III OSK 4011/21
Podsumowanie
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną spółki, potwierdzając brak jej interesu prawnego w postępowaniu o środowiskowe uwarunkowania dla planowanej inwestycji.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki A. sp. z o.o. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił jej skargę na decyzję SKO w Koninie umarzającą postępowanie odwoławcze w części dotyczącej spółki. Spółka kwestionowała brak przyznania jej statusu strony w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji polegającej na budowie instalacji do odzysku surowców i energii z odpadów. WSA uznał, że spółka nie wykazała interesu prawnego, gdyż jej nieruchomość znajduje się w odległości 1 km od planowanej inwestycji i nie sąsiaduje bezpośrednio z terenem przedsięwzięcia, a ewentualne zwiększenie ruchu drogowego stanowi jedynie interes faktyczny. NSA podzielił to stanowisko, oddalając skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki A. sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który oddalił skargę spółki na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie. SKO w Koninie, w jednym z punktów swojej decyzji, umorzyło postępowanie odwoławcze w zakresie dotyczącym spółki A. sp. z o.o. Spółka domagała się przyznania jej statusu strony w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanej inwestycji polegającej na budowie instalacji do odzysku surowców i energii z odpadów. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że spółka nie wykazała posiadania interesu prawnego w tym postępowaniu. Sąd I instancji wskazał, że nieruchomość spółki, zajmująca się chowem drobiu, znajduje się w odległości 1 km od planowanej inwestycji i nie sąsiaduje z nią bezpośrednio. Ewentualne zwiększenie natężenia ruchu drogowego związanego z transportem odpadów do planowanej instalacji, które mogłoby potencjalnie dotyczyć dróg wykorzystywanych również przez spółkę, zostało uznane za interes faktyczny, a nie prawny. Sąd podkreślił, że brak jest dowodów na bezpośrednie oddziaływanie planowanej inwestycji na nieruchomość spółki, przekraczające normy hałasu czy zanieczyszczeń. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, podzielił stanowisko WSA. Sąd kasacyjny uznał, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym dotyczące niewystarczającego uzasadnienia wyroku WSA oraz braku możliwości wypowiedzenia się co do materiału dowodowego, nie mogły odnieść skutku, ponieważ spółce nie przysługiwał status strony w postępowaniu administracyjnym. NSA podkreślił, że zgodnie z ówczesnym stanem prawnym, interes prawny strony w postępowaniu o decyzję środowiskową wymagał wykazania bezpośredniego wpływu planowanego przedsięwzięcia na jej nieruchomość, a nie jedynie potencjalnych uciążliwości związanych z ruchem drogowym. W związku z tym, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną jako niezasadną.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Nie, taki podmiot posiada jedynie interes faktyczny, a nie prawny, jeśli nie wykaże bezpośredniego oddziaływania przedsięwzięcia na jego nieruchomość.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że samo położenie nieruchomości w pewnej odległości od planowanego przedsięwzięcia oraz korzystanie z tych samych dróg publicznych, które będą służyć transportowi do inwestycji, nie stanowi wystarczającej podstawy do przyznania statusu strony w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Kluczowe jest wykazanie bezpośredniego wpływu przedsięwzięcia na nieruchomość strony, a nie jedynie potencjalnych uciążliwości związanych ze wzrostem natężenia ruchu drogowego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (18)
Główne
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2023 poz 1634 art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
ustawa środowiskowa art. 71 § ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko
ustawa środowiskowa art. 75 § ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko
ustawa środowiskowa art. 81 § ust. 1
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko
ustawa środowiskowa art. 82
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko
ustawa środowiskowa art. 85 § ust. 1 i ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko
ustawa środowiskowa art. 7 § ust. 4a
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko
rozporządzenie art. 2 § ust. 1 pkt 41 i pkt 46
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
rozporządzenie art. 2 § ust. 1 pkt 40
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
rozporządzenie art. 3 § ust. 1 pkt 60
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spółka nie wykazała interesu prawnego w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, ponieważ jej nieruchomość nie sąsiaduje bezpośrednio z terenem planowanej inwestycji i nie jest narażona na jej bezpośrednie oddziaływanie. Ewentualne zwiększenie natężenia ruchu drogowego stanowi interes faktyczny, a nie prawny. Uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające i zgodne z wymogami prawa. Zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. były niezasadne, gdyż spółce nie przysługiwał status strony.
Odrzucone argumenty
Spółce uniemożliwiono udział w postępowaniu administracyjnym i wypowiedzenie się co do materiału dowodowego. Raport o oddziaływaniu na środowisko nie został uzupełniony w zakresie objęcia zasięgiem oddziaływania fermy drobiu spółki. Sąd I instancji nie odniósł się do zarzutów podniesionych w odwołaniu i skardze. Niewłaściwe zastosowanie art. 28 k.p.a. i § 2 ust. 1 pkt 40 i 41 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
Godne uwagi sformułowania
Trudno jest bowiem uznać, że samo tylko posiadanie gruntu położonego w pewnej odległości od terenu przedsięwzięcia (1 km), który nie sąsiaduje bezpośrednio (nie przylega) do terenu planowanego przedsięwzięcia, a jedynie który obsługiwany jest komunikacyjnie drogami publicznymi, przez które przebiegać będzie główna droga dojazdowa do planowanego zakładu, powoduje przyznanie interesu prawnego. W tym przypadku można mówić co najwyżej o interesie faktycznym. Zjawiska związane z oddziaływaniem infrastruktury komunikacyjnej są trudne do precyzyjnego prognozowania, skoro ewentualny wzrost ruchu na drogach, przez które prowadzi główna trasa dojazdowa do zaplanowanego zakładu, może skutkować w jakimś stopniu zwiększeniem natężenia ruchu na innych drogach, co także może spowodować uciążliwości dla użytkowników takich dróg lub właścicieli nieruchomości położnych nawet w znacznej odległości od miejsca realizacji przedsięwzięcia.
Skład orzekający
Jerzy Stelmasiak
przewodniczący-sprawozdawca
Małgorzata Masternak - Kubiak
sędzia
Arkadiusz Windak
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron postępowania w sprawach o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w szczególności w kontekście interesu prawnego podmiotów niebędących bezpośrednimi sąsiadami planowanej inwestycji, a jedynie użytkownikami dróg publicznych, które będą służyć transportowi do tej inwestycji."
Ograniczenia: Orzeczenie wydane na podstawie stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją z 2018 r. wprowadzającą zmiany w art. 7 ust. 4a ustawy środowiskowej. Interpretacja interesu prawnego może być odmienna w obecnym stanie prawnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia interesu prawnego w postępowaniach administracyjnych, co jest istotne dla wielu prawników i przedsiębiorców. Pokazuje, jak sądy interpretują granice wpływu inwestycji na otoczenie.
“Czy sąsiadujesz z inwestycją? Niekoniecznie masz prawo głosu w jej sprawie – kluczowy interes prawny w postępowaniu środowiskowym.”
Sektor
odpady
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
III OSK 4011/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-06-25 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-01-19 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Arkadiusz Windak Jerzy Stelmasiak /przewodniczący sprawozdawca/ Małgorzata Masternak - Kubiak Symbol z opisem 6139 Inne o symbolu podstawowym 613 Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane II SA/Po 52/15 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2015-05-28 Skarżony organ Minister Pracy i Polityki Społecznej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (spr.) Sędziowie sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak sędzia del. WSA Arkadiusz Windak protokolant asystent sędziego Anna Krupa po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. sp. z o.o. z siedzibą w Ż. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 28 maja 2015 r. sygn. akt II SA/Po 52/15 w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z dnia 14 listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wyrokiem z 28 maja 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę A. sp. z o.o. z siedzibą w Z. (dalej: spółka) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z 14 listopada 2014 r. w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań. Decyzją z 28 stycznia 2014 r. Wójt Gminy Kazimierz Biskupi ustalił środowiskowe uwarunkowania dla realizacji przedsięwzięcia, polegającego na "Budowie instalacji do odzysku surowców i energii z odpadów przemysłowych i niebezpiecznych z wybranych gałęzi gospodarki z wykorzystaniem technologii plazmowej" na działce nr ewid. [...] położonej w obrębie geodezyjnym [...]. Jako podstawę rozstrzygnięcia organ wskazał art. 71 ust. 2 pkt 1, art, 75 ust. 1 pkt 4, art, 81 ust. 1, art. 82 i art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2013 r., poz. 1235 ze zm., dalej: ustawa środowiskowa) oraz § 2 ust. 1 pkt 41 i pkt 46 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2013 r., poz. 1397 ze zm. - dalej: rozporządzenie). Decyzja została wydana na wniosek B. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: inwestor). Odwołania od powyższej decyzji wnieśli A. i K.B. oraz spółka. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koninie decyzją z 14 listopada 2014 r., po rozpatrzeniu odwołania A. i K.B. uchyliło zaskarżoną decyzję z 28 stycznia 2014 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji (pkt 1 osnowy decyzji). Natomiast w wyniku rozpoznania m.in. odwołania spółki w punkcie 2 osnowy decyzji organ odwoławczy umorzył postępowanie odwoławcze. Spółka wniosła skargę na powyższą decyzję w zakresie pkt 2 do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Oddalając skargę Sąd I instancji wskazał, że kluczowym zagadnieniem jest ocena, czy organ odwoławczy prawidłowo rozważył kwestię interesu prawnego spółki do występowania w sprawie w charakterze strony postępowania, w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia, a w konsekwencji również legitymacji do wniesienia odwołania. Na podstawie akt sprawy (akt administracyjnych i materiałów zgromadzonych w postępowaniu sądowym) Sąd I instancji ustalił, że spółka prowadzi działalność w zakresie chowu i hodowli drobiu na działkach nr ewid. [...]/1, nr ewid. [...]/9-[...]/20 i nr ewid. [...]/52), położonych w dalszym sąsiedztwie działki nr ewid. [...], na której ma być zrealizowane planowane przedsięwzięcie tj. w odległości 1 km. Spółka zatrudnia ponad 200 osób i w związku z tym występuje dziennie znaczne natężenie transportu osobowego i ciężarowego, zwłaszcza w okresach skupu zbóż w okresie letnim. Ponadto Sąd I Instancji wskazał, że transport surowca (dowóz odpadów do planowanego zakładu) będzie następował po głównej drodze dojazdowej, przede wszystkim po drodze wojewódzkiej nr [...] (przebiegającej w kierunku północ-południe), na odcinku od skrzyżowania z ul. [...] do skrzyżowania z drogą na [...], przebiegającą od strony północnej zakładu spółki (odcinek C drogi wytyczonej przez inwestora na mapie dołączonej do "Analizy wpływu transportu odpadów [...] na warunki życia ludzi" będącej załącznikiem do raportu). Z kolei spółka w ramach swojej działalności wykorzystuje jako drogę dojazdową również drogę wojewódzką nr [...], z której korzystają również pojazdy C. S.A. oraz inne zakłady przemysłowe zlokalizowane przy ul. [...] i w miejscowości [...], a także mieszkańcy gminy [...]. Ostatni odcinek głównej drogi dojazdowej do działki nr [...], na której planowane jest omawiane przedsięwzięcie, przebiega od skrzyżowania drogi wojewódzkiej nr [...] z drogą [...] przebiegającą od strony północnej od zakładu spółki do granicy planowanego zakładu inwestora (odcinek D drogi wytyczonej przez inwestora na mapie dołączonej do "Analizy [...]" będącej załącznikiem do raportu). Na tym odcinku trasy, wzdłuż całego fragmentu D głównej drogi dojazdowej brak jest zabudowań mieszkalnych. Droga ta jest użytkowana głównie przez samochody ciężarowe transportujące codziennie pasze do siedziby spółki (ok. 20 pojazdów na dobę) oraz odbierające jaja konsumpcyjne (ponad 30 000 Mg rocznie), jak i pomiot kurzy (ok. 7 000 Mg rocznie). Ponadto planowane przedsięwzięcie będzie korzystało z obsługi komunikacyjnej poprzez drogę krajową nr [...] przebiegającą przez [...]. Z drogi tej korzystają także pojazdy ciężarowe spółki. W ocenie Sądu I instancji, spółka nie wykazała istnienia interesu prawnego w rozpoznawanej sprawie, a w konsekwencji rozstrzygnięcie organu odwoławczego w zakresie objętym zaskarżeniem jest prawidłowe. Zdaniem Sądu I instancji, powoływanie się na ewentualne szkody w środowisku, jakie mogą powstać na skutek wypadków i udziału w kolizjach pojazdów transportujących odpady i związane z tym ryzyko ewentualnego skażenia środowiska, w kontekście przewidywanego zwiększenia natężenia ruchu pojazdów obsługujących transport odpadów (w tym odpadów niebezpiecznych), nie może uzasadniać przyjęcia, że spółka ma interes prawny w postępowaniu w przedmiocie wydania dla przedmiotowego przedsięwzięcia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W tym przypadku można mówić co najwyżej o interesie faktycznym. Trudno jest bowiem uznać, że samo tylko posiadanie gruntu położonego w pewnej odległości od terenu przedsięwzięcia (1 km), który nie sąsiaduje bezpośrednio (nie przylega) do terenu planowanego przedsięwzięcia, a jedynie który obsługiwany jest komunikacyjnie drogami publicznymi, przez które przebiegać będzie główna droga dojazdowa do planowanego zakładu, powoduje przyznanie interesu prawnego. Powołanie się na konstytucyjne prawo do korzystania z przedmiotu własności, nie jest w tym przypadku wystarczające, przy braku wykazania faktycznego oddziaływania przedsięwzięcia na nieruchomość spółki. Sąd I instancji podkreślił, że możliwość wywodzenia interesu prawnego ze wzrostu natężenia ruchu na drogach publicznych i jego oddziaływania na nieruchomości przyległe do dróg lub na innych użytkowników tych dróg, skutkowałaby brakiem faktycznej możliwości precyzyjnego ustalenia kręgu stron danego postępowania. Zjawiska związane z oddziaływaniem infrastruktury komunikacyjnej są trudne do precyzyjnego prognozowania, skoro ewentualny wzrost ruchu na drogach, przez które prowadzi główna trasa dojazdowa do zaplanowanego zakładu, może skutkować w jakimś stopniu zwiększeniem natężenia ruchu na innych drogach, co także może spowodować uciążliwości dla użytkowników takich dróg lub właścicieli nieruchomości położnych nawet w znacznej odległości od miejsca realizacji przedsięwzięcia. Stąd też, nie kwestionując, że wzrost natężenia ruchu na drogach może być bezpośrednim skutkiem realizacji określonego rodzaju przedsięwzięcia, co może nawet powodować konkretne uciążliwości dla innych użytkowników dróg, jak i właścicieli nieruchomości przyległych do tych dróg, zasadne jest uznanie, że takie podmioty mają wyłącznie interes faktyczny w sprawie o wydanie decyzji określającej środowiskowe warunki realizacji przedsięwzięcia. Sąd I instancji podkreślił także, że przewidywane oddziaływanie przedsięwzięcia na "otoczenie" nie będzie powodowało na terenie należącym do spółki przekroczenia norm hałasu lub stężeń innych czynników szkodliwych dla zdrowia i życia ludzi. Spółka nie zakwestionowała skutecznie, że z przeprowadzonej w raporcie i jego uzupełnieniach analizy oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w tym analizy emisji zanieczyszczeń do powietrza i emisja hałasu, wynika, że eksploatacja planowanego przedsięwzięcia nie będzie oddziaływała na nieruchomości położone od niej w znacznej odległości, na których spółka prowadzi fermę drobiu. Działki, na których spółka prowadzi działalność, położone są w znacznej odległości od terenu planowanego przedsięwzięcia i poza obszarem jego oddziaływania. Zwiększenie ruchu na drodze publicznej spowodowane funkcjonowaniem przedsięwzięcia, mogące stanowić znaczną uciążliwość dla działek przyległych do drogi odjazdowej prowadzącej do planowanego zakładu, należy przede wszystkim do spraw organizacji ruchu drogowego. Obowiązki związane z transportem odpadów niebezpiecznych obciążają transportującego, który zobowiązany jest między innymi do przestrzegania przepisów dotyczących ochrony środowiska oraz przepisów dotyczących bezpieczeństwa życia i zdrowia ludzi. Sąd I instancji wyjaśnił, że stanowisko zajęte przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Koninie w opinii sanitarnej z 19 listopada 2013 r., stanowiącej podtrzymanie wcześniejszej opinii z 5 listopada 2012 r., również nie może być w tej sprawie samodzielnym ani ubocznym źródłem interesu prawnego spółki. Uznanie przez organ współdziałający (opiniujący warunki realizacji przedsięwzięcia) za nierealne założeń transportowych inwestora, jak i brak spójności raportu i niewłaściwość zawartej w nim analizy w tym zakresie, nie prowadzą bowiem jeszcze do wniosku, że w związku z zamierzonym sposobem transportowania odpadów do zakładu nastąpi takie pogorszenie warunków sanitarno-higienicznych na terenie zabudowy zlokalizowanej przy wskazanych szlakach transportowych oraz dla innych użytkowników dróg, z którego można wyprowadzić interes prawny spółki. Ponadto, założenia transportowe inwestora zostały zmienione w kolejnych uzupełnieniach raportu, które nie zostały przedłożone organom współdziałającym w wydaniu decyzji, co trafnie zostało zauważone przez organ odwoławczy, stanowiąc jedną z przesłanek uchylenia decyzji organu I instancji na podstawie art. 138 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: k.p.a.). Ponadto, w ocenie Sądu I instancji, przeprowadzona przez organ odwoławczy analiza raportu nie jest pobieżna ani bezkrytyczna. Za chybiony Sąd I instancji uznał zarzut naruszenia "art. 29 ust. 3 Prawa budowlanego w zw. z art. 59 ust. 1 i 2 oraz art. 60 w zw. z art. 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie w zw. z § 3 ust. 1 pkt 60 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko". Powołane przepisy nie znajdują zastosowania w tej sprawie. Przepis § 3 ust. 1 pkt 60 rozporządzenia odnosi się do przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko i dotyczy realizacji określonego rodzaju dróg i obiektów mostowych, natomiast planowane przedsięwzięcie dotyczy budowy instalacji do odzysku surowców i energii z odpadów przemysłowych i niebezpiecznych z wybranych gałęzi gospodarki z wykorzystaniem technologii plazmowej, które stosownie do § 2 ust. 1 pkt 41 i pkt 46 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko jest przedsięwzięciem mogącym zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Dodatkowo Sąd I instancji wyjaśnił, że skoro spółka nie miała przymiotu strony w sprawie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, to zaskarżona decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego (pkt 2 osnowy zaskarżonej decyzji) w odniesieniu do spółki jest prawidłowa i nie stanowi naruszenia art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. W konsekwencji niezasadne są również zarzuty naruszenia art. 7, art. 8, art. 10, art. 77 § 1 i 4, art. 80 oraz art. 107 § 3, k.p.a. W odniesieniu do spółki nie doszło do naruszenia art. 10 § 1 k.p.a., ponieważ spółka nie była stroną postępowania. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła spółka. W pierwszej kolejności spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania polegające na niewłaściwym zastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) i art. 151 p.p.s.a oraz art. 141 § 4 p.p.s.a w związku z art. 7, art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Polegało to na oddaleniu skargi, pomimo, że w postępowaniu administracyjnym uniemożliwiono spółce udział i wypowiedzenie się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego przed wydaniem decyzji. Ponadto rozpoznano skargę spółki w okoliczności "niedostatecznego i niewystarczającego" zebrania dowodów w sprawie, w szczególności braku uzupełnienia raportu na okoliczność objęcia zasięgiem oddziaływania fermy drobiu należącej do spółki, jak również przez brak odniesienia się przez Sąd I instancji co do zarzutów podniesionych w odwołaniu i skardze zarzutów. W ocenie spółki, uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu było niewystarczające Ponadto spółka zarzuciła naruszenie prawa materialnego tj. art. 28 k.p.a. w związku z § 2 ust. 1 pkt 40 i 41 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. Nr 213, poz. 1397 ze zm.), przez błędne zastosowanie i uznanie, że bez względu na rzeczywisty stan faktyczny, pomimo bliskości od planowanego zakładu, spółce nie przysługuje status strony w postępowaniu przez "organem administracji". Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia temu Sądowi, a także zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych wraz z kosztami zastępstwa procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Jak już wyżej wskazano, w pierwszej kolejności spółka zarzuciła naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a oraz art. 141 § 4 p.p.s.a w związku z art. 7, art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Jak jednak wynika z uzasadnienia skargi kasacyjnej, zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. został w istocie sformułowany samodzielnie i jako taki nie mógł odnieść zamierzonego skutku. Zgodnie bowiem z art. 141 § 4 p.p.s.a., uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Wszystkie te elementy uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera, w tym podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz szczegółowe wyjaśnienie powodów, dla których Sąd I instancji oddalił skargę. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowisko Sądu I instancji wyrażone w tym zakresie jest wystarczające i pozwala na poddanie zaskarżonego wyroku kontroli instancyjnej. Natomiast zarzutem naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można kwestionować oceny prawnej wojewódzkiego sądu administracyjnego. Ponadto, w świetle uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09, przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, co w tej sprawie oczywiście nie nastąpiło. W ramach zarzutu powołanych wyżej przepisów procesowych, spółka wskazała, że postępowaniu administracyjnym uniemożliwiono jej udział i wypowiedzenie się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego przed wydaniem decyzji. Brak jest jednak powołania przez spółkę przepisów regulujących udział strony w postępowania, a co bardziej istotne, spółce nie przysługiwał status strony postępowania, co było przedmiotem skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego i co stanowi kluczową okoliczność w tej sprawie. Trudno również przyjąć, że naruszenie powołanych przepisów mogło w tej konkretnej sprawie polegać na braku uzupełnienia raportu na okoliczność objęcia zasięgiem oddziaływania fermy drobiu należącej do spółki. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika bowiem, że zaskarżona decyzja zawierała dwa punkty i dwa rozstrzygnięcia. W punkcie 1, organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W punkcie 2, umorzył postępowanie odwoławcze wszczęte odwołaniem spółki. W związku z powyższym spółka dysponowała jedynie interesem prawnym w rozumieniu art. 50 § 1 p.p.s.a. do zaskarżenia wyłącznie punktu 2 osnowy zaskarżonej decyzji. Nie można jednak pominąć, że wydając decyzję kasacyjną na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy wskazał na braki decyzji organu I instancji, które wymagały uzupełnienia, w tym braki będące skutkiem sporządzonej w sprawie opinii sanitarnej. Nie można zatem a priori wykluczyć, że na następnych etapach postępowania administracyjnego zasięg oddziaływania planowanego przedsięwzięcia zostanie (lub został) określony odmiennie, a spółka zyska status strony postępowania. Na obecnym jednak etapie postępowania, spółka nie wykazała, że ma interes prawny w przedmiotowym postępowaniu, o czym prawidłowo orzekł Sąd I instancji oddalając skargę i podzielając w tym zakresie stanowisko organu odwoławczego. Ponadto spółka zarzuciła naruszenie prawa materialnego tj. art. 28 k.p.a. w związku z § 2 ust. 1 pkt 40 i 41 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Nie ulega wątpliwości, że dla oceny legitymacji strony w postępowaniu w sprawie wydania decyzji środowiskowej w stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, zastosowanie miał art. 28 k.p.a. Stan prawny ma w tej sprawie istotne znaczenie, ponieważ w obecnym stanie prawnym strony postępowania w sprawie decyzji środowiskowej zostały wskazane w art. 7 ust. 4a ustawy środowiskowej, dodany przez art. 509 pkt 8 lit. c) ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2018 r., poz. 2268), który wszedł w życie 1 stycznia 2018 r. Stąd też dalsze rozważania zachowują aktualność wyłącznie wobec stanu prawnego sprzed wskazanej nowelizacji. W sprawach ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia przyjmowano, że przymiot strony posiadały podmioty mające tytuł prawny do nieruchomości położonych w bezpośrednim sąsiedztwie zamierzonego przedsięwzięcia, ponieważ zostaną narażone na jego oddziaływanie. W tej grupie, oprócz podmiotów legitymujących się prawem własności, będą się mieścić również władający nieruchomością posiadający inne prawa rzeczowe, swoim zakresem zbliżone do prawa własności. Dodatkowo, oprócz posiadaczy nieruchomości położonych w bezpośrednim sąsiedztwie stronami w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych będą również podmioty, których nieruchomości mieszczą się w zasięgu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. Ewentualne uciążliwości dla środowiska i oddziaływanie przedsięwzięć nie są bowiem zazwyczaj zależne od granic wynikających z prawa własności. Pojęcie "działka sąsiednia" musi być przy tym rozumiane szeroko, jako działka położona w pobliskim, okolicznym sąsiedztwie działki, na której ma być realizowane przedsięwzięcie i może obejmować zarówno działki bezpośrednio przylegające do działki, na której planowane jest przedsięwzięcie, jak i działki ościenne, np. oddzielone od danej działki drogą lub też oddzielone innymi terenami. O interesie prawnym właścicieli nie decyduje bowiem, że dwie lub więcej działek ze sobą bezpośrednio graniczy, lecz to, że jedna z nich znajduje się w strefie oddziaływania przedsięwzięcia lokalizowanego na drugiej działce. Ustalenia w tym zakresie zwykle są możliwe na podstawie materiałów dołączanych do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach lub uzupełnianych w toku postępowania. Materiały graficzne wskazujące przewidywany teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie (z zaznaczonym przebiegiem granic terenu, którego dotyczy wniosek) powinny zarazem obejmować obszar, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie. Ponadto, obszar oddziaływania przedsięwzięcia ustalany jest na podstawie wszelkich dostępnych danych, w szczególności zwartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia lub raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Rozważając oddziaływanie konkretnego przedsięwzięcia należy mieć na uwadze również i te miejsca, gdzie uciążliwości związane z planowanym przedsięwzięciem mieszczą się w granicach norm określonych przez przepisy prawa lub decyzjach wydanych na ich podstawie. Analizując oddziaływanie na środowisko w konkretnym przypadku, należy zatem uwzględnić wszystkie możliwe w danych warunkach do przewidzenia rodzaje oddziaływania, które generuje dany rodzaj przedsięwzięcia. W tak zakreślonych ramach prawnych Sąd I instancji dokonał prawidłowej kontroli legalności zaskarżonej decyzji (w części jej punktu 2) i szczegółowo przedstawił uwarunkowania faktyczne tej konkretnej sprawy, z których wynika, że spółka w dacie złożenia odwołania nie dysponowała interesem prawnym uzasadniającym dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu. Okoliczności te zostały przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku oraz w tzw. części sprawozdawczej uzasadnienia niniejszego wyroku i brak jest podstaw do ich powielania w tym miejscu, szczególnie uwzględniając, że uzasadnienie skargi kasacyjnej jest lakoniczne i sprowadza się w istocie do stwierdzenia, że planowane przedsięwzięcie jest "realnym przyszłym zagrożeniem" dla interesów spółki. Powyższe oznacza, że również zarzut podnoszący naruszenie art. 28 k.p.a. oraz § 2 ust. 1 pkt 40 i pkt 41 rozporządzenia nie zasługiwał na uwzględnienie. Z tych względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę