II SA/RZ 248/23

II SA/Rz 248/23 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2023-04-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-02-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Elżbieta Mazur-Selwa /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6133 Informacja o środowisku
Hasła tematyczne
Ochrona środowiska
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 151a § 1, art. 64a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 138 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur-Selwa po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 kwietnia 2023 r. sprawy ze sprzeciwu Stowarzyszenia A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z dnia 13 stycznia 2023 r. nr SKO.4170.73.3571.2022 w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie na rzecz wnoszącego sprzeciw Stowarzyszenia A. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
II SA/Rz 248/23
UZASADNIENIE
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie (dalej: "Kolegium", "SKO") z 13 stycznia 2023 r. nr SKO.4170.73.3571.2022 wydana w przedmiocie odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla planowanego przedsięwzięcia.
W podstawie prawnej wydanego rozstrzygnięcia wskazano art. 17 pkt 1, art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm. - dalej: "k.p.a.") oraz art. 59 ust. 1, art. 66, art. 71 ust. 1 i ust. 2 pkt 2, art. 77 ust. 1, art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r.
o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa
w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko /Dz.U. z 2022 r. poz. 1029, ze zm. – zwana dalej "ustawą o udostępnianiu informacji (...)"/ i § 3 ust. 1 pkt 83 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839 ze zm. – dalej: "rozporządzenie z 10 września 2019 r.").
Jak wynika z uzasadnienia i akt administracyjnych sprawy M.O. – firma "[...]" w B. (dalej: "Inwestor") zwrócił się do Wójta Gminy [...] o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn.: "Prowadzenie punktu zbierania odpadów" planowanego w miejscowości [...] na działkach nr [...], [...]. Do wniosku dołączona została m. in. Karta Informacyjna Przedsięwzięcia (dalej: "KIP"). Teren planowanej inwestycji nie jest objęty aktualnymi ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Planowane przedsięwzięcie polegać będzie na prowadzeniu punktu zbierania odpadów w miejscowości [...] na działkach nr [...], [...] innych niż niebezpieczne oraz niebezpiecznych, przede wszystkim odpadów zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego. Zgodnie ze wskazaną kwalifikacją przedsięwzięcie stosownie do § 3 ust 1 pkt 83 lit. a) rozporządzenia z 10 września 2019 r. kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko, w tym sporządzenie raportu o odziaływaniu na środowisko może być wymagane. Definiowane jest jako punkty do zbierania, w tym przeładunku złomu, z wyłączeniem punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych.
Dnia 1 czerwca 2021 r. Wójt Gminy [...] zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] (RDOŚ), Podkarpackiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] (PPWIS) i Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie RZGW w [...] (PGW WP RZDW) o wyrażenie opinii co do konieczności sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko i ewentualnego jego zakresu.
PGW WP RZGW w [....] uznało, że właściwym organem w sprawie wydania opinii jest Dyrektor Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (Dyrektor ZZ PGW WP). PPWIS w [...] przekazał wg. właściwości Kartę Informacyjną Przedsięwzięcia do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (PPIS) w [....].
RDOŚ pismem z 17 czerwca 2021 r. wezwał Inwestora do uzupełnienia KIP.
PPIS w [...] w opinii z 17 czerwca 2021 r. uznał za niezbędne przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia oraz określił zakres raportu.
Następnie dnia 18 czerwca 2021 r. do Wójta wpłynął protest podpisany przez mieszkańców [...]. Z ich treści wynikało, że planowana lokalizacja przedmiotowego przedsięwzięcia znajduje się pomiędzy budynkami mieszkalnymi, których właściciele korzystają ze studni kopanych. Odziaływanie zebranych odpadów na glebę i wody powierzchniowe będzie miało negatywny wpływ na zdrowie i życie mieszkańców. Powyższy materiał dowodowy został przesłany do organów opiniujących.
PGW WP ZZ w [...] pismem z dnia 25 czerwca 2021 r. wezwało Inwestora do przedłożenia uzupełnienia KIP.
Po uzupełnieniu KIP Wójt przesłał dokument do organów opiniujących celem ponownego uzgodnienia.
PGW WP ZZ w [...] w opinii z 12 sierpnia 2021 r. stwierdziło, że dla ww. przedsięwzięcia przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko nie jest wymagane i wskazał działania minimalizujące.
RDOŚ pismem z 17 sierpnia 2021 r. wezwał Inwestora do uzupełnienia KIP.
W toku postępowania Stowarzyszenie "[...]" złożyło do Wójta Gminy [...] wniosek o dopuszczenie do udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym. Wójt postanowieniem z 2 września 2021 r. dopuścił ww. Stowarzyszenie do udziału na prawach strony w przedmiotowym postępowaniu.
PPIS w [...] pismem z 27 sierpnia 2021 r. po przeanalizowaniu przedłożonego uzupełnienia KIP podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w opinii z 17 czerwca 2021 r.
PGW WP ZZ w [...] dnia 31 sierpnia 2021 r. po przeanalizowaniu przedłożonego uzupełnienia KIP podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w opinii z 12 sierpnia 2021 r.
Pismem z 6 września 2021 r. Inwestor przesłał uzupełnioną, na wezwanie organu Kartę Informacyjną Przedsięwzięcia do RDOŚ w [...], która następnie została przesłana organom opiniującym do ponownego uzgodnienia warunków realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia w dniu 10 września 2021 r. W uzupełnieniu tym inwestor dokonał zmiany kwalifikacji przedsięwzięcia zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 83 lit. a) rozporządzenia z 10 września 2019 r. definiowane jako punkty do zbierania, w tym przeładunku złomu, z wyłączeniem punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych oraz zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 83 lit. b) jako punkty do zbierania, w tym przeładunku odpadów wymagających uzyskania zezwolenia na zbieranie odpadów
z wyłączeniem odpadów obojętnych oraz punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych.
PPIS w [....] pismem z 20 września 2021 r. podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w opinii z 17 czerwca 2021 r.
PGW WP ZZ w [...] pismem z 27 września 2021 r. po przeanalizowaniu przedłożonego uzupełnienia KIP podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w opinii
z dnia 12 sierpnia 2021 r.
Pismem z 22 października 2021 r. Inwestor przesłał uzupełnioną KIP do RDOŚ.
RDOŚ dnia 9 listopada 2021 r. wydał opinię, że dla przedmiotowego przedsięwzięcia nie istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, o ile spełnione zostaną wskazane w tej opinii warunki.
Postanowieniem z dnia 17 listopada 2021 r. nr IIG.6220.1.2021 Wójt Gminy [...] nałożył obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko i określił zakres raportu wskazując, że szczególnie wnikliwej analizie winno zostać poddane przyszłe oddziaływanie przedsięwzięcia na warunki życia i zdrowia ludzi.
Dnia 22 lutego 2022 r. Inwestor przedłożył Raport o oddziaływaniu na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na prowadzeniu punktu zbierania odpadów.
W dalszej kolejności organ I instancji 23 lutego 2022 r. na podstawie art. 30, art. 33 ustawy o udostępnianiu informacji (...) zawiadomił społeczeństwo o możliwości zapoznania się z dokumentacją sprawy, w tym raportem oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko o prawie do składania uwag i wniosków oraz wystąpił do organów uzgadniających.
Stowarzyszenie wyraziło sprzeciw wobec planowanego przedsięwzięcia jako negatywnie oddziaływującego na zdrowie i życie ludzkie.
PGW WP Zarząd Zlewni w [...] pismem z 8 marca 2022 r. stwierdził, że wyraził już opinię, że dla przedmiotowego przedsięwzięcia nie istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, tym samym nie jest możliwe uzgodnienie warunków realizacji przedmiotowego zadania przez organ właściwy
w sprawach ocen wodnoprawnych.
PPIS w [...] i RDOŚ wezwali Inwestora do uzupełnienia raportu. Uzupełnienie zostało przedłożone 4 lipca 2022 r., a następnie przesłane do uzgodnienia organom opiniującym.
PGW WP Zarząd Zlewni w K. pismem z dnia 8 lipca 2022 r. po przeanalizowaniu przedłożonego uzupełnienia raportu podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w opinii z dnia 12 sierpnia 2021 r.
PPIS w piśmie z 1 sierpnia 2022 r. pozytywnie zaopiniował realizację przedmiotowego przedsięwzięcia ze wskazanymi zastrzeżeniami.
RDOŚ w postanowieniu z 26 sierpnia 2022 r. uzgodnił warunki realizacji przedsięwzięcia, szczegółowo wskazując zalecenia, które należy uwzględnić.
Dnia 9 września 2022 r. wnioskodawca dokonał autokorekty wniosku w zakresie usunięcia informacji o dostosowaniu budynku biurowego pod potrzeby budynku mieszkalnego na etapie realizacji inwestycji. Powyższe przesłane zostało do organów opiniujących.
PPIS w [...] pismem z 27 września 2022 r. stwierdził, że rozpatrzenie powyższego wniosku nie należy do jego kompetencji. Jednocześnie poinformował, że wydana opinia z 1 sierpnia 2022 r. została wydana na podstawie informacji zawartych w przedłożonej dokumentacji, w tym raporcie oddziaływania na środowisko oraz jego uzupełnieniach i jest nadal aktualna.
RDOŚ w piśmie z 4 października 2022 r. uznał, że celem planowanego przedsięwzięcia jest prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów. Adaptacja budynku biurowego na potrzeby mieszkaniowe nie stanowi nieodłącznej części przedsięwzięcia i może być ona samodzielnym zamierzeniem. Ponadto przekształcenie/adaptacja budynku biurowego nie stanowi przedsięwzięcia będącego znacząco oddziaływać na środowisko, tym samym nie wymaga uzyskania decyzji
o środowiskowych uwarunkowaniach.
PGW WP Zarząd Zlewni w [...] w piśmie z 2 października 2022 r. uznało, że organ uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z organem właściwym
w sprawach ocen wodnoprawnych. Organ 12 sierpnia 2021 r. wyraził opinię, że nie istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania tego przedsięwzięcia na środowisko. W związku z powyższym uznał, że nie jest możliwe uzgodnienie warunków realizacji przedmiotowego zadania przez organ właściwy w sprawach ocen wodnoprawnych.
Wójt pismem z 10 października 2022 r. przesłał odpowiedź Inwestorowi,
w której uznał, że nie zachodzą przesłanki dotyczące ograniczenia wniosku jak i treści decyzji poprzez usunięcie informacji o dostosowaniu budynku biurowego pod potrzeby budynku mieszkalnego na etapie realizacji inwestycji, gdyż wnioskowany przez Inwestora zakres nie był objęty procedurą oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko.
Po tak przeprowadzonym postępowaniu Wójt Gminy [...] decyzją z dnia 10 listopada 2022 r. nr IIG.6220.1.2021.2022 odmówił wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn.: "Prowadzenie punktu zbierania odpadów" planowanego w miejscowości [...] na działkach nr [...] i [...].
Organ wskazał, że po analizie wszystkich przedłożonych dokumentów i biorąc pod uwagę interesy wszystkich stron postępowania uznał, że przedmiotowe przedsięwzięcie będzie szkodliwe dla mieszkańców oraz środowiska naturalnego wsi [...], bowiem jego lokalizacja w centrum miejscowości (w ścisłej jego zabudowie) przyczyni się do degradacji środowiska oraz wysokiej uciążliwości dla mieszkańców, którzy tam mieszkają, uprawiają swoje działki oraz posiadają w bliskiej odległości studnie kopane, z których czerpią wodę do celów pitnych. Organ wskazał także na protest mieszkańców, w imieniu których Stowarzyszenie "[...]" uznało przedłożony raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko za nierzetelny i zakłamujący stan faktyczny terenu, na którym ma być zlokalizowane planowane przedsięwzięcie. W ocenie protestujących, raport nie odnosi się do miejsca lokalizacji przedsięwzięcia tj. bezpośredniego sąsiedztwa z budynkami mieszkalnymi, zaznacza jedynie powierzchowny, ogólny zapis, że sąsiaduje z gruntami rolnymi zabudowaniami, gruntami ornymi, pastwiskami. Ponadto dużym zagrożeniem będzie składowanie odpadów niebezpiecznych, które negatywnie oddziaływać będą na zdrowie i życie ludzkie. W ocenie organu I instancji sporządzony raport nie zawiera kluczowych informacji dotyczących realizowanego przedsięwzięcia, m. in. określenia ilości wód opadowych, ścieków bytowych w tym sposobu ich ujmowania i oczyszczania, oddziaływania przedsięwzięcia na wody podziemne, urządzeń które będą na wyposażeniu punktu zbierania odpadów (w tym urządzeń ważących i monitorujących szczegółowego sposobu zbierania odpadów), wentylacji hal magazynowych (po halach mają poruszać się wózki widłowe), uciążliwości związanej z wprowadzeniem gazów i pyłu do powietrza na etapie realizacji i funkcjonowania przedsięwzięcia, stężeń zanieczyszczeń na terenie powierzchni ziemi jak i na wysokości istniejącej zabudowy, aktualnego tła zanieczyszczeń podanego przez GIOŚ, obliczeń rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń, czy poziomu mocy akustycznej dla koparki i innych źródeł hałasu. Wobec powyższego oraz z uwagi na spodziewany konflikt lokalnej społeczności związany z planowaną inwestycją Wójt wydał decyzję odmowną.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył Inwestor domagając się jej uchylenia
w całości i wydania orzeczenia reformatoryjnego, tj. orzeczenia co do meritum, ewentualnie uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi
I instancji.
Strona kwestionowanej decyzji zarzuciła naruszenie art. 80 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz art. 85 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. b ustawy o udostępnianiu informacji (...) w związku z art. 7, art. 11, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i w konsekwencji ominięcie faktów istotnych dla sprawy. Wnioskodawca podał, że w sprawie zostały zrealizowane wszystkie czynności niezbędne do wydania decyzji środowiskowej o jakich mowa w art. 80 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji (...). Wraz z wnioskiem przedłożono niezbędne załączniki, w toku postępowania przedkładano uzupełnienia KIP zgodnie z wezwaniami organu I instancji i organów opiniujących. Uzyskano pozytywne stanowiska organów uzgadniających. Sporządzony został raport o oddziaływaniu na środowisko planowanego przedsięwzięcia. Zapewniono możliwość udziału społeczeństwa w toku postępowania. Odnośnie protestów mieszkańców, odwołujący podkreślił, że nie wezwano go do przedłożenia dodatkowych wyjaśnień w tej sprawie, a obawy mieszkańców nie znajdują uzasadnienia w związku z pozytywnymi opiniami organów uzgadniających. Zauważył, że pozytywne opinie w zakresie realizacji przedsięwzięcia sugerują, że planowane przedsięwzięcie w ocenie eksperckiej nie będzie stanowiło zagrożenia dla zdrowia i życia mieszkańców oraz dla środowiska. Odwołujący wskazał, że nieuzasadnione są również wskazania organu, jakoby raport nie zawierał kluczowych informacji. Strona odwołująca podała dokładnie i wyjaśniła na których stronach raportu znajdują się te informacje. Podkreśliła ponadto, że inwestor nie otrzymał żadnych wezwań do uzupełnienia raportu lub pism świadczących o wątpliwościach co do rzetelności i kompletności raportu. W drodze uzupełnień ustosunkował się do każdego punktu otrzymanych wezwań, uzasadniając w jaki sposób zagwarantuje, że nie dopuści do szkodliwego wpływu na środowisko realizacji i eksploatacji planowanego przedsięwzięcia. Organ nie przestawił faktów obiektywnych z których wynikałoby, że przeprowadzona ocena oddziaływania na środowisko wykazała negatywne oddziaływanie na środowisko lub mieszkańców. Inwestor podkreślił, że organ nie wskazał żadnej podstawy prawnej ani dowodu na fakt negatywnego wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Oran nie wziął także pod uwagę opinii organów, o których mowa w art. 77 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji (...).
Po rozpoznaniu złożonego odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w Krośnie wskazaną na wstępie decyzją z 13 stycznia 2023 r. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Na wstępie Kolegium zaznaczyło, że organ I instancji podał, że planowane przedsięwzięcie należy zaliczyć do przedsięwzięć określonych w § 3 ust. 1 pkt 83 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, co jest błędne, gdyż wskazany przepis dotyczy unieszkodliwiania lub odzysku materiałów wybuchowych, innych niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 41. Natomiast prawidłowo, zgodnie z wnioskiem Inwestora, przedsięwzięcie to zaliczane jest do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko określonych w § 3 ust. 1 pkt 83 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. Zgodnie z tym przepisem, do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się punkty do zbierania, w tym przeładunku złomu, z wyłączeniem punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych.
W dalszej kolejności wskazując na art. 59 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji (...) podał, że Wójt, po zasięgnięciu opinii PPIS w [...], RDOŚ
w [...] oraz Dyrektora Zarządu Zlewni PGW WP w [...], postanowieniem z dnia 17 listopada 2021 r. stwierdził obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania ww. przedsięwzięcia na środowisko oraz określił zakres raportu. Zaskarżona decyzja wydana została po przeprowadzeniu postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko dla tego przedsięwzięcia. W tej sytuacji - jak zaznaczyło SKO - stosownie do art. 80 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji (...), po przeprowadzeniu oceny oddziaływania na środowisko, organ wydaje decyzję
o środowiskowych uwarunkowaniach biorąc pod uwagę: wyniki uzgodnień i opinii, ustalenia zawarte w raporcie oddziaływania na środowisko, wyniki postępowania
z udziałem społeczeństwa oraz wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeśli zostało przeprowadzone. Wyjaśniło, że istotą decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest określenie wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko oraz wymagań środowiskowych, jakie powinny być spełnione, by móc zrealizować przedsięwzięcie i zminimalizować skutki negatywnego wpływu na środowisko czynników dla niego szkodliwych. Z tego powodu co do zasady wydanie decyzji negatywnej, tj. decyzji o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań, musi wynikać z konkretnie wskazanych uregulowań prawnych i ustaleń faktycznych. Poza sytuacją niezgodności lokalizacji planowanego przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony (art. 80 ust. 2 ustawy), wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach można odmówić jeszcze w razie odmowy uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska (art. 80 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 77 ust. 1 pkt 1 ustawy), braku zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany, jeżeli z oceny oddziaływania na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w innym wariancie (art. 81 ust. 1 ustawy), gdy z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000, a za realizacją przedsięwzięcia nie przemawiają konieczne wymogi nadrzędnego interesu publicznego, w tym wymogi o charakterze społecznym lub gospodarczym i brak jest rozwiązań alternatywnych (art. 81 ust. 2 ustawy), a także gdy z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że przedsięwzięcie to wpływa negatywnie na możliwość osiągnięcia celów środowiskowych, o których mowa w art. 56, art. 57, art. 59 oraz art. 61 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, o ile nie zostaną spełnione warunki, o których mowa w art. 68 pkt 1, 3 i 4 tej ustawy (art. 81 ust. 3 ustawy).
SKO podkreśliło, że organ I instancji nie wskazał żadnej z wyżej wymienionych sytuacji jako podstawy do odmowy wydania decyzji środowiskowej.
Kolegium podało ponadto, że organ wydając decyzję środowiskową winien uwzględnić także wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa. Jednakże sprzeciw lokalnej społeczności nie może być podstawą do wydania decyzji odmownej. Przepisy nakazują zapewnienie udziału społeczeństwa w postępowaniu i wzięcia pod uwagę wyników postępowania z udziałem społeczeństwa, natomiast nie nakładają obowiązku uzyskania społecznej akceptacji dla przedsięwzięcia. Żaden przepis ustawy nie uzależnia wydania pozytywnej dla inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, czy też wcześniej stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko od zgody czy akceptacji, bądź braku sprzeciwu społeczności lokalnej czy strony postępowania.
Kolegium zwróciło uwagę, że w przedmiotowej sprawie specjalistyczne organy uzgadniające pozytywnie odniosły się do realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia. Jednak to nadal organ właściwy do wydania decyzji środowiskowej podejmuje ostatecznie decyzję jakiej treści rozstrzygnięcie należy wydać opierając się nie tylko o wydane w sprawie uzgodnienia i opinie, ale o całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, który składa się na ocenę oddziaływania na środowisko. SKO zauważyło, że nie jest wykluczone wydane decyzji negatywnej nawet w sytuacji pozytywnego uzgodnienia, choć wymaga to szczegółowego uzasadnienia.
SKO wskazało, że w przedmiotowej sprawie organ I instancji powołał się na protest mieszkańców i stron postępowania, którzy obawiali się, że lokalizacja przedsięwzięcia w centrum wsi pomiędzy domami mieszkalnymi i w pobliżu uprawianych przez nich działek oraz studni kopanych będzie szkodliwa dla mieszkańców i środowiska naturalnego. Zaznaczyło jednak, że w związku z brakiem uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla wsi [...] (w którym teren ten mógłby być np. przeznaczony wyłącznie pod zabudowę jednorodzinną), nie ma przeciwwskazań, żeby niniejsze przedsięwzięcie zostało zlokalizowane na działkach należących do wnioskodawcy. Tym bardziej, że działki te były w przeszłości wykorzystywane jako stacja paliw, magazyny dla rolnictwa, warsztat samochodowy i maszyn rolniczych wraz z pomieszczeniami biurowymi. Protestujący mieszkańcy opierają swoje przekonanie o szkodliwości przedmiotowego przedsięwzięcia dla otoczenia na tej podstawie, że teren (budynki) byłego PGR nie jest przystosowany do tego typu działalności. Kolegium zaznaczyło, że właśnie w toku postępowania organ wydający decyzję środowiskową może określić takie warunki realizacji przedsięwzięcia, by zabezpieczyć środowisko, w tym okolicznych mieszkańców, przed możliwymi negatywnymi oddziaływaniami tego przedsięwzięcia (a zatem również wyraźnie wskazać warunki jakimi musi charakteryzować się teren pod planowaną inwestycję oraz budynki, wiaty, czy magazyny znajdujące się na tym terenie).
SKO wskazało na wartość dowodową raportu, który jest najważniejszym dowodem w sprawie i winien być poddany wnikliwej analizie organu wydającego decyzję. Podkreśliło, że podważenie ustaleń raportu może nastąpić co do zasady jedynie przez przedstawienie równie kompletnej analizy uwarunkowań przyrodniczych tzw. kontrraportu.
W ocenie SKO organ I instancji winien ocenić kompletność i rzetelność raportu odnośnie zgłaszanych przez mieszkańców możliwych zagrożeń związanych
z realizacją przedmiotowego przedsięwzięcia, a w przypadku stwierdzenia określonych braków winien wezwać inwestora o jego uzupełnienie lub złożenie stosowanych wyjaśnień (tak jak organy uzgadniające warunki realizacji tego przedsięwzięcia). Wskazało także na możliwość zwrócenia się przez organ
o wyjaśniania nie tylko do autora raportu, wnioskodawcy, ale także możliwość przeprowadzenia dowódu z opinii biegłego. Kolegium wskazało, że organ I instancji przytoczył zastrzeżenia dotyczące kompletności raportu, jednak inwestor nie został wcześniej wezwany do uzupełnienia raportu w tym zakresie lub dokonania jakichkolwiek wyjaśnień. Tymczasem w odwołaniu wnioskodawca szczegółowo odniósł się do podniesionych kwestii wskazując w szczególności strony raportu, na których omówiono ww. zagadnienia. SKO zauważyło, że ogólne obawy mieszkańców dotyczące niebezpieczeństwa realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia nie zostały poparte żadnym dowodem, w tym przedłożeniem stosownego kontrraportu, opracowania, czy opinii specjalistycznej.
W tak ustalonych okolicznościach Kolegium uznało, że decyzja organu
I instancji została wydana przedwcześnie, bez uprzedniego wyjaśnienia stanu faktycznego, czym naruszono art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Zaleciło by Wójt ponownie rozpoznając sprawę ocenił przedłożony przez inwestora raport
o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko (wraz z jego uzupełnieniami) przy uwzględnieniu wydanych w sprawie uzgodnień i opinii organów uzgadniających oraz ewentualnych uwag i wniosków zgłoszonych przez społeczność lokalną, w razie wątpliwości co do jego kompletności lub rzetelność przeprowadził dodatkowe postępowanie dowodowe w celu wyjaśnienia wszelkich okoliczności niezbędnych do wydania prawidłowego rozstrzygnięcia, a następnie swoją ocenę zawarł w prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu decyzji.
Od powyższej decyzji sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Rzeszowie wniosło Stowarzyszenie "[...]". Kwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzuciło:
I. naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.:
a) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez:
- niedokonanie przez Kolegium wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie, w szczególności pominięcie znaczenia protestu lokalnej społeczności, umiejscowienia inwestycji pośród zabudowań oraz wpływu inwestycji na życie i zdrowie pobliskich mieszkańców,
- nieuwzględnienie przez Kolegium w toku postępowania administracyjnego, sprzecznych z prawem działań inwestora, nakładanych karach administracyjnych skutkujących uznaniem prowadzenia przez niego działalności gospodarczej
w zakresie szerszym niż będąca przedmiotem postępowania o wydanie decyzji
o uwarunkowaniach środowiskowych,
b) art. 138 § 2 k.p.a. poprzez bezpodstawne uchylenie decyzji organu I instancji
i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia temu organowi, pomimo braku przesłanek do zastosowania powołanego przepisu, bowiem decyzja Wójta nie była obarczona uchybieniami wytkniętymi przez organ odwoławczy.
II. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
- art. 59 ust. 1, art. 66, art. 71 ust. 1 i 2, art. 77 ust. 1, art. 80 ust. 1 ustawy
o udostępnianiu informacji (...) przez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że protesty mieszkańców oraz bliskość inwestycji, w szczególności jej umiejscowienie
w centrum życiowym wsi [...] pozostaje bez wpływu na decyzję o określeniu uwarunkowań środowiskowych.
Stowarzyszenie zawnioskowało o przeprowadzenie dowodu z dołączonych dokumentów, które miały na celu wykazanie, że zamiarem inwestora było od początku i nadal jest prowadzenie działalności gospodarczej sprzecznej ze złożoną dokumentacją oraz potwierdzenia słuszności i znaczenia przeprowadzanych protestów mieszkańców miejscowości [....].
Stowarzyszenie zawnioskowało o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji
i zasądzenie kosztów postępowania.
W piśmie z 6 lutego 2023 r. SKO wskazało, że wniesiony sprzeciw jest nieuzasadniony i nie powinien zostać uwzględniony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do analizy, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły przepisów prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy, przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Przed przystąpieniem do oceny prawidłowości kontrolowanej w niniejszej sprawie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z 13 stycznia 2023 r. wskazać należy, że została ona wydana na podstawie 138 § 2 k.p.a. Stosownie do art. 64a P.p.s.a. od decyzji tej skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji (art. 64c § 1 P.p.s.a.).
Zakres kontroli decyzji wydanej w trybie art. 138 § 2 k.p.a. określony został
w art. 64e P.p.s.a. Z przepisu tego wynika, że rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Sprzeciw nie jest zatem, co do zasady, środkiem prawnym służącym kontroli materialnoprawnej podstawy decyzji ani prawidłowości zastosowania przez organ drugiej instancji przepisów prawa procesowego niezwiązanych z podstawami kasacyjnymi. Sprzeciw jest kierowany przeciwko uchyleniu decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania. Kontrola dokonywana przez sąd administracyjny w ramach tego środka ma charakter formalny. Tożsamy wniosek wynika również z art. 151a § 1 P.p.s.a. Sąd nie bada zatem w tym postępowaniu innych naruszeń prawa niż prawidłowe zastosowanie przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
W świetle tej regulacji stwierdzić należy, że organ odwoławczy, co do zasady, może wydać decyzję kasacyjną i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia wtedy, gdy postępowanie w pierwszej instancji zostało przeprowadzone
z naruszeniem norm prawa procesowego, a więc gdy organ I instancji w istocie nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w takim zakresie, że miało to istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Zwrot "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy" będący podstawą zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. jest równoznaczny z brakiem przeprowadzenia przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub
w znacznej części, co uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Powyższe należy także odnosić do sytuacji, w której nie został przeprowadzony dowód mający podstawowe i decydujące w zasadzie znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Zgodnie z art. 136 § 1 k.p.a. organ odwoławczy może bowiem przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Podkreślić należy, że organ II instancji nie jest organem wyłącznie kasacyjnym, a do jego obowiązków należy ponowne rozpatrzenie sprawy w jej całokształcie.
Po skontrolowaniu sprawy w przedstawionych aspektach Sąd uznał, że sprzeciw zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli jest decyzja SKO uchylająca decyzję o odmowie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn.: "Prowadzenie punktu zbierania odpadów" planowanego w miejscowości [...] na działkach nr [...] i [...] i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Na wstępie Sąd podziela stanowisko Kolegium, że błędnie organ I instancji zaliczył objęte wnioskiem Inwestora przedsięwzięcie do przedsięwzięć określonych
w § 3 ust. 1 pkt 83 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r.
w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Przepis ten dotyczy bowiem przedsięwzięć polegających na unieszkodliwianiu lub odzysku materiałów wybuchowych, innych niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 41. Zgodnie natomiast z wnioskiem Inwestora, przedsięwzięcie to zaliczane jest do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko określonych w § 3 ust. 1 pkt 83 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. Zgodnie z tym przepisem, do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się punkty do zbierania, w tym przeładunku złomu, z wyłączeniem punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych. Taka też kwalifikacja przedsięwzięcia została wskazana we wniosku i sporządzonej KIP.
Sąd zauważa jednakże, a czego nie dostrzegły orzekające w sprawie organy, że w przesłanym za pismem z dnia 6 września 2021 r., na wezwanie organu, uzupełnieniu KIP Inwestor dokonał zmiany kwalifikacji przedsięwzięcia zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 83 lit. a) rozporządzenia z 10 września 2019 r. definiowane jako punkty do zbierania, w tym przeładunku złomu, z wyłączeniem punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych oraz zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 83 lit. b) jako punkty do zbierania, w tym przeładunku odpadów wymagających uzyskania zezwolenia na zbieranie odpadów z wyłączeniem odpadów obojętnych oraz punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych. To uzupełnienie zostało przesłane do organów opiniujących do ponownego uzgodnienia warunków realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia. Dalsze uzgodnienia właściwych organów opiniujących oraz sporządzony dnia 26 lutego 2022 r. Raport oddziaływania na środowisko obejmowały kwalifikację przedsięwzięcia uwzgledniającą wyżej wskazaną zmianę. Zatem dokonane przez Kolegium ograniczenie przedsięwzięcia wyłączenie do § 3 ust. 1 pkt 83 lit. a rozporządzenia z 10 września 2019 r. było nieprawidłowe.
Przechodząc do oceny kontrolowanej decyzji Sąd stwierdził, że wskazane przez organ odwoławczy okoliczności nie uzasadniały zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. SKO uznało, że to organ I instancji ma obowiązek zweryfikować raport (wraz z jego uzupełnieniami) pod względem formalnym i merytorycznym w takim zakresie, by ocenić jego kompletność pod względem formalnym i treściowym, z uwzględnieniem wydanych w sprawie uzgodnień i opinii organów uzgadniających oraz ewentualnych uwag i wniosków zgłoszonych przez społeczność lokalną. W razie wątpliwości co do kompletności lub rzetelności zaleciło przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego w celu wyjaśnienia wszelkich okoliczności niezbędnych do wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Kolegium dopuściło możliwość zwrócenia się nie tylko do autora raportu czy wnioskodawcy, ale także możliwość przeprowadzenia dowodu
z opinii biegłego. Zwróciło przy tym uwagę, że protest lokalnej społeczności w stosunku do inwestycji nie może stanowić podstawy do wydania decyzji odmownej. Podkreśliło, że specjalistyczne organy uzgadniające pozytywnie odniosły się do realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia. Organ I instancji nie wskazał tymczasem żadnej z podstaw do odmowy wydania decyzji środowiskowej, a sam raport, któremu przysługuje szczególna moc dowodowa, nie został podważony dowodem
o porównywalnym znaczeniu (tzw. kontrraport).
Zdaniem Sądu, powyższa argumentacja organu odwoławczego nie uzasadniała uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, bowiem nie mieści się ona w ramach, jakie wyznaczają przesłanki ustanowione w art. 138 § 2 k.p.a. W istocie bowiem, jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, sporna w okolicznościach sprawy jest materialnoprawna ocena planowanego przedsięwzięcia z punktu widzenia jego wpływu na środowisko i możliwości odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań na podstawie przepisów ustawy o udostępnianiu informacji (...) w sytuacji, gdy przedsięwzięcie budzi jednoznaczny sprzeciw społeczności lokalnej. Zdaniem Sądu zastosowanie w takich okolicznościach przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a. jest wadliwe, bowiem to Kolegium mogło i powinno było we własnym zakresie ocenić zebrany materiał dowodowy, w tym zwłaszcza Raport, ewentualnie dopuszczając dowód z ekspertyzy w postępowaniu odwoławczym i uzupełniając materiał dowodowy we własnym zakresie, a następnie orzec stosownie do okoliczności sprawy – merytorycznie lub kasacyjnie, o ile uzupełniające dowody radykalnie zmieniłyby obraz sytuacji faktycznej.
Tut. Sąd ograniczając się do formalnej oceny decyzji, jaka może nastąpić
w następstwie wniesienia sprzeciwu, wskazuje na wiążący, choć nie w sposób absolutny, charakter stanowiska zajętego przez organy uzgadniające. Słusznie zauważyło Kolegium, że nie oznacza to jednak, że organ zwracający się o uzgodnienie musi w całości podzielić stanowisko organu uzgadniającego. Proces uzgadniania podlega bowiem weryfikacji i analizie przez organ, który może ocenić inwestycję w sposób odmienny od organu współdziałającego, jeśli przemawiają za taką ocenę wszystkie dowody zebrane w sprawie. Podkreślenia wymaga, że sporządzenie raportu, który stanowi wprawdzie najistotniejszy dowód w sprawie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, choć o "zwykłej" mocy dowodowej, nie zwalnia organów z czynienia własnych ustaleń w zakresie ochrony środowiska, zmierzających do zweryfikowania przedstawionych w raporcie danych. Orzekające organy mają obowiązek weryfikacji ustaleń raportu.
Ocena prawna materiału dowodowego i argumentacja organu I instancji, która stała się postawą odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację analizowanego przedsięwzięcia pozostaje poza ramami oceny w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Natomiast Kolegium w pierwszej kolejności zobowiązane było wykorzystać kompetencje przysługujące mu jako organowi odwoławczemu w granicach wyznaczonych art. 136 § 1 k.p.a. i w razie wątpliwości przeprowadzić dodatkowe czynności postępowania wyjaśniającego we własnym zakresie. Jeśli bowiem SKO dostrzegło wskazane przez organ I instancji zastrzeżenia odnośnie raportu, mogło
w ramach własnych kompetencji wyjaśnić je bezpośrednio u Inwestora. Tym bardziej, że w odwołaniu sam Inwestor odnosząc się do podniesionych przez Wójta zastrzeżeń, szczegółowo wskazał na których stronach raportu znajdują się budzące wątpliwość organu I instancji informacje. SKO winno zatem odnieść się do zgłaszanych zarzutów i argumentacji odwołania. W tej sytuacji automatyczne scedowanie na organ I instancji powinności wyjaśnienia wszelkich dostrzeżonych nieprawidłowości i niejasności dostrzeżonych w raporcie, bez uprzedniego skorzystania z uprawnień w zakresie postępowania dowodowego, nie mogło zostać uznane przez tut. Sąd za działanie zgodne z prawem.
Bezsporne jest, że ewentualne odmienne stanowisko organu odwoławczego odnośnie oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie stanowi podstawy do wydania decyzji kasatoryjnej na mocy art. 138 § 2 k.p.a. Dopuszczalność zastosowania tego przepisu wyznacza w pierwszej kolejności jednoznacznie zidentyfikowane naruszenie prawa procesowego przez organ I instancji. Tymczasem z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego nie wynika, jakie przepisy postępowania naruszono i w jaki sposób je naruszono. Jakie konkretnie uchybienia zawiera prowadzone przez organ I instancji postępowanie i jakie braki zawiera zebrany w jego toku materiał dowodowy. Nie wskazano jakie konkretnie braki czy uchybienia zawiera sporządzony wraz z uzupełnieniami Raport. Kolegium zwróciło jedynie uwagę na obowiązek dokonania przez organ I instancji oceny przedłożonego przez Inwestora raportu o odziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wraz z jego uzupełnieniami, przy uwzględnieniu wydanych w sprawie uzgodnień i opinii organów uzgadniających oraz ewentualnych uwag i wniosków zgłoszonych przez społeczność lokalną. Zaleciło w razie wątpliwości co do jego kompletności lub rzetelności zalecił przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego w celu wyjaśnienia wszelkich okoliczności niezbędnych do wydania prawidłowego rozstrzygnięcia.
Sąd nie podziela ww. stanowiska. Przypomnieć raz jeszcze należy, że zasadą orzekania w postępowaniu administracyjnym w drugiej instancji jest merytorycznie rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. Zastosowanie rozstrzygnięcia kasacyjnego, przewidzianego w art. 138 § 2 k.p.a., jest wyjątkiem od tej zasady, obarczonym przesłankami, uzasadniającymi jego dopuszczalność. W konsekwencji, tylko zaistnienie przytoczonych przesłanek z art. 138 § 2 k.p.a. usprawiedliwia odstąpienie od zasady merytorycznego orzekania o prawach i obowiązkach stron. Organ odwoławczy rozstrzygając niniejszą sprawę powinien był orzec merytorycznie, jeżeli dysponuje materiałem dowodowym umożliwiającym dokonanie oceny prawnej materiału dowodowego, ewentualnie uzupełnić ten materiał we własnym zakresie
i wówczas orzec stosownie do okoliczności sprawy. Oczywiście możliwe jest wydanie decyzji kasacyjnej, ale pod warunkiem, że uzupełniające dowody radykalnie zmieniłyby obraz sytuacji faktycznej.
Jako nieuzasadnione Sąd ocenił przedłużanie przez Kolegium postepowania
w sytuacji gdy organ dysponował obszernym i kompletnym materiałem dowodowym. Jak wskazano w odwołaniu w sprawie zostały zrealizowane wszystkie czynności niezbędne do wydania decyzji środowiskowej o jakich mowa w art. 80 ust. 1 ustawy
o udostępnianiu informacji (...). Wraz z wnioskiem przedłożono niezbędne załączniki, w toku postępowania przedkładano uzupełnienia KIP zgodnie z wezwaniami organu
I instancji i organów opiniujących. Uzyskano pozytywne stanowiska organów uzgadniających. Sporządzony został raport o oddziaływaniu na środowisko planowanego przedsięwzięcia. Zapewniono możliwość udziału społeczeństwa w toku postępowania.
W takiej sytuacji zadaniem organu odwoławczego była weryfikacja stanowiska organu I instancji i jednoznaczna ocena, czy jest ono prawidłowe w świetle obowiązujących przepisów prawa, czy też nie, jednak z dokonaniem oceny całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym weryfikacji raportu, z uwzględnienie argumentów podniesionych w odwołaniu oraz z odniesieniem się do stanowiska prezentowanego przez lokalną społeczność.
Organ odwoławczy w ocenie tu. Sądu nie miał podstaw do wydania decyzji kasacyjnej, gdyż nie zostały spełnione przesłanki, umożliwiające wydanie tej decyzji. W istocie bowiem uchylił się od obowiązku merytorycznego rozstrzygnięcia, a tym samym - zakończenia sprawy w administracyjnym toku instancji. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja jest więc zarówno wadliwa jak i co najmniej przedwczesna,
a podniesione w sprzeciwie Stowarzyszenia zarzuty dotyczące naruszenia art. 138
§ 2 k.p.a. słuszne.
Reasumując w sprawie nie istniały przeszkody do wykonania merytorycznej kompetencji orzeczniczej przez SKO. Sąd podkreśla, że wyrażona w art. 15 k.p.a. zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego nie może być rozumiana w ten sposób, że wszystkie istotne dowody powinny zostać przeprowadzone
w postępowaniu przed organem I instancji, a rolą organu odwoławczego jest tylko dokonanie kontroli rozstrzygnięcia tego organu. Kolegium nie podjęło chociażby próby wykazania, że ewentualne zgromadzenie niezbędnego materiału dowodowego nie mogło odbyć się w drodze uzupełniającego postępowania dowodowego w trybie art. 136 § 1 k.p.a. Organ odwoławczy korzystając z powyższego trybu mógł zweryfikować te kwestie, co w konsekwencji umożliwiałoby mu merytoryczne rozpoznanie sprawy z poszanowaniem zasady wynikającej z art. 12 § 1 k.p.a.
Uwzględniając wniesiony sprzeciw, sąd nie dokonuje oceny materialnoprawnej stanowisk organów orzekających w sprawie, gdyż pozostaje ona poza zakresem weryfikacji, dopuszczalnej w ramach oceny sprzeciwu. Oceny takiej musi dokonać organ odwoławczy w postępowaniu odwoławczym, które uaktualni się na skutek uwzględnienia sprzeciwu. Z tych też przyczyn sąd nie mógł odnieść się do zarzutów sprzeciwu odnoszących się do naruszenia przepisów prawa materialnego.
Ponownie rozpoznając odwołanie Kolegium powinno uwzględnić dokonaną przez Sąd ocenę prawną, mając na uwadze, że wydanie decyzji, o jakiej mowa w art. 138 § 2 k.p.a. jest dopuszczalne w drodze wyjątku od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy. Winien dokonać szczegółowej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym przedłożonego raportu – który to raport uwzględnia zmianę kwalifikacji przedsięwzięcia – wraz z uzgodnieniami właściwych organów opiniujących oraz z odniesieniem się do kwestii, które budzą protest lokalnej społeczności.
Mając na względzie powyższe przesłanki oraz działając na podstawie art. 151a § 1 P.p.s.a., Sąd orzekł w punkcie I wyroku o uchyleniu zaskarżonej decyzji, zasądzając jednocześnie na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 w zw. z art. 64b § 1 P.p.s.a. od skarżonego organu na rzecz strony wnoszącej sprzeciw zwrot kosztów postępowania sądowego (pkt II wyroku).