II SA/Rz 266/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2005-07-19
NSAAdministracyjneŚredniawsa
warunki zabudowyzagospodarowanie przestrzennestrona postępowaniainteres prawnyodwołanieniedopuszczalnośćk.p.a.WSASKO

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na postanowienie SKO o niedopuszczalności odwołania, uznając, że skarżący nie byli stronami postępowania o warunki zabudowy.

Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), które stwierdziło niedopuszczalność odwołania od decyzji o warunkach zabudowy. SKO uznało, że osoby wnoszące odwołanie nie były stronami postępowania, ponieważ nie posiadały prawem określonego interesu ani nie były właścicielami/użytkownikami wieczystymi działek przylegających do inwestycji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę, podzielając stanowisko SKO co do braku przymiotu strony u skarżących.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznał skargę T. F., W. S. (kuratora spadku po M. B.), M. G. (następcy prawnego L. G.), J. N., E. N. i R. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 1997 r., które stwierdziło niedopuszczalność odwołania od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 1995 r. ustalającej warunki zabudowy dla przebudowy i modernizacji ulic. SKO uznało, że odwołujący się nie byli stronami postępowania, ponieważ nie posiadali interesu prawnego, gdyż nie byli właścicielami ani użytkownikami wieczystymi działek przylegających do inwestycji. Sąd administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę, stwierdzając, że prawo nie zostało naruszone. Podkreślono, że status strony w postępowaniu o warunki zabudowy przysługuje właścicielom lub użytkownikom wieczystym sąsiednich działek, czego skarżący nie wykazywali. Sąd zauważył również, że pierwotna decyzja o warunkach zabudowy została ostatecznie uchylona wyrokiem NSA na skutek skargi wniesionej przez strony postępowania, co czyniło postępowanie w tej sprawie bezprzedmiotowym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, osoby te nie posiadają interesu prawnego i nie są stronami postępowania.

Uzasadnienie

Status strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy przysługuje właścicielom lub użytkownikom wieczystym sąsiednich działek. Brak takiego tytułu prawnego do nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji wyklucza posiadanie interesu prawnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (12)

Główne

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 134 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.z.p. art. 39

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.z.p. art. 40

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1

P.p.s.a. art. 106 § § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 161 § § 1 pkt 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie posiadają interesu prawnego, ponieważ nie są właścicielami lub użytkownikami wieczystymi działek sąsiadujących z terenem inwestycji.

Odrzucone argumenty

Zarzuty pełnomocników skarżących dotyczące naruszenia prawa przez SKO przy stwierdzaniu niedopuszczalności odwołania.

Godne uwagi sformułowania

Pojęcie strony, jakim posługuje się art.28 Kpa może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego W postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu wykształcone zostało jednolite orzecznictwo, w świetle którego status strony mogą mieć (lub wręcz mają) właściciele lub użytkownicy wieczyści sąsiednich działek Niezależnie od przedstawionych powyżej argumentów należy zauważyć, że decyzja Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia [...] października 1995r. ustalająca dla Gminy Miasta [...] warunki zabudowy i zagospodarowania terenu na zamierzenie inwestycyjne dot. przebudowy i modernizacji odcinków ulicy L. i K. wraz z oświetleniem, poddana była kontroli instancyjnej na skutek odwołań m.in. M. N. i M. S., którzy byli stronami toczącego się postępowania... Zatem zaistniała sytuacja, że decyzja zaskarżona odwołaniem przez osoby nie będące stronami tego postępowania, została wyeliminowana z obrotu prawnego na skutek odwołań i skargi wniesionej przez strony.

Skład orzekający

Jerzy Solarski

przewodniczący sprawozdawca

Jolanta Ewa Wojtyna

członek

Maria Zarębska-Kobak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron w postępowaniu o warunki zabudowy oraz konsekwencji braku przymiotu strony."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji przepisów dotyczących planowania przestrzennego i postępowania administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zagadnienie proceduralne dotyczące definicji strony w postępowaniu administracyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje też, jak ważne jest prawidłowe ustalenie kręgu stron.

Kto jest stroną w postępowaniu o warunki zabudowy? Sąd wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Rz 266/05 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2005-07-19
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2005-03-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Jerzy Solarski /przewodniczący sprawozdawca/
Jolanta Ewa Wojtyna
Maria Zarębska-Kobak
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 28, art. 134, art. 138 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Solarski /spr./ Sędziowie NSA Maria Zarębska-Kobak AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant: st.sekr.sąd.B.Krztoń po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi T. F., W. S. – kuratora spadku po zmarłym M. B., M. G. – następcy prawnego L. G., J. N., E. N. i R. S., na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 1997 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania skargę oddala
Uzasadnienie
II SA/Rz 266/05
U Z A S A D N I E N I E
Postanowieniem z dnia [...] lipca 1997 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołań M. B., W. S., A. S., J. O., K. O., T. F., J. F., S. F., K. G., Z. G., M. M., M. K., E. K., J. N., E. N., L. G., J. I., G. M. i R. S. - reprezentowanych przez pełnomocników M. N. i M. S., na zasadzie art. 134 k.p.a. i art. 39 oraz art.40 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz. U. nr 89, poz. 414/ - stwierdziło niedopuszczalność odwołania.
W uzasadnieniu stwierdzone zostało, że decyzją z dnia [...] października 1995 r. Prezydent Miasta [...] ustalił dla Gminy Miasta [...] warunki zabudowy i zagospodarowania terenu na zamierzenie inwestycyjne dot. przebudowy i modernizacji odcinków ulicy L. i K. wraz z oświetleniem.
Od decyzji tej odwołania wniosły wyżej wymienione osoby, będąc reprezentowane przez M. N. i M. S. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie prawa polegające na błędnym określeniu przedmiotowej inwestycji oraz pominięciu wymaganych prawem odległości ulicy od zabudowy. Nadto w odwołaniu sformułowano zarzut naruszenia bliżej nieokreślonych dóbr osobistych.
Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym Kolegium wskazało, że z mocy art. 127 k.p.a. odwołanie może wnieść strona w rozumieniu art. 28 k.p.a. Oznacza to, że odwołanie może wnieść podmiot, którego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy toczące się postępowanie. Tymczasem odwołujący się nie mają prawem określonego interesu i nie byli stroną w postępowaniu I-szo instancyjnym. Nie są bowiem współwłaścicielami ani użytkownikami wieczystymi działek przylegających do inwestycji objętej zaskarżoną decyzją. Nie można przy tym uznać, że interes prawny odwołujących się wynika z miejsca zamieszkania, które znajduje się w większości przypadków kilkadziesiąt lub kilkaset metrów od działek, na których inwestycja jest projektowana. Odnośnie do stron postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu Kolegium wskazało na uchwałę NSA sygn. VI SA 13/95. Ponieważ odwołujący się nie wskazali interesu prawnego, dlatego należało postanowić jak w sentencji postanowienia.
Na postanowienie to skargę wnieśli pełnomocnicy M. N. i M. S. podnosząc, że wykazali istnienie przesłanek z art. 28 k.p.a. Zaznaczyli też, że niniejsza sprawa wiąże się ze skargą złożoną do NSA na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 1997 r., którą utrzymana została w mocy decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...].10.1995 r. o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Odpowiadając na skargę złożoną przez pełnomocników M. N. i M. S., działających w imieniu M. B., W. S., A. S., J. O., K. O., T. F., J. F., S. F., K. G., Z. G., M. M., M. K., E. K., J. N., E. N., L. G., J. I., G. M. i R. S., Kolegium wniosło o jej oddalenie i ponownie wskazało na art. 28 k.p.a., który legł u podstaw rozstrzygnięcia. Nadto stwierdziło, że brak przymiotu strony ustalony został w oparciu o wypisy z ewidencji gruntów sporządzone na dzień orzekania. Z wypisów tych wynika, że skarżący nie są stronami postępowania, bowiem ich nieruchomości, co do których przysługuje własność lub użytkowanie wieczyste, nie przylegają do działek objętych inwestycją.
Postanowieniami z dnia 15 października 1998 r. sygn. SA/Rz 1575/97 /karta 78/ i z dnia 3 grudnia 1998 r. /karta 76/ Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie-Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie odrzucił skargi W. S., A. S., J. O., K. O., J. F., S. F., K. G., Z. G., M. M., M. K., E. K., J. I. i G. M.
Po wniesieniu skargi M. B. zmarł. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2005 r. sygn. [...] Sąd Rejonowy w R. ustanowił kuratora spadku po M. B. w osobie W. S. /karta 101/. Zmarła również skarżąca L. G. /kart 152/, a jej następcą prawnym jest M. G. /karta 151/.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
skarga jest nieuzasadniona.
W niniejszej sprawie skarga została złożona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r., dlatego też na mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, ze zm.) podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stosownie do przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwaną dalej P.p.s.a. ), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast kryterium kontroli jest zgodność zaskarżonego aktu - w tym przypadku decyzji administracyjnej - z prawem. W myśl art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję (względnie postanowienie) uchyla ją w całości lub w części, jeśli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, względnie inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia stwierdzić należy, że prawo nie zostało naruszone.
Materialnoprawną podstawę decyzji organu I instancji, tj. Prezydenta Miasta [...] o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu stanowiła ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz. U. nr 89, poz. 414/. Od decyzji tej – nie będąc stronami w postępowaniu przed organem I instancji – odwołanie wniosły wskazane na wstępie osoby i Kolegium ustalając, że nie są one stronami postępowania – postawieniem stwierdziło niedopuszczalność odwołania.
U podstaw zaskarżonego postanowienia legło stwierdzenie, iż po stronie skarżących brak jest interesu prawnego w sprawie dotyczącej ustalenia warunków zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego dotyczącego przebudowy i modernizacji odcinków ulicy L. i K. wraz z oświetleniem, bowiem skarżący nie są właścicielami nieruchomości sąsiadujących bezpośrednio z działkami, których dotyczy postępowanie.
Powszechnie przyjmuje się, że istotną cechą strony w rozumieniu art.28 Kpa jest to, iż jest ona podmiotem własnych praw (interesów prawnych) lub obowiązków, które podlegają konkretyzacji w postępowaniu administracyjnym. Pojęcie strony, jakim posługuje się art.28 Kpa może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli normy prawnej, która stanowi podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku ( z uzasadnienia wyroku NSA z dnia 15.10.1998r. sygn. III SA 955/97 – nie publ.). W postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu wykształcone zostało jednolite orzecznictwo, w świetle którego status strony mogą mieć (lub wręcz mają) właściciele lub użytkownicy wieczyści sąsiednich działek ( zob. uchwały NSA z dnia 25.09.1995r. sygn. VI SA 13/95 – ONSA 4/95, poz.154, czy też z dnia 4.12.1995r., sygn. VI SA 20/95 – ONSA 2/96, poz.54).
Tymczasem skarżący T. F., zmarły M. B. (reprezentowany obecnie przez kuratora spadku – W. S.), M. G. – następca prawny L. G., a także M. N. i E. N. oraz R. S., nie legitymują się żadnym ze wskazanych powyżej tytułów do nieruchomości sąsiadującej z działkami, co do których ustalone zostały warunki zabudowy. Wynika to z wyciągu z operatu ewidencji gruntów oraz wyrysu z mapy znajdujących się w aktach administracyjnych. W takiej sytuacji stwierdzić należy, że osoby te nie miały statusu stron w postępowaniu dotyczącym warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, ustalonych decyzją z dnia [...] października 1995r. przez Prezydenta Miasta [...]. Zatem nie mogły złożyć odwołań, które zostałyby merytorycznie rozpatrzone.
Rozstrzygnięcie o braku przymiotu strony na etapie postępowania odwoławczego, w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przybrało dwie formy:
- postanowienia z art. 134 Kpa – tak jak w tej sprawie – gdzie brak przymiotu strony uznawany był za równoznaczny z niedopuszczalnością odwołania (np. sygn. I SA 1206/97),
- decyzji z art.138 § 1 pkt 3 Kpa.
Formę decyzji przyjął Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 5.07.1999r. sygn. (OPS 16/98 - ONSA nr 4 z 1999r., poz. 119) formułując tezę, że stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art.28 Kpa następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art.138 § 1 pkt 3 Kpa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w obecnym składzie opowiada się za decyzyjną formą orzekania. Niemniej jednak nawet przy przyjęciu, że wydając postanowienie, a nie decyzję Kolegium, naruszyło przepisy postępowania administracyjnego, to naruszenie to nie miało wpływu na wynik sprawy. Zarówno bowiem postanowienie z art.134 Kpa o niedopuszczalności odwołania, jak i decyzja mająca swe oparcie w art.138 § 1 pkt 3 Kpa o umorzeniu postępowania odwoławczego, dla osoby wnoszącej odwołanie ma ten sam skutek: w obu przypadkach organ odwoławczy nie dokonuje kontroli instancyjnej decyzji wydanej przez organ I instancji. Stąd też nie można przypisać Kolegium naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit.2 P.p.s.a., ze skutkiem uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Niezależnie od przedstawionych powyżej argumentów należy zauważyć, że decyzja Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia [...] października 1995r. ustalająca dla Gminy Miasta [...] warunki zabudowy i zagospodarowania terenu na zamierzenie inwestycyjne dot. przebudowy i modernizacji odcinków ulicy L. i K. wraz z oświetleniem, poddana była kontroli instancyjnej na skutek odwołań m.in. M. N. i M. S., którzy byli stronami toczącego się postępowania (obecnie M. N. i M. S. występują w charakterze pełnomocników w niniejszej sprawie). Na podstawie akt sygn. SA/Rz 1326/97, z których dowód został dopuszczony w trybie art.106 § 3 P.p.s.a. Sąd ustalił, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...].07.1997r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...].10.1995r. Decyzja ta była następnie przedmiotem skargi M. N. i M. S. do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie, który to Sąd wyrokiem z dnia 28.05.1998r. uchylił zarówno decyzję Kolegium z dnia [...].07.1997r. nr [...], jak i decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...].10.1995r. Zatem zaistniała sytuacja, że decyzja zaskarżona odwołaniem przez osoby nie będące stronami tego postępowania, została wyeliminowana z obrotu prawnego na skutek odwołań i skargi wniesionej przez strony. Okoliczność ta mogłaby stanowić podstawę umorzenia postępowania sądowego w niniejszej sprawie (art.161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.), gdyż postępowanie to de facto stało się bezprzedmiotowe.
Mając powyższe na uwadze Sąd skargę oddalił, w oparciu o art.151 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI