II SA/Rz 1634/23

II SA/Rz 1634/23 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2024-02-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-09-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Magdalena Józefczyk /przewodniczący/
Maria Mikolik
Stanisław Śliwa /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 86 poz 734
§ 4 pkt 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji  Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2023 poz 775
art. 219
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Maria Mikolik NSA Stanisław Śliwa /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 21 lutego 2024 r. sprawy ze skargi G. H. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Rzeszowie z dnia 21 lipca 2023 r. nr K-1485/2023 w przedmiocie potwierdzenia pełnienia służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu – skargę oddala –
Uzasadnienie
Postanowieniem z 21 lipca 2023 r. nr K-1485/2023 Komendant Wojewódzki Policji (KWP) w Rzeszowie utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Powiatowego Policji (KPP) w [...] z 5 czerwca 2023 r. w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia. W podstawie prawnej Organ II instancji powołał art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.), zwanej dalej "K.p.a.".
W dniu 14 lutego 2023 r. do KPP w [...] wpłynęło pismo mł.asp. w stanie spoczynku G. H. (dalej także: "Skarżący"), w którym zwrócił się o wydanie zaświadczenia, domagając się urzędowego potwierdzenia udziału w czynnościach uzasadniających podwyższenie emerytury policyjnej o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu na podstawie art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agenci Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej, Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.U. z 2020 r. poz. 723), określanej dalej jako "u.o.z.e." oraz § 4 Rozporządzenia Rady Ministrów z 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższenia emerytur funkcjonariuszom Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. 2005 Nr 86 poz. 734, z póź. zm.), zwanego następnie: "rozporządzeniem z 4 maja 2005 r." za czasookres pełnienia służby w Komendzie Powiatowej Policji w [...] tj. od 26 lipca 2003 r. do 13 lutego 2023 r.
W postanowieniu z 5 czerwca 2023 r. o odmowie wydania takiego zaświadczenia KPP w [...] wskazał, że konieczność udokumentowania uprawnień do podwyższenia emerytury na podstawie art. 15 ust. 2 pkt 3 u.o.z.e. w formie zaświadczenia, stanowiącego środek dowodowy w postępowaniu przed organami emerytalnymi, przewidziana została w § 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia MSWiA z 18 października 2004 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pożarnej oraz ich rodzin; dalej "rozporządzenie z 18 października 2004 r.". Przepis ten wyraźny wskazuje, że winno być ono wydane na podstawie akt osobowych funkcjonariusza lub innych dokumentów potwierdzających pełnienie służby w tych warunkach. W sposób jednoznaczny wyłącza tym samym szerszy zakres postępowania wyjaśniającego. Tym samym, Organ nie był obowiązany do prowadzenia z urzędu dowodów z zeznań świadków. KPP podkreślił, że nie wszystkie czynności wykonywane w ramach pełnienia służby w Policji można uznać za czynności podejmowane w sytuacjach "istnienia zagrożenia życia lub zdrowia". Wykonywanie przez funkcjonariusza opisanych w § 4 pkt 1 rozporządzenia z 18 października 2004 r. obowiązków służbowych musi więc cechować nadzwyczajność i wyjątkowość z punktu widzenia istniejących okoliczności zagrażających życiu lub zdrowiu tego funkcjonariusza. Potencjalnie bowiem na niebezpieczeństwo utraty życia (a w konsekwencji także zdrowia) narażony jest niejako "z definicji" każdy policjant w trakcie swojej służby w Policji. Zdaniem KPP, zebrana dokumentacja nie pozwala na wydanie przedmiotowego zaświadczenia, gdyż wskazuje jedynie na to, że Skarżący w danym okresie pełnił służbę w Policji w określonym charakterze/funkcji, których pełnienie nie wiązało się z podejmowaniem czynności w sytuacjach "istnienia zagrożenia życia lub zdrowia", a tylko takie, które wiążą się z ich wykonywaniem w warunkach szczególnego (realnego) zagrożenia życia lub zdrowia danego funkcjonariusza uprawniają do wydania zaświadczenia.
Skarżący złożył zażalenie na powyższe postanowienie. Zarzucił błędne przyjęcie, że zgromadzona w sprawie dokumentacja nie pozwala na wysunięcie wniosku o istnieniu podstaw do wydania zaświadczenia, zwłaszcza biorąc pod uwagę znaczną ilość rozkazów o wyróżnieniu Go, zawierających informacje na temat zaistnienia niebezpiecznych sytuacji przy realizacji konkretnych spraw, co stanowi dowód na podejmowanie czynności w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu. Wskazał, że pominięto dokonanie oceny przedłożonego przez Niego pisma z 16 maja 2023 r., zawierającego wyszczególniony opis i zestawienie czynności realizowanych z Jego udziałem, a które zaistniały w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu, co przy zestawieniu ze znajdującymi się w aktach sprawy rozkazami o wyróżnieniu czy przyznaniu nagrody, zawierającymi informacje o zaistnieniu takich sytuacji, zbrakowaniem innej dokumentacji, powinno doprowadzić do uznania, że w aktach osobowych znajduje się wykazanie faktów, których urzędowego poświadczenia się domaga.
Postanowieniem z 21 lipca 2023 r. KWP w Rzeszowie utrzymał w mocy kwestionowane postanowienie. Podniósł, że w piśmie z 20 lutego 2023 r. Starszy inspektor BHP KPP w [...] poinformował, że we wnioskowanym przez Skarżącego okresie odnotowano zgłoszenie 3 wypadków w służbie lub w drodze do/ze służby: w 2011 r. (uraz stłuczenia palca), w 2019 r. (ugryzienie przez psa bez aktualnych szczepień) oraz w 2020 r. (skręcenie stawu skokowego i naderwanie wiązadeł). Z kolei, w piśmie z 7 kwietnia 2023 roku Naczelnik Wydziału Prewencji KPP w [...] poinformował, że kwerenda zarchiwizowanych notatników służbowych z lat 2017 - 2020 (okres archiwizacji wynosi 5 lat, a Skarżący pełnił służbę patrolowo-interwencyjną do 2020 r.) wykazała, że pięć razy brał On udział w interwencjach, które potencjalnie mogły stanowić bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia (jeden raz w 2019 r. oraz cztery razy w 2020 r.). Nadmienił także, iż część wpisów była nieczytelna. Natomiast, w piśmie z 4 maja 2023 r. Organ uzyskał informację, że w okresie od początku użytkowania systemu SWD, tj. od września 2012 r. do dnia zwolnienia Skarżącego ze służby tj. 13 lutego 2023 r. przeprowadził On 458 interwencji. Wygenerowany raport nie zawiera opisu zdarzeń, a jedynie kwalifikację i sposób ich zakończenia. Z interwencji bezpośredni przełożony wyszczególnił te, które potencjalnie mogły generować zagrożenie dla życia lub zdrowia tj.:
12 interwencji dotyczących zatrzymań (2 w 2012 r., 2 w 2018 r., 3 w 2019 r., 5 w 2020 r.),
5 interwencji związanych z miejscem ujawnienia niewybuchu (2 w 2018 r., 3 w 2020 r.),
4 interwencje związane z interwencją z osobą z zaburzeniami psychicznymi (1 w 2019 r., 3 w 2020 r.).
Następnie, Organ zauważył, że w wyroku z 27 maja 2014 r., sygn. akt U 12/13, Trybunał Konstytucyjny orzekł, że § 4 pkt 1 rozporządzenia z 4 maja 2005 r. w zakresie, w jakim stanowi o bezpośrednim zagrożeniu życia lub zdrowia, jest niezgodny z art. 15 ust. 6 w z. z ust. 2 pkt 3 u.o.z.e. oraz z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Trybunał Konstytucyjny podniósł, że słowo "bezpośrednie" z § 4 pkt 1 tego rozporządzenia nie stanowi merytorycznego rozwinięcia przysłówka "szczególnie" z art. 15 ust. 2 pkt 3 u.o.z.e. Zwrot "bezpośrednie zagrożenie życia i zdrowia" dotyczy związku przyczynowo-skutkowego i nakazuje adresatom § 4 pkt 1 powołanego rozporządzenia odwołać się do konkretnej koncepcji związku przy określeniu, czy został spełniony ustawowy warunek emerytury. Zwrot "szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu" odnosi się do kwalifikacji zagrożenia per se, rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia i zdrowia. Z perspektywy ustawowej regulacji ważne jest, aby zagrożenie nie było normalnym następstwem służby, ale miało charakter wyjątkowy. W ocenie Trybunału Konstytucyjnego, przepis § 4 ust. 1 rozporządzenia wymaga, aby zagrożenie nie tylko miało charakter "szczególny", ale również pozostawało w ściśle określonej ("bezpośredniej") relacji kauzalnej z czynnościami funkcjonariusza. Uprawnienia do takiego dookreślenia ustawowego warunku podwyższania emerytury nie można wywieść z art. 15 ust. 6 w zw. z ust. 2 pkt 3 u.o.z.e. TK uznał w tej sytuacji, że wprowadzenie w przedmiotowym rozporządzeniu kryterium "bezpośredniości" doprowadziło do zawężenia ustawowego wymogu podwyższania emerytury.
Dalej KWP podniósł, że służba w Policji, z uwagi na podstawowe zadania realizowane przez tę formację (m. in. ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia przed bezprawnymi zamachami naruszającymi te dobra, ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego, wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców - art. 1 ust. 2 ustawy z 6 kwietnia 1996 r. o Policji), sama w sobie związana jest z ryzykiem wystąpienia wielu potencjalnych zagrożeń dla życia lub zdrowia funkcjonariuszy. Zagrożenia te dotyczą wszystkich policjantów, bowiem każdy funkcjonariusz Policji przed podjęciem służby ślubuje m. in. strzec bezpieczeństwa Państwa i jego obywateli, nawet z narażeniem życia (art. 27 ust. 1 ustawy o Policji). W konsekwencji, podstawa do wydania zaświadczenia o okresach służby pełnionej w szczególnych warunkach, uzasadniających podwyższenie emerytury zgodnie z § 4 pkt 1 rozporządzenia z 4 maja 2005 r., zachodzi wtedy, gdy pozostająca w dyspozycji organu dokumentacja potwierdza w sposób niebudzący wątpliwości konkretne, rzeczywiste sytuacje zagrożenia z określeniem ich daty, miejsca, przebiegu zdarzenia, podczas którego określone okoliczności stwarzały niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia funkcjonariusza, a także, iż ilość tych zdarzeń spełnia kryteria wskazane w § 4 pkt 1 tego aktu. Tymczasem, z żadnej dokumentacji będącej obecnie w posiadaniu Organu nie wynika, aby Skarżący w trakcie pełnienia służby w Policji we wnioskowanym okresie tj. od 26 lipca 2003 r. do 13 lutego 2023 r. wykonywał 6 razy w ciągu danego roku czynności, o których mowa w § 4 pkt 1 rozporządzenia z 4 maja 2005 r.
Odnosząc się do faktu wybrakowania części dokumentacji z okresu pełnienia przez Skarżącego służby KWP podniósł, że brak odpowiednich dokumentów wynikający z ich zniszczenia (w tym notatników służbowych) w następstwie upływu okresu ich przechowywania, nie pozwala na wysunięcie wniosku o zaistnieniu zdarzeń szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu, bo podstawą zaświadczenia mogą być tylko dane wynikające z dokumentów, a nie dane domniemane na podstawie charakteru służby.
Skoro zatem dostępna dokumentacja dotycząca Skarżącego nie zawiera informacji o Jego uczestnictwie w czynnościach szczególnie zagrażających Jego życiu i zdrowiu, to Organ nie jest uprawniony do dowodzenia przyczyn takiego stanu rzeczy. Nie może oczywiście wykluczyć w sposób niebudzący wątpliwości, że czynność służbowa mogła mieć taki charakter, jednak nie może również potwierdzić tego faktu, bowiem okoliczność ta nie wynika z treści istniejącej dokumentacji i nie da się jej jednoznacznie wyprowadzić w oparciu o istniejącą treść analizowanych dokumentów. Brak było zatem podstaw by wydać zaświadczenie skoro, jak wynika z przeprowadzonej kwerendy materiałów będących w zasobach archiwalnych KPP w [...], z których treści wynikałoby w sposób bezsprzeczny, że wykonywał On 6 razy w ciągu danego roku czynności służbowe, o których mowa w § 4 pkt 1 rozporządzenia z 4 maja 2005 r.
G. H. złożył skargę na postanowienie KWP w Rzeszowie, zarzucając:
1) naruszenie przepisów prawa procesowego, których uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 107 § 3 w zw. z art. 140 w zw. z art. 11 K.p.a. poprzez brak rozważenia i ustosunkowania się do zarzutów, które podniósł w odwołaniu od rozstrzygnięcia Organu I instancji, a w konsekwencji wadliwe sformułowanie uzasadnienia prawnego zaskarżonego postanowienia tj. niewyjaśnienie w sposób dostateczny, wiarygodny i przekonywający prawidłowości i zasadności przyjętego rozwiązania, zwłaszcza biorąc pod uwagę szereg uchybień w trakcie przedmiotowego postępowania, takich jak chociażby nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w pełnym zakresie,
- art. 7 w zw. z art. 8 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 K.p.a. poprzez naruszenie zasady równego traktowania i przeprowadzenie postępowania w sposób dyskredytujący zaufanie obywateli do organów państwa i podważający świadomość prawną obywateli wskutek niewyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego wbrew obowiązkowi w tym zakresie, jak również braku wskazania kryteriów, jakimi Organ kierował się przy analizie czynności służbowych przy ustalaniu czy zagrażały one życiu lub zdrowiu, brak wyjaśnienia, dlaczego podejmowane czynności nie stanowiły takiego zagrożenia i w konsekwencji niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i całkowicie dowolną ocenę uzyskanej w sprawie dokumentacji, w tym pominięcie dokonania oceny przedłożonego pisma z 16 maja 2023 r., zawierającego wyszczególniony opis i zestawienie czynności realizowanych z Jego udziałem, a które zaistniały w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu, co przy zestawieniu ze znajdującymi się w aktach sprawy rozkazami o wyróżnieniu czy przyznaniu nagrody, również zawierającymi informacje o zaistnieniu takich sytuacji, zbrakowaniem innej dokumentacji, powinno doprowadzić do uznania, że w aktach osobowych znajduje się wykazanie faktów, których urzędowego poświadczenia domaga się;
2) naruszenie przepisów prawa materialnego, których uchybienie mogło mieć istotny
wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 15 ust. 2 pkt. 3 u.o.z.e. w zw. z § 4 pkt 1 rozporządzenia z 4 maja 2005 r. przez ich błędną wykładnię i uznanie, że dla stwierdzenia istnienia warunków szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu konieczne jest stwierdzenie zagrożenia realnego, konkretnego, rzeczywistego i dotyczącego bezpośrednio funkcjonariusza, a w konsekwencji dokonanie błędnej analizy dostępnych danych i uznanie za konieczne zaistnienie bezpośredniego zagrożenia życia i zdrowia, bez dokonania prawidłowej analizy dostępnych dokumentów pod kątem spełnienia przez Niego służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu;
- art. 15 ust. 2 pkt. 3 u.o.z.e. w zw. z § 4 pkt. 1 rozporządzenia z 4 maja 2005 r. poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że brak jest podstaw dla potwierdzenia pełnienia przez Niego służby w Policji w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu, podczas gdy zgromadzona w sprawie dokumentacja nie pozwala na wysunięcie tak jednoznacznego wniosku, zwłaszcza biorąc pod uwagę znaczną ilość rozkazów o wyróżnieniu, mających charakter zbiorowy, zawierających informacje na temat zaistnienia niebezpiecznych sytuacji przy realizacji konkretnych spraw, jak również zawierających informacje o odniesionym uszczerbku na zdrowiu, co stanowi dowód na podejmowanie czynności w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu, co powinno prowadzić do uznania, że spełnia warunki do wydania zaświadczenia o żądanej treści;
- a w konsekwencji powyższych zarzutów - naruszenie art. 218 § 2 K.p.a. w zw. z art. § 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z 7 grudnia 2018 r. poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na odmowie wydania zaświadczenia, podczas gdy przed podjęciem rozstrzygnięcia Organy nie przeprowadziły w koniecznym zakresie postępowania wyjaśniającego co do okoliczności, o których mowa w art. 15 ust. 2 pkt 3 u.o.z.e.;
Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i wydanie zaświadczenia o żądanej treści, ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę KWP w Rzeszowie wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga dotyczy postanowienia, które jako dopuszczalny przedmiot kontroli sądowej wskazuje art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Wedle art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.), kryterium kontroli tego i innych kwestionowanych aktów stanowi zgodność z prawem z tym, że naruszenia, które obligują do eliminacji przedmiotu kontroli z obrotu prawnego wynikają z art. 145 § 1 P.p.s.a. Zauważenie więc przyczyn wskazanych w art. 156 K.p.a. bądź w innych przepisach zobowiązuje do stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.), natomiast stwierdzenie: naruszenia prawa materialnego o wpływie na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego bądź innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy skutkuje uchyleniem postanowienia w całości lub w części (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Skarga bezzasadna podlega natomiast oddaleniu w oparciu na art. 151 P.p.s.a.
Zaskarżone postanowienie KWP w Rzeszowie utrzymało w mocy postanowienie KPP w [...] o odmowie wydania zaświadczenia potwierdzającego udział Skarżącego w czynnościach uzasadniających podwyższenie przysługującej Mu emerytury.
Jak stanowi art. 15 ust. 2 pkt 3 u.o.z.e., emeryturę podwyższa się o 0,5 % podstawy za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu
i zdrowiu. O tym, co prawodawca rozumie pod pojęciem warunków szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu mowa jest w § 4 rozporządzenia z 2005 r., który wymienia rodzaj czynności podejmowanych przez policjanta oraz ich częstotliwość, względnie okres czasu, w którym musiały one mieć miejsce. W niniejszej sprawie znaczenie ma pkt 1 powyższego paragrafu, wedle którego, emeryturę podwyższa się o 0,5 % podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, jeżeli funkcjonariusz w czasie wykonywania obowiązków podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku, czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze albo interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia.
Co do konstytucyjności powyższego uregulowania tj. zawartego w § 4 pkt 1 rozporządzenia z 2005 r. wypowiadał się Trybunał Konstytucyjny, który w powołanym przez KWP wyroku stwierdził, że przepis ten w zakresie, w jakim stanowi o bezpośrednim zagrożeniu życia lub zdrowia, jest niezgodny z art. 15 ust. 6 w związku z ust. 2 pkt 3 u.o.z.e. oraz z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W orzeczeniu tym Trybunał, kwestionując posłużenie się przez prawodawcę sformułowaniem "bezpośrednie" w odniesieniu do zagrożenia, zaprezentował stanowisko odnośnie do sposobu rozumienia pełnienia służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Podniósł, że istotne jest w tym wypadku stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia i zdrowia. Z perspektywy regulacji ważne jest aby zagrożenie nie było normalnym następstwem służby, ale miało charakter wyjątkowy.
Uwzględniając powyższy pogląd Trybunału należy stwierdzić, na co zwrócił też uwagę KWP, że w świetle art. 1 ustawy o Policji, jest ona umundurowaną i uzbrojoną formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Do jej zadań art. 1 ust. 2 ustawy o Policji zalicza np.: ochronę życia i zdrowia ludzi oraz mienia przed bezprawnymi zamachami naruszającymi te dobra (pkt 1), ochronę bezpieczeństwa i porządku publicznego, w tym zapewnienie spokoju w miejscach publicznych oraz w środkach publicznego transportu i komunikacji publicznej, w ruchu drogowym i na wodach przeznaczonych do powszechnego korzystania (pkt 2) czy też wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców (pkt 4).
Powyższe wskazuje na to, że służba w Policji nieodłącznie związana jest z ryzykiem wystąpienia zagrożeń dla zdrowia i życia policjanta. Policjanci biorą udział
w wielu akcjach i czynnościach, w czasie których narażeni są na wystąpienie różnych mniejszych czy większych niebezpieczeństw. Dlatego podwyższenie emerytury, o którym mowa w art. 15 ust. 2 pkt 3 u.o.z.e. musi odnosić się do sytuacji wyjątkowych, nadzwyczajnych, w których występuje zagrożenie inne niż to stanowiące normalne następstwo wykonywania czynności służbowych. Nie wszystkie zatem działania policjanta mogą zostać uznane za takie, które mieszczą się w zakresie przedmiotowym powołanego art. 15 ust. 2 pkt 3 u.o.z.e. W przypadku czynności musi więc występować jakiś czynnik szczególny, który wyróżnia sytuację, w której służbowo brał udział policjant. Wskazana regulacja nie dotyczy zatem niebezpieczeństwa potencjalnego, wpisanego niejako w służbę policyjną, ale takiego, które rzeczywiście wystąpiło i które miało charakter szczególny, a zatem "odstający" w jakimś wymiarze od normalnego zagrożenia.
Przy czym, dla uznania, że spełniony został warunek podwyższenia świadczenia emerytalnego konieczne jest nie tylko faktyczne pojawienie się opisanego wyżej zagrożenia, ale także musi zostać jeszcze spełniony wymóg ilościowy tego rodzaju zdarzeń. Cytowany wyżej § 4 ust. 1 rozporządzenia z 2005 r. wyraźnie wskazuje bowiem, że sytuacje szczególnego zagrożenia życia lub zdrowia winny mieć miejsce co najmniej 6 razy w ciągu roku.
W dalszej kolejności podnieść należy, że w myśl § 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z 2018 r., środkiem dowodowym potwierdzającym okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury jest zaświadczenie o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, sporządzone na podstawie akt osobowych funkcjonariusza lub innych dokumentów potwierdzających pełnienie służby w tych warunkach, wystawione przez właściwe organy. Zaświadczenie to wydaje właściwy organ na żądanie funkcjonariusza (§ 14 ust. 2 rozporządzenia z 2018 r.).
Do wydania takiego zaświadczenia stosuje się przepisy o zaświadczeniach znajdujące się w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego.
Zaświadczenie organ administracji publicznej wydaje na żądanie osoby ubiegającej się o nie (art. 217 § 1 K.p.a.). Czyni to m. in. wówczas, gdy osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego (art. 217 § 2 pkt 2 K.p.a.). Przy czym, art. 218 § 1 K.p.a. zastrzega, że uwzględnienie żądania możliwe jest, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Jak stanowi art. 218 § 2 K.p.a., organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające.
Jak więc wynika z unormowań, postępowanie w kwestiach dotyczących zaświadczeń to postępowanie uproszczone i odformalizowane. W postępowaniu takim nie rozstrzyga się więc żadnej sprawy, a tym samym nie prowadzi się zasadniczo postępowania dowodowego, a tylko potwierdza się istnienie określonego stanu i to jedynie wyłącznie na podstawie posiadanych już przez organ informacji, wynikających z prowadzonych przed nim rejestrów i ewidencji, przy czym w przypadku postępowania, którego dotyczy sprawa organ wydaje zaświadczenie w oparciu na akta osobowe policjanta lub też inne dokumenty potwierdzające pełnienie służby w wymaganych przez prawo warunkach, a wystawionych przez właściwe organy Policji.
Zaświadczenie nie jest zatem aktem woli organu, a aktem wiedzy, dlatego jego wydanie możliwe jest wtedy, gdy dokumenty, którymi dysponuje organ jednoznacznie wskazują na okoliczności, które akt ma potwierdzać. Jeśli zaś stan wynikający z dokumentacji organu jest odmienny od tego, którego potwierdzenia żąda wnioskodawca bądź też nie wynika on jasno z posiadanej przez organ dokumentacji, wówczas jedynym możliwym rozstrzygnięciem organu jest odmowa wydania zaświadczenia. Wprawdzie - co już zaznaczono - art. 218 § 2 K.p.a. dopuszcza możliwość przeprowadzenia w koniecznym zakresie postępowania wyjaśniającego, jednakże może ono dotyczyć tylko uwzględnienia okoliczności istotnych dla urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego, a nie ustalenia powyższego poprzez kompletowanie materiału dowodowego mającego posłużyć wydaniu zaświadczenia określonej treści. Poza tym, pełni ono rolę jedynie pomocniczą.
Z akt sprawy wynika, że KPP w [...] przeanalizował posiadane, a mające istotne w sprawie znaczenie dokumenty. I tak pismo z 20 lutego 2023 r. wskazuje, że dokonano sprawdzenia "Rejestru wypadków w służbie KPP w [...]" za okres od 26 lipca 2003 r. do 13 lutego 2023 r. i znaleziono tam 3 zgłoszenia wypadków w służbie
/w drodze/ ze służby z udziałem Skarżącego. Jedno z 2011 r. dotyczące urazu tj. stłuczenia palca u ręki, drugie z 2019 r. dotyczące ugryzienia przez psa oraz trzecie z 2020 r. odnoszące się do urazu w postaci zwichnięcia, skręcenia i naderwania stawu skokowego i wiązadeł nogi lewej.
Z kolei, pismo z 7 kwietnia 2023 r. podaje, że dokonano kwerendy 14 notatników służbowych Skarżącego z lat 2017 - 2020, kiedy pełnił On służbę patrolowo-interwencyjną i spośród opisanych w nich czynności wskazano 5 interwencji tj. jedną
z 2019 r. i 4 z 2020 r., które potencjalnie mogły stanowić bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia Skarżącego. Zwrócono też uwagę na nieczytelność znacznej części wpisów badanych notatników i wynikającą z tego możliwość nieuwzględnienia takich interwencji, które mogły stanowić potencjalne zagrożenie dla życia i zdrowia Skarżącego. W przedmiotowym piśmie podniesiono też, że dozorowanie osób osadzonych w PDOZ nie jest przeprowadzaniem interwencji w rozumieniu art. 15 ust. 7c ustawy o Policji, jak również nie wyczerpuje znamion prowadzenia czynności operacyjno-rozpoznawczych i dochodzeniowo-śledczych, o których mowa w § 4 pkt 1 rozporządzenia z 2005 r. Z przedmiotowego pisma wynika też, że od 1 stycznia 2023 r. w Wydziale Prewencji KPP w [..] funkcjonuje "Rejestr interwencji w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których zaistniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia na podstawie Rozporządzenia Rady Ministrów z 4 maja 2005 roku". Przy czym, Skarżący nie zgłaszał przełożonym interwencji uzasadniających wpis do tego rejestru.
W aktach sprawy znajduje się też pismo z 4 maja 2023 r. informujące, że w systemie SWD, użytkowanym w Policji od września 2012 r. w okresie właśnie od wskazanego czasu do 13 lutego 2023 r. wedle zapisów "Rejestru interwencji Policji" Skarżący przeprowadził 458 interwencji, przy czym system nie posiada opisu zdarzenia, a jedynie jego kwalifikację oraz sposób zakończenia. Poza tym, od września 2012 r. do 31 maja 2018 r. dane przedmiotowego systemu, w tym opisy zdarzeń, są zanonimizowane i brak było możliwości odczytania treści zgłoszeń ze wskazanego okresu. Wskazano na czynności, które potencjalnie mogły generować zagrożenie dla życia i zdrowia Skarżącego. Było to więc 12 zatrzymań: 2 w 2012 , 2 w 2018 r., 3 w 2019 r., 5 w 2020 r. Wyszczególniono też 5 interwencji związanych z miejscem ujawnienia niewybuchu (2 w 2018 r. i 3 w 2020 r.) oraz 4 interwencje związane z zaburzeniami psychicznymi (1 w 2019 r. oraz 3 w 2020 r.).
Uwzględniając przedstawione regulacje prawne, jak też ujawnione w niniejszej sprawie okoliczności należało uznać, że rozstrzygnięcie o odmowie wydania Skarżącemu zaświadczenia o żądanej przez Niego treści było jak najbardziej uzasadnione.
Jak już bowiem wyżej zaznaczono, zdarzenie związane z zagrożeniem zdrowia lub życia policjanta musi wskazywać na szczególność tego zagrożenia, a na dodatek nie może być jakichkolwiek wątpliwości co do tego, że te warunki szczególnie zagrażające życiu lub zdrowiu wystąpiły w odniesieniu do każdego badanego zdarzenia. Tymczasem, Organ, analizując wpisy notatników służbowych, jak też wpisy w systemie SWD stwierdził tylko potencjalne zagrożenie dla życia lub zdrowia Skarżącego. Powyższe związane jest głównie z nieczytelnością wpisów w notatnikach i anonimizacją danych systemu. Wskazana nieczytelność sprawiła zresztą także, iż Organ dla celów przedmiotowego zaświadczenia nie uwzględnił być może i takich czynności z udziałem Skarżącego, które jak najbardziej mieściły się w zakresie przedmiotowym art. 15 ust. 2 pkt 3 u.o.z.e. Biorąc jednak pod uwagę to, że zaświadczenie ma potwierdzać określony, istniejący stan rzeczy, to braku jednoznacznych informacji wskazujących na ten stan nie można interpretować "na korzyść" Wnioskodawcy. Wydane w takich uwarunkowaniach zaświadczenie straciłoby swój sens i istotę. Nie może być ono bowiem wyrazem określonych domniemań, ale stwierdzać określony fragment rzeczywistości, który nie budzi wątpliwości co do jego zaistnienia. Z tej przyczyny, jako nieuzasadniony należy uznać zarzut Skarżącego odnoszący się do nieuwzględnienia Jego pisma z 16 maja 2023 r., zawierającego opis czynności, które w Jego ocenie zaistniały w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu. Skarżący sam bowiem zaznaczył, że w zestawieniu tego opisu z rozkazami o Jego wyróżnieniu czy przyznaniu nagrody i przy wzięciu pod uwagę zbrakowania innej dokumentacji, powinno się wyprowadzić wniosek o zasadności wydania stosownego zaświadczenia. Jak już jednak wyżej zauważono, zaświadczenie ma potwierdzać określony stan faktyczny, a jego istnienie winno wprost wynikać z danych dokumentów, a nie stanowić przedmiot domniemania będącego konsekwencją oceny różnych dokumentów.
Odnosząc się do faktu przyznania Skarżącemu nagród pieniężnych należy podnieść, że ze znajdujących się w aktach sprawy rozkazów w tym przedmiocie nie wynikają treści, na podstawie których można byłoby jednoznacznie uznać, że Skarżący wykonywał określone zadania w warunkach szczególnego zagrożenia życia lub zdrowia.
Poza tym, oprócz konieczności zaistnienia zdarzeń, które można określić jako zaistniałe w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, do wydania zaświadczenia potwierdzającego te zdarzenia wymagane jest jeszcze to, by wystąpiły one w danym roku w ilości wskazanej przez prawodawcę. Czynności, o których mowa w § 4 pkt 1 rozporządzenia z 2005 r. muszą mieć więc miejsce co najmniej 6 razy w roku. Wymóg ten nie został w warunkach sprawy spełniony. Z przeprowadzonego przez KPP w [...] badania dokumentów wynika, że zdarzenia, które można by ewentualnie zaliczyć do tych, które miałyby znaczenie dla wysokości emerytury policyjnej miały miejsce tylko w kilku latach spośród wskazanego we wniosku okresu czasu. W tych zaś latach, w których zaistniały nie wystąpiły co najmniej 6 razy w danym roku. Tylko w przypadku roku 2020 wymóg liczbowy został wprawdzie dotrzymany, jednak dotyczyły one jedynie potencjalnego zagrożenia, co wyklucza je ze zdarzeń wskazanych w § 4 pkt 1 rozporządzenia z 2005 r.
Z podanych względów stanowisko Organów należało ocenić jako słuszne. Nie stwierdzając bowiem w poddanych analizie dokumentach danych pozwalających na potwierdzenie stanu żądanego przez Wnioskodawcę, koniecznym stało się wydanie postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia. W ocenie Sądu, podjęte przez Organ działania mające na celu wyjaśnienie ewentualnej zasadności wydania zaświadczenia były dostateczne, bowiem dokonano przeglądu wszystkich tych materiałów, którymi KPP w [...] dysponował (notatniki służbowe, zapisy sytemu SWD). Wbrew zarzutom skargi, uzasadnienia wydanych w sprawie rozstrzygnięć wyjaśniają motywy zajętego stanowiska. Trudno też ocenić jako uzasadniony zarzut dotyczący niewystarczającego postępowania dowodowego, skoro postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia, którego sprawa ta dotyczy ma - jak już wyżej wskazano - charakter uproszczony i polega na analizie dostępnych organowi dokumentów, co w sprawie dokonano. Jeśli zaś chodzi o brak wskazania kryteriów, jakimi Organ kierował się przy analizie dokumentacji, to należy podnieść, że trudno byłoby takie ogólne kryteria podać. Zdaniem Sądu, Organ - z uwagi na doświadczenie - jest w stanie należycie ocenić, czy występujące w przypadku danego zdarzenia zagrożenie jest "zwyczajne" czy też przekracza granice tej "zwyczajności" i można je uznać za szczególne.
Z powyższych przyczyn skarga podlegała oddaleniu, o czym orzeczono na podstawie art. 151 P.p.s.a.