II SA/RZ 1028/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2025-10-28
NSAAdministracyjneŚredniawsa
pomoc społecznazasiłek celowyodmowa wszczęcia postępowaniaKodeks postępowania administracyjnegoSKOWSAprawo administracyjneświadczenia socjalne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie zasiłku celowego na zakup odzieży, uznając, że sprawa była już w toku.

Skarżący złożył wniosek o zasiłek celowy na zakup odzieży, jednak organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania, wskazując na toczące się już postępowanie w tej samej sprawie po wcześniejszej decyzji i odwołaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało to postanowienie w mocy. Skarżący wniósł skargę, argumentując, że nowy wniosek dotyczy innego rodzaju pomocy i nie powinien być blokowany przez wcześniejsze postępowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały art. 61a § 1 k.p.a., gdyż sprawa o przyznanie zasiłku celowego na zakup odzieży była już w toku w momencie złożenia kolejnego wniosku.

Przedmiotem skargi R. S. było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie przyznania zasiłku celowego na zakup odzieży. Organ I instancji, Prezydent Miasta, odmówił wszczęcia postępowania, ponieważ Skarżący złożył już wniosek o zasiłek celowy na zakup odzieży, który został rozstrzygnięty decyzją odmowną, a od tej decyzji Skarżący wniósł odwołanie. Kolegium utrzymało w mocy postanowienie o odmowie wszczęcia, powołując się na zasadę samozwiązania wydanym rozstrzygnięciem oraz art. 110 k.p.a. Skarżący zarzucił, że nowy wniosek nie jest tożsamy z poprzednim i nie powinien być blokowany. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę, stwierdzając, że organy prawidłowo zastosowały art. 61a § 1 k.p.a. Sąd uznał, że wniosek z 3 czerwca 2025 r. dotyczył tożsamego żądania (zasiłek celowy na zakup odzieży) i był oparty na tej samej podstawie prawnej, a postępowanie w tej sprawie było już w toku w momencie złożenia kolejnego wniosku, co stanowiło uzasadnioną przyczynę odmowy wszczęcia postępowania. Sąd podkreślił, że tożsamość sprawy występuje, gdy dotyczą jej te same podmioty, ten sam przedmiot i ten sam stan prawny przy niezmienionym stanie faktycznym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sytuacji, gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy lub zapadło w niej uprzednie rozstrzygnięcie, na podstawie art. 61a § 1 k.p.a.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że tożsamość sprawy występuje, gdy w sprawie występują te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu i opiera się na tym samym stanie prawnym, w niezmienionym stanie faktycznym. Złożenie kolejnego wniosku o identyczne świadczenie w krótkim odstępie czasu, gdy poprzednie postępowanie jest w toku, stanowi uzasadnioną przyczynę odmowy wszczęcia nowego postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

k.p.a. art. 61a § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis ten stanowi podstawę do odmowy wszczęcia postępowania, gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, w tym gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło uprzednio rozstrzygnięcie.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi, gdy nie ma uzasadnionych podstaw.

Pomocnicze

k.p.a. art. 110

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Reguluje zasadę samozwiązania wydanym rozstrzygnięciem.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Określa możliwość utrzymania w mocy zaskarżonego postanowienia.

k.p.a. art. 144

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy stosowania przepisów o postępowaniu odwoławczym do postępowania przed kolegium.

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd orzeka w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i § 2

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.

P.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy administracji prawidłowo zastosowały art. 61a § 1 k.p.a., odmawiając wszczęcia postępowania, ponieważ sprawa o przyznanie zasiłku celowego na zakup odzieży była już w toku w momencie złożenia kolejnego wniosku.

Odrzucone argumenty

Skarżący argumentował, że nowy wniosek o pomoc nie jest tożsamy z uprzednio złożonym, ponieważ został złożony w innym czasie i dotyczy innego rodzaju pomocy, co nie powinno stanowić podstawy do odmowy jego rozpoznania.

Godne uwagi sformułowania

tożsamość sprawy będzie istniała, gdy w sprawie występują te same podmioty, gdy dotyczy ona tego samego przedmiotu i opiera się ona na tym samym stanie prawnym, w niezmienionym stanie faktycznym sprawy nowej oraz poprzedniej, rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Organ I instancji był uprawniony do wydania zaskarżonego postanowienia, gdyż jest ono następstwem regulacji zawartych w art. 110 k.p.a., które dotyczą zasady samozwiązania wydanym rozstrzygnięciem.

Skład orzekający

Elżbieta Mazur-Selwa

przewodniczący

Maria Mikolik

sprawozdawca

Jolanta Kłoda-Szeliga

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 61a § 1 k.p.a. w kontekście tożsamości sprawy i odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego, zwłaszcza w sprawach świadczeń z pomocy społecznej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której nowy wniosek o świadczenie jest składany w trakcie toczącego się postępowania dotyczącego podobnego wniosku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej procedury administracyjnej związanej z pomocą społeczną i stosowaniem przepisów k.p.a. o odmowie wszczęcia postępowania. Nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji prawnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Rz 1028/25 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2025-10-28
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-08-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Elżbieta Mazur-Selwa /przewodniczący/
Jolanta Kłoda-Szeliga
Maria Mikolik /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6320 Zasiłki celowe i okresowe
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur-Selwa Sędziowie WSA Maria Mikolik /spr./ AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 28 października 2025 r. sprawy ze skargi R. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia 15 lipca 2025 r. nr SKO.405.PS.877.79.2025 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie przyznania zasiłku celowego - oddala skargę -
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi R. S. (dalej: "Skarżący") jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu (dalej: "Kolegium", "SKO", "Organ II instancji" lub "Organ odwoławczy") z 15 lipca 2025 r. nr SKO.405.PS.877.79.2025 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania.
Jak wynika z akt sprawy, Skarżący wnioskiem z 3 czerwca 2025 r. zwrócił się do Prezydenta Miasta [...] (dalej: "Prezydent" lub "Organ I instancji") o przyznanie zasiłku celowego na zakup odzieży.
Po rozpatrzeniu złożonego wniosku, Prezydent Miasta [...] postanowieniem z 10 czerwca 2025 r. nr PS.II.450.6.56.2025 odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie przyznania zasiłku celowego na zakup odzieży.
W uzasadnieniu Organ I instancji wyjaśnił, że Skarżący w dniu 5 maja 2025 r. złożył wniosek o zasiłek celowy na zakup odzieży. Sprawa z ww. wniosku została rozstrzygnięta decyzją z [...] czerwca 2025 r. nr [...]. O d decyzji tej Skarżący wniósł odwołanie, wobec czego decyzja ta nie stała się ostateczna. Następnie Skarżący w dniu 3 czerwca 2025 r. złożył kolejny wniosek o zasiłek celowy na zakup odzieży.
Wobec powyższego, Prezydent uznał, że postępowanie z wniosku Skarżącego z 3 czerwca 2025 r. nie może zostać wszczęte, gdyż przed Organem II instancji toczy się postępowanie o przyznanie Skarżącemu zasiłku celowego na zakup odzieży.
Od powyższego postanowienia, Skarżący złożył zażalenie, w którym podniósł, że obecnie złożony wniosek o zasiłek celowy nie jest tożsamy z uprzednio złożonym wnioskiem, bowiem został złożony w innym czasie i dotyczy innego rodzaju pomocy. Wobec powyższego okoliczność rozpatrywania przez Organ odwoławczy odwołania od decyzji w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego na zakup odzieży nie może być podstawą odmowy wszczęcia obecnie żądanego postępowania, które zostało uruchomione przez sam Organ I instancji, który wyznaczył termin na przeprowadzenie wywiadu środowiskowego.
Po rozpoznaniu złożonego zażalenia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnobrzegu, opisanym na wstępie postanowieniem z 15 lipca 2025 r. nr SKO.405.PS.877.79.2025, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 572; dalej: "k.p.a."), utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.
Kolegium wskazało, że przedmiotowa sprawa niewątpliwie była już przedmiotem postępowania administracyjnego, zakończonego ostatecznym rozstrzygnięciem tego Kolegium z [...] czerwca 2025 r. nr [...] o utrzymaniu w mocy decyzji Organu I instancji z [...] czerwca 2025 r. nr [...] o odmowie przyznania świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego na zakup odzieży. Wobec powyższego, Organ I instancji był uprawniony do wydania zaskarżonego postanowienia, gdyż jest ono następstwem regulacji zawartych w art. 110 k.p.a., które dotyczą zasady samozwiązania wydanym rozstrzygnięciem.
SKO, odnosząc się z kolei do informacji Organu I instancji z 5 czerwca 2025 r. o miejscu i czasie przeprowadzenia wywiadu środowiskowego oraz o późniejszym odwołaniu tej czynności, wyjaśniło, że takie postępowanie mieści się w dyspozycji przepisu art. 77 § 2 k.p.a., zgodnie z którym organ może w każdym stadium postępowania zmienić, uzupełnić lub uchylić swoje postanowienie dotyczące przeprowadzenia dowodu. Wobec powyższego okoliczność ta pozostaje bez wpływu na zasadność wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania z uwagi na działanie w warunkach uprzedniego rozstrzygnięcia sprawy decyzją.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, R. S. wskazał, że aktualnie złożony wniosek o pomoc nie jest tożsamy z uprzednio złożonym wnioskiem, gdyż był składany w innym czasie i dotyczył innego rodzaju pomocy. Wobec powyższego nie można odmówić jego rozpoznania.
Zdaniem Skarżącego poprzednie wnioski, które są rozpatrywane nie powinny "blokować" składania innych wniosków o pomoc, gdyż w takiej sytuacji żadna pomoc nie mogłaby być na bieżąco udzielana, a Skarżący znajdujący się w trudnej sytuacji życiowej nie mógłby jej sam przezwyciężyć i musiałby oczekiwać na rozpoznanie wcześniejszych wniosków.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: P.p.s.a.) uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa. W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd po rozpoznaniu sprawy w wyżej wskazanych granicach stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Organy I oraz II instancji prawidłowo zastosowały art. 61a § 1 k.p.a. uznając, że zachodzą podstawy do odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego.
Zgodnie z art. 61a § 1 k.p.a., gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przepis art. 61 § 5 stosuje się odpowiednio. Do takich "innych uzasadnionych przyczyn" należą sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło uprzednio rozstrzygnięcie. Należy zauważyć, że tożsamość sprawy będzie istniała, gdy w sprawie występują te same podmioty, gdy dotyczy ona tego samego przedmiotu i opiera się ona na tym samym stanie prawnym, w niezmienionym stanie faktycznym sprawy nowej oraz poprzedniej, rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Taki stan rzeczy jest przeszkodą do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w nowej sprawie (por. wyrok NSA z 28 listopada 2018 r. sygn. akt I OSK 2503/18, wyrok z 21 czerwca 2018 r. sygn. akt II OSK 1832/16).
Sąd uznał, że w przedmiotowej sprawie nie mogło dojść do wszczęcia postępowania z innej uzasadnionej przyczyny, ponieważ nie dzień złożenia wniosku z 3 czerwca 2025 r. postępowanie w tej samej sprawie było już w toku.
W przedmiotowej sprawie Skarżący zwrócił się z wnioskiem o przyznanie zasiłku celowego na zakup odzieży w dniu 3 czerwca 2025 r. tj. dzień po wydaniu przez Prezydenta decyzji z [...] czerwca 2025 r. nr [...], która rozstrzygała właśnie o odmowie przyznania zasiłku celowego na zakup odzieży. Od decyzji tej Skarżący złożył odwołanie, rozpoznane przez Kolegium decyzją z [...] czerwca 2025 r. nr [...].
Zatem w dniu złożenia wniosku z 3 czerwca 2025 r. postępowanie w tożsamej sprawie było już w toku. Tożsamość spraw nie budzi wątpliwości, ponieważ wniosek z 3 czerwca 2025r. dotyczył tożsamego żądania (zasiłek celowy na zakup odzieży) i zawierał identyczną treść. Dotyczył co oczywiste tej samej osoby i był oparty na tej samej podstawie prawnej. Sam fakt, że wniosek został złożony w innej dacie (3 czerwca 2025r.) niż wniosek pierwotny (5 maja 2025r.) nie oznacza jeszcze, że mamy do czynienia z odmienną sprawą. Skarżący w obydwu sprawach w stosunkowo krótkim odstępie czasu złożył dwa wnioski o udzielenie identycznej pomocy z jednakowym uzasadnieniem.
W dniu złożenia kolejnego wniosku sprawa o przyznanie pomocy w formie zasiłku celowego na zakup odzieży była w toku, bowiem Skarżący od decyzji odmawiającej przyznania pomocy złożył odwołanie. Sprawa dotycząca przyznania tej pomocy jest obecnie na etapie rozpoznania skargi przez WSA od decyzji SKO w Tarnobrzegu.
Z tych przyczyn Sąd stwierdził, że zachodziły podstawy do odmowy wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 61a § 1 k.p.a.
W tym stanie rzeczy Sąd orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI