II SA/RZ 1428/19

II SA/Rz 1428/19 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2020-03-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-12-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Małgorzata Wolska /przewodniczący sprawozdawca/
Paweł Zaborniak
Piotr Godlewski
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II OSK 1850/20 - Wyrok NSA z 2023-05-25
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2020 poz 256
art. 31 § 1 i § 2, art. 134
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Małgorzata Wolska /spr./ Sędziowie WSA Piotr Godlewski WSA Paweł Zaborniak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 3marca 2020 r. sprawy ze skargi A. S.A. w na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2019r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia na postanowienie o dopuszczeniu stowarzyszenia do postępowania -skargę oddala-
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi A S.A. (dalej w skrócie: "Spółka"; "strona skarżąca") jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej w skrócie: "WINB") z [...] listopada 2019 r., nr [...] stwierdzające niedopuszczalność zażalenia.
W podstawie prawnej organ wskazał art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a.
Z akt sprawy oraz uzasadnienia rozstrzygnięcia wynika, że postanowieniem
z [...] września 2019 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej w skrócie: "PINB"), działając na podstawie art. 31 § 2 k.p.a., dopuścił Ogólnopolskie Stowarzyszenie [...] z siedzibą w [...] (dalej w skrócie: "Stowarzyszenie") do udziału w postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją PINB z [...] stycznia 2018 r., nr [...] udzielającą pozwolenia na użytkowanie stacji bazowej telefonii cyfrowej [...], na działce nr ewid. 804/3 w obrębie ewidencyjnym A., jednostka ewidencyjna N.
Organ wskazał, że cele statutowe Stowarzyszenia zostały sprecyzowane
w § 7 Rozdziału II (Cele i środki działania) statutu – dołączonego do wniosku. Jednym z nich jest ochrona ludzi i środowiska przed promieniowaniem elektromagnetycznym od źródeł technicznych, a także ochrona od innych zagrożeń środowiska naturalnego w tym: m.in. przeciwdziałanie budowie i użytkowaniu urządzeń emitujących promieniowanie elektromagnetyczne, jeśli nie istnieją niezbite dowody nieszkodliwości promieniowania.
Odnosząc się natomiast do interesu społecznego organ wyjaśnił, że jest to interes, który nie dotyczy indywidualnej osoby, a ogółu społeczeństwa. Składa się na niego wiele wartości m. in. ochrona społeczeństwa przed działaniami mającymi wpływ na życie, zdrowie, ochronę środowiska.
Dokonując oceny ww. przesłanek stwierdził brak okoliczności wyłączających istnienie interesu społecznego, a które stanowiłyby przesłanki uprawniające do wydania odmownego postanowienia.
Zażalenie na to rozstrzygnięcie, zgodnie z pouczeniem w nim zawartym, złożyła Spółka.
Powołanym na wstępie postanowieniem z [...] lipca 2019 r. WINB stwierdził niedopuszczalność zażalenia.
Powołując się na treść art. 123 oraz art. 141 § 1 k.p.a. organ wyjaśnił, że nie wszystkie postanowienia wydane w toku postępowania administracyjnego są zaskarżalne. Na wydane w toku postępowania postanowienie służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Zgodnie zaś z art. 142 k.p.a. postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji.
W dalszej części podał, że stosownie do art. 31 § 2 k.p.a. - organ administracji publicznej, uznając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia
o wszczęciu postępowania z urzędu lub o dopuszczeniu organizacji do udziału
w postępowaniu. Na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania lub dopuszczenia do udziału w postępowaniu organizacji społecznej służy zażalenie.
Uwzględniając ww. przepisy organ wyjaśnił, że wydane na podstawie art. 31 § 2 K.p.a. postanowienie o dopuszczeniu Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu nie podlega zaskarżeniu. Ustawodawca nie wypowiedział się bowiem na okoliczność możliwości składania środka zaskarżenia. Natomiast zamieszczenie w zaskarżonym postanowieniu pouczenia o możliwości wniesienia zażalenia nie oznacza, że stronom takie uprawnienie przysługuje, w szczególności gdy przepisy prawa procesowego takiego uprawnienia nie przewiduje.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożyła Spółka – reprezentowana przez pełnomocnika r. pr. M. M. wnioskując o jego uchylenie i zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Kwestionowanemu postanowieniu zarzuciła:
- naruszenie art. 31 § 2 k.p.a. poprzez uznanie, że zażalenie na postanowienie
o dopuszczeniu organizacji społecznej do postępowania jest niedopuszczalne,
- naruszenie art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. i uznanie, że dopuszczenie Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu o wznowienie postępowania zakończonego decyzją PINB
z 29 stycznia 2018 r. udzielającą pozwolenia na użytkowanie stacji bazowej telefonii cyfrowej jest uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i przemawia za tym interes społeczny,
- naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 k.p.a. w zakresie wszechstronnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego przez organ administracji publicznej poprzez nieprawidłową analizę statutu Stowarzyszenia oraz określenia interesu społecznego, który miałby przemawiać za dopuszczeniem tej organizacji do udziału w postępowaniu.
Zdaniem Spółki z art. 31 § 2 k.p.a. można wywodzić uprawnienie strony do złożenia zażalenia na postanowienie o dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu. Ponadto organ I instancji nie uzasadnił w sposób przekonujący, że dopuszczenie Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu było uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i przemawia za tym interes społeczny. Spółka zauważyła też, że postanowienie organu I instancji, zostało wydane zanim wydano postanowienie o wznowieniu postępowania.
W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie z przyczyn, podanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznający skargę na akt administracyjny (tu postanowienie) dokonuje jego oceny mając na uwadze wyłącznie stan prawny obowiązujący w dniu podjęcia aktu (wydania postanowienia), jak i stan sprawy istniejący na ten dzień, a wynikający z akt administracyjnych (art. 133 § 1 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. – zwana dalej p.p.s.a.). Stosownie natomiast do art. 134 § 1 P.p.s.a. sądy rozstrzygają w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanymi zarzutami i wnioskami skargi, jak również powołaną w niej podstawę prawną.
Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia w omówionym zakresie, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa skutkującego koniecznością usunięcia tegoż postanowienia z obrotu prawnego (art. 145 §1 p.p.s.a.), w konsekwencji więc, zgodnie z art. 151 P.p.s.a., skarga podlegała oddaleniu.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2019 r. stwierdzające niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez A S.A. od postanowienia PINB w T., którym organ ten, działając na podstawie art. 31 § 2 k.p.a., dopuścił Stowarzyszenie z siedzibą w R. do udziału w postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją PINB w [....] z [...] stycznia 2018 r., nr [...] udzielającą pozwolenia na użytkowanie stacji bazowej telefonii cyfrowej [...], na działce nr ewid. 804/3 w obrębie ewidencyjnym A., jednostka ewidencyjna N.
W ocenie Sądu kontrolowane postanowienie WINB nie uchybia prawu, a tym samym zasługuje na akceptację.
Z powołanego w podstawie prawnej tego postanowienia m. in. art. 144 k.p.a. wynika, że w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale (chodzi o Rozdział 11 "Zażalenia" w Kodeksie postępowania administracyjnego) do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Zgodnie zaś z art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Przepis ten ma charakter ius cogens, co oznacza, że jest przepisem bezwzględnie obowiązującym, w konsekwencji więc, wydanie postanowienia na jego podstawie nie zależy od uznania organu. Z kolei art. 141 § 1 k.p.a. stanowi, że na wydane w toku postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Oznacza to, że zażalenie jest środkiem zaskarżania postanowień, który może być wniesiony tylko na postanowienia enumeratywnie wyliczone w Kodeksie.
Niedopuszczalność odwołania (zażalenia), o czym stanowi cyt. wyżej art. 134 k.p.a., może być z przyczyn podmiotowych, tj. gdy zostało wniesione przez osobę niemającą do tego legitymacji, bądź przez osobę niemającą zdolności do czynności prawnych. Odwołanie (zażalenie) może być również niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych, jak na przykład brak przedmiotu zaskarżenia, wyłączenie przez przepisy prawne możliwości wniesienia środka zaskarżenia czy też wyczerpanie przysługujących środków odwoławczych.
W ocenie Sądu, lektura przedłożonych do sprawy akt administracyjnych
w świetle obowiązujących przepisów prawa nie budzi wątpliwości co do prawidłowości zaskarżonego postanowienia.
Jak już wyżej wskazano przedmiotem oceny Sądu jest postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia złożonego na postanowienie, którym PINB dopuścił Stowarzyszenie do udziału w postępowaniu.
Z treści art. 31 § 1 k.p.a. wynika, że organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem wszczęcia postępowania (pkt 1), dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu (pkt 2), jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Stosownie zaś do § 2 tego przepisu organ administracji publicznej, uznając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia o wszczęciu postępowania z urzędu lub
o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu. Na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania lub dopuszczenia do udziału w postępowaniu organizacji społecznej służy zażalenie.
Z zacytowanego powyżej przepisu wynika jednoznacznie, co zresztą słusznie podniósł WINB w wydanym postanowieniu, że w drodze zażalenia można zaskarżyć jedynie postanowienie o odmowie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu. Natomiast na postanowienie o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu zażalenie nie przysługuje.
Prawidłowo zatem WINB stwierdził w trybie art. 134 k.p.a. niedopuszczalność złożonego przez Skarżącą zażalenia. Organ miał obowiązek zbadać formalne wymogi zażalenia, a czynności te są podejmowane na tym wstępnym etapie. Jak wyżej zaznaczono przepisy procedury administracyjnej ograniczają prawo wnoszenia zażalenia do postanowień, których zaskarżalność została wprost w ich treści wymieniona, o czym stanowi art. 141 § 1 k.p.a. Postanowienie jest zaskarżalne, gdy przewidziano taką możliwość w określonym przepisie. Jeżeli taki przepis nie istnieje zażalenie jest niedopuszczalne.
Sytuacja taka zachodzi w rozpoznawanej sprawie. Niedopuszczalność wniesionego zażalenia, wynika z przyczyn przedmiotowych, bowiem przepisy prawa wyłączają możliwość zaskarżenia wydanego w trybie art. 31 § 2 w związku z § 1 k.p.a. postanowienia o dopuszczeniu Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu.
Sąd zauważa, że brak możliwości zaskarżenia postanowienia PINB
z [...] września 2019 r. nie oznacza, że strona niezadowolona z tego rozstrzygnięcia zostaje pozbawiona możliwości jego kontroli. Strona niezadowolona z rozstrzygnięcia może kwestionować takie postanowienie w odwołaniu od decyzji i ewentualnie w skardze do sądu administracyjnego na decyzję organu II instancji.
Niezależnie od powyższego zauważyć należy, że na ocenę kontrolowanego rozstrzygnięcia nie może wpłynąć błędne pouczenie strony przez PINB o możliwości złożenia zażalenia. Słusznie zauważył organ odwoławczy, że błędne pouczenie
w postanowieniu organu I instancji nie może skutkować nadaniem stronie uprawnień, które nie wynikają z przepisów prawa procesowego. Omyłkowe pouczenie nie otwiera stronie prawnej możliwości skutecznego wniesienia zażalenia.
Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. nie stwierdził naruszeń prawa, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego.
Sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym, stosownie do treści art. 119 pkt 3 p.p.s.a.
Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.