II SA/Rz 1237/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2024-11-27
NSAAdministracyjneŚredniawsa
ocena oddziaływania na środowiskodroga wojewódzkaprawo ochrony środowiskadecyzja środowiskowaSKORDOŚnieważność decyzjiprawo administracyjnepostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę na decyzję SKO odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla budowy drogi wojewódzkiej.

Skarga dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu, która odmówiła stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla budowy drogi wojewódzkiej. Skarżąca zarzucała rażące naruszenie prawa, w tym nieuwzględnienie stanowiska RDOŚ. Sąd uznał, że opinia RDOŚ nie była wiążąca, a organ I instancji prawidłowo ocenił brak przesłanek do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, oddalając skargę.

Przedmiotem skargi była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Gminy i Miasta o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na budowie nowego odcinka drogi wojewódzkiej. Skarżąca podnosiła, że decyzja Burmistrza została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ organ nie uwzględnił wiążącego stanowiska Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ) wskazującego na konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. SKO odmówiło stwierdzenia nieważności, argumentując, że przesłanki obligujące do przeprowadzenia oceny nie miały zastosowania, a opinia RDOŚ nie była wiążąca. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę, podzielając stanowisko SKO. Sąd podkreślił, że opinia RDOŚ, wydana na podstawie art. 64 ust. 3 u.o.o.ś., nie ma charakteru wiążącego dla organu wydającego decyzję środowiskową. Wskazał, że organ I instancji prawidłowo ocenił brak przesłanek do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, opierając się na opiniach innych organów oraz uzupełnionej Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia. Sąd stwierdził, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie RDOŚ wydane na podstawie art. 64 ust. 3 u.o.o.ś. nie ma charakteru wiążącego dla organu wydającego decyzję środowiskową.

Uzasadnienie

Opinia RDOŚ jest najsłabszą formą współdziałania organów i nie rozstrzyga o istocie sprawy. Organ właściwy do wydania decyzji środowiskowej jest zobowiązany do zasięgnięcia opinii, ale nie jest nią związany, a ostateczna ocena należy do niego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (34)

Główne

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 156 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

u.o.o.ś. art. 63 § 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 157 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 158 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 123 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

u.o.o.ś. art. 63 § 3

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.o.ś. art. 63 § 3

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.o.ś. art. 64 § 1b

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.o.ś. art. 64 § 1c

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.o.ś. art. 66 § 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.o.ś. art. 66 § 4

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.o.ś. art. 64 § 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.o.ś. art. 64 § 3

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.o.ś. art. 64 § 4

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.o.ś. art. 64 § 1b

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.o.ś. art. 64 § 1d

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.o.ś. art. 62 § 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.o.ś. art. 63 § 3

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.o.ś. art. 63 § 3

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.o.ś. art. 66 § 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.o.ś. art. 66 § 4

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.o.o.ś. art. 63 § 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

P.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

rozporządzenie art. 3 § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

rozporządzenie art. 3 § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

P.o.ś.

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska

Argumenty

Skuteczne argumenty

Opinia RDOŚ wydana na podstawie art. 64 ust. 3 u.o.o.ś. nie jest wiążąca dla organu wydającego decyzję środowiskową. Organ I instancji prawidłowo ocenił brak przesłanek do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, opierając się na opiniach innych organów oraz uzupełnionej Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia. Nie stwierdzono rażącego naruszenia prawa, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji.

Odrzucone argumenty

Decyzja Burmistrza została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ organ nie uwzględnił stanowiska RDOŚ. Organ I instancji naruszył art. 7, 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia kluczowych okoliczności dotyczących wpływu inwestycji na środowisko. Decyzja Burmistrza naruszyła art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. z powodu braku uzasadnienia odstąpienia od nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. SKO wadliwie uzasadniło swoją decyzję, nie odnosząc się do merytorycznych zarzutów skarżącej.

Godne uwagi sformułowania

opinia co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - jako najsłabsza forma współdziałania pomiędzy organami administracji publicznej - nie ma charakteru wiążącego dla organu wydającego postanowienie w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., musi być stwierdzone w sposób oczywisty i nie może podlegać jakimkolwiek wątpliwościom Oczywistość naruszenia prawa polega na zauważalnej wprost sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną.

Skład orzekający

Elżbieta Mazur-Selwa

przewodniczący

Jolanta Kłoda-Szeliga

członek

Maria Mikolik

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w kontekście niewiążącego charakteru opinii RDOŚ w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji środowiskowej."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań dotyczących oceny oddziaływania na środowisko i interpretacji przepisów k.p.a. w kontekście stwierdzania nieważności decyzji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony środowiska w procesie inwestycyjnym, a konkretnie interpretacji przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko i wiążącego charakteru opinii organów. Jest to istotne dla prawników procesowych i specjalistów ds. środowiska.

Czy opinia RDOŚ zawsze musi być uwzględniona? Sąd wyjaśnia granice wiążącego charakteru opinii w sprawach środowiskowych.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Rz 1237/24 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2024-11-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-09-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Elżbieta Mazur-Selwa /przewodniczący/
Jolanta Kłoda-Szeliga
Maria Mikolik /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6133 Informacja o środowisku
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 1112
art. 62 ust. 1 pkt 1, art. 63 ust. 1, art. 63 ust. 3 pkt 2
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa Sędziowie WSA Maria Mikolik /spr./ AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2024 r. sprawy ze skargi G. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia 11 lipca 2024 r. nr SKO.402.ŚO.505.15.2024 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji – skargę oddala –
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi G. B. (dalej jako: "Skarżąca") jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. (dalej: "SKO", "Kolegium" lub "organ odwoławczy") z dnia 11 lipca 2024 r. nr SKO.402.ŚO.505.15.2024 odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w sprawie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Jak wynika z akt sprawy, decyzją z dnia 20 lipca 2022 r. nr OSK.6220.16.2021, Burmistrz Gminy i Miasta [...] (dalej: "Burmistrz" lub "organ") orzekł o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia: "Budowa nowego odcinka drogi wojewódzkiej nr [...] (ul. [...]) w [....] wraz z budową i przebudową niezbędnej infrastruktury technicznej, budowli i urządzeń budowlanych w ramach zadania: Rozbudowa drogi wojewódzkiej nr [...] na odcinku [....] – [...]".
Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności ww. decyzji wystąpiła Skarżąca, a także Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w R. (dalej: "RDOŚ"), działający w trybie art. 76 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2023 r. poz. 1094 z późn. zm.; dalej: "u.o.o.ś.").
Zdaniem Skarżącej wyżej opisana decyzja została wydana z rażącym naruszeniem przepisów prawa, ponieważ organ nie uwzględnił stanowiska RDOŚ przedstawionego w wydanym na potrzeby postępowania postanowieniu z dnia 12 stycznia 2022 r., nr WOOŚ.4220.12.35.2021.NH.6, gdzie wprost wskazano na konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w tym sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko ze względu na oddziaływanie na obszar Natura 2000, a stanowisko to było dla orzekającego organu wiążące. Skarżąca podniosła, że zgodnie z treścią tego postanowienia występuje cały szereg okoliczności wskazujących na istotne zagrożenie inwestycji dla środowiska naturalnego.
Z kolei RDOŚ podniósł, że w wydanej decyzji brak jest szczegółowego uzasadnienia odnośnie odstąpienia od stanowiska zajętego przez ten organ, powołując się przy tym na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 grudnia 2017 r. sygn. akt II SA/Łd 810/17.
W wyniku rozpoznania tych wniosków, opisaną na wstępie decyzją z dnia 11 lipca 2024 r., SKO, działając na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 157 §1 i § 2 oraz art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz .572; dalej: "k.p.a.") odmówiło stwierdzenia nieważności ww. decyzji Burmistrza w sprawie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy na wstępie wskazał na przypadki, w jakich zgodnie z art. 63 ust. 3 i w art. 64 ust. 1b i 1c u.o.o.ś. konieczne jest przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Następnie wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie przesłanki wymienione art. 63 ust. 3 oraz art. 64 ust. 1c u.o.o.ś. nie mają zastosowania, ponieważ zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 12 i art. 66 ust. 4 tej ustawy, wprowadzenie obszaru ograniczonego użytkowania na etapie decyzji środowiskowej nie dotyczy m.in. przedsięwzięć polegających na budowie lub przebudowie drogi. Obszar taki wprowadza się dopiero po wykonaniu inwestycji, jeśli analiza porealizacyjna wykazałaby taką konieczność. Kolegium zwróciło uwagę, że zgodnie z przedstawioną Kartą Informacyjną Przedsięwzięcia, planowana budowa drogi nie będzie oddziaływać negatywnie na środowisko, w szczególności nie będzie emitować ponadnormatywnego poziomu hałasu na tereny przyległe chronione akustycznie, co jest najczęstszą przyczyną wprowadzenia takiego obszaru. Ponadto nie wynika z niej, że realizacja przedsięwzięcia może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, co potwierdził w swojej opinii Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej, wskazując na brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziałania na środowisko.
SKO wskazało dalej, że przesłanki wymienione art. 64 ust. 1b u.o.o.ś. również nie mają zastosowania, co potwierdził RDOŚ w swojej opinii z dnia 12 stycznia 2022 r., wskazując, że nie ma obowiązku dokonania oceny oddziaływania na obszar Natura 2000, tj. oceny o której mowa w art. 6.3 Dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory. Kolegium zaznaczyło, że opinia ta zgodnie z art. 123 § 2 k.p.a. nie rozstrzyga o istocie sprawy i nie jest wiążącym postanowienie dla organu. Organ odwoławczy wskazał również, że Inwestor dodatkowo uzyskał wymaganą przepisami opinię Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, w której stwierdzono brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziałania na środowisko.
Odnosząc się do zarzutu braku analizy wskazań zawartych w postanowieniu RDOŚ, organ odwoławczy wskazał, że w toku postępowania Burmistrz wezwał Inwestora do uzupełnienia Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia o informacje, które zgodnie z ww. postanowieniem, w ocenie organu opiniującego, mają kluczowe znaczenie dla analizowanej inwestycji. Inwestor przy piśmie z dnia 9 maja 2022 r. przesłał szczegółowe odpowiedzi na te zagadnienia. Po przeanalizowaniu otrzymanych informacji Burmistrz jednoznacznie stwierdził, że planowana inwestycja nie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, a wszystkie niezbędne wymogi wynikające z szeroko rozumianej ochrony środowiska, w tym ochrony przyrody, zostaną zachowane. Kolegium zwróciło uwagę, że w świetle u.o.o.ś. postanowienie RDOŚ co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko nie jest wiążące dla Burmistrza, co też RDOŚ sam zaznaczył w piśmie inicjującym postępowanie.
W odniesieniu do zarzutów dotyczących kwestii środowiskowych stwierdzono, że Inwestor na podstawie opisu zagrożeń, które wskazał RDOŚ w swojej opinii, dokonał uzupełnienia Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia odnosząc się do każdego opisanego zastrzeżenia, wskazując rozwiązania, które zostaną zastosowane w celu ochrony środowiska, dzięki czemu wypełnił kryteria określone w art. 63. ust. 1 u.o.o.ś. W ramach inwestycji, w celu ochrony środowiska i zminimalizowania oddziaływania inwestycji na środowisko w projekcie budowy nowego odcinka drogi wojewódzkiej uwzględniono m.in. budowę przejścia dla małych zwierząt w przepuście na cieku pn. Dopływ w B., zaprojektowano skarpy o pochyleniu 1:2 w celu umożliwienia migracji zwierząt po powierzchni drogi, zaprojektowano nasadzenia kompensacyjne oraz odrębne odwodnienie jezdni drogowych i terenów zielonych. Poza wyszczególnionymi powyżej rozwiązaniami projektowymi Inwestor wykazał, że nie zostaną przekroczone normy hałasu w środowisku, nie będzie występować negatywne oddziaływanie na wody powierzchniowe i podziemne, co mogłoby mieć wpływ na nieosiągnięcie ich celów środowiskowych oraz utrzymania dobrego stanu wód. Oddziaływania inwestycji na korytarze migracyjne zwierząt będzie nieznaczące, ponieważ inwestycja drogowa swoim przebiegiem nie przecina głównych szklaków migracyjnych zwierząt tworząc dla nich barierę, lecz przebiega wzdłuż tych szlaków w otulinie Puszczy [...] w bliskiej odległości od terenów zabudowanych miasta [.....]. Ponadto Inwestor wykazał, że wybudowanie nowego odcinka drogi wojewódzkiej nr [...] zmniejszy natężenie ruchu na ul. [...] w ...], co przełoży się na poprawę klimatu akustycznego w centrum miasta [...].
Kolegium wyjaśniło, że w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej właściwy organ nie rozstrzyga sprawy na nowo, jak ma to miejsce w trybie odwoławczym, a jedynie bada czy w dacie wydania kontrolowanej decyzji zastosowano prawidłowo obowiązujące wówczas przepisy prawa. W ocenie SKO brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza z uwagi na brak naruszenia prawa w jakimkolwiek zakresie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika – adwokata, zarzuciła organowi naruszenie:
1. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. w zw. z § 3 ust. 1 pkt 62 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839 z późn. zm.; dalej: "rozporządzenie"), na skutek jego niezastosowania i odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza, pomimo tego, że wydana została z oczywistym i rażącym naruszeniem art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. w zw. z § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia, gdyż odstępując od nałożenia na wnioskodawcę obowiązku przedłożenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko Burmistrz nie dokonał obligatoryjnej oceny takiego odstąpienia w kontekście kryteriów, o których mowa w art. 63 ust. 1 u.o.o.ś.,
2. art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 7 w zw. 77 § 1 k.p.a., na skutek jego niezastosowania i odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza, pomimo tego, że wydana została z oczywistym i rażącym naruszeniem art. 7 w zw. 77 § 1 k.p.a. w związku z brakiem wyjaśnienia przez organ kluczowych okoliczności, dotyczących wpływu inwestycji na środowisko, zwłaszcza w kontekście zagrożeń przedstawionych w postanowieniu RDOŚ,
3. art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., na skutek jego niezastosowania i odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza, pomimo tego, że wydana została z oczywistym i rażącym naruszeniem art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., ponieważ nie uzasadniono w niej w żadnej mierze jakimi przesłankami kierował się organ odstępując od nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko,
4. art. 107 § 3 k.p.a., na skutek wadliwego uzasadnienia decyzji w związku z brakiem jakiegokolwiek odniesienia się przez SKO do szeregu merytorycznych zarzutów podnoszonych przez Skarżącą we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza,
5. art. 63 ust. 1 u.o.o.ś w zw. z § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia, na skutek jego niezastosowania w związku z oczywiście błędnym przyjęciem przez SKO, że inwestycja nie wymagała przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, podczas gdy stan faktyczny sprawy, a w szczególności postanowienie RDOŚ, nakazywały przeprowadzenie takiej oceny.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty Skarżąca wniosła uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi rozwinęła powyższe zarzuty. W szczególności podniosła, że Burmistrz był bezwzględnie zobowiązany do uzasadnienia w wydanej decyzji, na podstawie jakich kryteriów odstąpił od nałożenia na wnioskodawcę obowiązku sporządzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a do czego w ogóle nie odniósł się przy wydawaniu przedmiotowej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w tej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: P.p.s.a.) uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa. W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd po rozpoznaniu sprawy w wyżej wskazanych granicach stwierdził, że skarga jako niezasadna podlega oddaleniu.
W sprawie nie budzi wątpliwości, że decyzja Burmistrza Gminy i Miasta [...], której dotyczył wniosek o stwierdzenie nieważności została poprzedzona, stosownie do art. 64 ust. 1 pkt 1, pkt 2 i pkt 4 u.o.o.ś. uzyskaniem stosownych opinii. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] postanowieniem z 29 grudnia 2021r. nr PSNZ.465.36.2021 stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Brak takiej potrzeby stwierdził również Dyrektor Zarządu Zlewni w [...] w opinii z 3 stycznia 2022r. nr RZ.ZZŚ.4.435.381.2021.MZ. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w postanowieniu z 12 stycznia 2022r. nr WOOŚ.4220.12.35.2021.NH.6 stwierdził natomiast, że istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko ww. przedsięwzięcia, w tym sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Nie budzi przy tym wątpliwości, że ww. opinia RDOŚ miała charakter niewiążący. Świadczy o tym po pierwsze wskazana przez organ opiniujący podstawa prawna wydania ww. postanowienia – tj. art. 64 ust. 3 i ust. 4 u.o.o.ś.
Zgodnie z art. 64 ust. 3 u.o.o.ś., organy, o których mowa w ust. 1 i 1a [w tym RDOŚ], uwzględniając łącznie uwarunkowania, o których mowa w art. 63 ust. 1, wydają opinię, co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a w przypadku stwierdzenia takiej potrzeby - co do zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Stosownie do art. 64 ust. 4 u.o.o.ś., opinie i uzgodnienia, o których mowa w ust. 1-1d, wydaje się w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku o wydanie opinii. Przepisy art. 35 § 5 i art. 36 Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio.
W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, że opinia co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - jako najsłabsza forma współdziałania pomiędzy organami administracji publicznej - nie ma charakteru wiążącego dla organu wydającego postanowienie w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (zob. wyrok NSA z 5 kwietnia 2016 r., II OSK 2507/14, LEX nr 2081398).
Możliwość zajęcia wiążącego stanowiska w stosunku do RDOŚ została przewidziana w dwóch przepisach. Zgodnie z art. 64 ust. 1b u.o.o.ś., w przypadku gdy dla planowanego przedsięwzięcia regionalny dyrektor ochrony środowiska stwierdzi konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko ze względu na oddziaływanie na obszar Natura 2000 lub ze względu na lokalizację przedsięwzięcia na obszarze chronionego krajobrazu lub na obszarze parku krajobrazowego, na których ustanowiono zakaz realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, zamiast opinii, o której mowa w ust. 1 pkt 1, dokonuje on uzgodnienia w drodze postanowienia. Postanowienie to można zaskarżyć w zażaleniu, o którym mowa w art. 65 ust. 2.
Nie budzi wątpliwości, że analizowane postanowienie RDOŚ z 12 stycznia 2022r. nie jest uzgodnieniem, o którym mowa w art. 64 ust. 1b u.o.o.ś., które byłoby wiążące dla Organu wydającego decyzję w sprawie. RDOŚ w ww. postanowieniu odnosił się do kwestii odległości planowanego przedsięwzięcia od obszarów Natura 2000 jednak nie zdecydował się na wydanie w odniesieniu do tej kwestii wiążącego uzgodnienia, o którym mowa w art. 64 ust. 1b u.o.o.ś. Nie budzi również wątpliwości, że w niniejszej sprawie nie zachodził przypadek, o którym mowa w art. 64 ust. 1d u.o.o.ś., który dawałby podstawę dla RDOŚ do wydania wiążącego uzgodnienia.
Nie budzi więc wątpliwości, że opinia zawarta w postanowieniu RDOŚ z 12 stycznia 2022r. nie miała charakteru wiążącego. Powyższe potwierdził sam RDOŚ w piśmie z 5 marca 2024r., w który wskazał, że również wnosi stwierdzenie nieważności ww. decyzji Burmistrza Gminy i Miasta [...] z 20 lipca 2022r. RDOŚ w piśmie tym wprost wskazał, że organ właściwy do wydania decyzji środowiskowej jest zobowiązany do zasięgnięcia opinii, o których mowa w art. 64 ust. 1 u.o.o.ś., lecz nie jest tymi opiniami związany. To do tego organu należy ostateczna ocena, w oparciu o uzyskane opinie i wymienione w art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. kryteria, czy dla przedsięwzięcia należy przeprowadzić ocenę oddziaływania na środowisko. Jak wskazał WSA w Łodzi w wyroku z 14 grudnia 2017 r., II SA/Łd 810/17 (LEX nr 2418384), w sytuacji wyrażenia sprzecznych opinii przez oba organy współdziałające, organ właściwy do wydania decyzji środowiskowej może przychylić się do stanowiska jednego z tych organów. Opinia jest najsłabszą formą współdziałania pomiędzy organami administracji publicznej i nie ma charakteru wiążącego dla organu wydającego postanowienie w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
W tej sytuacji nie można twierdzić, jak podnosiła Skarżąca, że pominięcie stanowiska RDOŚ, wyrażonego w postanowieniu z 12 stycznia 2022r. świadczy o wydaniu decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Sprzeczność pomiędzy stanowiskiem organu wydającego decyzję środowiskową, który stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko a opinią RDOŚ nie może świadczyć o wystąpieniu przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Jak już powyżej wskazano, opinia RDOŚ z 12 stycznia 2022r. nie miała charakteru wiążącego. Organ I instancji, który otrzymał sprzeczne, lecz niewiążące stanowiska organów współdziałających był uprawniony do tego, aby wybrać jedno z nich, w tym przypadku reprezentowane przez dwa organy tj. Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego oraz Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie. Należy również wziąć pod uwagę, że opinia RDOŚ nie została całkowicie zignorowana przez Organ I instancji. Inwestor został bowiem zobowiązany do uzupełnienia Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia poprzez przedstawienie zagadnień (15), które miał zawierać wedle RDOŚ raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Inwestor wywiązał się z wezwania i przedstawił Kartę Informacyjną Przedsięwzięcia, uzupełnioną o analizę zagadnień, wskazanych w ww. postanowieniu RDOŚ.
Należy wskazać, że rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., musi być stwierdzone w sposób oczywisty i nie może podlegać jakimkolwiek wątpliwościom (tak wyrok NSA z dnia 14 lutego 2024 r., I OSK 2014/20, LEX nr 3690461). Przekonanie strony o wadliwym sposobie rozstrzygnięcia danej sprawy, czy też wadliwej interpretacji przepisu samo w sposobie nie stanowi o zaistnieniu przesłanki do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji w postaci rażącego naruszenia prawa. O uznaniu naruszenia prawa za rażące decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter naruszonego przepisu oraz skutki gospodarcze i społeczne, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na zauważalnej wprost sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W konsekwencji, w sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie taki przepis, który można stosować w bezpośrednim rozumieniu, zatem przepis, który nie wymaga wykładni. Natomiast skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie takiej decyzji jako aktu organu praworządnego państwa (tak wyrok NSA z dnia 19 marca 2024 r., I OSK 2879/20, LEX nr 3712094). Należy przy tym pamiętać, że ustalenie, czy w konkretnym przypadku nastąpiło rażące naruszenia prawa wymaga zawsze bardzo wnikliwego rozważenia sprawy. Naruszony przepis prawa nie może pozostawiać jakichkolwiek wątpliwości prawnych, a jego treść musi być jasna i nie może wywoływać sporów doktrynalno-orzeczniczych. Ponadto, traktowanie naruszenia prawa jako "rażące" może mieć miejsce tylko wyjątkowo, a mianowicie, gdy jego waga jest znacznie większa niż stabilność ostatecznej decyzji (tak wyrok WSA w Gliwicach z dnia 24 kwietnia 2024 r. II SA/Gl 1912/23, LEX nr 3712876). Rygorystyczna wykładnia przesłanki rażącego naruszenia prawa wynika z faktu, że co do zasady z uwagi na wynikającą z art. 16 k.p.a. zasadę trwałości decyzji ostatecznych, decyzje takie objęte są swoistym domniemaniem legalności i prawidłowości.
Mając na uwadze powyżej przedstawione rozumienie przesłanki rażącego naruszenia prawa nie można stwierdzić, by decyzja Burmistrza Gminy i Miasta [...] z 20 lipca 2022r. była obarczona wadą wskazaną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W toku postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie zostało wykazane by decyzja ta obarczona była wadą, polegającą na sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. Niezależnie od powyżej rozważanej kwestii dotyczącej braku wiążącego charakteru opinii RDOŚ, Kolegium które rozpoznawało wniosek o stwierdzenie nieważności dokonało ustaleń co do tego, czy zaistniał inny przypadek przeprowadzenia obligatoryjnej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Zgodnie z art. 63 ust. 3 u.o.o.ś., obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko stwierdza się obligatoryjnie, jeżeli:
1) możliwość realizacji przedsięwzięcia, o którym mowa w ust. 1, jest uzależniona od ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania, o którym mowa w przepisach ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska;
2) z karty informacyjnej przedsięwzięcia wynika, że realizacja przedsięwzięcia może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza.
Przypadek, o którym mowa w art. 63 ust. 3 pkt 1 u.i.o.ś. nie zachodzi, bowiem ustanowienie obszaru ograniczonego użytkowania na etapie wydawania decyzji środowiskowej zostało wyłączone, zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 12 i ust. 4 u.o.o.ś. Odnośnie przesłanki z art. 63 ust. 3 pkt 2 u.o.o.ś. wskazać należy, że z KIP nie wynika, że realizacja przedsięwzięcia może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, co potwierdził w swojej opinii organ odpowiedzialny za gospodarkę wodami, tj. Państwowe Gospodarstwo Wody Polskie - Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej, wskazując na brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziałania na środowisko. Należy również uwzględnić, że w uzasadnieniu decyzji środowiskowej Organ I instancji przeanalizował wszystkie kryteria wskazane w art. 63 ust. 1 u.o.o.ś., które muszą być brane pod uwagę przy rozstrzyganiu o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko tj.: rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia; usytuowanie przedsięwzięcia, z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym i planowanym użytkowaniu terenu, zdolności samooczyszczania się środowiska i odnawiania się zasobów naturalnych, walorów przyrodniczych i krajobrazowych oraz uwarunkowań miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego; rodzaj, cechy i skalę możliwego oddziaływania rozważanego w odniesieniu do kryteriów wymienionych w pkt 1 i 2 oraz w art. 62 ust. 1 pkt 1 – z uwzględnieniem czynników szczegółowo wskazanych w art. 63 ust. 1 pkt 1-3 u.o.o.ś.
Z przedstawionych powyżej przyczyn Sąd stwierdził, że decyzja SKO w T. odmawiająca stwierdzenia nieważności ww. decyzji środowiskowej odpowiada prawu. Wbrew zarzutom skargi Kolegium nie dopuściło się wskazanych w skardze naruszeń dotyczących art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. w zw. z art. 7 ,art. 77 § 1 i art. 107 § 1 i § 3 k.p.a.
Z tych przyczyn Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI