II SA/Rz 1122/22

II SA/Rz 1122/22 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2023-03-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-09-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Elżbieta Mazur-Selwa /przewodniczący/
Karina Gniewek-Berezowska
Stanisław Śliwa /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 615
art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tj.
Dz.U. 2023 poz 259
art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa Sędziowie NSA Stanisław Śliwa /spr./ AWSA Karina Gniewek - Berezowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 23 marca 2023 r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Przemyślu z dnia 20 czerwca 2022 r. nr SKO.4115.575.2022 w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Burmistrza [....] z dnia 28 kwietnia 2022 r. nr SR.JK.4252.10.2022; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Przemyślu na rzecz skarżącego K. W. kwotę 480 zł /słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) w Przemyślu, po rozpoznaniu odwołania K. W. (dalej także: "Skarżący"), decyzją z 20 czerwca 2022 r. nr SKO.4115.575.2022, utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta [...] z 28 kwietnia 2022 r. nr SR.JK.4252.10.2022 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego,
w podstawie prawnej powołując art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021r. poz.735 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a." oraz art. 17 i art. 24 ust. 2 i ust. 4 ustawy z 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 615), określanej w dalszej części jako "u.ś.r.".
Burmistrz Miasta [...], decyzją z dnia 28 kwietnia 2022 r., odmówił przyznania Skarżącemu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad żoną J. W. Organ ustalił, że J. W. legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności tj. orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z [...] września 2021 r. nr [...], z którego wynika, że nie da się ustalić od kiedy istnieje niepełnosprawność, natomiast ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od [...] sierpnia 2021 r., tj. od 63 roku życia. Wskazane orzeczenie wydane zostało na czas określony tzn. do 30 września 2022 r. Wszelkie niezbędne czynności związane z pomocą osobie niepełnosprawnej, adekwatne do jej stanu zdrowia i indywidualnych potrzeb wykonuje Skarżący, który legitymuje się orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z 1 września 2021 r. o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Od 14 grudnia 2021 r. tj. od zawarcia związku małżeńskiego Skarżący nie podejmuje więc zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad żoną. Od 23 listopada 2021 r. jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna. Burmistrz wskazał, że decyzją z 21 stycznia 2022 r. przyznał Skarżącemu prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego na okres od 14 grudnia 2021 r. do 30 września 2022r., w wysokości 620 zł miesięcznie. Podniósł też, że w złożonym wniosku Skarżący dokonał wyboru świadczenia pielęgnacyjnego, rezygnując ze specjalnego zasiłku opiekuńczego. Odmawiając przyznania prawa do wnioskowanego świadczenia Burmistrz podniósł, że nie została spełniona przesłanka zawarta w art. 17 ust. 1b u.ś.r., która warunkuje przyznanie przedmiotowego świadczenia tylko w sytuacji gdy niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia. Tymczasem, z wydanego w stosunku do J. W. orzeczenia wynika, że daty powstania u Niej niepełnosprawności nie da się ustalić. Burmistrz wskazał wprawdzie na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r. (K 38/13), w którym uznano regulację zawartą w art. 17 ust. 1b u.ś.r. za częściowo niekonstytucyjną, jednak orzeczenie to nie wyeliminowało kwestionowanego przepisu z ustawy. Dopóki nie zostaną wprowadzone nowe rozwiązania ustawowe przepis ten wiąże organ orzekający w przedmiocie ustalenia prawa do świadczenia.
Skarżący odwołał się od wskazanej decyzji. Zarzucił błędne zastosowanie normy prawnej wyrażonej w art. 17 ust 1b pkt 1 i pkt 2 u.ś.r. bez uwzględnienia okoliczności, iż na skutek wyroku Trybunatu Konstytucyjnego z 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13 doszło do uznania niekonstytucyjności części wskazanej normy prawnej w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną ze względu na datę powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki, a przez to naruszenie art. 7 oraz art. 190 ust 1 Konstytucji RP. Podniósł też zarzut naruszenia przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy poprzez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, przyjęcie, iż sam fakt zwrócenia się z przedmiotowym wnioskiem przez opiekuna dorosłej osoby wymagającej opieki, skutkuje brakiem prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i zwalnia organy rozstrzygające w sprawie z podejmowania działań zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, pozwalającego na wydanie rozstrzygnięcia z uwzględnieniem słusznego interesu strony.
SKO w Przemyślu, po rozpoznaniu przedmiotowego środka zaskarżenia, utrzymało w mocy decyzję Organu I instancji. Kolegium uznało stanowisko Burmistrza za nieuzasadnione. Podniosło, że Trybunał w powołanym w odwołaniu wyroku uznał, że regulacja zawarta w badanym przepisie doprowadziła do odmiennego ukształtowania sytuacji prawnej opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych, które nie ma konstytucyjnego uzasadnienia. Stosując więc właściwy sposób wykładni należy przyjąć, ż przepis art. 17 ust. 1b u.ś.r., w stosunku do opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych, których niepełnosprawność powstała nie później, niż do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia - jako zgodny z Konstytucją - winien znaleźć zastosowanie. Natomiast w stosunku do opiekunów osób, których niepełnosprawność powstała później, kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiające uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego, utraciło przymiot konstytucyjności, a zatem w odniesieniu do tych osób, oceny spełnienia przesłanek niezbędnych dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego należy dokonywać z pominięciem tego kryterium. Tak samo będzie w przypadku, kiedy nie jest możliwe precyzyjne ustalenie daty powstania niepełnosprawności. Nie jest więc dopuszczalne oparcie decyzji odmawiającej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie tej części omawianego przepisu, której niekonstytucyjność została stwierdzona. SKO uznało jednak, że w sprawie zachodzi negatywna przesłanka przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, określona w art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r., zgodnie z którym, świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. J. W. pozostaje w związku małżeńskim ze Skarżącym, który nie posiada orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności. Organ odwoławczy podkreślił, że ograniczenie ustawowego prawa do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego przez osoby wymienione w art. 17 ust. 1 u.ś.r. ze względu na sprawowanie opieki nad osobą pozostającą w związku małżeńskim wyłącznie do sytuacji, w której współmałżonek takiej osoby legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, stanowi wyjątek, którego nie można poddawać rozszerzającej wykładni, skoro wyjątek ten wynika z nadania przez ustawodawcę szczególnego charakteru istniejącym między małżonkami relacjom i więzom prawnym. Dalej Kolegium podniosło, że to małżonek jest przede wszystkim zobowiązany do sprawowania opieki nad swoim niepełnosprawnym małżonkiem i w konsekwencji to on jest uprawniony do pobierania w takiej sytuacji świadczenia pielęgnacyjnego, które z opieką tą jest związane (o ile oczywiście spełnione zostaną pozostałe przesłanki w tym zakresie). Dopiero, kiedy sam nie jest w stanie wykonywać czynności opiekuńczych i spoczywają one faktycznie na innej osobie, również zobowiązanej alimentacyjnie wobec niepełnosprawnego, ustawodawca przewidział możliwość "przesunięcia" prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na taką właśnie osobę. Wskazał przy tym jednoznacznie, że niemożność zapewnienia opieki nie może zostać wykazana w dowolny sposób, a musi wynikać z orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności drugiego małżonka. SKO podkreśliło, że uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego dla krewnych podopiecznego przysługuje dopiero wówczas, gdy małżonek osoby wymagającej opieki jest niepełnosprawny w stopniu znacznym, przez co nie jest możliwe wypełnianie przez niego ustawowego obowiązku alimentacyjnego w sposób właściwy dla okoliczności faktycznych sprawy.
K. W. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na decyzję SKO w Przemyślu, zarzucając naruszenie:
I. przepisów prawa materialnego mającego istotny wpływ na wynik sprawy poprzez dokonanie błędnej wykładni art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r., zaniechanie wykładni systemowej i celowościowej powołanego przepisu i w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie, iż normuje on przypadki w których o świadczenie pielęgnacyjne ubiega się osoba pozostająca w związku małżeńskim z osobą wymagającą opieki, podczas gdy - wedle powszechnej wykładni - w/w przepis powinien być rozumiany w ten sposób, że normuje on przypadki, gdy o świadczenie pielęgnacyjne z tytułu sprawowanej opieki nad osobą niepełnosprawną, pozostającą w związku małżeńskim ubiega się osoba spełniająca kryteria z art. 17 ust 1 (lub ust. 1a) u.ś.r., niebędąca małżonkiem zobowiązanym w pierwszej kolejności do alimentacji,
II. przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 6, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 7 w zw. z art. 80 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, przyjęcie, iż sam fakt zwrócenia się z przedmiotowym wnioskiem przez małżonka dorosłej osoby niepełnosprawnej, zwalnia organy rozstrzygające w sprawie z podejmowania działań zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, pozwalającego na wydanie rozstrzygnięcia z uwzględnieniem słusznego interesu strony.
Mając to na uwadze Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości wraz z poprzedzającą ją decyzją Organu I instancji oraz o zobowiązanie Organów do przyjęcia oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w orzeczeniu Sądu wydanym w niniejszej sprawie, jak też o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę SKO w Przemyślu wniosło o jej oddalenie, ponawiając argumentację kwestionowanej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Decyzja administracyjna stanowi dopuszczalny przedmiot kontroli sądowej, o czym mowa w art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259), zwanej w dalszej części "P.p.s.a.". Jej badanie odbywa się przy uwzględnieniu kryterium zgodności z prawem, do czego zobowiązuje art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492). Według art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., sąd uchyla skarżoną decyzję w całości lub w części jeśli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast, w razie zauważenia przyczyn określonych w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Mając powyższe na uwadze Sąd poddał kontroli decyzję SKO w Przemyślu utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta [...] o odmowie przyznania Skarżącemu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Doprowadziła ona do konkluzji
o zasadności złożonej skargi.
Przyczyną, dla której Organ I instancji nie przychylił się do wniosku Skarżącego była okoliczność, że Jego podopieczna legitymuje się wprawdzie orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jednak wynika z niego, iż nie da się ustalić od kiedy niepełnosprawność istnieje. Tym samym, nie została spełniona przesłanka z art. 17 ust. 1b u.ś.r., który warunkuje przyznanie przedmiotowego świadczenia tylko w sytuacji gdy niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia.
Organ odwoławczy nie zgodził się z powyższym stanowiskiem, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13, w którym uznano, że regulacja zawarta w powołanym wyżej przepisie doprowadziła do odmiennego ukształtowania sytuacji prawnej opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych, które nie ma konstytucyjnego uzasadnienia. Stosując więc właściwy sposób wykładni należy przyjąć, że przepis art. 17 ust. 1b u.ś.r., w stosunku do opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych, których niepełnosprawność powstała nie później, niż do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia - jako zgodny z Konstytucją - winien znaleźć zastosowanie. Natomiast w stosunku do opiekunów osób, których niepełnosprawność powstała później, kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiające uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego, utraciło przymiot konstytucyjności, a zatem w odniesieniu do tych osób, oceny spełnienia przesłanek niezbędnych dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego należy dokonywać z pominięciem tego kryterium. Tak samo będzie w przypadku, kiedy nie jest możliwe precyzyjne ustalenie daty powstania niepełnosprawności.
Sąd podziela w pełni pogląd SKO i wskazuje, że nie budzi on wątpliwości w licznym orzecznictwie sądowym, w którym przyjmuje się, iż nie jest dopuszczalne oparcie decyzji odmawiającej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie tej części art. 17 ust. 1b u.ś.r., której niekonstytucyjność została stwierdzona.
Kolegium uznało jednak, że nie ma podstaw do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, bowiem Skarżący opiekuje się niepełnosprawną w stopniu znacznym żoną, a sam nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Stanowi to, zdaniem Organu, o istnieniu przeszkody wymienionej w art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r. Przepis ten stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje kiedy osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
Według art. 17 ust. 1 u.ś.r., świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:
1) matce albo ojcu,
2) opiekunowi faktycznemu dziecka,
3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,
4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności
- jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Małżonek osoby wymagającej opieki - wbrew stanowisku SKO w Przemyślu - mieści się w grupie osób wskazanych w powołanym art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. Obowiązki pomiędzy małżonkami regulują przepisy ustawy z 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2020 r. poz. 1359 ze zm.), dalej określanej jako "K.r.i.o.". I tak,
w myśl art. 23 tej ustawy, małżonkowie mają równe prawa i obowiązki w małżeństwie. Są obowiązani do wspólnego pożycia, do wzajemnej pomocy i wierności oraz do współdziałania dla dobra rodziny, którą przez swój związek założyli. Ponadto, wedle art. 27 K.r.i.o., oboje małżonkowie obowiązani są, każdy według swych sił oraz swych możliwości zarobkowych i majątkowych, przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny, którą przez swój związek założyli. Zadośćuczynienie temu obowiązkowi może polegać także, w całości lub w części, na osobistych staraniach o wychowanie dzieci i na pracy we wspólnym gospodarstwie domowym. Z kolei, art. 60 K.r.i.o. normuje kwestię dostarczania środków utrzymania, a zatem alimentacji między małżonkami rozwiedzionymi. Regulacje w nim zawarte, z mocy art. 614 § 4 K.r.i.o., mają zastosowanie również do obowiązku dostarczania środków utrzymania przez jednego z małżonków pozostających w separacji drugiemu. Nadto, w myśl art. 130 K.r.i.o., obowiązek jednego małżonka do dostarczania środków utrzymania drugiemu małżonkowi po rozwiązaniu lub unieważnieniu małżeństwa albo po orzeczeniu separacji wyprzedza obowiązek alimentacyjny krewnych tego małżonka.
Przedstawione unormowania wskazują zatem, że pomiędzy małżonkami istnieje obowiązek wzajemnej alimentacji, a zatem nie może budzić wątpliwości, że małżonek, który ubiega się o świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad współmałżonkiem to osoba, o której mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r.
Okoliczność zaś, o której mowa w powołanym przez SKO art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r. stanowi przeszkodę w przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego wówczas, jeśli ubiega się o nie osoba mieszcząca się w kręgu osób uprawnionych zasadniczo do jego otrzymania, nie będąca jednak małżonkiem podopiecznego. Jeśli więc np. o świadczenie pielęgnacyjne wnioskuje syn bądź córka niepełnosprawnego, który to niepełnosprawny pozostaje w związku małżeńskim, to przychylenie się do złożonego wniosku jest w takiej sytuacji możliwe dopiero wtedy, kiedy małżonek osoby niepełnosprawnej legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Wówczas bowiem ze względu na swój zły stan zdrowia, potwierdzony stosownym, wymaganym przez ustawę dokumentem, nie jest on w stanie skutecznie wypełniać swoich obowiązków opiekuńczych względem współmałżonka.
W ugruntowanym w tym przedmiocie orzecznictwie sądowym podkreśla się, że ustawodawca wyszedł z założenia, iż w sytuacji zawarcia związku małżeńskiego tworzy się nowa rodzina, która nakłada na małżonków obowiązek wzajemnego wsparcia i pomocy, wyprzedzający obowiązek alimentacyjny krewnych. Zobowiązanie współmałżonka do sprawowania takiej opieki jest konsekwencją istnienia w sferze prawnej związku małżeńskiego, jako szczególnej więzi charakteryzującej się nie tylko elementami emocjonalnymi, ale także elementami natury prawnej. Dopóki zatem istnieje związek małżeński, osoby w nim pozostające poddane są przedstawionym wyżej rygorom prawnym właśnie ze względu na istnienie między nimi prawnej więzi małżeństwa. Rygory te nie są wynikiem jedynie woli małżonków, lecz ich źródłem jest wola ustawodawcy, która stanowi dla obojga małżonków podstawę zgłaszania roszczeń w sferze opiekuńczej. Obowiązek alimentacyjny małżonka (w stosunku do współmałżonka) wyprzedza obowiązek alimentacyjny krewnych i innych, o których mowa w Tytule II "Pokrewieństwo i powinowactwo" Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, co wynika nie tylko z usytuowania przepisów, ale z ich treści, przy czym obowiązek alimentacyjny małżonka wyprzedza obowiązek alimentacyjny krewnych nawet w sytuacji, gdy małżonkowie są w separacji lub po rozwodzie (art. 130, art. 60 K.r.i.o.). Małżonkowie są rodziną i łączą ich więzy wynikające z zawarcia związku małżeńskiego polegające na wzajemnym wsparciu, wspólnym zaspokajaniu różnorodnych potrzeb, wzajemnej opiece. Małżeństwo jest zatem podstawową komórką społeczną, która staje się "rodziną" bliższą niż krewni związani węzłami krwi. Jeśli natomiast oboje małżonkowie są niepełnosprawni w stopniu znacznym, co wyklucza dopełnienie przez nich obowiązku wzajemnej opieki z uwagi na stan zdrowia i niedołężność, wówczas ustawodawca wprowadza wyjątek, kiedy świadczenie pielęgnacyjne może być przyznane podmiotom, o których mowa
w art. 17 ust. 1 i 1a u.ś.r. (tak np. wyroki NSA : z 23.02.2022 r. I OSK 1015/21,
z 8.03.2022 r. I OSK 1689/21, z 28.03.2021 r. I OSK 1244/21).
W świetle zebranego materiału dowodowego nie budzi wątpliwości, że Skarżący wykonuje wobec swojej żony, która jest niepełnosprawna w stopniu znacznym wszelkie czynności opiekuńcze, które są potrzebne ze względu na jej stan zdrowia.
Z przedstawionych wyżej powodów orzeczono w pkt I wyroku – na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. - o uchyleniu tak decyzji SKO w Przemyślu, jak i poprzedzającej ją decyzji Burmistrza Miasta [...] z uwagi na dokonanie niewłaściwej wykładni istotnych w sprawie przepisów.
Podstawę rozstrzygnięcia o kosztach postępowania sądowego obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika Skarżącego stanowił z kolei art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265 ze zm.).