II SA/Rz 1387/19

II SA/Rz 1387/19 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2020-03-17
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2019-12-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Piotr Godlewski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne
Wywłaszczanie nieruchomości
Sygn. powiązane
I OSK 2049/20 - Wyrok NSA z 2024-02-08
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 2204
art. 9a, art. 136, art. 137
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o  gospodarce nieruchomościami  - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Paweł Zaborniak WSA Piotr Godlewski /spr./ Protokolant starszy sekretarz sądowy Sylwia Opioła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2020 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości -skargę oddala-
Uzasadnienie
II SA/Rz 1387/19
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi M. K. jest decyzja Wojewody z [...] października 2019 rM nr [...] dot. odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, K. K., B. K. oraz M.K. zwrócili się do Prezydenta Miasta [...] o zwrot nieruchomości, położonej w obr. [...] R., oznaczonej jako działka nr [...] podnosząc, iż stała się ona zbędna na cel wywłaszczenia.
W związku z faktem, iż wnioskowana do zwrotu nieruchomość stanowi własność Gminy Miasto [...], Wojewoda postanowieniem z dnia [...] lutego 2015 r. wyłączył Prezydenta Miasta [...] od rozpatrzenia niniejszej sprawy, wskazując jednocześnie Starostę [...] do jej załatwienia.
Po rozpatrzeniu ww. wniosku Starosta [...] decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] orzekł m.in.: o zwrocie na rzecz K. K. w[...] cz., B. K. w 1[...] cz. oraz M. K. w [...] cz., nieruchomości położonej w obr. [...] w R., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, stanowiącej własność Gminy Miasto [...], powstałej z podziału działki nr [...], o zobowiązaniu ww. osób do zwrotu na rzecz Gminy Miasto [...] zwaloryzowanej ceny sprzedaży nieruchomości w łącznej kwocie [...] zł oraz o umorzeniu postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości położonej w obr. [...] w R., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, stanowiącej własność Gminy Miasto [...], powstałej z podziału działki nr [...].
Wojewoda decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł o odmowie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, oznaczonej jako działka nr [...] oraz o umorzeniu postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości, oznaczonej jako działka nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z 14 lipca 2016 r. II SA/Rz 1425/15 uchylił wskazane wyżej decyzje organów obu instancji. W ocenie Sądu w sprawie nie poczyniono ustaleń faktycznych, które pozwalałyby na precyzyjne ustalenie celu wywłaszczenia. Wyrokiem z dnia 18 lipca 2018 r. sygn. akt I OSK 2159/16 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę kasacyjną Gminy Miasto [...] od ww. wyroku.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Starosta [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] orzekł m.in.: o zwrocie na rzecz K. K. w [...] cz., B.K. w [...] cz. oraz M. K. w [...] cz., nieruchomości położonej w obr. [...] w R., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, stanowiącej własność Gminy Miasto [...], powstałej z podziału działki nr [...], obj. KW nr [...], o zobowiązaniu ww. osób do zwrotu na rzecz Gminy Miasto [...] zwaloryzowanej ceny sprzedaży nieruchomości w łącznej kwocie [...] zł oraz o umorzeniu postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości położonej w obr. [...] w R., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, stanowiącej własność Gminy Miasto [...], powstałej z podziału działki nr [...], obj. KW nr [...].
Starosta [...] przyjął, iż na podlegającej zwrotowi działce (tj. działce nr [...] o pow. [...] ha, powstałej z podziału działki nr [...]) nie został zrealizowany cel związany z jej wywłaszczeniem, co stanowi podstawę do orzeczenia o jej zwrocie.
Od powyższej decyzji, pismem z dnia [...] czerwca 2019 r. odwołanie złożyła Dyrektor [...] nr [...] w R. wskazując, iż cel wywłaszczenia został zrealizowany na nieruchomości objętej postępowaniem.
Odwołanie od powyższe decyzji złożyła także Gmina Miasto [...], zarzucając, iż zwrot nieruchomości jest bezpodstawny. Ponadto decyzja zwrotowa posiada błędy w postaci braku doliczenia do zwracanego odszkodowania nakładów poczynionych przez Gminę na nieruchomości oraz decyzja nie zawiera elementarnego składnika, jakim jest orzeczenie o ustanowieniu hipoteki na zabezpieczenie wierzytelności z tytułu zwrotu odszkodowania. Nie wyrażono zgody na rozłożenie na raty kwoty zwracanego odszkodowania za zwróconą nieruchomość.
Wojewoda [...], działając na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm. dalej "k.p.a.") oraz art. 9a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r" poz. 2204 ze zm. dalej "u.g.n.") uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł o odmowie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, położonej w R., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0[...] ha, stanowiącej własność Gminy Miasto [...], powstałej z podziału działki nr [...] oraz o umorzeniu postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości położonej w R., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, stanowiącej własność Gminy Miasto [...], powstałej z podziału działki nr [...].
Organ odwoławczy wyjaśnił, że problematykę zwrotu wywłaszczonych nieruchomości reguluje art. 136 ust. 3 u.g.n., który stanowi, iż nieruchomość wywłaszczona lub jej część podlega zwrotowi na rzecz poprzedniego właściciela, jeżeli stosownie do art. 137 stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości. Wymieniony art. 137 ust. 1 zawiera dwie normatywne przesłanki zbędności nieruchomości, a mianowicie pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją celu wywłaszczenia, albo pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany. Art. 216 ust. 2 pkt. 3 u.g.n. poszerza zakres stosowania wyżej wymienionego przepisu do nieruchomości nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127, z póżn. zm.).
W trybie tej ustawy na podstawie aktu notarialnego nr Rep. A. [...] z dnia 28 września 1987 r" S. K. zbył na rzecz Skarbu Państwa działkę nr [...] położoną w obr. [...] R. . Z samej treści aktu notarialnego nie wynika jednoznacznie, jaki był cel nabycia ww. nieruchomości przez Skarb Państwa. Jednakże z zalegających w aktach sprawy dokumentów w postaci np. pisma Urzędu Miejskiego w [...] z dnia [...] września 1987 r. nr[...] można wywieść, iż celem nabycia była budowa szkoły podstawowej przy ulicy S. w R. Zaś z decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lipca 1986 r. znak: [...] ustalającej lokalizację inwestycji wynika, iż celem nabycia była budowa szkoła podstawowej wraz z urządzeniami towarzyszącymi. Za urządzenia towarzyszące należy w tym przypadku uznać elementy placu rekreacyjnego.
Wnioskodawcy udokumentowali, iż są osobami uprawnionymi do występowania o zwrot przedmiotowej nieruchomości. Zgodnie z treścią postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia 20 września 2005 r., sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po S. K. spadek po nim nabyli: K. K. w [...] cz., B. K. w [...] cz. oraz M.K. w [...] cz.
Z uwagi na fakt, iż w dniu [...] kwietnia 2015 r. wnioskodawcy zmodyfikowali wniosek w ten sposób, iż nie domagali się zwrotu części działki nr [...], która obecnie stanowi część ulicy S. w R. Organ I instancji dokonał podziału działki nr [...] na działki nr [...] (co do której cofnięto wniosek zwrotowy) oraz działki nr [...] (co do której wniosek zwrotowy pozostał aktualny).
Z przeprowadzonych przez Organ I instancji w dniu [...] kwietnia 2015 r. oraz w dniu [...] stycznia 2019 r. oględzin objętej wnioskiem zwrotowym nieruchomości wynika, że wywłaszczona nieruchomości stanowi obecnie teren przedszkola, na którym urządzony jest plac zabaw (na nieruchomości znajduje się [...] urządzeń placu zabaw takich jak: huśtawki, piaskownica, zjeżdżalnie, ławki), ponadto znajdują się na niej liczne nasadzenia drzew i krzewów. Ta część nieruchomości pozostaje ogrodzona, na pozostałej części objętej postępowaniem nieruchomości znajduje się część ulicy S. w R. a także jedno duże drzewo. Jak nadmieniono powyżej wnioskodawcy zrezygnowali z ubiegania się o zwrot części dz. nr [...] znajdującej się poza ogrodzeniem przedszkola.
Organ II instancji po dokonanej analizie zebranych dokumentów w sprawie stwierdził, że w przedmiotowym przypadku cel wywłaszczenia tj. budowa szkoły podstawowej wraz z urządzeniami towarzyszącymi został w części zrealizowany poprzez budowę urządzeń towarzyszących, a w pozostałej części uległ modyfikacji na inny cel oświatowy. Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska Organu I instancji według którego działka nr [...] na której znajduje się plac rekreacyjny nie została wykorzystana na cel wywłaszczenia i przez to podlega zwrotowi na rzecz spadkobierców byłego właściciela. Dokonując analizy zebranych dokumentów w aktach sprawy w szczególności kopii mapy ewidencyjnej z dnia [...] lutego 2019 r. wykonanej na potrzeby niniejszego postępowania z naniesionymi elementami koncepcji zagospodarowania terenu opracowanej w czerwcu 1986 r. oraz elementami planu realizacyjnego terenu opracowanego w lutym 1987 r. Organ wskazał, że poza budynkiem sali sportowej zlokalizowanej na działce [...] planowana była również budowa placu rekreacyjnego dla dzieci młodszych (część północno-wschodnia działki [...]), budowa palcu rekreacyjnego dla dzieci starszych (część południowo- zachodnia działki [...]), a także budowa ogródka. Tak więc, koncepcje zagospodarowania przewidywały budowę urządzeń służących do rekreacji dla dzieci młodszych i starszych. Podczas dokonanych dwukrotnych oględzin stwierdzono, iż na nieruchomości znajduje się 10 urządzeń placu zabaw takich jak: huśtawki, piaskownica, zjeżdżalnie, ławki, czyli elementy placu rekreacyjnego służącego do aktywności umysłowej lub fizycznej podejmowanej poza nauką. Ponadto koncepcje zagospodarowania przewidywały budowę ogródka oraz licznych nasadzeń, które również znajdują obecnie się na działce objętej wnioskiem zwrotowym.
Niezrozumiałe jest również dla Organu odwoławczego sfomułowanie zawarte w decyzji Organu I instancji jakoby "istniejącego ogrodu przedszkolnego nie można utożsamić z placami rekreacyjnymi dla dzieci młodszych i starszych stanowiących integralną cześć planowanej szkoły". Sformułowania dzieci młodsze i starsze zawarte na koncepcjach zagospodarowania nie określają ich wieku, tak więc nie można określić w jakim wieku dzieci miałby korzystać z placów rekreacyjnych dla starszy i młodszych, w szczególności, iż system edukacji na przestrzeni lat był wielokrotnie zmieniany (np. w ostatnich latach dzieci w wieku przedszkolnym uczęszczały do szkół podstawowych). Pomimo tego, że na przedmiotowej nieruchomości nie funkcjonuje planowana poprzednio szkoła podstawowa, to istniejące przedszkole de facto służy realizacji tego samego celu oświatowego rozumianego jako zapewnienie dzieciom edukacji, różnica polega jedynie na wieku osób poddanych edukacji w danej placówce. Sytuacja ta zdaniem Organu II instancji powoduje, iż nie mowy na gruncie przedmiotowej sprawy o wykorzystaniu nieruchomości niezgodnie z celem na jaki została nabyta. Tym samym zaś zachodzi brak podstaw do orzeczenia jej zwrotu.
Zdaniem organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie nie doszło do modyfikacji zmieniającej charakter celu wywłaszczenia i w tym zakresie słuszny jest pogląd wywiedziony w odwołaniu złożonym przez Dyrektora [...] nr [...] w R. o zgodności zagospodarowania nieruchomości z celem nabycia. Zdaniem Organu II instancji zarówno szkoła podstawowa jak i przedszkole służą de facto temu samemu celowi edukacyjnemu, dlatego też taka modyfikacja nie stanowi wystarczającej podstawy do stwierdzenia zbędności nieruchomości na cel wywłaszczenia, a tym samym orzeczenia o jej zwrocie.
Z przytoczonych powyżej względów zasadne jest stwierdzenie, iż na objętej wnioskiem zwrotowym części wywłaszczonej nieruchomości został zrealizowany cel, na który została ona nabyta, co skutkuje koniecznością orzeczenia o odmowie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Dlatego też niezbędne stało się uchylenie decyzji Organu I instancji w całości i orzeczenie o odmowie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Z uwagi na takie rozstrzygnięcie zarzuty skarżącej Gminy Miasto [...] dotyczące braku ujęcia w kwocie zwracanego odszkodowania nakładów poczynionych na wywłaszczonej nieruchomości, braku orzeczenia o ustanowieniu hipoteki jako zabezpieczenia wierzytelności z tytułu zwrotu odszkodowania oraz rozłożenia na raty zwracanego odszkodowania stały się bezprzedmiotowe w związku z czym odstąpiono od ich szczegółowego rozpatrzenia. Z uwagi na fakt, iż wnioskodawcy odstąpili od żądania zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości oznaczonej jako dz. nr [...] orzeczono o umorzeniu postępowania w tym zakresie. M.K. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w
Rzeszowie zarzucił:
I. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ti;
1) naruszenie art. 136 ust. 3 w zw. z art. 137 ust. 1 pkt. 1 i 2 u.g.n. poprzez błędne przyjęcie, iż nie zostały spełnione przesłanki warunkujące zwrot przedmiotowej działki ze względu na częściowe realizowanie celu pierwotnego wywłaszczenia oraz jego modyfikację
II. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy ti:
1) naruszenie art. 138 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i uchylenie prawidłowo wydanej decyzji organu I instancji orzekającej o zwrocie nieruchomości na rzecz osób uprawnionych;
2) naruszenia art. 81 a § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i rozstrzygnięcie wątpliwości co do co do stanu faktycznego sprawy na korzyć organu a nie skarżącej;
3) naruszenie art. 7, art. 76 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, wyrażającej się zwłaszcza w błędnym przyjęciu, że budowa sal sportowych i wiaty tj.: zadaszonych budynków dla dzieci w wieku szkolnym jest tożsame z budową niezadaszonego placu zabaw dla dzieci w wieku przedszkolnym oraz uznaniu że ogródek przedszkolny spełnia wymagania dla placów rekreacyjnych dal dzieci młodszych i starszych;
4) naruszenie art. 8 i art. 107 § 3 k.p.a. polegającym na nienależytym uzasadnienie zaskarżonej decyzji poprzez stwierdzenie że z jednej strony doszło do modyfikacji celu wywłaszczenia na inny cel oświatowy a z drugiej że takiej modyfikacji nie było oraz brakiem podania konkretnej podstawy prawnej wydania decyzji wraz z jej wyjaśnieniem oraz przytoczeniem przepisów prawa potwierdzających słuszność wyraźnego stanowiska organu II instancji;
5) naruszenie art. 8 k.p.a. przez brak pogłębienia zaufania obywateli do organów administracji publicznej poprzez stwierdzenie, iż dowolna zmiana celu wywłaszczenia na jakikolwiek inny cel oświatowy wypełnia przesłanki realizacji przyjętego uprzednio celu wywłaszczenia;
W związku z powyższym zażądał uwzględnienie skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Skarżący zaznaczył, że Organ nie wskazał w swoim uzasadnieniu konkretnej podstawy prawnej wydanej decyzji oraz nie wskazał, że nie doszło do spełnienia przesłanek warunkujących zbędność celu wywłaszczenia, tym samym potwierdzając ich wystąpienie i konieczność zwrotu nieruchomości. Ustalenia Organu II instancji sprowadzają się jedynie do całkowicie dowolnej i niczym nieuzasadnionej oceny wypełnienia celu wywłaszczenia poprzez usytuowanie na terenie przedmiotowej działki placu zabaw dla dzieci w wieku (3-6 lat) uczęszczających do[...] nr [...] w R., będącego zarządcą przedmiotowej nieruchomości. Z uzasadnienia Organu II instancji można wnioskować, iż z jednej strony Organ stwierdził, że doszło do modyfikacji wywłaszczenia, a z drugiej strony, że takiej modyfikacji w ogóle nie było, gdyż ogólny cel oświatowy został zrealizowany.
Cel wywłaszczenia ma zostać szczegółowo i precyzyjnie sformułowany w celu podjęcia prawidłowej decyzji o wywłaszczeniu jak i sprecyzowaniu oraz zobrazowaniu, konkretnego społecznego celu wywłaszczenia. Wprowadzanie modyfikacji w zakresie celu wywłaszczenia nie może skutkować całkowita zmiana pierwotnych założeń wskazanych w decyzji wywłaszczeniowej. Nie można w żaden sposób utożsamiać wybudowania i postawienia sal sportowych (zadaszonego budynku) o znaczeniu specjalistycznym i przeznaczonego do prowadzenia zajęć sportowych dla dzieci i młodzieży w wieku 7-18 lat do umiejscowienia na tym samym terenie kilku obiektów tzw. "małej architektury" ti: huśtawki, piaskownice, zjeżdżalnie, ławki itp. W niniejszej sprawie mamy wiec do czynienia ze zmiana celu wywłaszczenia (a nie z modyfikacją), która to zmiana została dopuszczona przez ustawodawcę w art. 136 ust. 2 u.g.n. Zmiana taka wymaga jednak uprzedniego zawiadomienia poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercy o tym zamiarze, z informacją o możliwości zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części. Za niedopuszczalne należy uznać sytuacje w której cel wywłaszczenia zostaje zmieniony w sposób dowolny tylko ze względu na bieżące potrzeby i wygodę Gminny Miasto R.
Zmiany celu wywłaszczenia na działce nr [...] zostały dokonane przez zarządcę nieruchomości [...] nr [...] w R., a wszelkie urządzenia znajdujące się na działce są własnością zarządcy. Doszło wiec do ewidentnej zmiany pierwotnego celu wywłaszczenia nieruchomości. Zrealizowanie innego celu niż zakładany przy wywłaszczeniu nie może stać na przeszkodzie zwrotowi nieruchomości na podstawie art. 136 ust. 3 u.g.n, zwłaszcza, że urządzenia znajdujące się na działce nr [...] nie są trwale związane z gruntem i obecny właściciel lub zarządca nieruchomości ([...]nr [...] w R.) może je zdemontować i przenieść w inne miejsce.
Organ li instancji całkowicie pominął istotę celu wywłaszczenia działki nr [...] wskazaną w dokumentacji wywłaszczeniowej. Na mapie ewidencyjnej wyraźnie zaznaczono, że na przedmiotowej działce powstać miał budynek z salami sportowymi dla młodzieży szkolnej (czyli dzieci objętych obowiązkiem szkolnym), a pozostała cześć działki przeznaczona na place rekreacyjne, została zaprojektowana mając na uwadze wybudowanie sal sportowych i wiaty oraz podział terenu rekreacyjnego na dzieci starsze i dzieci młodsze ale uczące się w szkole podstawowej. Patrząc na znaczące różnice w rozwoju dzieci chodzących do szkoły podstawowej założenia rozdzielenia w/w placów można uznać za słuszne i zgodne z założeniami funkcjonowania szkoły podstawowej {a nie przedszkola).
Zdaniem Skarżącego w żaden sposób nie można utożsamiać celu wywłaszczenia przedmiotowej działki z postawieniem na działce obiektów małej architektury przeznaczonych dla dzieci w wieku przedszkolnym.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie z przyczyn podniesionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Stosownie do art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia (jeżeli dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy), do stwierdzenia ich nieważności lub ich wydania z naruszeniem prawa (jeżeli zachodzą przyczyny określone w K.p.a. lub innych przepisach).
Dokonana przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji nie wykazała zaistnienia wskazanych wyżej naruszeń, a tym samym nie potwierdziła zasadności sformułowanych w skardze zarzutów.
Przedmiot kontroli Sądu stanowiła decyzja Wojewody z [...] października 2019 r. orzekająca o odmowie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, położonej w R., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha oraz o umorzeniu postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha (obie stanowiące własność Gminy Miasto [...]).
W pierwszej kolejności podkreślić należy, że działania organów podejmowane w niniejszej sprawie były już przedmiotem oceny sądowej WSA w Rzeszowie i NSA. Z wyroków tych wynikał dla organów administracji obowiązek poczynienia dokładnych ustaleń faktycznych w zakresie ustalenia celu wywłaszczenia, warunkującego uznanie jego realizacji bądź zbędności nieruchomości uzasadniającej jej zwrot. Zgodnie z art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. W kontekście powyższego Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż mimo rozbieżnej oceny prawidłowo i wyczerpująco zebranego materiału dowodowego przez organ I i II instancji, zaskarżona decyzja Wojewody jawi się jako wydana zgodnie z mającymi zastosowanie w sprawie przepisami prawa materialnego. Stosownie do art. 136 ust. 3 tej ustawy, poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu.
Nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli: 1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo 2) pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany (art. 137 ust. 1 u.g.n).
W sprawie nie budzi wątpliwości, że będąca przedmiotem postępowania nieruchomość została zbyta w [...] r. na rzecz Skarbu Państwa przez S. K. Mimo że w treści aktu notarialnego nie wskazano jednoznacznie celu nabycia, z zalegających w aktach sprawy dokumentów pośrednio wynika, iż celem tym była budowa szkoły podstawowej przy ulicy S. w R. wraz z urządzeniami towarzyszącymi.
Istota sprawy sprowadza się do ustalenia, czy w realizacje celu wywłaszczenia wpisuje się urządzenie na przedmiotowej nieruchomości placu zabaw stanowiącego część funkcjonującego w bezpośrednim sąsiedztwie terenu przeznaczonego pod planowaną budowę szkoły [...].
W tym zakresie Sąd podziela wyrażonej w zaskarżonej decyzji stanowisko Wojewody, iż w przedmiotowym przypadku - mimo braku realizacji pierwotnego zamierzenia, cel wywłaszczenia został zrealizowany poprzez budowę urządzeń towarzyszących funkcjonującego Przedszkola, ulegając dopuszczalnej modyfikacji w ramach tego samego cel przeznaczenia, tj. na potrzeby oświatowe (edukacyjne). Stanowisko to pozostaje spójne z koncepcją zagospodarowania terenu opracowaną w [...] r. oraz elementami planu realizacyjnego terenu z [...] r., wg których na wywłaszczonej działce oprócz budynku sali sportowej planowana była również budowa placu rekreacyjnego dla dzieci młodszych, palcu rekreacyjnego dla dzieci starszych oraz ogródka. W tą koncepcję zagospodarowania w pełni wpisuje się budowa placu zabaw dla uczęszczających do Przedszkola dzieci, z urządzeniami rekreacyjnymi obejmującymi huśtawki, piaskownicę, zjeżdżalnie, ławki oraz towarzyszącą im zieleń.
Pomimo zatem tego, że wywłaszczony teren nie wszedł w skład planowanej szkoły lecz przedszkola, nie świadczy to o jego zbędności na cel wywłaszczenia, skoro cel ten w rzeczywistości został zrealizowany, a różnica polega jedynie na wieku osób korzystających z wywłaszczonej nieruchomości i podmiocie, który tą nieruchomością administruje.
Sytuacja ta w ocenie Sądu wyklucza niezgodność wykorzystania nieruchomości z celem jej nabycia, a tym samym nie uzasadnia jej zwrotu na rzecz spadkobierców byłego właściciela z powodu zbędności nieruchomości na cel wywłaszczenia.
Z podanych wyżej względów skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 P.p.s.a.