II SA/RZ 244/23

II SA/Rz 244/23 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2023-07-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-02-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Elżbieta Mazur-Selwa /przewodniczący/
Maria Mikolik /sprawozdawca/
Piotr Godlewski
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Ewidencja gruntów
Skarżony organ
Główny Geodeta Kraju
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1990
art. 20 ust. 2 pkt 1, art. 24 ust. 2a, 2b i 2c
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1634
II SA/Rz 244/23 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z 15 grudnia 2022r. GIK-11.7221.162.2022 Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie (dalej: PWINGiK), po rozpatrzeniu odwołania Jana Turka, utrzymał w mocy decyzję
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa Sędziowie WSA Piotr Godlewski AWSA Maria Mikolik /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 lipca 2023 r. sprawy ze skargi J. T. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie z dnia 15 grudnia 2022 r.nr GK-II.7221.162.2022 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie usunięcia wpisu z rejestru gruntów – skargę oddala –
Uzasadnienie
II SA/Rz 244/23
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z 15 grudnia 2022r. GIK-11.7221.162.2022 Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie (dalej: PWINGiK), po rozpatrzeniu odwołania J. T., utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z 15 września 2022 r. nr GG-I.6620.07.577.2022.AS2, umarzającą w całości postępowanie w sprawie usunięcia z rejestru gruntów wpisu o samoistnym posiadaniu działki.
Jak wynika z akt sprawy, J. T. zwrócił się do Starosty [...] z wnioskiem o niezwłoczne usunięcie z rejestru gruntów miejscowości W. fałszywego wpisu o samoistnym posiadaniu działki nr [...] przez Skarb Państwa.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Starosta [...] pismem z10 sierpnia 2022 r. nr GG-1.6621.07.208.2022.AS2 zwrócił się do J. T. o wykazanie interesu prawnego do złożenia wniosku o zmianę wpisów w ewidencji gruntów i budynków dla działki nr [...] obręb [...], gmina [...].
W reakcji na powyższe J. T. wskazał, że przedmiotowe błędne wpisy w ewidencji gruntów nie mają żadnej uzasadnionej podstawy faktycznej i prawnej, dlatego z urzędu winny zostać usunięte a jego interes prawny do złożenia wniosku w tym przedmiocie wynika z faktu, że wpisany jest w księgach wieczystych nr [...] i [...] jako aktualny właściciel przedmiotowej nieruchomości.
W wyniku przeprowadzonego postępowania Starosta [...] decyzją z 15 września 2022 r. nr GG-I.6621.07.208.2022.AS2 orzekł o umorzeniu w całości postępowania w sprawie usunięcia z rejestru gruntów miejscowości W. wpisu o samoistnym posiadaniu działki nr [...] przez Skarb Państwa oraz gospodarza zasobu nieruchomości - Urzędu Gminy w [...].
W uzasadnieniu ww. decyzji organ I instancji przedstawił dokonane w sprawie ustalenia i motywy podjętego rozstrzygnięcia. Wskazał, że w rejestrze gruntów obrębu [...] działka nr [...] figuruje w pozycji rejestrowej [...], w której jako władający na zasadach samoistnego posiadania wpisany jest Skarb Państwa a jako gospodarz zasobu nieruchomości - Urząd Gminy w [...]. Organ I instancji podniósł, że wykazana przez wnioskodawcę księga wieczysta nr [...] urządzona jest dla działek nr [...] i [...] a nr [...] urządzona jest dla działki nr [...]. Wobec powyższego wskazał, że księgi te nie obejmują działki nr [...], a tym samym nie wynika z nich prawo własności wnioskodawcy do przedmiotowej działki.
Odwołanie od ww. decyzji złożył J. T., wnosząc [pic]o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący podniósł, że działki nr [...] i nr [...] jako całość, wcześniej pgr [...], były i są we władaniu skarżącego i poprzedników prawnych.
PWINGiK, działając na podstawie art. 136 k.p.a., zwrócił się do Organu I instancji o uzupełnienie materiału dowodowego. Po otrzymaniu żądanych dokumentów zawiadomił zainteresowane strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań stosownie do wymogu art. 10 § 1 k.p.a. a na żądanie Skarżącego przesłał mu kopię dokumentów z akt sprawy.
Następnie opisaną na wstępie decyzją z 15 grudnia 2022r., działając na podstawie art.138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm.) - dalej k.p.a. oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (jedn. tekst Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 z późn. zm.) - dalej ustawa Pgik, Organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty.
W uzasadnieniu wskazał, że bezprzedmiotowość postępowania oznacza, że przesłanka umorzenia postępowania może istnieć jeszcze przed wszczęciem postępowania, co zostanie ujawnione dopiero w toczącym się postępowaniu, a może ona powstać także w czasie trwania postępowania, a więc w sprawie już zawisłej przed organem administracyjnym. Bezprzedmiotowość postępowania może wynikać z przyczyn podmiotowych, bądź przedmiotowych. Zgodnie z art. 61 § 1 k.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Stosownie zaś do art. 28 k.p.a. stroną w postępowaniu administracyjnym jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Organ odwoławczy stwierdził, że na gruncie niniejszej sprawy krąg podmiotów mających legitymację procesową w inicjowaniu postępowania aktualizacyjnego samodzielnie zakreśla norma art. 24 ust. 2a pkt 2 w związku z art. 20 ust. 2 pkt 1 Pgik, nie odwołując się przy tym do pojęcia interesu prawnego, o którym mowa w art. 28 k.p.a. Stronami postępowania dotyczącego [pic]zmiany danych ewidencyjnych są właściciele lub inne podmioty władające konkretną działką ewidencyjną.
Mając na względzie powyższe Organ odwoławczy stwierdził, że J. T. nie wykazał istnienia po swojej stronie interesu prawnego do wszczęcia postępowania aktualizacyjnego wskazanego w art. 24 ust. 2a pkt 2 Pgik. Z przedłożonego wraz z odwołaniem materiału dowodowego uzupełnionego na wezwanie PWINGiK wynika, że ewidencja gruntów dla obrębu [...] zgodnie z przepisami dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów (Dz. U. Nr 6, poz. 32) została założona w latach 60-tych. W wyniku ww. prac geodezyjnych został sporządzony pierworys mapy ewidencji gruntów wsi W. w skali 1:2880, wchodzący w skład operatu technicznego nr [...]. Na podstawie wówczas obowiązujących przepisów granice działek określał przebieg linii głównie według faktycznego stanu władania, wkreślonych następnie na matryce mapy ewidencyjnej w skali 1:2880.
W wyniku tych prac w przedmiotowym zakresie sporządzony został "Protokół nr [...] stwierdzenia stanu władania gruntami" z dnia [...].03.1968 r., z którego wynika, że m.in. działka nr [...], stanowiąca drogę wiejską była we władaniu Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej w [...].
Na podstawie rejestru gruntów wsi W. założonego w 1969 r. ustalono, że jako osobę władającą m.in. działką nr [...], zaliczoną do dróg wiejskich pierwotnie wpisano Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej w [...], a następnie Urząd Gminy w [...]. Z akt sprawy wynika również, że w latach siedemdziesiątych na terenie wsi W. zostały [pic]przeprowadzone kompleksowe postępowania uwłaszczeniowe zgodnie z ustawą z dnia 26 październik 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250) na podstawie wówczas obowiązującej mapy ewidencyjnej. Na stan wynikający z założenia ewidencji gruntów dla działek zostały wydane akty własności ziemi. Z akt sprawy wynika, że działka nr [...] nie była objęta postępowaniem uwłaszczeniowym i nie został wydany dla niej akt własności ziemi.
Organ odwoławczy na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego ustalił także, że w latach 80-tych XX wieku przeprowadzone zostało odnowienie ewidencji gruntów dla obrębu [...] (modernizacja ewidencji gruntów), w wyniku którego został sporządzony operat techniczny nr [...] (nowy nr [...]). Z załączonego do akt sprawy wykazu zmian gruntowych, opracowanego w wyniku prac geodezyjnych i kartograficznych, których rezultaty zawiera ww. operat nr [...] wynika, że działka nr [...] zmieniła oznaczenie na działkę nr [...].
Z rejestru gruntów wsi W. powstałego w wyniku ww. dokumentacji geodezyjnej nr [...] wynika, że jako osoba władająca gruntem m.in. działki nr [...] o pow. 0,02 ha wpisany został Urząd Gminy [...].
W obowiązującym operacie ewidencyjnym w jednostce rejestrowej [...] dla działki nr [...] jako podmiot ewidencyjny związany z władaniem samoistnym wpisany jest Skarb Państwa, natomiast Urząd Gminy [...] figuruje jako podmiot w którym gospodarowaniu znajduje się przedmiotowa ww. działka.
Wobec powyższego stanu faktycznego oraz w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy PWINGiK stwierdził, że prawny status działki nr [...], będącej drogą wiejską jest nieuregulowany i nie został ustalony dla niej właściciel.
W kwestii dotyczącej gruntów należących do J. T. na podstawie uproszczonego wypisu z rejestru gruntów (stan na dzień [...].09.2022r.) organ odwoławczy ustalił, że zainteresowany figuruje jako właściciel nieruchomości oznaczonej w operacie ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. 0,08, obręb [...], na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego Wydział Cywilny o zgodny dział spadku po M. T. i zniesienie współwłasności z [...] maja 2016 r., sygn. [...].
Z akt rozpatrywanej sprawy wynika również, że dla nieruchomości w skład, której wchodzi m.in. ww. działka prowadzona jest księga wieczysta nr [...], z której wynika, że właścicielem tej działki jest M. T. Należy wskazać, że w dziale III ww. księgi jest wpis o treści ostrzeżenie o niezgodności treści księgi wieczystej przeciwko ujawnionemu w księdze wieczystej prawu własności przedmiotowej nieruchomości M. T. na rzecz prawa własności J. T. syna M. i A.
Odnosząc się do argumentacji Skarżącego, zawartej w piśmie z 11 sierpnia 2022 r., Organ odwoławczy stwierdził, że kwestię własności działek należących do J. T. rozstrzyga treść ksiąg wieczystych urządzonych dla tych nieruchomości. W związku z powyższym Organ odwoławczy podzielił dokonane w sprawie ustalenia Organu I instancji, który w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podał, że "wykazana przez wnioskodawcę księga wieczysta nr [...] urządzona jest dla działek nr [...] i [...] a nr [...] urządzona jest dla działki nr [...]". Ponadto w toku postępowania zainteresowany nie wykazał, aby władał przedmiotową nieruchomością na zasadach samoistnego posiadania.
[pic] Zatem w świetle przedstawionego wyżej stanu faktycznego oraz stanu prawnego, żądanie J. T. usunięcia z rejestru gruntów miejscowości W. wpisu o samoistnym posiadaniu działki nr [...] przez Skarb Państwa oraz gospodarza zasobu nieruchomości — Urzędu Gminy w [...] uznano za złożone przez podmiot nieposiadający legitymacji procesowej do aktualizacji danych ewidencyjnych w ww. zakresie, co stanowiło podstawę do umorzenia postępowania w całości na podstawie art, 105 k.p.a.
Odnosząc się do zarzutów odwołania Organ odwoławczy stwierdził, że powołana przez Skarżącego "mapa katastralna" stanowi materiał archiwalny i przestawia jedynie wartość historyczną, zatem nie może być podstawą aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, ponieważ przedstawia aktualnie nieobowiązujący stan katastralny kwestionowanej nieruchomości sprzed wielu lat. Od tego czasu do chwili obecnej nastąpiły zmiany w oznaczeniu tej nieruchomości i obecnie w operacie ewidencyjnym wykazane są działki a nie parcele.
J. T. wniósł skargę na ww. decyzję PWINGiK z 15 grudnia 2022r. Podniósł, że zaskarżona decyzja jest błędna i winna być uchylona. Wniósł również o przyznanie zwrotu kosztów postępowania, jak również oświadczył, że zrzeka się rozprawy.
Zdaniem Skarżącego nie zachodzi jakakolwiek causa do twierdzenia, że jakaś (bliżej dotąd nieokreślona) stationes fisci Skarbu Państwa wykonuje jakieś akty samoistnego posiadania na części pgr [...] (obecnie działka [...]) a Urząd Gminy [...] jest jej "gospodarzem". Wskazana nieruchomość szczepowa od pokoleń była we władaniu poprzedników prawnych Skarżącego, który to władztwo kontynuuje (art. 336, 339, 340 kc ).
W przekonaniu Skarżącego, jako co najmniej samoistny posiadacz ww. nieruchomości ma w pełni interes prawny bycia stroną. Uznanie przez Organy, że nie wykazał legitymacji procesowej jest jego zdaniem nieporozumieniem, skoro nigdy wcześniej o to nie był wzywany. To Skarb Państwa nie wykazał swego interesu prawnego i uprawnienia bycia stroną, podobnie jak i rzekomy "gospodarz" Urząd Gminy [...]. Powołane w uzasadnieniu decyzji zapisy w ewidencji nie są oparte na jakichkolwiek zdarzeniach faktycznych lub prawnych. Brak jakiegokolwiek dowodu na podział pgr [...] i wydzielenie z niej "drogi wiejskiej (działka [...] - [...]). Skarżący zakwestionował również "dezawuowanie wartości" pierwotnej mapy katastralnej i "przypisanie" jej jedynie walorów historycznych.
W odpowiedzi na skargę PWINGiK w Rzeszowie wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259, ze zm. – dalej: P.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd po rozpoznaniu sprawy w wyżej wskazanych granicach stwierdził, że skarga jako niezasadna podlega oddaleniu. Sąd podzielił stanowisko Organów, że zachodziła bezprzedmiotowość postępowania z przyczyny podmiotowej, polegającej na braku legitymowania się przez Skarżącego interesem prawnym, umożliwiającym mu złożenie skutecznego wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie aktualizacji danych, zawartych w ewidencji gruntów i budynków.
Zgodnie z art. 24 ust. 2a, 2b i 2c Pgik informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji na dwa sposoby tj. z urzędu albo na wniosek. Niezależnie od sposobu wszczęcia postępowania aktualizacja informacji może nastąpić w drodze czynności materialno-technicznej albo w drodze decyzji administracyjnej (art. 24 ust. 2b Pgik ). Aktualizacja z urzędu przewidziana jest w sytuacji, gdy zmiany informacji wynikają z przepisów prawa, dokumentów wskazanych w art. 23 ust. 1-4 Pgik, materiałów zasobu lub z wykrycia błędnych informacji. Aktualizacja na wniosek jest zaś możliwa, gdy z inicjatywą wszczęcia postępowania wystąpią podmioty wymienione w art. 24 ust. 2a pkt 2 Pgik
Przepis art. 24 ust. 2a pkt 2 Pgik wskazuje, że chodzi o podmioty, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 Pgik, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Postępowanie aktualizacyjne może być zatem wszczęte na wniosek, ale tylko oznaczonego kręgu osób. W orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje się, że przepis art. 24 ust. 2a pkt 2 Pgik autonomicznie określa krąg podmiotów mających legitymację procesową w inicjowaniu postępowania aktualizacyjnego, co oznacza, że nie ma w tych sprawach zastosowania art. 28 k.p.a. Przepis art. 24 ust. 2a pkt 2 Pgik stanowi bowiem lex specialis wobec art. 28 k.p.a., wyłączając ten ostatni jako podstawę wyznaczającą zakres podmiotowy postępowania aktualizacyjnego (por. wyroki NSA z dnia 21 kwietnia 2022 r., I OSK 772/19; z dnia 16 kwietnia 2020 r., I OSK 1011/19 oraz z dnia 10 czerwca 2020 r., I OSK 2140/19, opubl. w internetowej bazie: orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej CBOSA).
Przepis art. 24 ust. 2a pkt 2 Pgik określając zakres podmiotów legitymowanych do złożenia wniosku o wszczęcie postępowania aktualizacyjnego odwołuje się do przepisu art. 20 ust. 2 pkt 1 Pgik , a ponadto wskazuje na władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania (art. 24 ust. 2a pkt 2 in fine). Skutkiem odesłania do art. 20 ust. 2 pkt 1 Pgik jest uznanie, że wniosek o aktualizację informacji w ewidencji gruntów i budynków mogą złożyć właściciele nieruchomości. Ponadto w odniesieniu do nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego - oprócz właścicieli także inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, znajdują się te nieruchomości. Zaś w odniesieniu do gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli - osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Niezależnie jednak od odesłania do art. 20 ust. 2 pkt 1 Pgik w treści art. 24 ust. 2a pkt 2 Pgik wskazano, że wniosek o dokonanie aktualizacji może złożyć władający gruntem na zasadach samoistnego posiadania. Wykładnia językowa normy zawartej w art. 24 ust. 2a pkt 2 Pgik prowadzi do wniosku, że do kręgu podmiotów legitymowanych do zainicjowania postępowania aktualizacyjnego zaliczyć należy nie tylko te podmioty, które władają gruntami na zasadach samoistnego posiadania, a są wskazane w art. 20 ust. 2 pkt 1 Pgik. Wniosek o dokonanie aktualizacji może złożyć także każdy inny podmiot będący władającym gruntem na zasadach samoistnego posiadania. Gdyby miało chodzić o posiadaczy samoistnych wskazanych w art. 20 ust. 2 pkt 1 Pgik to dodatkowe wskazanie na osoby władające gruntami na zasadzie samoistnego posiadania zawarte w art. 24 ust. 2a pkt 2 in fine byłoby zbędne (zob. wyrok WSA w Gliwicach z 24 lutego 2023r., II SA/Gl 1743/22, dost. baza CBOSA).
Z regulacji art. 24 ust. 2a pkt 2 Pgik wynika zatem, że samoistny posiadacz gruntu (działki ewidencyjnej) posiada interes prawny w inicjowaniu postępowania aktualizacyjnego odnoszącego się do tego gruntu. Z wnioskiem o dokonanie aktualizacji może wystąpić zarówno władający na zasadach samoistnego posiadania gruntem o nieustalonym właścicielu, jak i władający na zasadach samoistnego posiadania gruntem o ustalonym właścicielu. Przepis art. 24 ust. 2a pkt 2 in fine tworzy nową autonomiczną podstawę, dającą szczególne uprawnienie podmiotom, które twierdzą, że są samoistnymi posiadaczami i nie są wpisane do rejestru – do złożenia wniosku o aktualizację ewidencji (por. wyrok NSA z dnia 13 lutego 2018 r., I OSK 765/16, opubl. w CBOSA).
W niniejszej sprawie Skarżący domagał się aktualizacji danych zawartych w ewidencji, poprzez wykreślenie z rejestru gruntów dla dz. nr [...] wpisu o samoistnym posiadaniu tej działki przez Skarb Państwa. Skarżący został przez Organ I instancji wezwany do wykazania legitymacji do złożenia przedmiotowego wniosku. Należy zaznaczyć, że w wezwaniu z 10 sierpnia 2022r precyzyjnie powołano treść art. 24 ust. 2a pkt 2 Pgik i wyjaśniono, że z wnioskiem o zmianę wpisów w ewidencji gruntów i budynków mogą się zwrócić właściciele, jak również władający gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Skarżący w reakcji na ww. wezwanie nie wykazał w żaden sposób, by władał działką nr [...]. Przedstawił jedynie odpisy KW, z których wynikało, że dysponuje prawem własności do działek o nr [...] i [...]. Względem działki nr [...], objętej przedmiotowym wnioskiem Skarżący nie wykazał jakiegokolwiek tytułu prawnego, jak również nie przedstawił dowodów na okoliczność faktycznego władania ww. działką. Na etapie postępowania odwoławczego Skarżący wskazywał natomiast, że pgr [...] (obecnie jest częścią dz. [...] i [...]) stanowiła własność jego babki macierzystej. Z kolei parcela [...] stanowiła własność rodziny K., co wynika z zamkniętego Lwh i nigdy nie stanowiła własności Skarbu Państwa. Babka macierzysta Skarżącego pierwotnie miała być zamężna z K. a następnie jako M. L. była właścicielką pgr [...]. Skarżący wyraził przypuszczenie, że pgr [...] i [...] mogły stanowić nieruchomość szczepową. Powyższe twierdzenia Skarżącego odnoszą się do zdarzeń o znaczeniu historycznym i w żadnym wypadku nie mogą świadczyć o wykazaniu przez Skarżącego, że aktualnie włada przedmiotową nieruchomością na zasadach samoistnego posiadania.
Jak wynika z ustaleń organów wpisanie w ewidencji Skarbu Państwa jako władającego na zasadach samoistnego posiadania działką nr [...] stanowi konsekwencję ustalania stanu władania w latach 60. XX wieku. W protokole stanu władania z [...] marca 1968 roku wpisano, że działka wówczas oznaczona nr [...] – droga wiejska - znajduje się we władaniu Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej w [...]. Należy przy tym uwzględnić przepisy, które wówczas regulowały sposób zakładania i prowadzenia ewidencji gruntów a w szczególności przepisy instrukcji Ministra Rolnictwa z dnia 21 kwietnia 1955 r. w sprawie zakładania i prowadzenia ewidencji gruntów, zasad sporządzania wykazów gruntów oraz opłat za odrysy z map i za odpisy oraz wyciągi z rejestrów i dokumentów stanowiących część składową operatu ewidencyjnego na obszarze gromad, osiedli i miast nie stanowiących powiatów (M.P. Nr 38, poz. 379), wydanej na podstawie dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 6, poz. 32). Otóż zgodnie z § 13 ust. 1 tej instrukcji, przed przystąpieniem do zakładania rejestru gruntów na podstawie dokumentów, wymienionych w § 12 pkt 1, 2 i 3, należało uaktualnić je w drodze wizji lokalnej w jednostce ewidencyjnej co do:
1) osoby (prawnej lub fizycznej) będącej właścicielem gruntu lub władającej gruntem;
2) granic i powierzchni gruntów użytkowanych przez tę osobę (pkt 1);
3) sposobu użytkowania gruntów;
4) granic i powierzchni jednostki ewidencyjnej.
Szczególną uwagę należało zwrócić na wyjaśnienie obecnego sposobu użytkowania gruntów tam, gdzie istniało prawdopodobieństwo powstania znacznych zmian w dotychczasowym sposobie użytkowania w porównaniu ze stanem figurującym w dokumentach, stanowiących podstawę do założenia rejestru (§ 13 ust. 2 instrukcji).
Zgodnie z § 14 instrukcji, aktualizacja dokumentów (§ 12) co do osoby następowała na podstawie oświadczenia zainteresowanego właściciela lub osoby władającej gruntem oraz poświadczenia przedstawicieli prezydium rady narodowej (gromadzkiej, miejskiej, osiedla), biorących udział w wizji lokalnej, a znających miejscowe stosunki.
Zgodnie z § 15 instrukcji aktualizacja dokumentów (§ 12) co do granic i powierzchni gruntów oraz sposobu ich użytkowania następowała przez porównanie stanu przedstawionego w tych dokumentach ze stanem istniejącym na gruncie (ust. 1). Szczególną uwagę należy zwrócić na treść § 15 ust. 2 instrukcji, który obowiązywał w trakcie zakładania ewidencji gruntów w latach 60-tych. Zgodnie z tym przepisem, w razie stwierdzenia w czasie wizji lokalnej, że grunty figurujące w dokumentach uległy podziałowi, zamianie itp., należy te zmiany uwzględnić w drodze pomiaru. Zatem przy zakładaniu ewidencji wówczas uwzględniano rzeczywisty stan władania na gruncie.
Zatem ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika by Skarżący dysponował tytułem prawnym względem dz. nr [...], jak również by posiadał status osoby władającej ww. działką na zasadach samoistnego posiadania.
Wobec powyższego skarżący nie należy do żadnej z kategorii podmiotów wskazanych w art. 24 ust. 2a pkt 2 Pgik. Tym samym nie posiadał legitymacji procesowej do inicjowania postępowania aktualizacyjnego co do informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków dotyczącej ww. działki. Dodać należy, że o tym, czy dany podmiot jest stroną postępowania administracyjnego nie decyduje sama wola lub subiektywne przekonanie tej osoby, czy też dopuszczenie jej przez organ do udziału w tym postępowaniu, lecz okoliczność, czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danej osoby jako "interes prawny". Interes prawny ma bowiem charakter materialnoprawny i stąd musi istnieć norma prawa przewidująca w określonym stanie faktycznym i w odniesieniu do konkretnego podmiotu możliwość wydania określonego aktu. Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, a więc sytuację, w której określony podmiot jest zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, lecz nie znajduje ono oparcia w przepisach prawa materialnego powszechnie obowiązującego (por. wyrok NSA z 14 stycznia 2015 r., I OSK 1751/13, opubl. w CBOSA; wyrok NSA z 26 lutego 2014 r., II GSK 1916/12, niepubl.).
Sąd uznał więc, że Organy trafnie przyjęły, że w niniejszej sprawie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania, która występuje m.in. wówczas, gdy podmiot nieuprawniony zgłosił inicjatywę wszczęcia postępowania (por. uchwała Składu Siedmiu Sędziów NSA z dnia 5 lipca 1999 r., OPS 16/98, opubl. w CBOSA).
Z tych przyczyn Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 P.p.s.a.