II SA/Po 995/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2006-04-18
NSAAdministracyjneŚredniawsa
warunki zabudowyzagospodarowanie przestrzennedostęp do drogi publicznejplan miejscowydecyzja administracyjnanieruchomościbudownictwo

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie warunków zabudowy, uznając potrzebę ponownego wyjaśnienia dostępu terenu inwestycji do drogi publicznej.

Sprawa dotyczyła wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla budowy domu jednorodzinnego na działkach, które według organów administracji nie miały dostępu do drogi publicznej, ponieważ teren ten był przeznaczony pod komunikację i parkingi lub stanowił własność prywatną bez ustanowionej służebności. Po wielokrotnych decyzjach i uchyleniach, WSA uchylił zaskarżoną decyzję SKO, wskazując na potrzebę dokładniejszego wyjaśnienia kwestii dostępu do drogi publicznej, zwłaszcza w kontekście utraty mocy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę B. i R. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą warunków zabudowy dla budowy domu jednorodzinnego. Wniosek dotyczył działek położonych przy ul. [...] w P., które według pierwotnych ustaleń znajdowały się na terenie przeznaczonym pod komunikację i parkingi. Po kilku decyzjach Prezydenta Miasta odmawiających ustalenia warunków zabudowy i uchyleniach przez SKO, ostatecznie organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję odmawiającą, powołując się na brak dostępu do drogi publicznej. WSA uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na konieczność ponownego wyjaśnienia, czy działki mają faktyczny dostęp do drogi publicznej, zwłaszcza w kontekście utraty mocy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i przepisów dotyczących dostępu do drogi publicznej. Sąd podkreślił, że brak spełnienia choćby jednego z warunków określonych w art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uniemożliwia wydanie pozytywnej decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Kwestia dostępu do drogi publicznej wymaga ponownego, dokładnego wyjaśnienia, a dotychczasowe ustalenia organów administracji nie były wystarczające.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że brak dostępu do drogi publicznej jest jedną z kluczowych przesłanek negatywnych do wydania decyzji o warunkach zabudowy. Analiza mapy zasadniczej i statusu działki nr [...] jako własności prywatnej (Auto-Centrum) nie wykluczała możliwości dostępu do drogi publicznej od strony ul. [...], co wymagało dalszych wyjaśnień.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (15)

Główne

u.p.z.p. art. 61 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Wymaga łącznego spełnienia przesłanek, w tym dostępu do drogi publicznej, aby wydać pozytywną decyzję o warunkach zabudowy.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji przez sąd administracyjny z powodu naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 200 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji przez sąd administracyjny z powodu naruszenia przepisów postępowania.

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 87 § 3

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Określa utratę mocy miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.

u.p.z.p. art. 44

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Reguluje postępowanie w przypadku braku miejscowego planu.

u.z.p. art. 41

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy warunków spełnienia wniosku o ustalenie warunków zabudowy.

u.z.p. art. 44

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy stwierdzenia zgodności z prawem projektu decyzji o odmowie ustalenia warunków zabudowy.

u.z.p. art. 2 § 2

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy ustalenia warunków zabudowy.

u.z.p. art. 40

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy odmowy ustalenia warunków zabudowy.

u.g.n. art. 4 § 3a

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Definicja działki budowlanej.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa utratę mocy rozstrzygnięcia o wstrzymaniu wykonania decyzji.

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do utrzymania w mocy decyzji organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy.

rozp. MI art. 14

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Wymaga zapewnienia dojścia i dojazdu do drogi publicznej.

u.d.p. art. 2

Ustawa o drogach publicznych

Kategorie dróg publicznych.

u.d.p. art. 7 § 2

Ustawa o drogach publicznych

Zaliczenie drogi do kategorii dróg gminnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewystarczające wyjaśnienie kwestii dostępu do drogi publicznej przez organy administracji. Potencjalne naruszenie przepisów postępowania przez organy administracji.

Godne uwagi sformułowania

uchyla zaskarżoną decyzję zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 500,-zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana brak dostępu do drogi publicznej teren przeznaczony pod komunikacje i parkingi miejscowy plan ogólny zagospodarowania przestrzennego miasta – utracił moc z końcem 2003r. postępowanie w sprawie winno być prowadzone tak jak dla sytuacji braku miejscowego planu działki [...] i [...] nie posiadają dostępu do drogi publicznej nie ustanowiono służebności przejazdu przez działkę [...] działki obejmujące teren inwestycji nie są zatem działkami budowlanymi brak jest podstaw do ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu działka nr [...] stanowiąca fragment urządzonej ulicy przylegający bezpośrednio do wnioskowanych działek stanowi własność Auto – Centrum nie może być uznana za drogę publiczną inwestorzy w celu realizacji zamierzeń budowlanych powinni oczekiwać uregulowania przez właściciela terenu i zarządcę ulic stanu prawnego spornego odcinka bądź zawrzeć umowę służebności dojścia i dojazdu przez działkę [...] do terenu działki [...] uchylenie zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy

Skład orzekający

Barbara Kamieńska

sędzia

Jolanta Szaniecka

przewodniczący

Stanisław Małek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dostępu do drogi publicznej w kontekście ustalania warunków zabudowy, zwłaszcza po utracie mocy planu miejscowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku dostępu do drogi publicznej i własności części terenu przez podmiot trzeci.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje typowe problemy z dostępem do drogi publicznej w procesie planowania przestrzennego i ustalania warunków zabudowy, co jest częstym zagadnieniem dla prawników i inwestorów.

Brak dostępu do drogi publicznej – jak to wpływa na pozwolenie na budowę domu?

Dane finansowe

WPS: 500 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 995/05 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2006-04-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-09-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Kamieńska
Jolanta Szaniecka /przewodniczący/
Stanisław Małek /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia NSA Stanisław Małek (spr.) Sędzia NSA Barbara Kamieńska Protokolant sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi B. i R. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 500,-zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/B.Kamieńska /-/J.Szaniecka /-/St.Małek
Uzasadnienie
II SA/Po 995/05
U Z A S A D N I E N I E
B. D. wniosła o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy domu jednorodzinnego na działkach [...] i [...] położonych przy ul. [...] w P..
Prezydent Miasta decyzją z [...]. odmówił uwzględnienia wniosku. Stwierdził, iż zgodnie z obowiązującym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego z [...] grudnia 1994r. (Dz.Urz.Nr 22 poz. 246) oraz planem szczegółowym "[...]" przedmiotowe działki położone są na terenie przeznaczonym pod komunikacje i parkingi.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...]. uchyliło powyższą decyzję. Uznano, iż wniosek nie spełnia warunków określonych przepisem art. 41 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999r. Nr 15 poz. 139). Nadto nie został wyjaśniony problem dostępu terenu inwestycji do drogi publicznej.
Prezydent Miasta decyzją z [...]. ponownie odmówił ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Uznał, iż działki [...] i [...] nie posiadają dostępu do drogi publicznej. Nie ma bowiem przedłużenia istniejącego odcinka ulicy [...] a działka [...] położona po południowej stronie działki [...] (użytkowana przez Auto Centrum) nie jest drogą.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...]. uchyliło decyzję Prezydenta Miasta i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu wskazano, iż stosownie do przepisu art. 87 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003r. Nr 80 poz. 717) i art. 67 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym – miejscowy plan ogólny zagospodarowania przestrzennego miasta – utracił moc z końcem 2003r. W związku z tym postępowanie w sprawie winno być prowadzone tak jak dla sytuacji braku miejscowego planu (art. 44 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym).
Prezydent Miasta sporządził [...]. projekt decyzji o odmowie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy domu jednorodzinnego przy ul. [...].
W uzasadnieniu projektu wyjaśniono, że na tym etapie postępowania przeprowadzona została rozprawa administracyjna. W jej wyniku ustalono, iż właścicielem działki [...] jest spółka Auto-Centrum, która nie wyraziła zgody na wszczęcie postępowania o podział tej działki w celu wydzielenia z niej terenu przeznaczonego na przedłużenie ulicy [...].
Organ I instancji uznał, iż działki [...] i [...] nie mają dostępu do drogi publicznej, jak również nie ustanowiono służebności przejazdu przez działkę [...]. Działki obejmujące teren inwestycji nie są zatem działkami budowlanymi w rozumieniu art. 4 ust. 3 a ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2000 nr 48 poz. 550 ze zm.).
Wojewoda na podstawie art. 44 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym odmówił stwierdzenia zgodności z prawem przedłożonego projektu decyzji. Uznał bowiem, iż ogłoszenie o rozprawie administracyjnej nie było zgodne z wymogami prawa (art. 44 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym).
Nie zostały również spełnione warunki, o których mowa w art. 42, dotyczące określenia linii rozgraniczających teren inwestycji na mapie w stosownej skali.
Kolejny projekt decyzji odmawiającej ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu Wojewoda postanowieniem z [...] maja 2005r. uznał za zgodny z prawem.
Prezydent Miasta decyzją z [...]. na podstawie art. 2 ust. 2 i art. 40 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999r. Nr 15 poz. 139 ze zm.) w związku z art. 85 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003r. Nr 80 poz. 717) odmówił B. D. uwzględnienia wniosku.
Po szczegółowym przestawieniu dotychczasowego postępowania stwierdzono, iż zarówno Auto – Centrum jak i Zarząd Geodezji i Katastru Miejskiego nie podjęły postępowania mającego na celu podział działki [...] i wydzielenie z niej terenu przeznaczonego na przedłużenie ulicy [...].
Teren inwestycji nie ma więc dostępu do drogi publicznej. Nie ma bowiem przedłużenia istniejącego odcinka ulicy [...] a działka [...], położona po południowej stronie działki [...], nie jest drogą.
Organ pierwszej instancji uznał, iż w świetle tych faktów brak jest podstaw do ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
D. R. wniósł odwołanie. Podkreślił, iż ulica [...] "dochodzi" do ulicy [...] i na całej długości jest drogą asfaltową z chodnikami. Wskazał także, iż przy ulicy [...] (działki [...] i [...]) usytuowane i użytkowane są budynki mieszkalne.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy decyzje organu pierwszej instancji, przedstawiając następującą argumentację.
Wojewoda potwierdził zgodność z prawem projektu decyzji o odmowie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Zgodnie z § 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie – należy zapewnić dojście i dojazd do drogi publicznej.
Działka nr [...] stanowiąca fragment urządzonej ulicy przylegający bezpośrednio do wnioskowanych działek stanowi własność Auto – Centrum nie może być uznana za drogę publiczną. Inwestorzy w celu realizacji zamierzeń budowlanych powinni oczekiwać uregulowania przez właściciela terenu i zarządcę ulic stanu prawnego spornego odcinka bądź zawrzeć umowę służebności dojścia i dojazdu przez działkę [...] do terenu działki [...].
B. i R. D. wnieśli skargę, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji.
Skarżący podtrzymali swoje dotychczasowe zarzuty, wskazując iż na działce [...] zrealizowany został budynek warsztatu krawieckiego, oddany do użytkowania na podstawie decyzji z [...].
Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarżący wniósł [...] stycznia 2003r. wniosek o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie na działkach [...] i [...] przy ulicy [...] wolnostojącego budynku jednorodzinnego. Obowiązujący w dacie złożenia wniosku miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta P. z [...] grudnia 1994r. (uchwała Rady Miasta Nr X/58/II/94 Dz.Urz. Nr 22 poz. 246) na podstawie art. 87 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003r. Nr 80 poz. 717) utracił swoją moc z dniem 31 grudnia 2003r.
Przepis art. 85 ust. 1 ustawy z 2003r. stanowi, iż do spraw wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
Powyższe oznacza, że jeśli postępowanie wszczęto w okresie obowiązywania planu sprzed 1995r. ale ostateczna decyzja nie została wydana przed 31 grudnia 2003r., to na obszarach pozbawionych planu powstaje obowiązek wydania decyzji na zasadach i trybie przewidzianym ustawą z 1994r. Podejmując jednak rozstrzygniecie organ administracji jest związany przepisami prawa materialnego obowiązującymi w dacie orzekania. Ma zatem obowiązek zastosowania przepisu art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Wskazany przepis zawiera przesłanki wydania decyzji o warunkach zabudowy, które muszą być spełnione łącznie. Oznacza to, że uchybienie którejkolwiek z nich czyni wydanie pozytywnej decyzji niemożliwe. Spełnienie ich wraz ze stwierdzeniem braku innych przepisów sprzeciwiających się inwestycji nakazuje organowi administracji wydanie pozytywnej decyzji o warunkach zabudowy.
Warunkiem wydania pozytywnej decyzji jest aby teren miał dostęp do drogi publicznej (art. 61 ust. 1 pkt 2).
Drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie ustawy o drogach publicznych (Dz.U. z 2004r. Nr 204 poz. 2086) do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych.
Drogi publiczne stosownie do art. 2 ustawy, dzielą się na następujące kategorie
1. drogi krajowe,
2. drogi wojewódzkie,
3. drogi powiatowe,
4. drogi gminne,
a ulice leżące w ciągu tych dróg należą do tej samej kategorii co te drogi. Zaliczenie do kategorii dróg gminnych następuje w drodze uchwały rady gminy (art. 7 ust. 2).
Sposób realizacji dostępu do drogi publicznej na etapie budowy konkretyzuje przepis § 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002r. Nr 75 poz. 690).
Wskazany przepis dopuszcza zastosowanie dojścia i dojazdu do działek budowlanych w postaci ciągu pieszo-jezdnego pod warunkiem, ze ma on szerokość nie mniejszą niż 5 m. umożliwiającą ruch pieszy oraz ruch i postój pojazdów.
W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy uznał, iż teren przedmiotowej inwestycji (działki [...] i [...]) nie ma dostępu do drogi publicznej. Stwierdził, iż "działka nr [...] stanowiąca fragment urządzonej ulicy przylegający bezpośrednio do wnioskowanych działek stanowi własność firmy Auto-Centrum nie może zostać uznana za drogę publiczną".
Powyższe ustalenie w świetle zarzutów odwołania i braku dokładnych wyjaśnień (art. 7 i art. 77 § 1 kpa) nie może być uznane za prawidłowe.
Stanowisko Kolegium, iż od strony ulicy [...] teren inwestycji nie ma dostępu do drogi publicznej jest słuszne. Działka [...], jak wynika z mapy zasadniczej stanowiącej załącznik do decyzji organu pierwszej instancji, graniczy bowiem bezpośrednio z działką [...].
Jednakże od strony ulicy [...] stwierdzenie Kolegium, iż "działka [...] przylega bezpośrednio do wnioskowanych działek" nie ma pozytywnego odniesienia do załączonej mapy. Wynika bowiem z niej, iż od tej strony teren inwestycji nie graniczy z działką [...].
Wymaga zatem wyjaśnienia czy ulica [...] jest drogą publiczną, jaki jest jej przebieg a w szczególności czy, jak wynika z projektu podziału (k-58), zakończenie tej ulicy stanowi granica działki [...]. W Każdym razie istotne jest czy z terenu inwestycji jest dostęp a więc dojście i dojazd do drogi publicznej.
Według skarżącego teren inwestycji ma dostęp do drogi publicznej gdyż ulica [...] dochodzi do skrzyżowania z ulicą [...] i jest "na całym odcinku ulicą asfaltową kompletnie uzbrojoną i przejezdną", a na działkach [...] i [...] usytuowane są budynki.
Zgodnie z przepisem art. 44 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w przypadku braku miejscowego planu Wojewoda w drodze postanowienia stwierdza zgodność z prawem przedstawionych przez organ pierwszej instancji warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie jest jednak z mocy tego przepisu związane tym postanowieniem i zachowując pełną autonomię w orzekaniu w sprawie może dokonywać samodzielnej oceny zgodności z prawem przedstawionych warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Z tych przyczyn, uznając iż wskazane naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 art. 200 1 c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 Nr 153 poz. 1270) orzeczono jak w sentencji wyroku.
Rozstrzygniecie zawarte w punkcie III-im traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku (art. 152).
/-/B.Kamieńska /-/J.Szaniecka /-/St.Małek
hp

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI