II SA/Rz 1372/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2020-03-03
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościgminasprzedaż nieruchomościbezprzetargowe zbycieuchwała rady gminyprawo administracyjnesąd administracyjnyskarżącyorganzagospodarowanie terenu

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na uchwałę Rady Miasta uchylającą zgodę na bezprzetargowe zbycie działki, uznając, że gmina ma prawo wycofać się z takiej procedury.

Skarga została złożona na uchwałę Rady Miasta uchylającą wcześniejszą zgodę na bezprzetargowe zbycie działki. Skarżąca twierdziła, że narusza to jej prawo do nabycia nieruchomości, która jest niezbędna do poprawy warunków zagospodarowania jej działki sąsiedniej. Sąd uznał jednak, że gmina ma prawo wycofać się z procedury bezprzetargowego zbycia nieruchomości, a zaskarżona uchwała nie narusza przepisów prawa.

Skarżąca M.P. wniosła skargę na uchwałę Rady Miasta z października 2019 r., która uchyliła wcześniejszą uchwałę z marca 2019 r. wyrażającą zgodę na bezprzetargowe zbycie działki nr 123/1. Działka ta była niezbędna skarżącej do poprawy warunków zagospodarowania jej sąsiedniej działki nr 122, na którą jej rodzice mieli umowę dzierżawy, a następnie ubiegali się o nabycie. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o samorządzie gminnym, w tym zasadę jawności działania organów gminy i równego traktowania. Twierdziła, że gmina działała w sposób ukryty, nie informując jej o sprzedaży działki innym podmiotom, a następnie o uchyleniu uchwały o sprzedaży bezprzetargowej. Rada Miasta wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że gmina ma prawo zrezygnować z procedury bezprzetargowego zbycia nieruchomości i nie musi tego uzasadniać. Sąd administracyjny uznał skargę za niezasadną. Stwierdził, że uchwała Rady Miasta o uchyleniu zgody na bezprzetargowe zbycie nieruchomości została podjęta w ramach jej kompetencji i nie narusza przepisów prawa. Sąd podkreślił, że gmina ma prawo decydować o sprzedaży lub wyłączeniu nieruchomości ze sprzedaży, a przepisy dotyczące jawności działania organów czy szczególnej staranności w zarządzaniu mieniem komunalnym nie ograniczają tej swobody. W związku z tym, sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała taka nie narusza prawa skarżącego, ponieważ gmina ma prawo wycofać się z procedury bezprzetargowego zbycia nieruchomości.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy prawa nie ograniczają swobody gminy w rezygnacji z zamiaru sprzedaży nieruchomości w trybie bezprzetargowym. Uchylenie wcześniejszej uchwały zgadzającej się na sprzedaż czyni ją bezprzedmiotową i nie narusza uprawnień potencjalnego nabywcy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

u.s.g. art. 18 § ust. 2 pkt 9 lit. a

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Rada gminy ma wyłączną kompetencję do podejmowania uchwał dotyczących zasad nabycia, zbycia i obciążenia nieruchomości gruntowych.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia niezasadnej skargi.

p.p.s.a. art. 101 § ust. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna skargi na uchwałę lub zarządzenie organu gminy naruszające interes prawny lub uprawnienie.

u.g.n. art. 37 § ust. 2 pkt 6

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Przesłanka do zbycia nieruchomości w drodze bezprzetargowej w celu poprawy warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej.

u.g.n. art. 38 § ust. 3

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Dotyczy zbycia nieruchomości w drodze bezprzetargowej.

Pomocnicze

u.s.g. art. 11b § ust. 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Działalność organów gminy jest jawna.

u.s.g. art. 50

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Organy gminy są obowiązane do zachowania szczególnej staranności w zarządzaniu mieniem komunalnym.

p.p.s.a. art. 3 § § 1 i § 2 pkt 5 i 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądów administracyjnych nad działalnością administracji publicznej.

p.p.s.a. art. 147 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skutki uwzględnienia skargi na uchwałę lub akt.

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Zakres sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez sądy administracyjne.

u.g.n. art. 12

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Argumenty

Skuteczne argumenty

Gmina ma prawo wycofać się z procedury bezprzetargowego zbycia nieruchomości. Uchwała uchylająca zgodę na sprzedaż bezprzetargową nie narusza przepisów prawa. Jawność działania organów gminy nie nakłada obowiązku ujawniania motywów decyzji dotyczących sprzedaży nieruchomości.

Odrzucone argumenty

Uchwała narusza prawo skarżącej do nabycia nieruchomości w drodze bezprzetargowej. Naruszenie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami (art. 37 ust. 2 pkt 6, art. 38 ust. 3, art. 12). Naruszenie przepisów ustawy o samorządzie gminnym (art. 42, art. 50, art. 11b ust. 1). Naruszenie Konstytucji RP (art. 2, art. 32) w zakresie zaufania i równego traktowania.

Godne uwagi sformułowania

gmina ma możliwość zrezygnowania z procedury bezprzetargowego zbycia nieruchomości uchwała uchylająca uchwałę o wyrażeniu zgody na bezprzetargową sprzedaż nie musi uzasadniać, a Gmina pozostaje swobodna w swej decyzji jawność działalności organów gminy [...] nie nakłada na organy gminy ujawnienia i przedstawiania motywów przeznaczenia do sprzedaży lub rezygnacji z niej nieruchomości gminnej

Skład orzekający

Małgorzata Wolska

przewodniczący sprawozdawca

Paweł Zaborniak

członek

Piotr Godlewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawa gminy do rezygnacji z bezprzetargowego zbycia nieruchomości oraz interpretacja zasady jawności działania organów gminy w tym kontekście."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchylenia uchwały zgadzającej się na sprzedaż bezprzetargową, a nie samej odmowy sprzedaży.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu gospodarowania mieniem komunalnym i praw obywateli do nabywania nieruchomości, co jest istotne dla prawników i samorządowców.

Gmina może wycofać się ze sprzedaży nieruchomości? WSA wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Rz 1372/19 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2020-03-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-12-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Małgorzata Wolska /przewodniczący sprawozdawca/
Paweł Zaborniak
Piotr Godlewski
Symbol z opisem
6079 Inne o symbolu podstawowym 607
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Sygn. powiązane
I OSK 1783/20 - Wyrok NSA z 2024-01-23
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2019 poz 506
art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a, art. 101 ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Małgorzata Wolska /spr./ Sędziowie WSA Paweł Zaborniak WSA Piotr Godlewski Protokolant starszy sekretarz sądowy Sylwia Opioła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2020 r. sprawy na posiedzeniu jawnym rozpoznał sprawę ze skargi M. P. na uchwałę Rady Miasta [...] z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia uchwały, która wyrażała zgodę na bezprzetargowe zbycie działki -skargę oddala-
Uzasadnienie
II SA/Rz 1372/19
U Z A S A D N I E N I E
Rada Miasta, działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a) ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2019 r., poz. 506, ze zm. – zwanej dalej "u.s.g."), podjęła [...] października 2019 r. uchwałę nr [...] w sprawie uchylenia uchwały dotyczącej wyrażenia zgody na sprzedaż nieruchomości niezabudowanej położonej w R. przy ul. [...].
W uzasadnieniu wskazano, że działka nr 123/1 obr. [...] stanowi własność Gminy Miasto [...] i znajduje się na obszarze nieobjętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z decyzją Prezydenta Miasta o przeznaczeniu części działki nr 123/1 obr. [...] pod poszerzenie zjazdu z ul. [...], zachodzi konieczność dokonania podziału geodezyjnego tej działki
i przeznaczenia pozostałej jej części dla wykonania tego celu geodezyjnego. Z tej przyczyny koniecznym jest uchylenie uchwały RM z [...] marca 2019 r., nr [...] w sprawie wyrażenia zgody na sprzedaż nieruchomości niezabudowanej położonej w R. przy ul. [...].
Skargę na powyższą uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Rzeszowie złożyła M.P. wnosząc o stwierdzenie jej nieważności
w całości. Kwestionowanej uchwale zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
- art. 38 ust. 3 i art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami (dalej
w skrócie: "u.g.n.");
- art. 12 u.g.n.;
- art. 42 i art. 50 u.s.g.;
- art. 2 i art. 32 Konstytucji RP w zakresie podważania zaufania podmiotów prawa prywatnego do podmiotu wykonującego zadania publiczne w warunkach zdecentralizowania władzy publicznej oraz równego traktowania wszystkich obywateli wobec prawa;
- art. 11b ust. 1 u.s.g. zgodnie z którym działalność organów gminy jest jawna.
Skarżąca zarzuciła także, że "uchwała z [...] października 2019 r. została podjęta pomimo braku przesłanek do uchylenia uchwały z [...] marca 2019 r. oraz pomimo nierozpoznania stanu faktycznego".
W obszernym uzasadnieniu skarżąca wyjaśniła, że jej rodzice [...] października 1975 r. zakupili działkę nr 122 (wówczas nr 207), ogrodzili ją i wybudowali segment szeregówki (ul. [...]"), według potrzymanego projektu. Z mapy "Realizacyjny plan zagospodarowania terenu pod zabudowę szeregową 8 segmentową przy ul. [...] i [...] w R." z 1977 r. z działki nr 207 (obecnie 122) nie był wydzielony "trójkąt" – oznaczony obecnie nr 123/1. Dopiero po kilkunastu latach rodzice skarżącej dowiedzieli się o istnieniu działki nr 123/1 o pow. 28m2, która stanowi własność Gminy Miasto. Działka ta jest niezbędna jako dojazd do działki nr 122 od strony ul. [...]. Rodzice skarżącej wystąpili o sprzedaż działki nr 123/1. Z uwagi na trwającą procedurę sprzedaży, dnia [...] października
2013 r. pomiędzy Gminą Miasto [...] a Z. i F.S. została zawarta, na czas nieokreślony, umowa dzierżawy, która miała trwać do momentu sprzedaży działki. W umowie tej wskazano, że teren dzierżawy przeznaczony jest na powiększenie działki nr 122 w obr. [...] na cele mieszkaniowe.
Skarżąca wyjaśniła, że po śmierci Z.S. ([...] stycznia 2014 r.) oraz F.S. ([...] marca 2015 r.) wraz z siostrą, stawiły się w urzędzie celem poinformowania, że są spadkobierczyniami wyżej wymienionych. Uzyskały wówczas informację, że do czasu przedstawienia postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku rodzice skarżącej nadal będą figurować w rejestrze jako dzierżawcy. Po przedłożeniu wymaganych postanowień, [...] września 2016 r. będąc w urzędzie skarżąca została poinformowana, że działka nr 123/1 została sprzedana w drodze przetargu R. i S.K. (właściciele działki nr 125). Tymczasem ani jej ojciec, ani spadkobierczynie nie zostali poinformowani o sprzedaży działki nr 123/1. Powyższe narusza procedurę określoną w art. 38 ust. 3 i art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n. Nadto, pomimo sprzedaży działki dnia [...] października 2015 r. (umowa notarialna), skarżącej został przesłany wymiar opłaty za dzierżawę i podatek za 2016 r., który to uiściła. W jej ocenie fakt sprzedaży działki "trzymano" w tajemnicy (sam nabywca S.K. w rozmowie z nią [...] września 2016 r. poinformował, że z przestawieniem ogrodzenia miał poczekać rok), tak by upłynął roczny termin – a to z uwagi na treść art. 59 kc.
W dalszej kolejności M.P. wskazała, że Sąd Rejonowy
w [...] wyrokiem z [...] marca 2018 r., sygn. [...] stwierdził nieważność umowy zawartej w dniu [...] października 2015 r. w formie aktu notarialnego (Rep. [...]) pomiędzy Gminą Miasto a R. i S.K. Sąd Okręgowy w [....] wyrokiem z [...] stycznia
2019 r., sygn. [...] oddalił wniesione apelacje. W uzasadnieniu tego wyroku wskazano, że Gmina Miasto [...] dokonując sprzedaży działki nr 123 na rzecz R. i S.K. w istotny sposób naruszyła art. 38 ust. 3 i art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n. oraz, że rodzice powódki spełniali przesłanki do bezprzetargowego nabycia działki nr 123/1.
Poinformowała także, że Prezydent Miasta w trakcie rozmowy [...] lutego 2019 r. wyraził zgodę na zbycie działki nr 123/1 na rzecz skarżącej i jej siostry.
Następnie dnia [...] marca 2019 r. Rada Miasta podjęła uchwałę Nr [...] wyrażającą zgodę na sprzedaż w drodze bezprzetargowej niezabudowanej nieruchomości gruntowej oznaczonej nr 123/1 o pow. 28m2, obr. [...]. W § 2 tej uchwały wskazano, że traci moc uchwała Rady Miasta z [...] sierpnia 2014 r., nr [...] w sprawie wyrażenia zgody na sprzedaż nieruchomości położonej w R. przy ul. [...].
Skarżąca podała, że pomimo podjętej uchwały i ponagleń z jej strony Biuro Gospodarki Mieniem nie podejmowało czynności w celu zawarcia umowy. Również jej skargi na przewlekłe załatwienie sprawy nie przyniosły rezultatu. Dopiero dnia [...] września 2019 r. uzyskała w rozmowie telefonicznej informację, że działka musi być oszacowana i ogłoszono przetarg. Otwarcie ofert nastąpi [...] września 2019 r. Jednakże na stronie internetowej Urzędu Miasta brak było informacji o ogłoszonym przetargu. W dniu [...] października 2019 r. ponownie udała się do Urzędu i okazało się, że operat został sporządzony [...] września 2019 r. (data wpływu do organu), podczas, gdy z uzyskanych informacji wynikało, że otwarcie ofert nastąpił dnia [...] września 2019 r. Podkreśliła, że zwracała się do Komisji skarg o jej wysłuchanie zanim skarga zostanie rozpoznania. Jej prośby pozostały bez odpowiedzi.
Zamiast tego [...] października 2019 r. Rada Miasta podjęła uchwałę nr [...] o uznaniu za bezskuteczną skargi na przewlekłe załatwienie sprawy zawarcia umowy sprzedaży oraz będącą przedmiotem skargi uchwałę Nr [...] w sprawie uchylenie uchwały z [...] marca 2019 r. w sprawie wyrażenia zgody na sprzedaż nieruchomości.
Zdaniem skarżącej kwestionowana uchwała narusza jej interes prawny. Uniemożliwia nabycie w drodze bezprzetargowej działki nr 123/1, a która niezbędna jest nie tylko do poprawy warunków zagospodarowania działki nr 122, ale wręcz umożliwia wjazd na tę działkę.
Zarzuciła, że w toku całego postępowania dotyczącego nabycia działki nr 123/1 wielokrotnie złamano zasadę jawności działania organów gminy, przewidzianą w art. 11b ust. 1 u.s.g. Zarówno ona jak i jej rodzice nie byli informowani o pominięciu sprzedaży bezprzetargowej. Mimo istnienia oczywistych przesłanek do sprzedaży bezprzetargowej, nie przeprowadzono jej. Nie informowano jej o przetargach,
o zamiarze uchylenia uchwały z [...] marca 2019 r. Zamiast tego uzyskiwała informację, że procedura bezprzetargowej sprzedaży nieruchomości jest prowadzona. Podkreśliła, że na osobach uczestniczących w zarządzaniu mieniem komunalnym ciąży obowiązek szczególnej staranności w gospodarowaniu tym mieniem (art. 50 u.s.g.).
Wskazała, że jedynie właściciele działki nr 122 (skarżąca i jej siostra) spełniają warunki do nabycia w drodze bezprzetargowej działki nr 123/1, na podstawie art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n. Zaś obowiązkiem organu było wyjaśnienie powodów rezygnacji
z procedury sprzedaży bezprzetargowej.
Zdaniem skarżącej uzasadnienie kwestionowanej uchwały nie jest rzeczywistą przyczyną odstąpienia od sprzedaży bezprzetargowej, lecz kolejną próbą pomniejszenia wartości działki skarżącej i utrudnienia korzystania z niej. Nie istnieje bowiem potrzeba poszerzania zjazdu z ul. [...] o część działki nr 123/1.
W listopadzie 2018 r. ulica ta została przebudowana, a wzdłuż niej wybudowano chodnik i przeprowadzono dojazdy do posesji. Podczas remontu nie dostrzeżono potrzeby poszerzenia początku drogi wewnętrznej nr 123/3, kosztem działki nr 123/1. Zwróciła także uwagę, że w toku postępowania przed sądem powszechnym właściciele działki nr 125 R. i S.K. tłumaczyli, że potrzebują działkę nr 123/1 pod dodatkowe miejsce parkingowe. Tymczasem takie miejsce znalazłoby się zaraz pod samymi oknami domu skarżącej i powodowałoby immisje. Wyjaśniła, że właściciele działki nr 125 oprócz wjazdu na swoją działkę drogą 123/3, posiadają wjazd na działkę od ul. [...], mają także wykonane miejsca postojowe. Końcowo podała, że w dacie podejmowania uchwały z [...] marca 2019 r. ul. [...] i zjazdy wyglądały identycznie, jak obecnie.
W odpowiedzi na skargę Rada Miasta – reprezentowana przez Prezydenta Miasta wniosła o oddalenie skargi. Stwierdziła, że aktualnie działka nr 123/1 obr. [...] na powrót jest własnością Gminy Miasto, a skarżącej i jej siostrze nie przysługują żadne roszczenia. W szczególności nie mogą domagać się sprzedaży działki w drodze bezprzetargowej. Zaznaczono, że podnoszone przez skarżącą argumenty i naruszenia, których dopuścić się miała Rada, a także przepisy, których naruszenia dopatrzył się sąd powszechny, nie mają prostego przełożenia na niniejszą sprawę. Organ zaznaczył, że pomimo prawomocnego wyroku sądu powszechnego, Gmina zachowuje prawo do jego merytorycznej krytyki.
Odnosząc się natomiast do poszczególnych zarzutów skargi organ uznał, że skarżącej przysługuje interes prawny do zaskarżenia uchwały z [...] października
2019 r., ale tylko z tego powodu, że uchyla ona uchwałę, która zapoczątkowała procedurę bezprzetargowego zbycia nieruchomości. Posiadanie interesu prawnego nie jest jedyną przesłanką skuteczności skargi. Zauważono, że skoro art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n. nie stwarza roszczenia dla właściciela nieruchomości do żądania zbycia na jego rzecz sąsiednich działek gminnych i nie gwarantuje mu takiej możliwości nabycia to nie dochodzi do jego naruszenia, gdy gmina wycofuje się z zamiaru sprzedaży bezprzetargowej. Uchylenie uchwały wyrażającej zgodę na sprzedaż bezprzetargową nie jest jednocześnie wyrazem zamiaru sprzedaży w drodze przetargowej. Zatem również art. 38 ust. 3 u.g.n. nie został naruszony zaskarżoną uchwałą.
Organ wskazał także, że uchwała nie narusza żadnego innego przepisu,
w szczególności art. 11b ust. 1, art. 42, art. 50 u.s.g., art. 12 u.g.n. i art. 2 i art. 32 Konstytucji. Powołując się na wyrok NSA z 9 kwietnia 2019 r., sygn. I OSK 1564/17 stwierdził, że gmina ma możliwość zrezygnowania z procedury bezprzetargowego zbycia nieruchomości, a zaskarżona uchwała nie jest sprzeczna z prawem. Podkreślił, że uchwała uchylająca uchwałę o wyrażeniu zgody na bezprzetargową sprzedaż (której zgodnie z ww. wyrokiem NSA nie musi uzasadniać, a Gmina pozostaje swobodna w swej decyzji) nie narusza zasady równości czy niedyskryminacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
skarga nie jest zasadna.
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.).
W myśl art. 3 § 1 i § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - zwanej dalej "p.p.s.a.") sprawowana przez sądy administracyjne kontrola działalności administracji publicznej obejmuje swym zakresem orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej.
Kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu, uwzględniającemu skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a, stwierdzenie nieważności tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdzenie, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 P.p.s.a.).
Podstawową przesłanką dopuszczalności skargi jest wymóg, by zaskarżona forma działania administracji publicznej należała do kategorii takich aktów lub czynności, które kontrolowane są przez sąd administracyjny.
W kontekście zaskarżonej uchwały istotne jest zatem ustalenie czy została ona wydana w sprawie z zakresu administracji publicznej a tym samym czy podlega kognicji sądu administracyjnego. W podstawie prawnej uchwały powołano art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a) u.s.g.
W art. 18 u.s.g., będącym podstawą wydania uchwały Rady Miasta z [...] października 2019 r., określono zakres i przedmiot stanowiących kompetencji rady gminy, w tym podejmowanie uchwał dotyczących określenia zasad nabycia, zbycia i obciążenia nieruchomości gruntowych oraz ich wydzierżawienia lub najmu na okres dłuższy niż trzy lata, o ile ustawy szczególne nie stanowią inaczej (art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a u.s.g.).
W tym miejscu trzeba wskazać na ugruntowany już w orzecznictwie pogląd, głównie pod wpływem uchwały Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14.09.1994 r. sygn. W10/94/OTK1994, cz. II, poz. 44 i 46/ oraz uchwały Składu Siedmiu Sędziów NSA z dnia 17.05.1999 r. OSA 1/99 /ONSA1999/4/109/, w których Trybunał i Sąd opowiedziały się za szerokim rozumieniem pojęcia "sprawy z zakresu administracji publicznej", zawartego w art. 101 ust. 1 u.s.g., że uchwała rady gminy obejmująca swym przedmiotem zasady gospodarowania mieniem komunalnym podjęta jest w sprawie z zakresu administracji publicznej. W orzecznictwie podnosi się także, że takiemu zakwalifikowaniu charakteru prawnego uchwały nie stoi na przeszkodzie fakt, że odnosi się ona do konkretnie oznaczonej nieruchomości. Ta okoliczność nie pozbawia sprawy, w której uchwała została podjęta, charakteru sprawy z zakresu administracji publicznej. W dalszym bowiem ciągu jest to akt abstrakcyjny, precyzujący stanowisko rady w kwestii związanej z materią określoną w art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a) u.s.g. przekazaną do wyłącznej kompetencji rady gminy (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 13.12.2007 r., II SA/Sz 591/07, Lex Nr 463857).
Uznając zatem, że sprawa należy do kategorii aktów z zakresu administracji publicznej, wskazać należy, że skarga M.P. złożona została na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. W myśl tego przepisu każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Wskazać także należy, że by możliwe było skuteczne wniesienie skargi na podstawie ww. przepisu, łącznie muszą być spełnione następujące przesłanki: zaskarżony akt musi być podjęty w sprawie z zakresu administracji publicznej, po stronie skarżącej musi istnieć legitymacja procesowa do wniesienia skargi w trybie tego przepisu oraz musi zaistnieć obiektywne naruszenie prawa zaskarżoną uchwałą.
Analizując niniejszą skargę pod kątem spełnienia powyższych przesłanek materialnoprawnych, uznać należy, co już powyżej wskazano, że kwestionowana uchwała należy do aktów z zakresu administracji publicznej.
Skarżąca wykazując swoją legitymację do wniesienia skargi powołała się na art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n. Przepis ten stanowi odstępstwo od ogólnej zasady zbywania nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa oraz własność jednostek samorządu terytorialnego - w drodze przetargu. Wynika z niego, że nieruchomość może być zbyta w drodze bezprzetargowej, jeżeli przedmiotem zbycia jest nieruchomość lub jej części, niezbędne do poprawienia warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej, stanowiącej własność lub oddanej
w użytkowanie wieczyste osobie, która zamierza tę nieruchomość lub jej część nabyć, jeżeli nie mogą być zagospodarowane jako odrębne nieruchomości.
Postanowienie w zaskarżonym akcie o uchyleniu uchwały Rady Miasta z [...] marca 2019 r. o wyrażeniu zgody na sprzedaż nieruchomości nr 123/1 w trybie bezprzetargowym, spowodowało, że M.P. miała możliwość zaskarżenia tego aktu, bowiem narusza on jej uprawnie do ubiegania o nabycie przedmiotowej nieruchomości w trybie bezprzetargowym. Z tej przyczyny Sad uznać, że skarżąca posiada legitymację do wniesienia skargi.
Natomiast w ocenie Sądu jako nieuzasadniony należy przyjąć zarzut naruszenia przez organ wskazanych przez skarżącą przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak i ustawy o samorządzie gminnym. Wyjaśnić należy, że art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a) u.s.g., stanowiący podstawę prawną do wydania zaskarżonej uchwały, stanowi, że do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach majątkowych gminy, przekraczających zakres zwykłego zarządu dotyczących określenia zasad nabycia, zbycia i obciążenia nieruchomości gruntowych oraz ich wydzierżawienia lub najmu na okres dłuższy niż 3 lata, o ile ustawy szczególne nie stanowią inaczej. Oznacza to, że rada gminy może podejmować uchwały w przedstawionych sprawach pod warunkiem, że ustawy szczególne nie odebrały jej tych kompetencji. Stosowanie więc do powołanego przepisu rada gminy określa zasady nabycia, zbycia i obciążenia nieruchomości gruntowych.
W niniejszej sprawie wykonanie uchwały z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] o przeznaczeniu do sprzedaży w drodze bezprzetargowej niezabudowanej nieruchomości gruntowej, oznaczonej jako działka nr 123/1, stanowiącej własność Gminy Miast z przeznaczeniem na poprawę warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej nr 122, powierzono do wykonania Prezydentowi Miasta. Jednakże zmiana stanowiska przez Radę Miejską, polegająca na uchyleniu powyższej uchwały (co odbyło się w ramach jej uprawnień ustawowych), spowodowała, że uchwała o wyrażeniu zgody na zbycie nieruchomości stała się bezprzedmiotowa i pozbawiła uprawnień Prezydenta do jej wykonania.
Skład orzekający stoi na stanowisku, że uprawnienie właścicielskie Gminy
o prawie decydowania o sprzedaży, bądź wyłączeniu ze sprzedaży określonej nieruchomości, o ile nie zostały zawarte w tym zakresie jakieś umowy cywilnoprawne, może być w każdym czasie zmienione.
W ocenie Sądu kwestionowana uchwała nie narusza prawa. Przychyla się nadto do stanowiska organu prezentowanego w odpowiedzi na skargę, że obowiązujące przepisy nie ograniczają jednostki samorządu terytorialnego
w możliwości wycofania się z procedury bezprzetargowego zbywania stanowiącej jej własność nieruchomości, nie ograniczają w tym zakresie jej swobody. Również nie sposób wywieść, że takimi przepisami są art. 11 b ust. 1 i art. 50 u.s.g. czy art. 2 i art. 32 Konstytucji RP. W ocenie Sądu przepisy te nie ograniczają jednostki samorządu terytorialnego w prawie do odstąpienia i rezygnacji z ogłoszonego zamiaru zbycia nieruchomości w trybie bezprzetargowym. Sąd popiera stanowisko NSA zaprezentowane w wyroku z 9.04.2009 r., sygn. I OSK 1564/17 (baza orzeczeń: CBOIS), że wynikająca z art. 11b ust. 1 u.s.g. "jawność działalności organów gminy wyrażająca się w prawie do uzyskiwania informacji, wstępu na sesje rady
i posiedzenia komisji czy dostępie do dokumentów nie nakłada na organy gminy ujawnienia i przedstawiania motywów przeznaczenia do sprzedaży lub rezygnacji
z niej nieruchomości gminnej. Podobnie jak art. 50 tej ustawy obligujący organy gminy do zachowania szczególnej staranności w zarządzaniu mieniem komunalnym". Skoro obowiązujące przepisy nie ograniczają gminy w możliwości zrezygnowania
z procedury bezprzetargowego zbycia nieruchomości to nie sposób wywieść, że zaskarżona uchwała jest sprzeczna z prawem.
W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że zaskarżona uchwała nie narusza prawa
i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI