operatu ewidencji gruntów, a także aktualnego stanu dowodowego niniejszej sprawy, pogląd zaprezentowany w zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...].09.2004 r. /[...] / zasługuje na akceptację Sądu. W szczególności nie można zgodzić się ze skarżącą, jakoby organy obu instancji błędnie ustaliły, iż sporna część działki nr 1840/3 /drogi/ została wykazana w dwóch księgach wieczystych jako przedmiot własności różnych osób.
Otóż udokumentowany materiał dowodowy w szczególności potwierdza, że w obowiązującym operacie ewidencji gruntów i budynków wsi R. działka nr 1840/3 o pow. 0,05 ha, stanowiąca drogę dojazdową, wykazana jest na rzecz S. P. oraz M. i S. K., po ½ części i wpis ten jest zgodny z treścią księgi wieczystej nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Ł. /k. 5 i 48 akt adm. I instancji/, przy czym prawo własności wymienieni wyżej uzyskali na mocy umowy darowizny rep. [...] /k. 9 akt adm. I instancji/. W wymienionym operacie ewidencji na rzecz skarżącej S. G. wykazane są działki nr 1842/1, 1842/2 oraz 1841/1 i 1841/2 /k. 4 w/w akt/.
Skarżąca aktem własności ziemi z dnia 28.10.1975 r. nr [...] Naczelnika Gminy [...] została uwłaszczona działką nr 1842 o pow. 0,35 ha, zaś własność działki nr 1841 o poz. 0,32 ha nabyła na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 30.06.1989 r. [...] /k. 19 i 8 w/w akt/. Natomiast działką nr 1840 o pow. 1,66 ha ostała uwłaszczona M. P. – aktem własności ziemi z dnia 28.10.1975 r. – nr [...] /k. 50 w/w akt/. Podczas odnowienia operatu ewidencji gruntów wsi R. /1987 r./ dotychczasowa mapa ewidencyjna w skali 1 : 2880 została zastąpiona mapą w skali 1 : 2000 i wówczas w tym operacie w miejsce działki nr 1840 zostały wykazane działki nr 1840/1, 1840/2 i 1840/3, a w miejsce działki nr 1841 – działki nr 1841/1 i 1841/2 oraz w miejsce działki nr 1842 – działki 1842/1 i 1842/2.
Należy też podnieść, że w powołanym wcześniej wyroku z dnia 26.10.2005 r. II SA/Rz 53/05 – a związanie nim Sądu w obecnym składzie wynika z art. 153 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Sąd ustalił na podstawie kopii mapy ewidencyjnej w skali 1 : 2000 /k. 3 akt adm. I instancji/, że działka nr 1840/3 biegnie od drogi oznaczonej jako działka nr 1736/2 do działki nr 1838 i na całej swej długości jest ona wyodrębniona jako jedna działka. Mając przy tym na uwadze treść art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece /Dz.U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1361 ze zm./ przyjął, że aktualny wpis w ewidencji gruntów wsi R. wskazuje, iż księga wieczysta nr [...] prowadzona przez Sąd Rejonowy w Ł. obejmuje swoim wpisem działkę nr 1840/3 w granicach wynikających z ewidencji gruntów, a więc również na spornym odcinku.
Jak wcześniej wskazano, w wymienionej wyżej księdze wieczystej działka nr 1840/3 wpisana jest na rzecz S. P. w ½ części oraz M. i S. K. w ½ części.
W powyższym wyroku stwierdzono również, że w księdze wieczystej nr [...] również prowadzonej w Sądzie Rejonowym w Ł. widnieje wpis pgr 5654/8 i 5648/3 na rzecz skarżącej S. G., a które to parcele utworzyły później działkę nr 1842 /podczas założenia ewidencji gruntów wsi R./ i przyjmując oznaczenie nieruchomości z tej księgi wieczystej uznano, że obejmuje ona swoim wpisem sporny odcinek działki nr 1840/3.
Odpisy ze wskazanych wyżej ksiąg wieczystych, tj. nr [...], [...] znajdują się w aktach sprawy /k. 48 i 45 akt organu I instancji/, potwierdzając trafność powyższych ustaleń Sądu. Tym samym nie może zostać uwzględniony zarzut skargi, że organy administracji obu instancji błędnie ustaliły, iż sporna część działki nr 1840/3 została wykazana w dwóch księgach wieczystych jako przedmiot własność różnych osób.
W tym stanie rzeczy nie budzi jakichkolwiek wątpliwości Sądu, że istnieje spór o własność części działki nr 1840/3 między skarżącą a osobami wykazanymi jako jej właściciele – w księdze wieczystej nr [...] i aktualnym operacie ewidencji gruntów i budynków wsi R. Tym samym trafny jest pogląd organów, że dla tego rodzaju spraw droga przed organami właściwymi w sprawach ewidencji gruntów jest niedopuszczalna.
Nie można bowiem dokonywać żadnych zmian własnościowych, a należą do nich bez wątpienia zmiany granic i powierzchni działek – do takiej zmiany sprowadzało się w rzeczywistości żądanie zawarte we wniosku skarżącej - poprzez samoistne zmiany w ewidencji gruntów.
Sąd nie podziela zarzutu skargi, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia przepisów Konstytucji RP dotyczących ochrony własności obywateli. Zaskarżona decyzja, jak też poprzedzająca ją decyzja organu I instancji w żaden sposób nie rozstrzyga o stanach własnościowych, akcentuje natomiast, iż kwestie własnościowe rozstrzygają sądy.
Błędnie także zarzucono w skardze naruszenie art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 37 rozporządzenia MRRiB z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Wskazany przepis powyższej ustawy ustanawia dla ministra właściwego do spraw architektury i budownictwa upoważnienie do wydania rozporządzenia określającego sposób zakładania i prowadzenia ewidencji gruntów i budynków – nie może być więc mowy o jego naruszeniu przez organy orzekające w niniejszej sprawie. Z kolei zarzut naruszenia § 37 w/w rozporządzenia, wydanego właśnie na podstawie art. 26 ust. 2 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, nie został w skardze sprecyzowany ani tym bardziej uzasadniony, co nie pozwala na ocenę jego zasadności.
Nie jest też trafny zarzut skargi, jakoby zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem "przepisów kodeksu postępowania administracyjnego /rozdz. 2/. Na jego uzasadnienie podano jedynie, że z zasad prowadzenia postępowania administracyjnego wynika, iż organy administracji publicznej winny prowadzić postępowanie wnikliwie i podejmować wszelkie kroki do dokładnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności w sprawie, w tym również wyjaśnienia stanu stanu faktycznego. Pozwala to więc przyjąć, że czyniony jest organom zarzut naruszenia art. 7 K.p.a., który ustanawia zasadę dochodzenia prawdy obiektywnej. Badanie akt administracyjnych nie potwierdza zasadności tego zarzutu.
Mając to wszystko na uwadze Sąd doszedł do przekonania, że na zasadzie art. 151 cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI