II SA/Rz 171/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2008-04-30
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo pomocykoszty sądoweradca prawnystudentsytuacja materialnaopieka społecznapostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie umorzył postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ale przyznał prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego dla studentki w trudnej sytuacji materialnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznał wniosek studentki R. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Sąd umorzył postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów, ponieważ studentka korzystała z ustawowego zwolnienia w sprawach dotyczących pomocy społecznej. Jednocześnie, po analizie sytuacji materialnej wnioskodawczyni, sąd przyznał prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego, uznając, że koszty wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika mogłyby znacząco uszczuplić środki niezbędne do utrzymania rodziny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, w składzie referendarza sądowego Pawła Zaborniaka, rozpoznał wniosek R. B., reprezentowanej przez matkę W. B., o przyznanie prawa pomocy. Wniosek dotyczył zarówno zwolnienia od kosztów sądowych, jak i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą odmowy udzielenia pomocy materialnej dla uczniów. Sąd postanowił umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując, że zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, strony skarżące działanie lub bezczynność organu w sprawach pomocy społecznej i opieki społecznej są z mocy prawa zwolnione z tych kosztów. Sprawy dotyczące pomocy materialnej dla uczniów zostały zakwalifikowane jako mieszczące się w pojęciu „opieki społecznej”. Jednocześnie sąd uznał za zasadne żądanie ustanowienia radcy prawnego. Analizując sytuację materialną wnioskodawczyni, która jest studentką, nie pracuje, a wraz z matką utrzymuje się z dochodów w wysokości 1213 zł (emerytura, stypendium, zasiłek pielęgnacyjny), sąd stwierdził, że rodzina nie posiada znaczących oszczędności ani składników majątkowych. Wysokość uzyskiwanych świadczeń, mimo zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych, jest wyjątkowo niska i nie pozwoli na pokrycie kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez znaczącego uszczerbku na poziomie bieżącego utrzymania. W związku z tym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., sąd przyznał prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego. Sąd zaznaczył, że postanowienie to stanowi podstawę do wyznaczenia radcy prawnego, a nie udzielenie mu pełnomocnictwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia radcowskiego bez uszczerbku na poziomie swojego utrzymania oraz utrzymania rodziny.

Uzasadnienie

Sąd ocenił, że dochody rodziny skarżącej (1213 zł) są niewystarczające do pokrycia kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez negatywnego wpływu na bieżące utrzymanie, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w tym zakresie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzono

Przepisy (5)

Główne

P.p.s.a. art. 239 § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Strony skarżące działanie lub bezczynność organu w sprawach pomocy społecznej i opieki społecznej są zwolnione z kosztów sądowych.

P.p.s.a. art. 246 § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego - wykazanie, że strona nie jest w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia radcowskiego bez uszczerbku na poziomie utrzymania.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 258 § 2 pkt 7

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 161 § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do umorzenia postępowania.

u.s.o.

Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

Reguluje sprawy przyznawania pomocy materialnej dla uczniów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Trudna sytuacja materialna studentki i jej rodziny uzasadnia ustanowienie radcy prawnego. Sprawy pomocy materialnej dla uczniów mieszczą się w pojęciu opieki społecznej, co skutkuje ustawowym zwolnieniem z kosztów sądowych.

Godne uwagi sformułowania

nie mogą nastąpić ze znacznym uszczerbkiem na poziomie bieżącego utrzymania rodziny sprawy mieszczą się w użytym w art. 239 P.p.s.a., pojęciu 'opieki społecznej'

Skład orzekający

Paweł Zaborniak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o prawie pomocy, zwłaszcza w kontekście zwolnienia z kosztów sądowych w sprawach oświatowych oraz ustanowienia pełnomocnika dla osób w trudnej sytuacji materialnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji studentki i jej rodziny; interpretacja pojęcia 'opieki społecznej' może być różnie stosowana w innych kontekstach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o prawie pomocy, co jest istotne dla prawników procesowych. Pokazuje, jak sąd ocenia sytuację materialną wnioskodawcy.

Studentka otrzymała radcę prawnego na koszt sądu mimo trudnej sytuacji materialnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Rz 171/08 - Postanowienie WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2008-04-30
Data wpływu
2008-03-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Paweł Zaborniak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6149 Inne o symbolu podstawowym 614
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Ustanowiono radcę prawnego
Umorzono postępowanie w przedmiocie wniosku
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 246 par 1 pkt 2, art. 258 par 2 pkt 7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2008r., na posiedzeniu niejawnym wniosku, R. B. reprezentowanej przez W. B., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego, w sprawie ze skargi R. B. reprezentowanej przez W. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wydaną w przedmiocie odmowy udzielenia pomocy materialnej o charakterze socjalnym dla uczniów, - postanawia – 1) umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2) przyznać prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego.
Uzasadnienie
Sygn. II SA/Rz 171/08
Uzasadnienie
R. B. reprezentowana przez swą matkę W.B. we wniosku PPF z dnia 23 kwietnia 2008r., kierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej WSA) zawarła żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. W. B. swe umocowanie do reprezentowania córki R. wykazała nadsyłając do Sądu pełnomocnictwo (karta akt 26).
Wniosek o prawo pomocy dotyczy sprawy o sygn. II SA/Rz 171/08, wszczętej ze skargi R. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącej stypendium finansowego dla uczniów. Wniosek o przyznanie prawa pomocy został umotywowany ciężką sytuacją majątkową strony skarżącej oraz jej rodziny. Sprawa o podanej wyżej sygnaturze nie została przed WSA w Rzeszowie zakończona.
Stwierdzono, co następuje:
W rozpoznawanej sprawie wniosek skarżącej obejmuje ustanowienie radcy prawnego oraz zwolnienie od kosztów sądowych. R. B. korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. Zwolnienie, o którym mowa wynika dla strony z treści art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; zwana dalej P.p.s.a.). Według treści tego przepisu, nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strony skarżące działanie lub bezczynność organu w sprawach pomocy społecznej i opieki społecznej. Wniosek skarżącej R. B. nie może zostać rozpoznany, co do spełnienia przez stronę przesłanek przyznania prawa pomocy gdyż jest bezprzedmiotowy. Sprawy przyznania pomocy materialnej dla uczniów regulowane przepisami ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004r. nr 25, poz. 2572 ze zm.), są sprawami mieszczącymi się w użytym w art. 239 P.p.s.a., pojęciu "opieki społecznej" – por. I. Sierpowska, Prawo pomocy społecznej, Kraków 2006r., s. 15 i nast.
Nie można jako bezprzedmiotowego uznać żądania R. B. o ustanowienie przez sąd administracyjny radcy prawnego. Aby uzyskać prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego, R. B. powinna wykazać, że nie jest w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia radcowskiego bez uszczerbku na poziomie swego utrzymania oraz utrzymania rodziny. Niezbędnymi kosztami utrzymania rodziny są w szczególności: koszty zakupu żywności, lekarstw oraz opłaty za utrzymanie lokalu mieszkalnego. Do wykazania tych przesłanek przyznania prawa pomocy obliguje stronę skarżącą treść art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
R. B. uzasadnia swoje żądanie procesowe tym, że jest w trudnej sytuacji społecznej oraz życiowej. Skarżącą nie pracuje, jest studentką. Wraz ze swą matką W.B. zamieszkuje w lokalu o pow. ok. 38 m². Rodzina skarżącej utrzymuje się z dochodów w wysokości 1213 zł. Na te dochody składa się emerytura otrzymywana przez W. B. stypendium oraz zasiłek pielęgnacyjny. Rodzina skarżącej nie posiada oszczędności oraz składników majątkowych o znacznej wartości.
Podane przez R. B. składniki majątku oraz kwoty dochodów pozwalają stwierdzić spełnienie przesłanek otrzymania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Wnioskodawczyni otrzymuje stałe dochody, zaś Jej potrzeby mieszkaniowe są zaspokojone, jednak wysokość uzyskiwanych świadczeń jest wyjątkowo niska. Ze skromnej jak na potrzeby dwuosobowej rodziny kwoty 1213 zł., rodzina R. B. nie będzie w stanie opłacić wynagrodzenia, jakie pobiera fachowy pełnomocnik w postępowaniach sądowoadministracyjnych. Pokrycie tego wynagrodzenia mogłoby nastąpić, ale ze znacznym uszczerbkiem na poziomie bieżącego utrzymania rodziny, w której żyje R. B.. W takiej sytuacji przepisy P.p.s.a. przewidują ustanowienie fachowego pełnomocnika. Przyjmuje się, że koszty postępowań sądowych nie mogą w negatywnym stopniu wpłynąć na możliwość zaspokojenia podstawowych potrzeb skarżącego i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. W podobny sposób sytuację dochodową i majątkową rodziny R. B.oceniał WSA m.in. w sprawach o sygn. II SA/Rz 859/05, II SAB/Rz 38/04, II SA/Rz 672/07.
Jednocześnie należy poinformować skarżącą oraz jej pełnomocnika, iż niniejsze postanowienie nie jest równoznaczne z udzieleniem radcy prawnemu pełnomocnictwa. Stanowi ono dopiero podstawę do udzielenia wyznaczonemu przez organy samorządu radcowskiej radcy prawnemu umocowania do reprezentowania strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym (art. 244 § 2 P.p.s.a.). Umocowanie powinno wynikać z udzielonego przez stronę skarżącą lub jej pełnomocnika W. B., pełnomocnictwa.
Z wyżej powołanych względów orzeczono w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3, art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 i § 3 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI