II SA/Rz 1467/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2022-02-01
NSAtransportoweWysokawsa
transport drogowytachografczas pracy kierowcykara pieniężnanaruszenie przepisówmagneskontrolaodpowiedzialność przewoźnikakwalifikacja prawna

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za użycie magnesu do tachografu, uznając, że naruszenie powinno być zakwalifikowane inaczej.

Skarżący został ukarany karą pieniężną za użycie magnesu do tachografu, co miało spowodować nierejestrowanie czasu pracy kierowcy. Skarżący argumentował, że nie miał wpływu na działanie kierowcy i że naruszenie powinno być inaczej zakwalifikowane. Sąd uznał, że choć skarżący ponosi odpowiedzialność za działania kierowcy, to sposób zakwalifikowania naruszenia przez organy był błędny, co skutkowało uchyleniem decyzji.

Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na przedsiębiorcę transportowego za użycie przez kierowcę magnesu do tachografu, co miało skutkować nierejestrowaniem czasu pracy. Skarżący zarzucił organom niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego i przepisów postępowania, twierdząc, że nie miał wpływu na działania kierowcy i że naruszenie powinno być inaczej sklasyfikowane. Organy administracji utrzymywały, że przedsiębiorca odpowiada za działania kierowcy i że kara została nałożona prawidłowo. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżoną decyzję, podzielając zarzut skarżącego co do błędnej kwalifikacji prawnej naruszenia. Sąd uznał, że użycie magnesu powinno być zakwalifikowane jako niewłaściwa obsługa tachografu (lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym), a nie jako podłączenie niedozwolonego urządzenia (lp. 6.1.3). Sąd jednocześnie odrzucił argumenty dotyczące braku wpływu przedsiębiorcy na naruszenie, podkreślając jego obowiązek sprawowania nadzoru nad kierowcami. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na korzyść skarżącego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność za działania kierowcy, jednakże sposób kwalifikacji prawnej naruszenia przez organy był błędny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że użycie magnesu do tachografu powinno być zakwalifikowane jako niewłaściwa obsługa tachografu (lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d.), a nie jako podłączenie niedozwolonego urządzenia (lp. 6.1.3), co stanowiło naruszenie prawa materialnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (15)

Główne

u.t.d. art. 92a § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92a § ust. 7

Ustawa o transporcie drogowym

P.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.t.d. art. 92c § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 4 § pkt 22

Ustawa o transporcie drogowym

rozporządzenie 165/2014 art. 32 § ust. 3

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014

rozporządzenie 165/2014 art. 34

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014

P.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

K.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 10 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 189a § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 189d

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 189f § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędna kwalifikacja prawna naruszenia polegającego na użyciu magnesu do tachografu; powinno być zakwalifikowane jako niewłaściwa obsługa tachografu (lp. 6.2.1), a nie podłączenie niedozwolonego urządzenia (lp. 6.1.3).

Odrzucone argumenty

Przedsiębiorca nie ponosi odpowiedzialności za naruszenia, na które nie miał wpływu i których nie mógł przewidzieć. Zastosowanie przepisów K.p.a. dotyczących administracyjnych kar pieniężnych do kar nakładanych na podstawie ustawy o transporcie drogowym.

Godne uwagi sformułowania

Sąd w składzie rozpoznającym skargę utożsamia się z tymi poglądami i stwierdza, że w stanie faktycznym sprawy brak jest podstaw do wyłączenia odpowiedzialności Skarżącego. Sprawowanie bieżącej kontroli nad czasem pracy kierowcy np. poprzez zasięganie informacji o godzinach załadunku w powiązaniu z kontrolą zapisów tachografu, pozwoliłby wyeliminować zaistniałą sytuację. W ocenie Sądu jest oczywiste, że przystawienie magnesu do impulsatora skrzyni biegów nie mieści się w dyspozycji l.p 6.1. załącznika, gdyż nie stanowi "naruszenia zasad i warunków wyposażenia pojazdu w tachograf". Czynność taka odpowiada natomiast zachowaniu objętemu lp.6.2. a mianowicie "wykonywaniu przewozu drogowego z ingerencją w działanie tachografu lub dane rejestrowane przez tachograf"; w szczególności użycie magnesu odpowiada dyspozycji zawartej w punkcie 3 a mianowicie – stanowi niewłaściwą obsługę lub odłączenie homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi.

Skład orzekający

Jerzy Solarski

przewodniczący sprawozdawca

Ewa Partyka

sędzia

Karina Gniewek-Berezowska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kwalifikacji naruszeń związanych z tachografami, odpowiedzialności przewoźnika oraz stosowania przepisów K.p.a. w zakresie kar pieniężnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji użycia magnesu i jego kwalifikacji prawnej. Odpowiedzialność przedsiębiorcy za działania kierowcy jest nadal utrzymana.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu w transporcie drogowym - manipulacji tachografem i odpowiedzialności przewoźnika. Wyrok wyjaśnia kluczowe kwestie dotyczące kwalifikacji prawnej naruszeń i obowiązków przedsiębiorcy.

Magnes na tachografie: czy kara dla przewoźnika była zasadna? Sąd wskazuje na błąd w kwalifikacji naruszenia.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Rz 1467/21 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2022-02-01
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-09-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Ewa Partyka
Jerzy Solarski /przewodniczący sprawozdawca/
Karina Gniewek-Berezowska
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
II GSK 830/22 - Wyrok NSA z 2025-11-20
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 919
art. 92a ust. 1, art. 92b ust. 1, art. 92c
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 145 Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). W myśl zatem art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. jego obowiązkiem było wykazanie, że ni
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Jerzy Solarski /spr./ Sędziowie WSA Ewa Partyka AWSA Karina Gniewek - Berezowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 1 lutego 2022 r. sprawy ze skargi Ł. B. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [....] w [...] na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego Ł. B. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [....] w [....] kwotę 2 217 zł /słownie: dwa tysiące dwieście siedemnaście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD") decyzją z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...], na podstawie art. 4 pkt 22, art. 92a ust. 1, art. 92b ust. 1, art. 92c ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2021 r., poz. 919 ze zm., dalej: "u.t.d."), lp. 6.1.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 32, art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego, zwanego dalej "rozporządzenie 165/2014" (Dz. Urz. UE L 60 z 28.2.2014, str. 1), po rozpatrzeniu odwołania Ł.B. (dalej: "Skarżący") od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "WITD") z [...] listopada 2020 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu stwierdzone zostało, że w wyniku kontroli przeprowadzonej w dniu 10 czerwca 2020 r. na autostradzie [....] - MOP [...] zespołu pojazdów składającego się z samochodu ciężarowego marki [...] o nr rej. [...] wraz z naczepą marki [...] o nr rej. [...] ustalono, że kontrolowany kierowca wykonywał międzynarodowy transport drogowy z Polski do [...] na rzecz i w imieniu Skarżącego. Przebieg kontroli utrwalony został w protokole kontroli z dnia 10 czerwca 2020 r. WITD ustalił fakt podłączenia do tachografu niedozwolonego urządzenia lub przedmiotu wykonanego lub przeznaczonego do celów podrabiania lub przerabiania danych rejestrowanych przez tachograf lub korzystaniu z tego urządzenia lub przedmiotu i decyzją z dnia [...] listopada 2020 r. orzekł o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł.
W odwołaniu od tej decyzji Skarżący reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz prawa materialnego, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Po rozpatrzeniu odwołania, GITD utrzymał w mocy decyzję WITD. Cytując treść art. 92a ust. 1, ust. 3 i ust. 7, art. 92b ust. 1, art. 92c ust. 1 oraz art. 4 pkt 22 u.t.d. a także art. 189a § 2 K.p.a. stwierdził, że w sprawie nie ma zastosowania art. 189a § 2 pkt 1-3 K.p.a., gdyż kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d. Treść art. 92a ust. 1 i 7 w zw. z załącznikiem nr 3 do u.t.d. określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów załącznika nr 3 do u.t.d. W tym zakresie organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych. W związku z powyższym regulacja wynikająca z art. 189d K.p.a., na mocy art. 189a § 2 pkt 1 K.p.a., nie ma zastosowania.
Powołując następnie art. 32 ust. 3 oraz art. 34 rozporządzenia 165/2014 oraz treść lp. 6.1.3. załącznika nr 3 do u.t.d. GITD wskazał, że kontrolowany kierowca w momencie zatrzymania do kontroli rejestrował odpoczynek w pamięci tachografu cyfrowego oraz na karcie kierowcy poprzez użycie niedozwolonego przedmiotu w postaci magnesu podłączonego do czujnika ruchu. W wyniku analizy danych cyfrowych pobranych z pamięci urządzenia rejestrującego oraz z karty kontrolowanego kierowcy, a także zeznań kierowcy przesłuchanego w charakterze świadka stwierdzono, że kierowca używał niedozwolonego przedmiotu w postaci magnesu podłączonego do czujnika ruchu w dniu 10 czerwca 2020 r. od momentu odjazdu z załadunku w miejscowości [...] około godziny 22:40 do momentu zatrzymania przez Inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego, w dniu 10 czerwca 2020 r. około godziny 22:59. Przesłuchany w charakterze świadka kierowca zeznał, że około godziny 22:40 podłączył magnes do impulsatora, aby odjechać spod rampy i dojechać do najbliższego parkingu, nie przerywając odpoczynku. Powodem była obawa o przekroczenia dziennego czasu pracy, który kończył się kierowcy o godz. 23.00. Podczas kontroli drogowej kierowca okazał niedozwolony przedmiot w postaci magnesu, który podłączył do czujnika ruchu oraz zeznał, że w dniu kontroli użył go pierwszy raz. Zgodnie z danymi uzyskanymi od przedsiębiorstwa, gdzie dokonano załadunku towaru przewożonego podczas kontroli stwierdzono, że w dniu 10 czerwca 2020 r. o godz. 19:24 pojazd został zarejestrowany na bramie wjazdowej do przedsiębiorstwa, następnie pomiędzy godz. 22:05 a godz. 22:40 odbył się załadunek, a więc pojazd wraz z kierowcą musiał wjechać na teren przedsiębiorstwa w celu załadunku. W dniu 10 czerwca 2020 r. o godz. 22:45 - pojazd wyjechał z terenu przedsiębiorstwa, po załadunku. Po porównaniu otrzymanych danych oraz danych zapisanych w pamięci tachografu cyfrowego i na karcie kierowcy stwierdzono, że w ww. terminach nie rejestrowano aktywności kierowcy, prędkości pojazdu i przebytej drogi, pomimo że pojazd znajdował się w ruchu podczas wjazdu na teren przedsiębiorstwa oraz jego wyjazdu po zakończonym załadunku. Nie rejestrowano również prawidłowej aktywności kierowcy, zaś w ww. godzinach został zarejestrowany jedynie postój pojazdu oraz aktywność kierowcy w postaci odpoczynku. W związku z wyżej opisanymi ustaleniami WITD wydał decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł.
Odnosząc się do zarzutów odwołania GITD podkreślił, że za działania kierowcy, jako zatrudnionego, odpowiada przedsiębiorca. Obowiązkiem przedsiębiorcy jest nadzór nad odpowiednimi zachowaniami ludzkimi. Niezasadne są zarzuty odwołania dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, bowiem organ pierwszej instancji zebrał i rozpatrzył wyczerpująco materiał dowodowy a uzasadnienie decyzji zawiera wszelkie elementy wymagane przez przepisy prawa. GIDT podkreślił także, że w przedmiotowej sprawie art. 92b u.t.d. nie znajdował zastosowania, gdyż podczas kontroli nie zostały stwierdzone naruszenia dotyczące czasu pracy kierowców. Nawet gdyby do naruszenia doszło wyłącznie z winy kierowcy, okoliczność ta nie stanowiłaby podstawy do zastosowania art. 92c u.t.d. To przedsiębiorca powinien udowodnić okoliczności, które stanowiłyby podstawę do zastosowania przepisu art. 92c u.t.d., gdyż to on wywodzi skutki prawne wynikające z tego przepisu. Wszystkie okoliczności sprawy związane z naruszeniem lp. 6.1.3 oraz lp. 9.2 załącznika nr 3 do u.t.d. były okolicznościami, na które przedsiębiorca miał wpływ i mógł je przewidzieć. Wpływ przedsiębiorcy przejawia się w braku kontroli nad kierowcą oraz braku reakcji na popełniane przez niego naruszenia. Przedsiębiorca nie wskazał wystąpienia żadnych innych okoliczności, na które nie miał wpływu, lub których nie mógł przewidzieć. W związku z tym zasadnym jest utrzymanie kary pieniężnej.
W skardze Skarżący reprezentowany przez pełnomocnika zaskarżył w całości decyzję GITD i wniósł o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania, ewentualnie – o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
1. prawa materialnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj.
1.1. art. art. 92c ust 1 pkt 1 u.t.d. poprzez przypisanie przewoźnikowi odpowiedzialności za naruszenia za które wyłączną odpowiedzialność ponosi kierowca i na które przewoźnik nie miał wpływu i któremu nie mógł zapobiec i nie mógł przewidzieć. Przewoźnik tak zaplanował trasy, że przewóz mógł zostać wykonany bez jakichkolwiek naruszeń prawa. Jednocześnie Organ w zaskarżonej decyzji nie wskazał, jakie rzeczywiste działania może podjąć przewoźnik by zapobiec stwierdzonym naruszeniom.
1.2. art. 92a ust. 1 i ust. 7 w zw. z Ip. 6.1.3. zał. nr 3 do u.t.d. poprzez przyjęcie błędnej kwalifikacji prawnej naruszenia, bowiem nie wyczerpuje ono znamion naruszenia sklasyfikowanego pod Ip. 6.1.3, ale ewentualnie pod nr 6.2.1.
2. przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, tj.
2.1. art. 7, art. 77, art. 80 K.p.a. i wyrażonej w tym przepisie zasady swobodnej oceny dowodów, poprzez przyjęcie w sposób sprzeczny ze zgromadzonym materiałem dowodowym, że odwołujący nie wykazał, iż zostały spełnione warunki do umorzenia postępowania w sytuacji gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że skarżący nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których skarżący nie mógł przewidzieć, a zatem zaistniały okoliczności wyłączające odpowiedzialność przewoźnika, która choć ma charakter obiektywny to nie absolutny.
2.2. art. 189a § 2 pkt 1-3, art. 189d, art. 189e oraz art. 189f K.p.a. poprzez nie zastosowanie do kary pieniężnej przewidzianej w u.t.d. przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczącego administracyjnych kar pieniężnych (dział IVa), które regulują zasady nakładania kar pieniężnych, ich miarkowania i odstępowania od nich i które to przepisy powinny znaleźć zastosowanie w sprawie, a zostały przez organy pominięte pomimo, że kary pieniężne w ustawie u.t.d. zostały uregulowane w sposób częściowy, nieuwzględniający jednak wszystkich kwestii wymienionych w pkt 1- 6 art. 189a § 2 K.p.a.
W obszernym uzasadnieniu podniesiono, że za naruszenia stwierdzone w trakcie kontroli wyłączną odpowiedzialność ponosi kierowca. Skarżący nie miał wiedzy, że kierowca może posłużyć się magnesem w celu zakłócenia pracy tachografu. Magnes został użyty bez jakiejkolwiek wiedzy (świadomości o tym) przewoźnika, o czym świadczą okoliczności opisane w oświadczeniach, wskazane w zeznaniach kierowcy oraz przedłożone dowody. Wskazują one na brak wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których przewoźnik nie mógł przewidzieć. Skarżący nie mógł bowiem przewidzieć, że syn kierowcy, którego zabrał w trasę poczuje się gorzej i że z tego powodu kierowca użyje magnesu by sfałszować czas pracy. Trasy zaplanowane przez przewoźnika zakładały wystarczająco dużo czasu, by pokonać wszystkie odległości. Nawet gdyby w wyniku nadzwyczajnego zdarzenia (stanu zdrowia dziecka) doszło do nieznacznego przekroczenia czasu pracy przez kierowcę, to stanowiłoby to naruszenie o znacznie mniejszym ciężarze gatunkowym, niż użycie magnesu. Skarżący w tym zakresie kategorycznie wskazał, że nie było jakiejkolwiek jego zgody na dokonanie naruszenia, nie miał on o nim pojęcia, nie miał na nie żadnego wpływu i nie mógł go przewidzieć. Wskazano, że z opisu kierowcy wynika, że magnes nie jest to urządzenie i nie jest ono podłączane do tachografu; magnes jest przykładany do impulsatora skrzyni biegów, a zatem nie jest to urządzenie lub przedmiot podłączany do tachografu, a zatem nie wyczerpuje znamion naruszenia określonego w Ip. 6.1.3., ale stanowi ewentualnie naruszenie Ip. 6.2.1, tj. niewłaściwą obsługę lub odłączenie homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi (naruszenie 2.8 wskazane w załączniku I do rozporządzenia 2016/403). Za odstąpieniem od nałożenia kary przemawiała również regulacja K.p.a. dotycząca administracyjnych kar pieniężnych, która w ocenie Skarżącego powinna znaleźć zastosowanie w sprawie. Ustawa u.t.d. nie zawiera kompleksowej regulacji dotyczącej zasad nakładania kar, odstępowania od nich i ich miarkowania. Zgodnie z art. 189f § 1 K.p.a. organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa.
W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
skarga jest uzasadniona.
I. Stan sprawy jest następujący. Podczas kontroli zespołu pojazdów składającego się z samochodu ciężarowego marki [...] wraz z naczepą, przeprowadzonej w dniu 10 czerwca 2020 r. na autostradzie [...] - MOP [...] ustalono, że kontrolowany kierowca wykonywał międzynarodowy transport drogowy z Polski do [...] na rzecz i w imieniu Skarżącego. Przebieg kontroli utrwalony został w protokole kontroli z dnia 10 czerwca 2020 r. Z protokołu wynika, że kierowca w momencie zatrzymania rejestrował odpoczynek w pamięci tachografu cyfrowego oraz na karcie kierowcy przez użycie niedozwolonego przedmiotu w postaci magnesu podłączonego do czujnika ruchu, od momentu odjazdu z załadunku ok. godz. 22:40, do momentu zatrzymania. Fakt użycia magnesu potwierdził kierowca przesłuchany w charakterze świadka (k. 9 akt adm. - protokół z dnia 11 czerwca 2020 r.). Z protokołu kontroli wynika, że działanie kierowcy zostało zakwalifikowane jako podłączenie do tachografu niedozwolonego urządzenia lub przedmiotu wykonanego lub przeznaczonego do celów podrabiania lub przerabiania danych rejestrowanych przez tachograf lub korzystanie z tego urządzenia lub przedmiotu (k.11-12 akt adm.). W związku z tym, WITD w dniu 15 czerwca 2020 r. zawiadomił Skarżącego o wszczęciu postępowania i po zgromadzeniu dodatkowych dowodów, w dniu 23 września 2020 r., w trybie art. 10 § 1 K.p.a., poinformował pełnomocnika Skarżącego o zakończeniu postępowania. Następnie decyzją z dnia [...] listopada 2020 r. nałożył na Skarżącego karę pieniężną w kwocie 10.000 zł. WITD, wskazując jako podstawę nałożenia kary przepis art. 92a ust. 1 i ust. 7 u.t.d. w zw. z lp. 6.1.3 załącznika nr 3 do tej ustawy. Decyzja ta, po rozpatrzeniu odwołania Skarżącego, utrzymana została w mocy rozstrzygnięciem GITD z dnia[....] lipca 2021 r., które stanowi przedmiot skargi.
II. Materialnoprawną podstawę nałożenia kary pieniężnej stanowi art. 92a ust. 1 i ust. 7 u.t.d. w zw. z lp. 6.1.3 załącznika nr 3 do tej ustawy. Wg załącznika nr 3, liczba porządkowa 6.1 jest zatytułowana "Naruszenie zasad i warunków wyposażenia pojazdu w tachograf" , zaś pkt 3 ma brzmienie: "Podłączenie do tachografu niedozwolonego urządzenia lub przedmiotu wykonanego lub przeznaczonego do celów podrabiania lub przerabiania danych rejestrowanych przez tachograf lub korzystanie z tego urządzenia lub przedmiotu".
III.1. Ustalony i przedstawiony wyżej stan sprawy nie jest skargą kwestionowany. Zatem wyeksponować należy okoliczność, że działanie kierowcy polegające na przyłożeniu magnesu podjęte było bez wiedzy Skarżącego. Przykładając magnes do impulsatora skrzyni biegów kierowca spowodował zakłócenie pracy tachograf - tachograf zamiast ruchu pojazdu rejestrował odpoczynek kierowcy.
III.2. Jako pierwszy, skarga stawia zarzut naruszenia art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Zgodnie z tym przepisem, nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Z zarzutem naruszenia prawa materialnego koresponduje zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77, art. 80 K.p.a. sprowadzający się do stanowiska, że niewłaściwa ocena materiału dowodowego doprowadziła do niezastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.
Wskazany ostatnio przepis ustanawia wyjątek od zasady odpowiedzialności przewoźnika, w tym także za swoich kierowców. Jako wyjątkowe unormowanie zwalniające przewoźnika od odpowiedzialności, przepis ten był przedmiotem rozważań sądów administracyjnych. W orzecznictwie powszechnie przyjęto, że art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. odnosi się jedynie do wyjątkowych sytuacji i to takich, w których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć. Sprawą przedsiębiorcy (przewoźnika) jest zawarcie takich umów i takich rozwiązań, które będą dyscyplinować osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem. Akceptacja poglądu przeciwnego prowadziłaby do trudnych do zaaprobowania skutków, tj. przerzucenia odpowiedzialności za prowadzenie działalności gospodarczej, w jej najbardziej ryzykownym wymiarze, z przedsiębiorcy na jego kierowców (zon. np. wyrok NSA z dnia 17 listopada 2010 r. sygn. akt II GSK 967/09 oraz powołany tam wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 31 marca 2008 r. w sprawie SK 75.06). Wskazano także, że przedsiębiorca ma możliwość reagowania na działania osób, którymi posługuje się przy wykonywaniu transportu drogowego m.in. przez bieżącą kontrolę dokumentacji obrazującej czas pracy kierowcy i stosowanie w przypadku stwierdzenia naruszeń właściwych środków dyscyplinujących (zob. wyroki NSA: z dnia 15 października 2015 r., sygn. II GSK 199/14, z dnia 12 marca 2015 r., sygn. II GSK 262/14, czy z dnia 14 kwietnia 2016 r. sygn. II GSK 2527/14). Podkreślono również, że sam fakt, że winę za naruszenia ponosi kierowca nie stanowi przesłanki zwalniającej przedsiębiorcę od odpowiedzialności (por. wyrok NSA z dnia 25 września 2014 r., sygn. II GSK 1027/13).
Sąd w składzie rozpoznającym skargę utożsamia się z tymi poglądami i stwierdza, że w stanie faktycznym sprawy brak jest podstaw do wyłączenia odpowiedzialności Skarżącego. Sprawowanie bieżącej kontroli nad czasem pracy kierowcy np. poprzez zasięganie informacji o godzinach załadunku w powiązaniu z kontrolą zapisów tachografu, pozwoliłby wyeliminować zaistniałą sytuację. Z akt nie wynika, aby w przypadku kierowcy poddanemu kontroli w dniu 10 czerwca 2020 r., tego rodzaju czynności (lub inne podobne) były przez Skarżącego podejmowane. Zatem organy ITD nie dopuściły się naruszenia przepisów postępowania i zasadnie przyjęły, że brak jest podstaw do wyłączenia odpowiedzialności Skarżącego i wymierzyły karę za opisane naruszenie.
III.3. Skarga podnosi także zarzut naruszenia art. 92a ust. 1 i ust. 7 w zw. z Ip. 6.1.3. zał. nr 3 do u.t.d. poprzez przyjęcie błędnej kwalifikacji prawnej naruszenia, bowiem nie wyczerpuje ono znamion naruszenia sklasyfikowanego pod Ip. 6.1.3, ale ewentualnie pod nr 6.2.1. Sąd zarzut ten podziela i stwierdza, że użycie magnesu w sposób ustalony przez organy powinien być skalsyfikowany jako naruszenie objęte lp.6.2.1. załącznika nr 3 do u.t.d.
Liczba porządkowa 6.2. załącznika nr 3 zatytułowana jest następująco: "Wykonywanie przewozu drogowego z ingerencją w działanie tachografu lub dane rejestrowane przez tachograf". Natomiast punkt 1 ma brzmienie: "Niewłaściwa obsługa lub odłączenie homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi".
W ocenie Sądu jest oczywiste, że przystawienie magnesu do impulsatora skrzyni biegów nie mieści się w dyspozycji l.p 6.1. załącznika, gdyż nie stanowi "naruszenia zasad i warunków wyposażenia pojazdu w tachograf". Czynność taka odpowiada natomiast zachowaniu objętemu lp.6.2. a mianowicie "wykonywaniu przewozu drogowego z ingerencją w działanie tachografu lub dane rejestrowane przez tachograf"; w szczególności użycie magnesu odpowiada dyspozycji zawartej w punkcie 3 a mianowicie – stanowi niewłaściwą obsługę lub odłączenie homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi.
W tym miejscu zauważyć należy, że w analogicznych przypadkach (używanie magnesu) wskazana wyżej kwalifikacja jest stosowana w praktyce orzeczniczej organów ITD i skutkuje wymierzeniem kary przewidzianej lp. 6.2.1. załącznika nr 3 do u.t.d. Również sądy administracyjne z taką kwalifikacją naruszenia się zgadzają (zob. np. wyrok NSA z dnia 11 lutego 2020 r. sygn. II GSK 4/18, z dnia 10 października 2019 r. sygn. II OSK 2852/17, czy z dnia 24 września 2019 r. sygn. II GSK 2310/17). Wymierzając więc karę przewidzianą w lp. 6.1.3. załącznika nr 3 do u.t.d. organy naruszyły prawo materialne. Naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy, dlatego zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "P.p.s.a.").
III.4. Końcowo Sąd stwierdza, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania (pkt 2.2. skargi) są bezzasadne. Z przepisu art. 189a § 2 K.p.a. wprost wynika, że w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych: 1) przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej, 2) odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, 3) terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej, 4) terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej, 5) odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej, 6) udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej - przepisów działu IVA K.p.a. w tym zakresie nie stosuje się.
Ponieważ w art. 92a – art. 95e u.t.d. zawarta jest kompleksowa regulacja w zakresie objętym dyspozycją art. 189a § 2 K.p.a., dlatego przepisy K.p.a. nie mają w rozpoznawanej sprawie zastosowania.
Z tych przyczyn Sąd orzekł, jak w wyroku, orzekając o kosztach postępowania sądowego i wynagrodzenia pełnomocnika na podstawie art. 200 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI