II SA/RZ 1224/22

II SA/Rz 1224/22 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2023-03-21
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-09-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Jerzy Solarski /przewodniczący/
Marcin Kamiński
Maria Mikolik /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 1648/23 - Wyrok NSA z 2025-12-11
II OZ 779/22 - Postanowienie NSA z 2023-01-17
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 49f ust. 1, art. 49g ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Marcin Kamiński AWSA Maria Mikolik /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek–Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2023 r. sprawy ze skargi K. W. na postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia 27 lipca 2022 r. nr OA.7722.9.1.2022 w przedmiocie obowiązku przedłożenia dokumentów legalizacyjnych - skargę oddala –
Uzasadnienie
II SA/Rz 1224/22
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z 27 lipca 2022r. nr OA.7722.9.1.2022 Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie (dalej: PWINB), po rozpatrzeniu zażalenia K. W., utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: PINB) z 14 [pic]czerwca 2022r. nr PINB.5160.7.2022, nakładające na inwestora obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego w ramach uproszczonego postępowania legalizacyjnego.
Jak wynika z akt sprawy, po przeprowadzeniu czynności kontrolnych, PINB postanowieniem z 14 czerwca 2022r. nr PINB.5160.7.2022, działając na podstawie art. 49f ust. 1 pkt 1, art. 49g ust. 1, 2, 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2021r., poz. 2351 z późn. zm., dalej: P.b.)., nałożył na A. K. obowiązek przedłożenia następujących dokumentów legalizacyjnych rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, położonego na działce o nr ewid. [...] w [...], w terminie 150 dni od daty doręczenia postanowienia:
1. oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt. 2 ustawy Prawo Budowlane,
2. geodezyjną inwentaryzację powykonawczą obiektu budowlanego,
3. ekspertyzę techniczną sporządzoną przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane (oraz zaświadczenie o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu [pic]zawodowego) wskazującą, czy stan techniczny obiektu budowlanego:
a. nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz,
b. pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania.
W uzasadnieniu organ powiatowy podał, że 7 marca 2022r. przeprowadził czynności kontrolne na działce o nr ewid. [...] w [...], w trakcie których ustalił, że na ww. działce usytuowany jest budynek mieszkalny jednorodzinny o wymiarach max. ok 8,20m x 15,39m i wysokości max. ok. 6,80m. Jest to budynek parterowy, w części drewniany, w części murowany. Część drewniana (stara) zlokalizowana jest od strony południowo-zachodniej. W części starej znajduje się pokój, hol i kuchnia. Budynek w części drewnianej został ocieplony od zewnątrz styropianem 5cm z tynkiem cienkowarstwowym. Od strony północno-zachodniej o wymiarach ok. 15,25m x 2,62m (z uskokiem 0,5m) oraz północno-wschodniej o wymiarach ok. 5,95m x 5,56m (kształt litery L), wykonano część murowaną z pustaków silikatowych, cegły czerwonej grubości ściany 25cm, z dociepleniem styropianem 10cm (docieplenie częściowe). Część murowana wykonana jest na fundamentach betonowych. Strop rozbudowy drewniany z ociepleniem. Dach na całości budynku konstrukcji drewnianej kryty blachą. W części murowanej znajduje się kotłownia, skład opału, pomieszczenie gospodarcze i korytarz. Budynek jest ogrzewany kotłem na paliwo stałe. Budynek wyposażony jest w instalacje: elektryczną, wodociągową zasilaną z wodociągu, kanalizacyjną ze zbiornikiem na ścieki. Dokładne wymiary obiektu oraz jego lokalizację przedstawiono na szkicach wykonanych do protokołu z kontroli. Budynek został zlokalizowany ok. 2,8m narożnikiem płd. do istniejącego ogrodzenia działek o nr ewid. [...] i [...] oraz ok. 1,15m narożnikiem zach. do przedłużenia linii ogrodzenia tych działek. Budynek został zlokalizowany ok. 2,45m (strona zachodnia) od ogrodzenia pomiędzy działkami o nr ewid. [...] i [...]. W dniu kontroli nie stwierdzono nieodpowiedniego stanu technicznego budynku. Obecna na kontroli właścicielka działki o nr ewid. [...] A. K. oświadczyła, że wcześniej ten budynek składał się z części mieszkalnej oraz gospodarczej (boiska i stajni). Ze względu na zły stan techniczny część gospodarcza została obmurowana z zewnątrz, a potem stare zniszczone elementy drewniane części gospodarczej zostały rozebrane. Długość i szerokość budynku pozostała taka jak wcześniej. Dach na całości z uwagi na zły stan techniczny został wyremontowany - wymieniono na nową więźbę i pokryto blachą (była dachówka cementowa). Wysokość się nie zmieniła. A. K. oświadczyła, że była inwestorem ww. robót, nie posiada żadnych dokumentów na wykonane roboty budowlane, oraz że wykonała je systemem gospodarczym w latach 2000 - 2001. Budynek mieszkalny drewniany z częścią gospodarczą wybudowany został ponad 100 lat temu. W dniu 23 marca 2022r. i 28 marca 2022r. do organu I instancji przedłożone zostały protokoły z przeglądów okresowych: przewodów kominowych, instalacji elektrycznej oraz budowlany 5 letni sprawdzenia stanu technicznego i przydatności do użytkowania. Z przeglądów tych wynika, że budynek znajduje się w należytym stanie technicznym, zapewniającym dalsze bezpieczne użytkowanie.
Kolejno w uzasadnieniu organ I instancji podał, że w celu zebrania materiału dowodowego wystąpił do Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii o udostępnienie zdjęć lotniczych z okresu lat 2000 do 2017, dotyczących rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce o nr ewid. [...]. Po zgromadzeniu zdjęć Organ I instancji wskazał, że kluczowa jest analiza porównawcza zdjęć z lat rozbudowy obiektu. Przesłane zdjęcie z 2002r. wykonane jest w odcieniach szarości w bardzo niskiej rozdzielczości. Dodatkowym utrudnieniem w analizie zdjęcia lotniczego jest brak granic oraz przybliżona skala zdjęcia wynikająca z metryki umieszczonej na odwrocie zdjęcia lotniczego (przybliżona skala 1: 1000), co znacznie uniemożliwia określenie gabarytów obiektu. Zdjęcia z lat 2015 i 2017 są dobrej jakości: widać na nich obiekt będący przedmiotem postępowania. Jednak nie mają realnego wpływu na rozstrzygnięcie, ponieważ kluczowy dla sprawy jest przełom 2000-2001r.
[pic] W dalszej części uzasadnienia organ I instancji podał, że 16 maja 2022r. przeprowadził rozprawę administracyjną wraz z oględzinami na działce o nr ewid. [...], w trakcie których A. K., inwestorka i właścicielka ww. działki podtrzymała swoje oświadczenia, które złożyła do protokołu z 7 marca 2022r., dotyczące daty wykonania robót budowlanych związanych z rozbudową budynku mieszkalnego tj. lata 2000-2001r. Ponadto oświadczyła, że wykonane ogrodzenie od strony granic z dz. nr [...] w przybliżeniu pokrywa się z przebiegiem granicy. Wskazała znak geodezyjny na rogu dz. nr [...] i [...]. Podała, że nie toczy się żadne postępowanie sądowe w sprawie granicy z jej działką nr [...] w [...]. Nie zostały wykonane żadne dobudówki do jej domu w latach 2016-2017. Obecni na rozprawie świadkowie: Ł. P. i A. O. w zeznaniach potwierdzili datę zakończenia robót tj. około 2000-2001r. K. M. zeznał, że był przy rozbudowie budynku-budowa fundamentów około roku 1998. K. W. nie stawiła się na rozprawę administracyjną, nie przedstawiła też dowodów w sprawie.
Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] podał, że na podstawie zebranego materiału dowodowego stwierdził, iż rozbudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce o nr ewid. [...] była realizowana w latach 2000 - 2001, wg zeznań złożonych przez stronę i świadków. W roku 2001 zakończono rozbudowę przedmiotowego budynku. Rozbudowa budynku została zrealizowana bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ powiatowy podał, że przestawione zdjęcie lotnicze z 2002r. nie może stanowić bezspornego dowodu w kwestii rozbudowy przedmiotowego obiektu w kluczowym dla rozstrzygnięcia sprawy okresie. Organ dał wiarę terminom rozbudowy wskazanym w zeznaniach strony i świadków, przyjmując okres rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na lata 2000-2001.
Na podstawie zgromadzonych dokumentów stwierdzono, że rozbudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego została zrealizowana bez wymaganego przepisami pozwolenia na budowę, a od jej zakończenia w 2001r. minęło 20 lat. W związku z tym Organ zastosował art. 49f ust. 1 pkt 1 i art. 49g ust. 1 i ust. 2 ustawy Prawo budowlane.
Zażalenie na ww. postanowienie złożyła K. W., wnosząc o jego uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy, ewentualnie o uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj..
- art. 49 ust. 1 pkt 1 P.b., poprzez błędną jego wykładnię i niesłuszne zastosowanie, pomimo braku w tym zakresie jakichkolwiek podstaw do uznania, że zachodzi uproszczone postępowanie legalizacyjne, podczas gdy budowa budynku miała miejsce mniej niż 20 lat temu. Budowa budynku rozpoczynała się w roku 2001-2004 na co wskazała sama A. K. w protokole kontroli,
- art. 49 g ust. 1, 2, 3 P.b., poprzez niesłuszne zastosowanie i uznanie, że aby zalegalizować budowę budynku wystarczy jedynie: zobowiązanie właściciela do złożenia odpowiedniego oświadczenia, geodezyjna inwentaryzacja, ekspertyza techniczna, podczas gdy brak jest ku temu podstaw, ponieważ niniejsze postępowanie winno być prowadzone w ramach zwykłego postępowania, nie zaś uproszczonego,
- art. 49 i ust 2 P.b., poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy istnieją podstawy do wydania decyzji o nakazie rozbiórki,
Ponadto zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy:
- art. 80 k.p.a., polegające na dokonaniu nieprawidłowej, sprzecznej ze zgromadzonym w sprawie materiałem i zasadami logicznego rozumowania oceny dowodów i przyjęcie, że rozbudowa nastąpiła w roku 2001, podczas gdy nastąpiła w roku 2004,
- art. 7 i 77 I k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, a w szczególności nieskorzystanie z biegłego geodety i biegłego do spraw budownictwa,
- art. 123 k.p.a., polegające na sporządzeniu uzasadnienia postanowienia bez wskazania faktów, które organ I instancji uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, oraz bez wyjaśnienia podstawy prawnej postanowienia z przytoczeniem przepisów prawa, w sytuacji, w której w świetle przywołanego przepisu organ ma obowiązek zawrzeć wszystkie ww. elementy, by umożliwić stronie postępowania zrozumienie i zweryfikowanie motywów rozstrzygnięcia.
Po rozpoznaniu ww. zażalenia PWINB w Rzeszowie, opisanym na wstępie postanowieniem z 27 lipca 2022r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
W uzasadnieniu Organ odwoławczy podzielił stanowisko Organu I instancji, uznające za wiarygodne oświadczenie strony i zeznania świadków, dotyczące czasu przedmiotowej rozbudowy tj. lata 2000 - 2001.
PWINB wskazał, że zgromadzona w aktach sprawy dokumentacja zdjęciowa z 2002r. pozyskana przez organ powiatowy z Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii wskazuje, że w miejscu obecnej rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego istniał obiekt, jednak nie można jednoznacznie stwierdzić czy jest to część rozbudowana, czy istniejąca w tym miejscu uprzednio część gospodarcza tj. boisko i stajnia. Organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, że zdjęcie to wykonane w odcieniu szarości, w bardzo niskiej rozdzielczości, w przybliżonej skali 1:1000. Nie może stanowić więc dowodu, gdyż rozważania opierałyby się na domysłach i przypuszczeniach a nie jasno określonych faktach.
PWINB uznał, że potwierdzeniem terminu wykonania rozbudowy przedmiotowego budynku mieszkalnego są: oświadczenie inwestorki i właścicielki działki A. K. złożone do protokołu kontroli z 7 marca 2022r., potwierdzone przez nią na rozprawie administracyjnej 16 maja 2022r. pod rygorem odpowiedzialności karnej oraz zeznania świadków tj. Ł. P. i A. O., złożone na rozprawie administracyjnej 16 maja 2022r. pod rygorem odpowiedzialności karnej.
Organ odwoławczy dalej wskazał, że na wykonanie rozbudowy budynku mieszkalnego w dacie wykonania robót budowlanych wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę, którego inwestorka nie uzyskała, tym samym dopuściła się samowoli budowlanej. PWINB podzielił więc stanowisko organu powiatowego, który wdrożył procedurę wynikającą z art. 49g w związku z art. 49f ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane i z uzasadnionych przesłanek wydał postanowienie w tym trybie, umożliwiając inwestorce a zarazem właścicielce działki zalegalizowanie powstałej samowoli budowlanej.
Organ odwoławczy stwierdził, że stanowisko organu powiatowego zobowiązujące inwestorkę a zarazem właścicielkę działki do przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w trybie legalizacji uproszczonej , jest zasadne.
K. W. wniosła skargę na postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 27 lipca 2022 roku, zaskarżonemu postanowieniu zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
a) art. 8 k.p.a., poprzez działanie organu odwoławczego powodujące podważenie zaufania skarżącej do organów administracji, skutkujące nieprawidłową oceną materiału zgromadzonego w toku postępowania wyjaśniającego i bezzasadne uznanie (nie oparte na konkretnych dowodach i dokumentach), że w niniejszej sprawie należy przyjąć iż przedmiotowy budynek stanowił rozbudowę już istniejącego budynku podczas gdy jak wynika z akt sprawy budynek mieszkalny został postawiony na nowych fundamentach, co oznacza iż w niniejszej sprawie należy mówić o budowie nowego budynku.
b) art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez brak podjęcia wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, co skutkowało brakiem zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a mianowicie poprzez:
—uznanie, że budynek mieszkalny został wyłącznie obudowany, podczas gdy jak wynika z akt sprawy budynek mieszkalny został postawiony na nowych fundamentach (można wskazać, że od podstaw), przez co nie sposób jest uznać, że mamy do czynienia z rozbudową budynku mieszkalnego, ale jego budową,
- uznanie, że budynek mieszkalny został wyłącznie obudowany, podczas gdy kierując się zasadami logiki i doświadczenia życiowego należy przyjąć, że w sytuacji, kiedy budynek jest obudowywany z zewnątrz (przy jednoczesnym wyburzeniu drewnianej konstrukcji), to jego "obudowanie" powoduje zwiększenie się szerokości budynku mieszkalnego, w tym jego kubatury powoduje wybudowanie nowych fundamentów,
- uznanie, że stara część budynku mieszkalnego nie została naruszona, podczas gdy stara część budynku została praktycznie wyburzona, a na skutek działań A. K. powstał nowy budynek mieszkalny, posadowiony na nowych fundamentach, nowej konstrukcji, nowym kształcie,
- uznanie, że budynek mieszkalny został rozbudowany w roku 2001 (data jego zakończenia), podczas gdy formalne zakończenie budowy nastąpiło co najwyżej w roku 2004, przez co w niniejszej sprawie nie będziemy mieć do czynienia z okresem 20-letnim,
- uznanie, że dokonano rozbudowy budynku mieszkalnego, podczas gdy organ II Instancji powziął wątpliwości co do niektórych okoliczności niniejszej sprawy (brak dokładnych zdjęć w aktach sprawy), natomiast nie podjął on czynności zmierzających do merytorycznego rozpoznania sprawy, m.in. w zakresie powołania biegłego geodety i biegłego z zakresu budownictwa, którzy wskazaliby na rzeczywisty zakres robót dokonanych przez A. K. oraz ustaliliby czy doszło do powiększenia budynku, w tym jego kubatury, czy wybudowano nowe fundamenty,
- uznanie zeznań świadka Ł. P., podczas gdy jak wynika z treści zeznań tego świadka chodził on w okresie rozbudowy do klasy IV szkoły podstawowej, a więc przyjmując, że dzień zakończenia rozbudowy to rok 2001 to świadek miał wówczas lat ok. 10-11 lat, przez co ciężko uznać, że świadek miał w tym okresie wiedzę na temat etapów rozbudowy nieruchomości A. K., a także do dnia dzisiejszego pamięta dokładną datę roczną zakończenia budowy;
- uznanie zeznań świadka, K. M., za wiarygodne i stanowiące podstawę rozstrzygnięcia, podczas gdy w/w świadek wskazał, że nie orientuje się co do zakończenia robót budowlanych, ponieważ pracował wtedy poza granicami Polski, tj. na stale we [...] ([...]);
- uznanie, że zakończenie rozbudowy nastąpiło w roku 2001, podczas organ II Instancji w treści uzasadnienia wskazał, że nie można jednoznacznie stwierdzić czy widniejący na dokumentacji fotograficznej obiekt to część rozbudowana, czy istniejąca w tym miejscu uprzednio część gospodarcza, tj. boisko i stajnia, przez to skoro organ II Instancji w sposób dostateczny nie jest w stanie wykazać już na rok 2002 czy faktycznie doszło do rozbudowy w tym okresie przedmiotowego budynku to okoliczność taka powinna zostać zweryfikowana., np. w postaci opinii biegłych sądowych.
c) art. 78 k.p.a. w zw. z art. 84 k.p.a., poprzez brak dopuszczenia dowodu z opinii biegłego geodety, a także biegłego z zakresu budownictwa, biegłego ds. materiałoznawstwa w sytuacji gdy organ II Instancji na podstawie dokumentacji zdjęciowej nie jest w stanie stwierdzić kiedy i jakie dokładnie prace zostały wykonane na nieruchomości, co ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy (skoro okoliczność ta nie została zbadana postępowanie dowodowe powinno zostać uzupełnione),
d) art. 107 § 3 k.p.a., poprzez wydanie decyzji niekompletnej ze względu na przesłanki formalne, zwłaszcza w zakresie braków w treści uzasadnienia, mając na względzie ograniczenie się wyłącznie do podstawy prawnej, bez wskazania uzasadnienia faktycznego uwzględniającego fundament orzeczenia, a w szczególności motywów uzasadniających udowodnienie, w jakim zakresie doszło do podjęcia prac przez A. K., a także czy takie prace spowodowałyby powiększenie budynku mieszkalnego.
Skarżąca postawiła również zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 49f ustawy Prawo budowlane, poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, skutkujące uznaniem, że właściwą procedurą w niniejszej sprawie jest prowadzenie uproszczonego postępowania legalizacyjnego, w sytuacji gdy budynek mieszkalny został wybudowany w latach 2001-2004 i do dnia dzisiejszego nie zastał jeszcze ukończony, tak więc decydująca data zakończenia budowy miała miejsce mniej niż 20 lat temu.
W oparciu o powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie postanowienia Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 lipca 2022 roku oraz poprzedzającego go postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z 14 czerwca 2022 r. w całości, zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm prawem przepisanych, a także o rozpatrzenie sprawy na rozprawie.
W odpowiedzi na skargę PWINB w Rzeszowie wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje.
W myśl art. 1 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023r., poz. 259 ze zm., dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Postanowienie podlega uchyleniu, jeśli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a.). Jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach - sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.).
Po rozpoznaniu sprawy w wyżej wskazanych granicach Sąd uznał, że skarga jako niezasadna podlega oddaleniu. Organom I oraz II instancji nie można postawić zarzutu co do naruszenia przepisów postępowania oraz prawa materialnego w sposób, który miałby wpływ na wynik sprawy.
W niniejszej sprawie na skutek pism kierowanych przez K. W. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego, organ ten wszczął z urzędu postępowanie, które prowadził w sposób odpowiadający wymogom z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Również postępowanie odwoławcze przeprowadzone zostało w sposób zgodny z wyżej wskazanymi przepisami postępowania.
Sąd podziela stanowisko Organów nadzoru budowlanego co do tego, że zostały w niniejszej sprawie spełnione przesłanki do prowadzenia uproszczonego postępowania legalizacyjnego.
Zgodnie z art. 49f ust. 1 P.b., w przypadku stwierdzenia budowy obiektu budowlanego lub jego części:
1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo
2) bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia
- jeżeli od zakończenia budowy upłynęło co najmniej 20 lat, organ nadzoru budowlanego wszczyna uproszczone postępowanie legalizacyjne.
Stosownie do art. 49g ust. 1 P.b., w ramach uproszczonego postępowania legalizacyjnego organ nadzoru budowlanego nakłada, w drodze postanowienia, obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w terminie nie krótszym niż 60 dni od dnia jego doręczenia.
Do dokumentów legalizacyjnych (zgodnie z art. 49g ust. 2 P.b.) należą:
1) oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2;
2) geodezyjna inwentaryzacja powykonawcza obiektu budowlanego;
3) ekspertyza techniczna sporządzona przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane, wskazująca, czy stan techniczny obiektu budowlanego:
a) nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz
b) pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania.
Podstawa do nałożenia obowiązku przedstawienia dokumentów legalizacyjnych uwarunkowana jest przesłanką – upływu co najmniej 20 lat od zakończenia budowy w warunkach samowoli.
W niniejszej sprawie Skarżąca, która jest właścicielką nieruchomości sąsiedniej względem działki Inwestorki kwestionowała prawidłowość ustaleń organów co do tego, że od zakończenia budowy upłynęło 20 lat. Należy pamiętać, że badanie przesłanki z art. 49f ust. 1 Prawa budowlanego wiąże się z koniecznością ustalenia okoliczności faktycznych sprzed wielu lat, które w wielu przypadkach nie są w sposób dostateczny udokumentowane, skoro budowa była realizowana w warunkach samowoli.
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się więc, że podstawowym dowodem w zakresie ustalenia daty zakończenia budowy jest przede wszystkim oświadczenie inwestora o terminie zakończenia robót budowlanych obiektu podlegającego legalizacji (zob. wyrok WSA w Poznaniu z 22 marca 2022 r., sygn. akt IV SA/Po 46/22, CBOSA). W przypadku gdy inwestor nie dysponuje dokumentami dotyczącymi bezpośrednio prowadzonych robót budowlanych, oświadczenie powinno być poparte innymi dowodami na tę okoliczności, np. z zeznań świadków, umów, aktów notarialnych, map geodezyjnych, fotografii, w tym zdjęć lotniczych, itp. W niniejszej sprawie A. K. – inwestorka i jednocześnie właściciela działki nr [...] do protokołu kontroli z 7 marca 2022r. a następnie do protokołu rozprawy z 16 maja 2022r. oświadczyła, że rozbudowa budynku mieszkalnego miała miejsce w latach 2000-2001. Powyższe oświadczenie Inwestorki znalazło potwierdzenie w treści zeznań dwóch świadków: A. O. i Ł. P. Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, że Organy w swych ustaleniach co do daty zakończenia robót nie opierały się na zeznaniach K. M., lecz dwóch wskazanych powyżej świadków. Zdaniem Sądu nie można również na podstawie samych twierdzeń Skarżącej obalić wiarygodności dowodowej świadka Ł. P. Skarżąca twierdzi, że świadek ten nie mógł mieć dostatecznej wiedzy z uwagi na młody wiek. Jednakże podczas zeznań na rozprawie ww. świadek wskazał, że wiedzy nie posiada co do rozgraniczenia działek. Natomiast odnośnie zakończenia robót budowlanych na działce Inwestorki wskazał przedział lat, zbieżny z oświadczeniem A. K. Oświadczenie to znalazło również potwierdzenie w zeznaniu A. O., która wskazała, że w 2001 roku została zakończona przebudowa budynku mieszkalnego i przekrycie dachem. W ocenie Sądu Organy zebrały możliwy do pozyskania materiał dowodowy co do daty zakończenia robót budowlanych. Sąd aprobuje również ocenę Organów, że z uwagi na niską jakość zdjęcia lotniczego z 2002r., nie można na jego podstawie formułować ustaleń co do upływu lat od zakończenia budowy. Należy również zauważyć, że sama Skarżąca, kwestionując w toku całego postępowania oświadczenia A. K., nie przedstawiła jednak dowodu, który wskazywałby na inną datę zakończenia robót budowlanych. Na inną datę zakończenia robót budowlanych, będących przedmiotem niniejszego postępowania nie wskazują również dokumenty przedstawione przez Skarżącą na rozprawie. Nie potwierdziły się również zrzuty Skarżącej co do przekroczenia podczas robót budowlanych granicy z jej działką. Organ w protokole kontroli udokumentował na stosownych szkicach odległości spornego budynku od granic działek sąsiednich. Uzyskał również mapę z zasobu geodezyjnego. Z obydwu dokumentów wynika, że sporny budynek mieszkalny znajduje się w całości na działce nr [...] a granica w szczególności z działką nr [...] nie została przekroczona, gdyż wynosi do ogrodzenia 2,45m.
Skarżąca podnosiła również, że Organ wadliwie przyjął, że Inwestorka dopuściła się rozbudowy budynku mieszkalnego, podczas gdy jej zdaniem doszło do budowy budynku z uwagi na to, że budynek został postawiony na nowych fundamentach. Jak ustalono w trakcie postępowania, dawna część gospodarcza (boisko i stajnia) z uwagi na zły stan techniczny została obmurowana z zewnątrz na fundamentach betonowych a następnie stare zniszczone elementy drewniane zostały rozebrane. Zgodnie z definicją, zawartą w art. 3 pkt 6 P.b. przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. Należy więc podkreślić, że zgodnie z przywołaną wyżej definicją rozbudowa zawiera się w pojęciu budowy obiektu, a zatem rozbudowa jest jednym z rodzajów budowy w rozumieniu Prawa budowlanego. O budowie można mówić wówczas, gdy powstaje nowy obiekt budowlany bądź też dochodzi do powiększenia istniejącego obiektu budowlanego, w efekcie czego powstaje nowa substancja budowlana. Do budowy w tym znaczeniu nie zostały zaliczone przebudowa ani remont (A. Despot-Mładanowicz [w:] Prawo budowlane. Komentarz aktualizowany, red. A. Plucińska-Filipowicz, M. Wierzbowski, LEX/el. 2022, art. 3).
W orzecznictwie przyjmuje się, że rozbudowa oznacza zmianę charakterystycznych parametrów obiektu, takich jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji, która jednak nie prowadzi do powstania żadnego nowego obiektu, lecz do modyfikacji obiektu wcześniej istniejącego (tak NSA w wyroku z 18 V 2018 r., II GSK 1318/16 - publ. CBOSA). W ocenie Sądu ujawniony zakres robót budowlanych w sposób jednoznaczny wskazuje, że niniejszej sprawie doszło do rozbudowy wcześniej istniejącego obiektu. Postawienie nowych fundamentów od zewnętrznej strony starego drewnianego budynku spowodowało zmianę parametrów, takich jak długość i szerokość obiektu. Wobec tego kwalifikację wykonanych robót przez organy nadzoru budowlanego należało uznać za prawidłową.
Zarówno Inwestorka, jak i Organy nadzoru budowlanego nie kwestionowały, że w niniejszej sprawie doszło do samowoli budowlanej. W związku z czym zobowiązano na podstawie art. 49g ust. 1 i ust. 2 ustawy Prawo budowlanego do przedstawienia dokumentów legalizacyjnych. Należy przy tym podkreślić, że celem uproszczonego postępowania legalizacyjnego jest ustalenie, czy stan techniczny obiektu budowlanego nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania. Podstawa do legalizacji obiektu zaistnieje w przypadku, gdy ekspertyza techniczna wykaże, że w przypadku spornego budynku nie zachodzą wskazane wyżej zagrożenia.
Wydanie postanowienia zobowiązującego Inwestorkę do przedstawienia dokumentów legalizacyjnych znalazło dostateczną podstawę w dokonanych ustaleniach faktycznych, znajdujących odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym i po spełnieniu przesłanek wskazanych w art. 49f ust. 1 ustawy Prawo budowlane.
Z tych przyczyn Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.