II SA/Rz 1039/23

II SA/Rz 1039/23 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2023-12-06
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-06-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Ewa Partyka
Paweł Zaborniak /sprawozdawca/
Piotr Godlewski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Hasła tematyczne
Ochrona zwierząt
Sygn. powiązane
I OSK 799/24 - Wyrok NSA z 2026-03-10
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2023 poz 775
art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 § 3, art. 110 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski Sędziowie WSA Ewa Partyka AWSA Paweł Zaborniak /spr./ Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek–Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi A. N. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Krośnie z dnia 20 kwietnia 2023 r. nr 4/2023 w przedmiocie wstrzymania prowadzenia schroniska dla zwierząt I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...] z dnia 28 lutego 2023 r. nr PIW.PZ.544.1.2023; II. zasądza od Podkarpackiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Krośnie na rzecz skarżącej A. N. kwotę 200 zł /słownie: dwieście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi AN (dalej: "Skarżącej") jest decyzja Podkarpackiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii (dalej: "PWLW', "Organ odwoławczy" lub "Organ Il instancji") z [...] kwietnia 2023 r., nr [...], wydana w przedmiocie wstrzymania prowadzenia schroniska dla zwierząt.
Z uzasadnienia skargi oraz nadesłanych akt sprawy wynika, że w dniach 26 stycznia, 1 i 14 lutego 2023 r. Powiatowy Lekarz Weterynarii w [...] (dalej: "PLW" lub "Organ I instancji") przeprowadził kontrolę warunków dobrostanu zwierząt przebywających na nieruchomości położonej w [...]. Ustalono, że na nieruchomości przy ul [...] pozostającej we władaniu AN utrzymywanych jest 8 psów i 3 koty. Zwierzęta przebywają na ogrodzonym terenie, a warunki ich przebywania szczegółowo zostały opisane w protokole z kontroli i zobrazowane fotografiami stanowiącymi załącznik do protokołu. Nie stwierdzono nieprawidłowości wskazujących na zaniedbania, które kwalifikowały by się jako znęcanie nad zwierzętami. Ustalono jednak, że Skarżąca nie posiada decyzji o nadaniu numeru weterynaryjnego dla działalności nadzorowanej polegającej na prowadzeniu schroniska dla zwierząt. Ponadto ustalono, że zwierzęta te pochodzą ze schroniska dla bezdomnych zwierząt położonego w [...], prowadzonego przez Skarżącą pod firmą [...].
W wyniku kontroli przeprowadzonej 14 lutego 2023 r. stwierdzono następujące uchybienia w obiekcie, w którym przebywają zwierzęta:
1. Nie zgłoszono Powiatowemu Lekarzowi Weterynarii w [...] w formie
pisemnej zamiaru prowadzenia działalności w zakresie prowadzenia schroniska dla zwierząt.
2. Nie zabezpieczono terenu ogrodzeniem o wysokości co najmniej 170 cm.
Nie wyodrębniono pomieszczenia przeznaczonego do izolowania zwierząt chorych lub podejrzanych o chorobę zakaźną zwierząt, utrzymywania zwierząt zdrowych, w tym osobne pomieszczenie dla niekastrowanych samców i samic, kwarantanny zwierząt przyjętych do schroniska co najmniej przez 15 dni liczonych od dnia przyjęcia zwierzęcia, pozwalające na ich izolowanie od innych zwierząt oraz zabezpieczające przed przeniesieniem choroby zakaźnej zwierząt do schroniska, separacji zwierząt agresywnych, utrzymywania młodych oddzielonych od matek, utrzymywania samic z oseskami,
4. Nie wyodrębniono miejsca przeznaczonego do przechowywania produktów
leczniczych weterynaryjnych i wyrobów medycznych.
5. Nie wyodrębniono miejsca przeznaczonego do wydawania zwierząt.
6. Nie zaopatrzono schroniska w urządzenie chłodnicze do czasowego przetrzymywania zwłok zwierząt przed przekazaniem ich do zakładu prowadzącego działalność w zakresie unieszkodliwiania zwłok zwierząt, z którym podmiot prowadzący schronisko zawarł umowę o wykonywanie takich usług.
7. Brak przeprowadzania dezynsekcji pomieszczeń, w których utrzymywane są zwierzęta.
8. Nie przeprowadzono kastracji wszystkich dojrzałych płciowo psów po upływie kwarantanny, a przed upływem 8 miesięcy liczonych od dnia ich przyjęcia do schroniska.
9. Brak ewidencji wyprowadzeń psów na spacery w formie elektronicznej.
10. Brak oznakowania kotów transponderem.
Decyzją z [...] lutego 2023 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 2 i art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1075) — dalej: "u.o.z.z.", Powiatowy Lekarz Weterynarii w [...] wstrzymał prowadzenie działalności schroniska dla zwierząt, znajdującego się pod adresem [...], do czasu usunięcia uchybień.
Po rozpatrzeniu odwołania Skarżącej, decyzją z 20 kwietnia 2023 r. nr WIWzak.913.19.11.2023 Podkarpacki Wojewódzki Lekarz Weterynarii utrzymał w mocy opisaną wyżej decyzję Organu I instancji.
Organy wskazały w uzasadnieniach swych rozstrzygnięć, że prowadzenie schronisk dla zwierząt, stosownie do art. 1 pkt 1 lit. j) u.o.z.z. stanowi tzw. działalność nadzorowaną, która jest dozwolona po uprzednim zgłoszeniu zamiaru jej prowadzenia powiatowemu lekarzowi weterynarii właściwemu. Niezgłoszenie właściwemu organowi zamiaru prowadzenia działalności nadzorowanej nie pozbawia tej działalności statusu, o którym mowa w art. 1 pkt 1 u.o.z.z. Nawet w przypadku niedopełnienia wymogów ustawowych, jeżeli ustalone zostanie, że określony podmiot prowadzi działalność, która stanowi działalność nadzorowaną, jednakże prowadzi ją z naruszeniem wymagań weterynaryjnych, właściwy powiatowy lekarz weterynarii może przedsięwziąć działania przewidziane w art. 8 ust. 1 ustawy o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt. Definicję schroniska dla zwierząt ustawodawca zawarł w art. 4 pkt 25 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1580) - dalej: "u.o.z.", wskazując, że pod tym pojęciem należy rozumieć miejsce przeznaczone do opieki nad zwierzętami domowymi spełniające warunki określone w ustawie. Schronisko jest zatem miejscem długotrwałego lub ostatecznego przebywania bezdomnych zwierząt.
Zdaniem Organów, przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało, że na posesji przy ul. [...] prowadzone jest schronisko dla zwierząt bez uprzedniego zgłoszenia tego faktu powiatowemu lekarzowi weterynarii. Ustalono, że przebywanie zwierząt na ww. nieruchomości nosi bowiem cechy bezterminowości i ostateczności. Żadne okoliczności nie wskazują, aby zwierzęta przebywały tam czasowo jedynie do chwili odnalezienia ich właścicieli. W tej sytuacji zasadnym jest uznanie, iż działalność prowadzona przez Skarżącą przejawia cechy, które mogłyby zakwalifikować ją do działalności nadzorowanej polegającej na prowadzeniu schroniska, pod warunkiem legalności jej prowadzenia oraz spełniania określonych prawem wymagań. Organy wskazały, że w styczniu 2023 r. Skarżąca przedstawiła trzynaście umów dotyczących zwierząt przebywających w [...]. Z treści umów wynika, że zostały one zawarte w okresie od 1 do 20 stycznia 2023 r. , pomiędzy opiekunami zwierząt – AN i PP wskazanymi jako opiekunowie zwierząt, a AN jako prowadzącą działalność schroniska dla bezdomnych zwierząt, działającą pod firmą [...]. Z treści umów wynika, że zwierzęta przebywają pod adresem ul. [...] "bezterminowo (do czasu znalezienia przez zwierzę domu stałego)". W ocenie Organów analiza treści umów dała podstawę do przyjęcia, że zostały zawarte pozornie — dla uwiarygodnienia, że działalność prowadzona przez Skarżącą ma charakter prowadzenia schroniska dla zwierząt.
Organy podniosły także, że uchybienia stwierdzone podczas przeprowadzić kontroli stanowią naruszenie art. 5 ust 1 pkt 2 u.o.z .z. oraz § 2 pkt 2, § 3 ust. 1 pkt 1 lit. b) - g), pkt 2 lit. a) i lit d), § 4, § 5 ust. 3, § 7 ust. 4, ust. 5 ust. 6, ust. 7, § 9 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 stycznia 2022 r. w sprawie szczegółowych wymagań weterynaryjnych dla prowadzenia schronisk dla zwierząt (Dz.U. z 2022 r. poz. 175 z późn. zm.) - dalej: "rozporządzenie". W konsekwencji zaszły podstawy do wydania decyzji w przedmiocie wstrzymania prowadzenia przez Skarżącą schroniska dla zwierząt.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA), AN wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Organu i instancji i umorzenie postępowania administracyjnego. Zdaniem Skarżącej, zaskarżone rozstrzygniecie zostało wydane z naruszeniem art. 7 i art 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 775 z późn zm.) — dalej, k.p.a. , poprzez wadliwe ustalenie stanu faktycznego sprawy i przyjęcie, że Skarżąca prowadzi schronisko dla zwierząt. Ponadto w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wskazano faktów, .na podstawie których dokonano takiej kwalifikacji działalności prowadzonej przez Skarżącą, co stanowi naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. Na spornej nieruchomości zwierzęta przebywają bowiem krótkotrwale, w związku z zabiegami leczniczymi i do czasu umieszczenia ich w docelowym schronisku. Ponadto przyjęcie, że Skarżąca prowadzi schronisko dla zwierząt na nieruchomości pod adresem [...], stanowiło naruszenie art. 8 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę Organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko.
W czasie rozprawy przed WSA skarżąca oświadczyła, że posiada umowy na wyłapywanie bezdomnych zwierząt z gminami ościennymi dla Miasta [...]. W czasie kontroli w miejscu, które prowadzi przebywały nie tylko psy i koty bezdomne, ale także stanowiące jej własność. Na pytanie Sądu, Strona wyjaśniła iż średni czas
pobytu zwierzęcia wynosi od 7 do 14 dni.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Skarga jako uzasadniona, została przez Sąd uwzględniona.
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2492). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 269; zwana dalej w skrócie P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Natomiast w myśl art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Jednocześnie w ramach prowadzonej kontroli legalności decyzji Sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów tub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.).
Przedmiotem skargi wiej sprawie uczyniono decyzję administracyjną opartą na przepisach prawa materialnego w postaci art. 5 ust. 1 pkt 2, art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczania chorób zakaźnych zwierząt (Dz.U. z 2020 r. poz. 1421 ze zm.; zwana dalej u.o.z.z.). Na ich podstawie Organy obu instancji stwierdziły konieczność wstrzymania prowadzenia działalności schroniska dla zwierząt, znajdującego się pod adresem [...], do czasu usunięcia uchybień stwierdzonych podczas kontroli w dniu 14 lutego 2023 r. przez Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...].
O uwzględnieniu skargi w tej sprawie zadecydowały błędy w postępowaniu wyjaśniającym poprzedzającym wydanie decyzji, które mogły mieć istotny wpływ na określony w decyzjach Organów wynik sprawy, czyli naruszenia art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 K.p.a. Musiało to spowodować zastosowanie przez Sąd kompetencji kasacyjnych z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. poprzez uchylenie przedmiotu zaskarżenia oraz decyzji Organu I instancji, jako aktu wydanego w granicach niniejszej sprawy administracyjnej - art. 135 P.p.s.a.
Na wstępie przyjdzie wyjaśnić, że w art. 5 ust. 1 pkt 2 u.o.z.z. określono warunki podjęcia działalności nadzorowanej przez organy inspekcji weterynaryjnej. Według w/w przepisu podjęcie działalności nadzorowanej jest dozwolone po uprzednim zgłoszeniu, w formie pisemnej, zamiaru jej prowadzenia powiatowemu lekarzowi weterynarii właściwemu ze względu na przewidywane miejsce jej prowadzenia. Natomiast w świetle także zastosowanego art. 8 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy powiatowy lekarz weterynarii w przypadku stwierdzenia, że przy prowadzeniu działalności nadzorowanej, o której mowa w art. 1 pkt 1 lit. a-n oraz p, są naruszone wymagania weterynaryjne określone dla tej działalności, w zależności od zagrożenia stwarzanego dla zdrowia publicznego lub zdrowia zwierząt, wydaje decyzję nakazującą wstrzymanie działalności do czasu usunięcia uchybień (...). Wymaganą podstawą faktyczną dla decyzji opartych o powyższe regulacje powinno być ustalenie, że określony podmiot prowadzi działalność nadzorowaną w rozumieniu art. 5 ust 1 i art. 1 u.o.z.z..
Zdaniem Organów Inspekcji, do zastosowania przytoczonych regulacji mogło dojść bowiem pod adresem ul. [...], jest prowadzone schronisko dla zwierząt, czyli jedna z działalności znajdujących się w świetle art. 1 pkt 1 lit. j u.o.z.z. pod nadzorem struktur inspekcji weterynaryjnej. Względem podmiotu prowadzącego schronisko dla zwierząt może być wydawana decyzja naprawcza polegająca na wstrzymaniu prowadzenia działalności, tj. decyzja wymieniona w art 8 ust. 1 u.o.z.z, np.: nakaz usunięcia uchybień w określonym terminie, zakazującą umieszczania na rynku lub handlu określonymi zwierzętami będącymi przedmiotem działalności albo zakazującą produkcji, umieszczania na rynku lub handlu określonymi produktami wytwarzanymi przy prowadzeniu tej działalności.
Tematyką stosowania powyższych unormowań wobec schronisk dla zwierząt zajmował się WSA we Wrocławiu, który w wyroku z dnia 10 sierpnia 2016 r" o sygn. II SA/Wr 124/16, LEX, stwierdził przekonująco, że do zastosowania art. 8 ust. 1 u.o.o.z., niezbędne jest wykazanie w decyzji kierowanej do zindywidualizowanego podmiotu, że przedmiotem wykonywanego nadzoru weterynaryjnego jest prowadzenie przez niego działalności nadzorowanej określonej w art. 1 pkt 1 lit. j w/w ustawy, czyli prowadzenie schronisk dla zwierząt, oraz, czy prowadzona przez niego działalność narusza wymagania weterynaryjne określone dla tego rodzaju działalności. WSA we Wrocławiu przyznał rację organom, co do istnienia możliwości stosowania sankcji administracyjnej z art, 8 ust. 1 u.o.z.z. również w stosunku do podmiotu, który bez zgłoszenia (nielegalnie) prowadzi działalność nadzorowaną określoną w art. 1 w/w ustawy. Sąd odróżniając "prowadzenie schroniska dla zwierząt" od "miejsca przetrzymywania zwierząt przed przewiezieniem do schroniska, które nie jest kwalifikowane jako działalność nadzorowana, stwierdził, że umieszczenie zwierząt w "miejscu przetrzymywania", następuje po wyłapaniu a przed przewiezieniem do schroniska. Stanowi więc ono tylko etap przejściowy przed przewiezieniem do schroniska - co wprost wynika z § 5 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 26 sierpnia 1998 r. w sprawie zasad i warunków wyłapywania bezdomnych zwierząt (Dz.U. Nr 116, poz. 753 z późn. zm., dalej zwane rozporządzeniem). Skoro jest to etap przejściowy - nie powinien być zbyt długi. Ewentualny czas przebywania zwierząt (wobec braku stosownych regulacji), powinien w takim przypadku określać podmiot realizujący zadania związane z wyłapywaniem bezdomnych zwierząt - czyli gmina. Wobec braku stosowanych regulacji, kryteria co do czasu przetrzymywania i warunków, powinny być wprowadzone do umowy zawieranej z podmiotem wyłapującym. Podkreślono również, iż z analizowanych przepisów nie wynika bezwzględny obowiązek przewiezienia z tego "miejsca" do schroniska każdego wyłapanego zwierzęcia. Nie można przecież zabronić odebrania wyłapanego zwierzęca z miejsca przetrzymywania zwierząt (a nie tylko ze schroniska) przez dotychczasowego właściciela lub nowego właściciela. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w przypadku zwierząt które się zagubiły, najlepszym rozwiązaniem jest ich jak najszybszy powrót do właściciela. Pozostaje to w zgodzie z celem ustawy o ochronie zwierząt i stanowi istotny element zapobiegania ich bezdomności, organy powinny wyjaśnić (przez potwierdzenie albo wykluczenie), czy przewidziane ww. umowami przetrzymywanie zwierząt do 15 dni do czasu adopcji, może być kwalifikowane jako przetrzymywanie zwierząt w miejscu o którym mowa w § 5 ust. 2 pkt 4 i § 6 ww. rozporządzenia. W ustawie o opiece nad zwierzętami w art. 4 pkt 25 wprowadzony został bowiem przepis definicyjny "schronisko". Funkcjonowanie w systemie prawnym definicji legalnej schroniska oznacza zatem, że za każdym razem, gdy w art. Ha ust. 2 u.o.z. ustawodawca odnosi się do schroniska, należy rozumieć to pojęcie przez pryzmat art. 4 pkt 25 tej ustawy. Stanowi on, że przez schronisko rozumie się miejsce przeznaczone do opieki nad zwierzętami domowymi spełniające warunki określone w u.o.z.z. Istotną okolicznością która powinna być uwzględniona przy ustalaniu cech normatywnych schroniska, wiążącą się z długoterminowością sprawowania opieki nad bezdomnymi zwierzętami, jest fakt, że u.o.z.z. nie zawiera czasowych ograniczeń co do okresu pobytu w schronisku zwierząt bezdomnych. Ocena przesłanek zastosowania art. 8 ust. 1 u.o.z.z. musi zaś odbywać się z odwołaniem do wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności konkretnego przypadku, przy uwzględnieniu wszelkich koniecznych środków dowodowych z uwzględnieniem słusznego interesu strony, a wszelkie niejasności i niedopowiedzenia nie mogą być interpretowane na jej niekorzyść przy jednoczesnym przenoszeniu na stronę ciężaru udowodnienia pewnych okoliczności. Przytoczne tezy orzekający WSA, jako słuszne i odpowiadające prawu, uznaje za własne, stanowiąc kierunek interpretacji pojęcia "prowadzenia schroniska dla zwierząt" oraz "miejsca czasowego pobytu zwierząt przed przewiezieniem do schroniska".
Przechodząc do realiów niniejszej sprawy, nie można było pominąć faktu, że działalność z zakresu opieki nad zwierzętami prowadzona pod adresem ul. [...], stanowiła już w poprzednich latach przedmiot kontroli i ocen Organów Inspekcji Weterynaryjnej. WSA w Rzeszowie w wyroku z dnia 10 lipca 2018 r. o sygn. II SA/Rz 303/18, GBOSA, oddalił skargę na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia 22 grudnia 2017 r. wydaną w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie likwidacji nielegalnego schroniska dla zwierząt. W przytoczonym orzeczeniu Sąd wskazał, iż definicję schroniska dla zwierząt ustawodawca zawarł w art. 4 pkt 25 u.o.z.z. wskazując, że pod tym pojęciem należy rozumieć miejsce przeznaczone do opieki nad zwierzętami domowymi spełniające warunki określone w u.o.z.z. W ocenie Sądu definicja ta ze względu na bardzo ogólny charakter może utrudniać odróżnienie schroniska od np. miejsca czasowego przetrzymywania zwierząt. Sąd podzielił przyjęty w decyzjach pogląd, że schronisko jest miejscem długotrwałego, ostatecznego przebywania bezdomnych zwierząt. WSA w oparciu o przepis art. 3 ust. 1 pkt 14, art. 7 ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, a także rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 26 sierpnia 1998 r. w sprawie zasad i warunków wyłapywania bezdomnych zwierząt (Dz.U. Nr 116, poz. 753 z późn. zm.), odróżnił schroniska dla zwierząt oraz miejsca przetrzymywania wyłapanych zwierząt przed przewiezieniem do schroniska, o którym mowa w § 5 ust. 2 pkt 4 w/w rozporządzenia. Jednocześnie, na podstawie oświadczeń Skarżącej i przedstawionych przez nią dokumentów ustalono wówczas, że AN prowadzi działalność w zakresie ochrony przed bezdomnymi zwierzętami na podstawie stosownych zezwoleń wójtów gmin oraz na podstawie umów dotyczących przetrzymania wyłapywanych bezdomnych zwierząt przed umieszczeniem ich w schroniskach. Ustalono także, że średni czas przebywania psów na terenie posesji przy ul. [...] wynosi 3 - 3 tygodni w odniesieniu do zdrowych zwierząt. Chore psy poddawane są leczeniu i przebywają tam do czasu zakończenia leczenia. Zgromadzony materiał dowodowy, omówiony i oceniony szczegółowo w uzasadnieniu decyzji organów obu instancji dał podstawę do ustalenia, że Strona skarżąca nie prowadzi schroniska dla zwierząt, natomiast prowadzi działalność polegająca na czasowym przetrzymywaniu bezdomnych zwierząt. Ta działalność jest prowadzona przez nią zgodnie z wymaganiami weterynaryjnymi, a zatem brak jest możliwości interwencji przez organy inspekcji weterynaryjnej.
Sąd orzekający w tej sprawie zobowiązany był zwrócić uwagę na fakt związania Organów Inspekcji Weterynaryjnej oceną prawną dokonaną mocą przytoczonego wyżej prawomocnego orzeczenia WSA. Organy w toku ponownie wszczętego postępowania tą oceną były związane mocą art. 153 P.p.s.a., czyli przepisem który stanowi: ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Przez ocenę prawną należy rozumieć sąd o prawnej wartości sprawy, zatem ocena prawna może dotyczyć zarówno określonego stanu prawnego jak i stanu faktycznego (por. J. P. Tarno [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. V, Warszawa 2011, art. 153.). O treści ocen prawnej organ uzyskuje wiedzę z uzasadnienia orzeczenia. Związanie oceną prawną odnosi skutek nie tylko w przypadku orzeczeń kasatoryjnych, ale również wyroków afirmujących działania organów administracji publicznej. Wyrażona w prawomocnym wyroku ocena prawna traci moc wiążącą tylko w przypadku zmiany prawa, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy (ale tylko zaistniałych po wydaniu wyroku, a nie w wyniku odmiennej oceny znanych i już ocenionych faktów i dowodów) oraz w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia zawierającego ocenę prawną. Dodać też należy kolejną regulację prawną jaką Organy winny były uwzględnić przy ponownym wykonywaniu swych kompetencji kontrolnych w postaci art. 110 § 1 K.p,a., czyli przepisu który utrwala treść rozstrzygnięcia konkretnej sprawy, uniemożliwiając organowi zmianę własnego stanowiska wyrażonego w już doręczonej lub ogłoszonej decyzji.
Uwzględniając powyższe uwarunkowania prawne i faktyczne, należało przyznać rację Skarżącej, iż decyzje wydane w jej sprawie zupełnie pomijają fakt wydania przez Organy Inspekcji Weterynaryjnej decyzji Podkarpackiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia 22 grudnia 2017 r. WIWzak.913.19.10.2017, o umorzeniu postępowania prowadzonego w przedmiocie likwidacji nielegalnego schroniska dla zwierząt w [...], prowadzonego przez Panią AN. W świetle treści uzasadnienia tej decyzji, pozytywnie ocenionej przez WSA, stwierdzono jednoznacznie, że AN prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą [...], nie prowadzi schroniska dla zwierząt, lecz miejsce czasowego przetrzymywania zwierząt. W toku zakończonego wówczas postępowania przeprowadzono dowody m.in. z uchwał rad gmin, umów na wyłapywanie bezdomnych zwierząt. W uzasadnieniu decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...] z dnia [...] października 2017 r,, znak [...], dokładnie badano nie tylko okoliczności związane z zawarciem umów na odławianie bezdomnych zwierząt ze schroniskami pozostającymi pod nadzorem Inspekcji Weterynaryjnej, czy z lekarzami weterynarii ale także dokładny czas pobytu każdego ze zwierząt przebywających pod opieką Strony. Powyższe aspekty, istotne dla prawnej kwalifikacji aktywności strony tj. prowadzenie schroniska lub miejsca czasowego pobytu zwierząt przed przewiezieniem do schroniska, zostały w zakończonym skarżoną decyzją PWLW ewidentnie pominięte. Ponownie przeprowadzone postępowanie odmiennie oceniające działalność skarżącej strony nie uwzględnia wbrew treści art. 7, art. 77, art. 80 K,p.a. uprzednio wykorzystanych rodzajów środków dowodowych, pomimo że w treści odwołania od decyzji Organu I instancji zwracano uwagę na to, skarżąca pod wskazanym adresem utrzymuje inne niż schronisko dla zwierząt miejsce przeznaczone do opieki nad bezdomnymi zwierzętami, ze względu na konieczność wykonywania zabiegów leczniczych i zootechnicznych wynikających z uchwał właściwych rad gmin określających program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt. Strona podkreślała również, bez wymaganej przez K.p.a. odpowiedzi, że stan faktyczny nie uległ zmianie w stosunku do tego jaki stanowił podstawę decyzji administracyjnych inspekcji weterynaryjnej o umorzeniu postępowania. Tymczasem pomimo złożenia tych oświadczeń przez Stronę oraz pomimo wynikającego z przytoczonych regulacji K,p,a. i P.p.s.a. związania ostatecznymi decyzjami i prawomocnym wyrokiem WSA, Organy nie przeprowadziły jak czyniły to we wcześniej zakończonym postępowaniu dowodu z treści umów Skarżącej z Gminami i uchwał Rad Gmin zawierających programy opieki nad zwierzętami bezdomnymi. Nie ustalono także w sposób analogiczny do zastosowanego w postępowaniu uprzednio umorzonym czasookresów pobytu zwierząt pod wskazanym adresem, jak również tego które ze zwierząt przebywających w/w miejscu w czasie kontroli stanowi własność Skarżącej strony. W zakończonym zaskarżoną decyzją PWLW postępowaniu ograniczono się do przeprowadzenia kontroli miejsca prowadzenia działalności oraz oceny umów o tytule "dom tymczasowy". Rezygnując z przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w granicach zbieżnych z wytyczonymi w sprawie prawomocnie zakończonej, Organy Inspekcji pozbawiły się szansy na przekonanie Strony oraz Sądu o możliwości odstąpienia od oceny prawnej wypowiedzianej w decyzji o umorzeniu postępowania, pozytywnie zweryfikowanej przez WSA w prawomocnym orzeczeniu o oddaleniu skargi.
Obowiązek Organów Inspekcji do zapoznania się z treścią analogicznych umów, uchwał, czy dookreślenia czasu pobytu zwierząt, wynikał nie tylko z przytoczonych wyżej przepisów mających stabilizować stosunki prawne ukształtowane mocą decyzji administracyjnych, ale także z art. 8 § 2 K.p.a. przewidującej zakaz odstępowania bez uzasadnionej przyczyny od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym. W rezultacie zaniechania zbadania okoliczności faktycznych i prawnych sprawy w sposób analogiczny do metod dowodowych przyjętych w postępowaniu zakończonym decyzją o umorzeniu postępowania, nie wykazano takich zmian w stanie faktycznym sprawy, które uzasadniałyby odmienne rozstrzygnięcie niż wynikające z decyzji o umorzeniu postępowania.
Dostrzeżone w wyniku rozpoznanych zarzutów skargi deficyty postępowania dowodowego, mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, skoro Organy związane były swymi prawomocnymi rozstrzygnięciami jak również prawomocnym wyrokiem WSA - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 153 P.p.s.a., art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 § 3, art. 110 § 1 K.p.a. Nie wykazując przesłanek warunkujących odstąpienie od wyrażonej przez Sąd oceny prawnej, Organy Inspekcji dopuściły się naruszenia art. 153 P.p.s.a. w sposób, który nie mógł zostać przez Sąd zaakceptowany.
W ponownie prowadzonym postępowaniu Organy zobowiązane będą do uwzględnienia oceny prawnej wyłożonej w niniejszym wyroku - art. 153 P.p.s.a. Wydanie decyzji na podstawie art. 8 ust. 1 u.o.z.z. będzie zatem możliwe pod warunkiem wykazania, że stan faktyczny jak i prawny sprawy uległ istotnej zmianie względem tego jaki został poddany ocenie w prawomocnej decyzji Podkarpackiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia 22 grudnia 2017 r. znak WIWzak.913.19.10.2017, wydanej w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie likwidacji nielegalnego schroniska dla zwierząt. Nie będzie to możliwe bez podjęcia próby przeprowadzenia dowodów z analogicznych środków dowodowych, jakie służyły Organom w prawomocnie zakończonym postępowaniu. Ewentualne decyzje powinny być przy tym kierowane do ściśle oznaczonego podmiotu prawa, a nie do miejsca prowadzenia działalności, jak uczyniono to w sentencjach skontrolowanych rozstrzygnięć. Bez wypełnienia powyższych wytycznych wydane w sprawie decyzje ponownie będą wadliwe, co spowoduje naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy publicznej - art. 8 § 1 K.p.a.
Z tych przyczyn należało skargę uwzględnić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Natomiast o kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1 P.p.s.a. obejmując tymi kosztami pokryty przez Stronę wpis od skargi w kwocie 200 zł.
-----------------------
#
9
il SA/Rz 1039/23
#