II SA/Rz 225/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2021-04-15
NSAinneWysokawsa
szkolnictwo wyższewznowienie studiówskreślenie z listy studentówpraca dyplomowaprawo o szkolnictwie wyższym i nauceregulamin studiów WSAdecyzja administracyjna

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Rektora odmawiającą wznowienia studiów studentowi skreślonemu z listy z powodu niezłożenia pracy dyplomowej, uznając, że prawo do wznowienia studiów na podstawie regulaminu uczelni nie wygasło, mimo zaprzestania prowadzenia danego profilu studiów przez uczelnię.

Sąd administracyjny rozpoznał skargę studenta T.R. na decyzję Rektora odmawiającą zgody na wznowienie studiów. Student został skreślony z listy z powodu niezłożenia pracy dyplomowej, mimo wielokrotnych przedłużeń terminu. Uczelnia zaprzestała prowadzenia danego profilu studiów. Sąd uchylił decyzję Rektora, uznając, że student miał prawo ubiegać się o wznowienie studiów na podstawie regulaminu uczelni w ciągu dwóch lat od skreślenia, nawet jeśli uczelnia zaprzestała prowadzenia danego kierunku, a także wskazał na wadliwość postępowania odwoławczego z powodu braku podpisu na odwołaniu.

Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Rektora utrzymująca w mocy decyzję Prorektora o odmowie udzielenia zgody na wznowienie studiów studentowi T.R., który został skreślony z listy studentów z powodu niezłożenia pracy dyplomowej w terminie. Uczelnia argumentowała, że zaprzestała prowadzenia danego profilu studiów (informatyka, profil ogólnoakademicki) zgodnie z nowymi przepisami Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce, a student utracił status studenta z przyczyn przez siebie zawinionych. Student podnosił, że spełnił wszystkie wymagania programowe poza złożeniem pracy dyplomowej i miał prawo do wznowienia studiów na podstawie regulaminu uczelni w ciągu dwóch lat od skreślenia. Sąd uznał skargę za zasadną. Po pierwsze, stwierdził wadliwość postępowania odwoławczego, wskazując na brak podpisu na odwołaniu, co stanowiło naruszenie zasady skargowości. Po drugie, Sąd przyznał rację skarżącemu co do prawa do wznowienia studiów. Podkreślił, że w dacie zaprzestania przez uczelnię prowadzenia danego profilu studiów, student był jeszcze studentem, a jego odwołanie nie było jeszcze rozpatrzone. W ocenie Sądu, § 38 pkt 9 Regulaminu studiów dawał studentowi prawo do ubiegania się o wznowienie studiów w ciągu dwóch lat od skreślenia, niezależnie od przyczyn skreślenia i zaprzestania prowadzenia kierunku przez uczelnię. Sąd uznał, że interpretacja organu odwoławczego, zgodnie z którą termin dwóch lat dotyczy wznowienia studiów, a nie złożenia pracy dyplomowej, była błędna. Ponadto, Sąd wskazał na naruszenie praw nabytych studenta, gdyż nowe przepisy regulaminu ograniczyły jego możliwość wznowienia studiów. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, nakazując organowi ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wskazanej wykładni prawa oraz wezwanie do uzupełnienia braków formalnych odwołania.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, student ma prawo ubiegać się o wznowienie studiów na podstawie § 38 pkt 9 Regulaminu studiów w ciągu dwóch lat od daty skreślenia, niezależnie od przyczyn skreślenia i zaprzestania prowadzenia kierunku przez uczelnię.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że § 38 pkt 9 Regulaminu studiów przyznaje studentowi prawo do wznowienia studiów w określonym terminie, nawet jeśli uczelnia zaprzestała prowadzenia danego profilu. Interpretacja organu odwoławczego była błędna, a odmowa wznowienia naruszała prawa nabyte studenta.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 127 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o szkolnictwie wyższym art. 212 § ust. 1b

Ustawa z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce art. 82

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce art. 15 § ust. 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa COVID-19 art. 15 zzs4 § 3

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Prawo o szkolnictwie wyższym

Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Student miał prawo do wznowienia studiów na podstawie § 38 pkt 9 Regulaminu studiów w ciągu dwóch lat od skreślenia, niezależnie od zaprzestania prowadzenia kierunku przez uczelnię. Decyzja organu odwoławczego była wadliwa z powodu rozpoznania niepodpisanego odwołania. Odmowa wznowienia studiów naruszała prawa nabyte studenta.

Odrzucone argumenty

Uczelnia zaprzestała prowadzenia danego profilu studiów, a student utracił status studenta z przyczyn zawinionych, co uniemożliwiało wznowienie studiów. Art. 82 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce nie miał zastosowania do sytuacji studenta.

Godne uwagi sformułowania

Sytuacja ta uległa jednak zmienia przed organem II instancji. Nadal pozostało jednak uprawnienie do wznowienie studiów na podstawie § 38 pkt 9 Regulaminu, o co wyraźnie wnioskował skarżący. Całkowicie nieuprawnione jest przy tym stanowisko organu II instancji, że przewidziany w § 38 pkt 9 Regulaminu, termin dwóch lat dotyczy wznowienia studiów a nie terminu złożenia pracy dyplomowej. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie mamy do czynienia z analogiczną sytuacją. Skarżący zostaje pozbawiony możliwości skorzystania z przysługującego mu prawa wznowienia studiów po skreśleniu go z listy studentów z tej przyczyny, że szkoła nie kontynuuje nauki na profilu, na którym skarżący rozpoczął studia.

Skład orzekający

Elżbieta Mazur-Selwa

przewodniczący

Karina Gniewek-Berezowska

sprawozdawca

Magdalena Józefczyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia studiów po skreśleniu z listy studentów, prawa nabyte studentów w kontekście zmian przepisów prawnych oraz wadliwość postępowania administracyjnego z powodu braków formalnych odwołania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji studenta skreślonego z powodu niezłożenia pracy dyplomowej, który spełnił inne wymagania programowe, oraz sytuacji uczelni zaprzestającej prowadzenia danego profilu studiów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego dla studentów prawa do kontynuowania nauki i interpretacji przepisów w kontekście zmian legislacyjnych. Pokazuje, jak błędy proceduralne mogą wpłynąć na wynik sprawy.

Czy utrata statusu studenta z powodu niezłożenia pracy dyplomowej przekreśla szansę na dokończenie studiów, gdy uczelnia zmienia profil kształcenia?

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II SA/Rz 225/21 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2021-04-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-02-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Elżbieta Mazur-Selwa /przewodniczący/
Karina Gniewek-Berezowska /sprawozdawca/
Magdalena Józefczyk
Symbol z opisem
6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne
Szkolnictwo wyższe
Sygn. powiązane
III OSK 5475/21 - Wyrok NSA z 2022-10-14
Skarżony organ
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2020 poz 256
art. 127 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2018 poz 1669
art. 212 ust. 1b, art. 263
Ustawa z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Dz.U. 2020 poz 85
art. 82
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce - t.j,
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk AWSA Karina Gniewek - Berezowska /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi T. R. na decyzję Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Techniczno - Ekonomicznej w J. z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zgody na wznowienie studiów I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Techniczno - Ekonomicznej w J. na rzecz skarżącego T. R. kwotę 200 zł /słownie: dwieście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Rektora [...] w [...] ( dalej: "organ II instancji" lub "organ odwoławczy" lub "Rektor") z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prorektora [....] w [...] ( dalej: "organ I instancji" lub "Prorektor") z [...] października 2020 r., nr [...] w sprawie odmowy udzielenia zgody T. R. ( dalej: "skarżący") na wznowienie studiów (kierunek informatyka, profil ogólnoakademicki).
W podstawie prawnej decyzji powołano art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, dalej: "k.p.a.") w związku z § 38 pkt 9 Regulaminu studiów [...] w [...] ( dalej: "Regulamin") stanowiącym załącznik do uchwały Senatu [...] w [...] ( dalej: "[...] w [...]") z dnia 17.04.2019 r. nr [...]. Z uzasadnienia decyzji i akt sprawy wynika, że prawomocną decyzją z [...] grudnia 2020 r., nr [...] skreślono skarżącego z listy studentów ( skarżący skorzystał z prawa do wniesienia odwołania). Podstawą skreślenia z listy studentów było niezłożenie pracy dyplomowej. Jak przedstawiono, skarżący pracę dyplomową powinien złożyć do dnia 28 lutego 2019 r. Termin ten był kilkakrotnie przedłużany. Ostatnią decyzją z 13.02.2020 r. przedłużono termin do dnia 15 maja 2020 r., jednak również ten nie został zachowany.
W dniu 14.10.2020r. skarżący zwrócił się z prośbą o niewykreślanie go z listy studentów z powodu zmiany profilu nauczania. Powołując się na art. 82 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce ( Dz.U. z 2021 r., poz. 478; dalej: "Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce") wskazał, że powyższy przepis daje studentom pewność, że podjęte przez nich studia będą kontynuowane nawet wtedy, gdy dojdzie do zaprzestania prowadzenia studiów na określonym kierunku, poziomie i profilu.
Po przeprowadzeniu postępowania Prorektor odmówił zgody na wznowienie studiów przez skarżącego.
W uzasadnieniu powołał się na § 38 pkt 9 Regulaminu, zgodnie z którym: "Wznowienie następuje na ten sam kierunek studiów, poziom i profil, z którego student uprzednio został skreślony. Osoba, która spełniła wszystkie wymagania określone w programie studiów, z wyjątkiem nie zaliczenia zajęć przygotowujących do egzaminu dyplomowego i pracy dyplomowej, może w okresie nieprzekraczającym dwóch lat od daty skreślenia z listy studentów, ubiegać się o wznowienie studiów bez obowiązku uzupełniania różnic programowych i powtórzenia niezaliczonych zajęć. Temat pracy ustalony przed skreśleniem z listy studentów, może być kontynuowany za zgodą promotora".
Organ wyjaśnił, że obecnie [...] w [...] nie prowadzi studiów stacjonarnych o profilu ogólnoakademickim na kierunku Informatyka. Kierunek Informatyka prowadzony jest jedynie na profilu praktycznym. Z kolei art. 82 ustawy o szkolnictwie wyższym i nauce daje gwarancje kontynuowania studiów w przypadku sytuacji niezawinionej przez studenta a z przyczyn dotyczących uczelni, podczas gdy skarżący został skreślony z listy studentów z powodu niezłożenia pracy dyplomowej w terminie, jak również w terminie dodatkowym.
W odwołaniu skarżący podniósł, że w przypadku wydania decyzji o skreśleniu z listy studentów nie wystarczy ustalenie, że student uchybił terminowi do oddania pracy, ale konieczne jest ustalenie czy nastąpiło to z przyczyn przez niego zawinionych. Tymczasem, jak podnosi kilkakrotnie podejmował próby skontaktowania się z promotorem, które jednak nie przyniosły rezultatu.
Rektor nie podzielił powyższych zarzutów i opisaną na wstępie decyzją utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu wyjaśnił, że od roku akademickiego 2020/2021 [...] w [...] nie prowadzi studiów na kierunku informatyka na profilu ogólnoakademickim, na którym studiował skarżący do chwili skreślenia z listy studentów. Podstawą takiego stanu rzeczy jest art. 15 ust. 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, zgodnie z którym uczelnia zawodowa prowadzi kształcenie na studiach wyłącznie o profilu praktycznym. Dotychczas prowadzone przez [...] w [...] studia na profilu ogólnoakademickim były prowadzone na podstawie poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym. Ten akt prawny obowiązywał do dnia 30 września 2018 roku. W okresie od wejścia w życie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r. poz. 1668) tj. od 1 października 2018 roku do 30 września 2020 r. PWSTE w J. prowadziła studia na kierunku informatyka profil ogólnoakademicki na podstawie art. 212 ust 1b ustawy z dnia 3 lipca 2018 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r. poz. 1669 z późn. zm., dalej: "Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o szkolnictwie wyższym"). Po wejściu w życie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce [...] w [...] - studia na profilu ogólnoakademickim mogła prowadzić wyłącznie do zakończenia rozpoczętego cyklu kształcenia. Od 2018 roku nie mogła już prowadzić naboru na studia o profilu ogólnoakademickim. Wobec zakończenia cyklu kształcenia na kierunku informatyka, profil ogólnoakademicki - od roku akademickiego 2020/2021, [...] w J. w ogóle zaprzestało kształcenia na kierunku informatyka o profilu ogólnoakademickim.
Dalej organ wyjaśnił, że temat pracy dyplomowej, której opiekunem był prof. ucz. dr hab. inż. F. G. został zatwierdzony 13.06.2018 r. Programową datą ukończenia studiów przez skarżącego była data 28.02.2019r. We wskazanym terminie skarżący nie złożył pracy dyplomowej. W dalszej kolejności organ przedstawił przebieg postępowania związanego z przedłużeniem terminu na oddanie pracy dyplomowej, co znajduje potwierdzenie w przedstawionym materiale aktowym. I tak: na wniosek skarżącego z 19.02.2019 r. o przedłużenie terminu złożenia pracy dyplomowej Dyrektor Instytutu [...] decyzją z dnia 01.03.2019 r. przedłużył termin złożenia pracy dyplomowej do dnia 15.05.2019 r. Wobec niedotrzymania terminu złożenia pracy dyplomowej, w dniu 27.05.2019 r. wysłano do strony zawiadomienie o wszczęciu postępowania skreślającego. W odpowiedzi w dniu 30.05.2019 r. skarżący złożył wniosek o powtarzanie przedmiotu "Praca dyplomowa" w semestrze siódmym roku akademickim 2019/2020. Decyzją z dnia 03.06.2019 r. Dyrektor Instytutu [....] wyraził zgodę na powtarzanie przedmiotu "Praca dyplomowa" w semestrze zimowym roku akademickiego 2019/2020, a tym samym przedłużył skarżącemu termin do złożenia pracy dyplomowej do końca semestru zimowego 2019/2020. W dniu 12.02.2020 r. skarżący złożył kolejny wniosek o przedłużenie terminu na złożenie pracy dyplomowej. Decyzją z dnia 13.02.2020 r. Dyrektor Instytutu [...] kolejny raz przedłużył termin złożenia pracy dyplomowej do dnia 15.05.2020 r., co jak wyjaśniono, było możliwe z uwagi na to, iż [...] prowadziła zajęcia na siódmym semestrze kierunku informatyka o profilu ogólnoakademickim. Skarżący został poinformowany o tym, że jest to ostatni rok profilu ogólnoakademickiego. W przedłużonym terminie praca dyplomowa nie została złożona. Wobec powyższego w dniu 17 czerwca 2020 r. wszczęto postępowanie w przedmiocie skreślenia z listy studentów. W dniu 26.06.2020 r. skarżący złożył wniosek o powtarzanie semestru. Dyrektor Instytutu decyzją z dn. 30.06.2020 r. nie wyraził zgody na powtarzanie semestru siódmego, wskazując, że od roku akademickiego 2020/2021 uczelnia nie prowadzi kształcenia na kierunku informatyka, profil ogólnoakademicki. W dniu 25.09.2020 r. skarżący złożył kolejny wniosek, tym razem o wyznaczenie nowego terminu obrony i zmianę promotora. Decyzją z 29.09.2020 r. Dyrektor Instytutu [...] nie wyraził zgody na zmianę promotora i na nowy termin obrony. Z dniem 30.09.2020 r. (koniec roku akademickiego 2019/2020) uczelnia zaprzestała prowadzenia kierunku informatyka na profilu ogólnoakademickim.
Organ wyjaśnił również, że w żadnym z pięciu wniosków o przedłużenie terminu skarżący nie wskazywał na trudności w kontakcie z promotorem. Zawsze chodziło o sprawy rodzinne, zdrowotne, osobiste lub służbowe.
Odnosząc się do powołanego przez skarżącego art. 82 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce organ wyjaśnił, że każdy student [...] w [...] na kierunku informatyka o profilu ogólnoakademickim miał możliwość skończenia studiów. Skarżącemu trzykrotnie przedłużano termin do złożenia pracy dyplomowej. Wobec nie złożenia pracy dyplomowej został skreślony z listy studentów i nie jest studentem, w związku z czym nie jest objęty dyspozycją art. 82 ustawy.
Niezależnie od powyższego organ wskazał, że art. 82 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce - nakłada obowiązek na uczelnię zapewnienia studentom z rozpoczętym cyklem kształcenia dokończenie studiów. Dyspozycja art. 82 ustawy nie obliguje uczelni do niczym nieograniczonej konieczności zapewnienia kontynuowania studiów nawet na wygaszonych kierunkach (na których zaprzestano rekrutacji i dokończono cykl kształcenia) osobom, które utraciły status studenta. Dyspozycja art. 82 ustawy ma zastosowanie do sytuacji, gdy uczelnia wygasza kierunek, a w toku jest cykl kształcenia — uczelnia nie może po prostu przerwać kształcenia na danym kierunku. Uniemożliwia to obowiązek zawarty w treści art. 82 ustawy. Tymczasem, jak wyjaśnia, skarżący utracił status studenta i obecnie wnosi o wznowienie na studia o profilu ogólnoakademickim, których uczelnia już nie może prowadzić i nie prowadzi.
Zdaniem organu obowiązek zapewnienia przez uczelnię kontynuacji studiów wyrażony w art. 82 ustawy ma zastosowanie do innej sytuacji niż ta w jakiej jest rozpatrywana niniejsza sprawa.
Odnosząc się do zarzutu skarżącego, że zgodnie z regulaminem pracę można składać w terminie dwóch lat, a okres ten jeszcze nie minął organ wyjaśnił, że wskazany w § 38 pkt 9 Regulaminu termin dwóch lat dotyczy wznowienia studiów a nie terminu złożenia pracy dyplomowej.
W skardze do Sądu skarżący zarzucił naruszenie:
- § 38 pkt.9 Regulaminu, poprzez błędną wykładnię, niewłaściwe zastosowanie i odmowę wznowienia studiów w sytuacji, gdy skreślenie z listy studentów nastąpiło na skutek niezłożenia pracy dyplomowej po uzyskaniu wszelkich zaliczeń i zdania egzaminów ze wszystkich przedmiotów i modułów oraz zaliczenia praktyk objętych planem studiów II stopnia na kierunku informatyka;
- art. 8 k.p.a., poprzez wprowadzenie odmiennych zasad wznowienia studiów dla studentów, którzy zakończyli rok akademicki w roku 2018/2019, poprzez odstępstwo od utrwalonej praktyki;
- art. 9 k.p.a., poprzez niepoinformowanie skarżącego w momencie skreślenia z listy studentów o zmianie zasad wznowienia studiów w celu obrony pracy dyplomowej i przystąpienia do egzaminu dyplomowego;
- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego i jego dowolną ocenę, polegające na pominięciu dotychczasowych osiągnięć skarżącego i liczby ECTS, stanowiących odzwierciedlenie uzyskania zaliczeń i zdania wszystkich egzaminów przewidzianych programem studiów.
Na tych podstawach wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych stosownie do art. 200 oraz art. 205 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Na podstawie art. 15 zzs4 ust 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych ( Dz. U. z 2020 r., poz. 374) i zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 19 marca 2021 r., w związku z ogłoszeniem stanu epidemii i związanymi z tym ograniczeniami i wymogami w zakresie podejmowania działań zmierzających do eliminowania nadmiernego stanu zagrożenia dla stanu zdrowia osób uczestniczących w czynnościach sądowych, sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Poza brakiem udziału stron w tym postępowaniu, sądowa kontrola nie różni się od kontroli sprawowanej przy rozpoznawaniu spraw w trybie zwykłym. W ramach tej kontroli, tak jak w każdym przypadku sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). Na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a.: Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi – art. 134 p.p.s.a. Strony zaś zawiadomione o terminie posiedzenia mają prawo przedstawiać swoje stanowiska w sprawie.
Dokonując kontroli w wyżej zakreślonych granicach Sąd stwierdził że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego, jak również procesowego w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Rektora utrzymująca w mocy decyzję Prorektora o odmowie zgody na wznowienie studiów. Właściwość organów wynika z § 38 ust. 5 i §2 ust. 11-13 Regulaminu.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że decyzja został obarczona wadami natury formalnoprawnej. Została wydana po rozpoznaniu odwołania, które jak wynika z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy nie zostało podpisane. Stanowi to samodzielną podstawę do uchylenia decyzji organu II instancji. Prowadzenie postępowania bez wezwania do usunięcia braku podpisu, pełnomocnictwa czy innych jeszcze wymagań, względnie w sytuacji, gdy braki odwołania nie zostały uzupełnione, oznacza wadliwość postępowania i to w postaci kwalifikowanej. W takim przypadku mamy bowiem do czynienia z działaniem organu odwoławczego "z urzędu", co narusza zasadę skargowości (art. 127 § 1 k.p.a.) i stanowi o rażącym naruszeniu prawa. ( Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 lipca 2019 r. II OSK 1893/18, to i wszystkie powołane w sprawie orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zaskarżona decyzja dotknięta jest również naruszeniem przepisów prawa materialnego.
Organy stanęły na zgodnym stanowisku, że skoro skarżący, prawomocną decyzją z 30 września 2020 r., na skutek niezłożenia w terminie pracy dyplomowej, został skreślony z listy studentów, a uczelnia z dniem 30 września 2020 r. zaprzestała kształcenia na wybranym przez skarżącego kierunku tj. informatyka profil ogólnoakademicki, to brak było podstaw do zapewnienia skarżącemu możliwości kontynuowania studiów, na podstawie zgłoszonego przez niego wniosku z dnia 14 października 2020 r.
Powołując się na art 82 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce organ II instancji stwierdził, że przepis ten nie będzie miał zastosowania do skarżącego, który na skutek skreślenia z listy studentów przestał być studentem. Niemożliwość kontynuowania nauki wynikała bowiem z jego winy, podczas gdy na podstawie powołanego przepisu obowiązek zapewnienia kontynuacji nauki dotyczy sytuacji zaprzestania prowadzenia studiów z przyczyn powstałych po stronie szkoły.
Skarżący z kolei twierdzi, że art. 82 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce zapewnia studentom prawo kontynuowania studiów niezależnie od okoliczności ich przerwania. Daje studentom gwarancję, że podjęte przez nich studia będą kontynuowane nawet wtedy, gdy dojdzie do zaprzestania ( bez względu na przyczyny tego stanu rzeczy) prowadzenia studiów na określonym kierunku, poziomie i profilu. Podkreśla, że brak jest podstaw do wprowadzenia odmiennych zasad wznowienia studiów dla studentów, którzy zakończyli rok akademicki w roku 2018/2019. Jedynym warunkiem jest wystąpienie z wnioskiem w okresie 2 lat od skreślenia z listy studentów, o czym mowa § 38 pkt 9 Regulaminu.
W sporze Sąd przyznał rację skarżącemu.
W sprawie bezsporne jest, że skarżący decyzją Instytutowej Komisji Rekrutacyjnej [...] z dnia 25 września 2015 r. został przyjęty na pierwszy roku studiów stacjonarnych kierunek informatyka, studia I stopnia.
Nie ma również sporu co do tego, że [...] w [...] nie prowadzi już studiów na kierunku informatyka o profilu ogólnoakademickim, na którym studiował skarżący przed skreśleniem z listy studentów. Na podstawie art. 15 ust. 2 aktualnie obowiązującej ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym uczelnia zawodowa prowadzi kształcenie na studiach wyłącznie o profilu praktycznym. Dotychczas prowadzone studia na profilu ogólnoakademickim były prowadzone na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym, który obowiązywał do 30 września 2018 r. w okresie od wejścia w życie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce tj. od dnia 1 października 2018 r. do 30 września 2020 r. [...] w [...] prowadziła studia na kierunku informatyka profil ogólnoakademicki na podstawie art. 212 ust. 1b ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. przepisy wprowadzające ustawę Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce ( Dz.U. z 2018 r., poz. 1669 ze zm.). Po wejściu w życie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce studia na profilu ogólnoakademickim mogła prowadzić wyłącznie do zakończenia rozpoczętego cyklu kształcenia. Od 2018 r. nie mogła już prowadzić naboru na studia o profilu ogólnoakademickim.
Zgodnie z § 2 pkt 1 obowiązującego Regulaminu uczelnia prowadzi kształcenie na studiach o profilu praktycznym. Według wyjaśnień uczelni, z dniem 30 września 2020 r. ( koniec roku akademickiego 2019/2020) uczelnia zaprzestała prowadzenia kierunku informatyka na profilu ogólnoakademickim.
Nie jest również kwestionowane, że skarżący uzyskał zaliczenie wszystkich przedmiotów i zdał wszystkie egzaminy objęte planem studiów oraz zaliczył przewidziane w tym planie praktyki, nie złożył jedynie pracy dyplomowej. Decyzją z dnia [...] września 2020 r. nr [...] Dyrektora Instytutu [...] [...] w [...] utrzymaną w mocy decyzją Rektora z dnia 2 grudnia 2020 r. nr [...] skarżący został skreślony z listy studentów z powodu niezłożenia w terminie pracy dyplomowej. Jednocześnie z dniem 30 września 2020 r. uczelnia zakończyła kształcenie na kierunku informatyka profil ogólnoakademicki.
W myśl art. 82 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce: w przypadku zaprzestania prowadzenia studiów na określonym kierunku, poziomie i profilu uczelnia zapewnia studentom możliwość kontynuowania studiów na tym samym poziomie i profilu oraz takim samym albo innym kierunku studiów związanym z dyscypliną, do której był przyporządkowany dotychczas prowadzony kierunek.
Z kolei na podstawie § 38 Regulaminu: Ponowne przyjęcie na studia osoby, która została skreślona z listy studentów w pierwszym roku studiów pierwszego stopnia lub drugiego stopnia oraz jednolitych studiów magisterskich, następuje na ogólnych zasadach obowiązujących przy rekrutacji ( ust. 1). Wznowienie następuje na ten sam kierunek studiów, poziom i profil, z którego student uprzednio został skreślony. Osoba, która spełniła wszystkie wymagania określone w programie studiów, z wyjątkiem nie zliczenia zajęć przygotowujących do egzaminu dyplomowego i pracy dyplomowej na ostatnim semestrze studiów z powodu niezłożenia pracy dyplomowej, może w okresie nieprzekraczającym dwóch lat od daty skreślenia z listy studentów ubiegać się o wznowienie studiów bez obowiązku uzupełniania różnic programowych i powtórzenia niezaliczonych zajęć. Temat pracy ustalony przed skreśleniem z listy studentów, może być kontynuowany za zgodą promotora.
Zacytowane wyżej przepisy dotyczą różnych sytuacji. O ile przepis art. 82 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym nakłada na uczelnię obowiązek zapewnienia kontynuacji kształcenia na wypadek jego zaprzestania z przyczyn powstałych po stronie szkoły i dotyczy studiów w toku, o tyle §38 pkt 9 Regulaminu statuuje uprawnienie studentów do wznowienia studiów w przypadku skreślenia z listy studentów, niezależnie od przyczyny skreślenia.
Dokonując analizy powyższych przepisów na tle sprawy zauważyć nlaeży, że skarżący decyzją z dnia 30 września 2020 r. został wykreślony z listy studentów. Decyzja ta w tym dniu nie była ostateczna. Skarżący skorzystał z prawa do wniesienia odwołania. Zatem w dniu zaprzestania przez uczelnię kształcenia na kierunku informatyka profil ogólnoakademicki tj. w dniu 30 września 2020 r. skarżący był jeszcze studentem, a co za tym idzie w dacie wydawania decyzji przez organ I instancji w sprawie wznowienia studiów tj. w dniu [...] grudnia 2020 r. do skarżącego miał zastosowanie zarówno § 38 pkt 9 Regulaminu jak również art. 82 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. Sytuacja ta uległa jednak zmienia przed organem II instancji. W dniu [...] grudnia 2020 r. ostateczna stała się bowiem decyzja o wykreśleniu skarżącego ze studiów. W świetle powyższego z perspektywy organu II instancji orzekającego w dniu 21 grudnia 2020 r. ocena art. 82 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym wyglądała inaczej, skarżący nie był już studentem i zdezaktualizowała się możliwość kontynuacji nauki, na podstawie tego przepisu.
Nadal pozostało jednak uprawnienie do wznowienie studiów na podstawie § 38 pkt 9 Regulaminu, o co wyraźnie wnioskował skarżący.
Powyższego nie zmienia fakt, zaprzestania przez uczelnię kształcenia na danym kierunku, poziomie i profilu przez uczelnię. Z przepisów wynika bowiem, że jedynym terminem ograniczającym prawo do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie studiów z § 38 pkt 9 Regulaminu jest nieprzekraczalny termin dwóch lat od skreślenia z listy studentów.
Całkowicie nieuprawnione jest przy tym stanowisko organu II instancji, że przewidziany w § 38 pkt 9 Regulaminu, termin dwóch lat dotyczy wznowienia studiów a nie terminu złożenia pracy dyplomowej. Z treści tego przepisu wyraźnie wynika, że niezłożenie pracy dyplomowej nie stanowi przeszkody ubiegania się o wznowienie studiów, co zdaje się sugerować organ. Przepis ten stanowi, że osoba, która spełniła wszystkie wymagania określone w programie studiów, z wyjątkiem nie zaliczenia zajęć przygotowujących do egzaminu dyplomowego i pracy dyplomowej na ostatnim semestrze studiów z powodu niezłożenia pracy dyplomowej, może w okresie nieprzekraczającym dwóch lat od daty skreślenia z listy studentów, ubiegać się o wznowienie studiów. Wobec braku innych przepisów ograniczających skarżącemu prawo do złożenia wniosku o wznowienie studiów, interpretacja organu o braku takiej możliwości jest nieuprawniona, a ponadto krzywdząca dla studenta. Jak słusznie również podnosi skarżący, narusza równe traktowanie studentów, wprowadzając odmienne zasady wznawiania studiów dla studentów, którzy zakończyli rok akademicki 2018/2019. Oznacza jednocześnie ograniczenie względem skarżącego praw nabytych tj. nabytego prawa do wznowienia studiów na wypadek skreślenia z listy studentów, w związku z nauką w [...] w [...] i spełnieniu wszystkich wymagań określonych w programie studiów, z wyjątkiem nie zaliczenia zajęć przygotowujących do egzaminu dyplomowego i pracy dyplomowej na ostatnim semestrze. Omawiany przepis regulaminu obowiązywał w dniu skreślenia skarżącego z listy studentów. Zgodnie z art 263 Przepisów wprowadzających Przepisy o szkolnictwie wyższym i nauce: Senaty uczelni uchwalą regulaminy studiów na podstawie przepisów ustawy, o której mowa w art. 1, w terminie umożliwiającym ich wejście w życie nie później niż 12 miesięcy od dnia wejścia w życie tej ustawy ( pkt.1). Regulaminy uchwalone na podstawie art. 161 ust. 1 ustawy uchylanej w art. 169 pkt 3 zachowują moc do dnia wejścia w życie regulaminów, o których mowa w ust. 1 ( pkt 2). Zatem, w braku innych przepisów, przepis ten miał również zastosowanie do skarżącego.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 czerwca 2019 r., sygn. akt I OSK 2129/17 rozpoznając sprawę w przedmiocie odmowy wznowienia studiów z uwagi na niespełnienie przesłanek nowo obowiązującego rozporządzenia, zakwestionował zapadłe w sprawie rozstrzygnięcia, w sytuacji gdy regulujące tą kwestię obowiązujące w dacie skreślenia studenta z listy studentów rozporządzenie przyznawało takie uprawnienie, a przepisy nowego regulaminu niweczyły możliwość wznowienia studiów na dotychczasowych zasadach. W ocenie NSA doszło w takiej sytuacji do ingerencji w prawa nabyte skarżącego.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie mamy do czynienia z analogiczną sytuacją. Skarżący zostaje pozbawiony możliwości skorzystania z przysługującego mu prawa wznowienia studiów po skreśleniu go z listy studentów z tej przyczyny, że szkoła nie kontynuuje nauki na profilu, na którym skarżący rozpoczął studia.
Nie bez znaczenia dla powyższej oceny pozostaje fakt, że uczelnia prowadzi kształcenie na kierunku informatycznym tyle, że nie na profilu ogólnoakademickim tylko praktycznym, a skarżącemu pozostało wyłącznie złożenie pracy dyplomowej.
Nie mają znaczenia przyczyny z powodu których nastąpiło skreślenie z listy studentów, czy też opisywana przez organ II instancji procedura związana z przedłużaniem terminu oddania pracy dyplomowej. Prawo do wznowienia studiów przysługuje niezależnie od przyczyn skreślenia. Zauważyć natomiast należy, że wznowienie studiów w przypadku skreślenia z listy studentów z powodu niezaliczenia pracy dyplomowej przy jednoczesnym spełnieniu wszystkich wymagań określonych w programie studiów, odbywa się na korzystniejszych warunkach niż wykreślenie po pierwszym czy drugim roku, tj. bez obowiązku uzupełnienia różnic programowych i powtórzenia niezaliczonych zajęć.
W świetle powyższego Sąd stwierdza, że organ II instancji dokonał nieprawidłowej wykładni i zastosowania § 38 pkt 9 Regulaminu z pominięciem ochrony praw nabytych skarżącego.
Mając na uwadze stwierdzone uchybienia natury procesowej, jak i materialnej Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c. p.p.s.a.
W ponownie przeprowadzonym postępowaniu zadaniem organu będzie wezwanie skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniesionego przez siebie odwołania poprzez jego podpisanie, a następnie przeanalizowanie przesłanek do wznowienia przez skarżącego studiów na podstawie § 38 pkt 9 Regulaminu przy zastosowaniu zaprezentowanej przez Sąd wykładni.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, 205 § 1 i 209 p.p.s.a.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę