II SA/Bk 897/22

II SA/Bk 897/22 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2023-02-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-12-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Elżbieta Lemańska
Elżbieta Trykoszko /przewodniczący/
Marta Joanna Czubkowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Rozgraniczenie nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 262 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie asesor sądowy WSA Marta Joanna Czubkowska (spr.) sędzia WSA Elżbieta Lemańska, po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 lutego 2023 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] października 2022 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego oddala skargę
Uzasadnienie
Skarga została wywiedziona na podstawie następujących okoliczności.
We wniosku z 11 marca 2022 r. J. Z., K. D. Z. i K. Z., współwłaściciele nieruchomości nr [...], położonej w miejscowości T., zwrócili się do Wójta Gminy K. o rozgraniczenie tej nieruchomości z nieruchomością sąsiednią oznaczoną nr [...], której właścicielką jest M. G..
Decyzją nr [...] z [...] września 2022 r. Wójt Gminy K. zatwierdził ustaloną w postępowaniu rozgraniczeniowym i opisaną w protokole granicznym z 11 maja 2022 r. granicę nieruchomości nr [...] z nieruchomością nr [...], wzdłuż linii łączącej punkty o numerach 2618a – 2651a opisanych na szkicu granicznym, będącym załącznikiem do protokołu granicznego z 11 maja 2022 r.
Następnie postanowieniem nr [...] z tego samego dnia, tj. [...] września 2022 r. Wójt Gminy K., działając na podstawie art. 264 § 1 w zw. z art. 263 § 1 i art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a. oraz art. 152 K.c., ustalił koszty postępowania rozgraniczeniowego w wysokości 3.800 zł (pkt 1) i zobowiązał do ich poniesienia J. Z., K. D. Z. oraz K. Z. (współwłaścicieli działki nr [...]) i M. G. (właścicielkę działki nr [...]) po połowie tj. po 1.900 zł – (pkt 2).
Z postanowieniem tym nie zgodziła się M. G. i wniosła zażalenie, w którym zarzuciła naruszenie:
- art. 262 § 1 K.p.a., przez jego zastosowanie w sposób bezzasadny, bowiem niniejsze postępowanie wobec skarżącej toczyło się w całkowitym oderwaniu od jej żądania czy interesu. Przedmiotowe postępowanie administracyjne toczyło się oraz było zainicjowane całościowo na wniosek oraz w interesie drugiej strony postępowania, wobec czego należy stwierdzić, że przywołany artykuł został zastosowany w sposób błędny, a strona skarżąca nie miała interesu ani żądania w niniejszym postępowaniu;
- art. 6, 7, 7a i 8 K.p.a., poprzez ich niezastosowanie i załatwienie sprawy z naruszeniem: zasady praworządności, zasady prawdy obiektywnej, zasady pogłębiania zaufania do władzy publicznej oraz zasady przyjaznej interpretacji przepisów, poprzez nierozstrzygnięcie na korzyść strony wątpliwości co do treści normy prawnej w sprawie, w której przedmiotem rozstrzygnięcia było nałożenie na stronę obowiązku.
Jednocześnie skarżąca wyjaśniła, że sporność granicy pomiędzy działką nr [...] a działką nr [...], miała miejsce jedynie po stronie właścicieli działki nr [...]. Co najważniejsze na ww. działkach była prowadzona czynność wznowienia znaków granicznych w dniu 23 kwietnia 2015 r. wykonana przez geodetę T. K. - czynność została potwierdzona protokołem i podpisana przez obie strony czynności. Wznowienie granic dokonywane było na wniosek Państwa Z., co czyni uzasadnionym twierdzenie o bezzasadności prowadzonego postępowania rozgraniczeniowego.
W związku z tym M. G. wniosła o uchylenie przedmiotowego postanowienia w zakresie pkt 2 i zmianę postanowienia w sposób wyłączający poniesienie przez nią jakichkolwiek kosztów rozgraniczeniowego postępowania administracyjnego zainicjowanego przez drugą stronę postępowania, ewentualnie o uchylenie skarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. postanowieniem z [...] października 2022 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchyliło zaskarżone postanowienie w części oznaczonej pkt 2 (pkt 1); zobowiązało J. Z., K. D. Z. i K. Z. do uiszczenia w całości kosztów określonych w pkt 1, tj. kwoty 3.800 zł (pkt 2); zaliczyło na poczet kosztów postępowania rozgraniczeniowego zaliczę uiszczoną przez J. Z., K. D. Z. i K. Z. po wszczęciu postępowania rozgraniczeniowego w kwocie 3.800 zł (pkt 3).
W uzasadnieniu wskazano, że w rozpatrywanej sprawie, co do zasady, miał zastosowanie przepis art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a. Decyzją z [...] września 2022 r. Wójt Gminy K. zatwierdził, jako prawnie obowiązującą granicę (ustaloną w postępowaniu rozgraniczeniowym), pomiędzy działką nr [...] będącą współwłasnością J. Z., K. D. Z. oraz K. Z. i działką nr [...] będącą własnością M. G. Mając powyższe na uwadze Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uznało za bezsporne, że Wójt Gminy K. był uprawniony do wydania postanowienia z [...] września 2022 r. w sprawie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego w wysokości 3.800 zł.
Natomiast sporne jest czy ustalone koszty postępowania rozgraniczeniowego faktycznie zostały poniesione w interesie M. G., zatem czy zobowiązanie jej w punkcie 2 sentencji tego postanowienia do poniesienia połowy ustalonych kosztów postępowania rozgraniczeniowego tj. kwoty 1.900 zł, było uzasadnione. Zdaniem organu odwoławczego trafnie skarżąca podniosła, że postanowienie w sprawie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego i osób zobowiązanych do ich uiszczenia, zostało wydane z naruszeniem art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a. Zgodnie z tą regulacją stronę obciążają te koszty postępowania, które zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po dokonaniu analizy akt sprawy uznało, że brak jest podstaw do obciążenia kosztami postępowania rozgraniczeniowego M. G. U podstaw takiego stanowiska legły następujące okoliczności faktyczne:
- postępowanie rozgraniczeniowe zostało wszczęte wyłącznie na wniosek J. Z., K. D. Z. oraz K. Z. (współwłaścicieli działki nr [...]), z którego nie wynika aby istniał spór graniczny między sąsiadującymi nieruchomościami. We wniosku z 11 marca 2022 r. J. Z., K. D. Z. oraz K. Z. zwrócili się do Wójta Gminy K. z prośbą "(...) o rozgraniczenie działki nr [...], położonej w miejscowości T., będącej ich własnością z działką nr [...], położoną w miejscowości T. będącą własnością M. G. (...)";
- granica między nieruchomościami nr [...] i nr [...] położonymi w miejscowości T. nie była sporna, co wynika z protokołu granicznego sporządzonego przez geodetę [...] maja 2022 r. W protokole tym w pkt 9.1 wskazano, że "(...) podstawą ustalenia przebiegu granic był operat techniczny i plan scaleniowy gruntów wsi T. z 1939 r. (RERG 1949-100/93). Dane są czytelne, jednoznaczne i nie budzą zastrzeżeń" a w punktach: 9.2 wskazano, że "(...) strony nie zajmują stanowiska co do przebiegu granicy; 9.3 wskazano, że w trakcie wywiadu terenowego odszukano punkt graniczny nr 2618 w postaci rury plastikowej oraz punkt nr 7 w postaci słupka betonowego, a w punkcie 2651 nic nie odnaleziono". Dodatkowo w pkt 15 protokołu zaznaczono, że "w 2015 r. geodeta T. K. wykonał wznowienie znaków granicznych tej samej granicy. Punkty na gruncie pokrywają się z wykonanym wznowieniem. Pomiar wykonany był na wniosek właścicieli działki nr [...]. Pani G. stwierdziła, że granica była znana przed rozgraniczeniem";
- strony zgodnie oświadczyły, że ustaloną granicę uznają za obowiązującą i nie zgłaszają zastrzeżeń do jej przebiegu (pkt 13) i podpisały protokół graniczny.
W ocenie organu odwoławczego koszty postępowania rozgraniczeniowego zostały poniesione wyłącznie w interesie współwłaścicieli działki nr [...], którzy zwrócili się o rozgraniczenie mimo braku sporu granicznego między nieruchomościami nr [...] i nr [...]. Skoro nie istniał spór graniczny, to uprawnione jest twierdzenie, że interes prawny w rozgraniczeniu nieruchomości nr [...] i nr [...] miała tylko strona żądająca wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego, zatem tylko J. Z., K. D. Z. oraz K. Z. obciążają koszty tego postępowania stosownie do przepisu art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a.
Okoliczność, że NSA w uchwale nr I OPS 5/06 z 11 grudnia 2006 r. stwierdził, że "organ administracji publicznej, orzekając o kosztach postępowania rozgraniczeniowego na podstawie art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a., może obciążyć kosztami rozgraniczenia nieruchomości strony będące właścicielami sąsiadujących nieruchomości (art. 153 K.c.), a nie tylko stronę, która żądała wszczęcia postępowania" nie przesądza, że w każdym przypadku zasadne jest obciążenie kosztami w równym stopniu wszystkich uczestników tego postępowania, automatycznie - bez pogłębionej analizy, którą należy przeprowadzić z uwagi na realia rozpoznawanej sprawy. Zasada podziału kosztów przewidziana w art. 152-153 K.c. nie budzi żadnych kontrowersji na etapie postępowania rozgraniczeniowego przed sądem powszechnym, gdyż z założenia toczy się ono w atmosferze sporu granicznego, który nie został zażegnany w postępowaniu administracyjnym. Natomiast na etapie administracyjnego postępowania rozgraniczeniowego mogą być zarówno przypadki wystąpienia obiektywnych przesłanek uzasadniających jego wszczęcie, jak i ich brak. Organ orzekający o kosztach postępowania rozgraniczeniowego jest zatem zobowiązany do wyjaśnienia, czy ustalanie przebiegu granicy w postępowaniu rozgraniczeniowym było w interesie obu stron postępowania, czy tylko jednej z nich (vide: wyrok WSA w Lublinie z 10 października 2013 r., III SA/Lu 356/13). Ze wskazanych wyżej okoliczności faktycznych wynika, że M. G. nie miała interesu prawnego w ustaleniu przebiegu granicy między jej nieruchomością nr [...] a nieruchomością sąsiednią nr [...], zatem w jej przypadku nie ziściła się przesłanka określona w art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a. W związku z tym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. nie podzieliło stanowiska Wójta Gminy K., że kosztami postępowania rozgraniczeniowego należało obciążyć obie strony tego postępowania.
Skargę na to postanowienie do sądu administracyjnego wniósł J. Z. i wskazał, że zdecydował się na jej wystosowanie, ponieważ zainicjowane przez niego postępowanie rozgraniczające, spowodowane było ciągłym kwestionowaniem przez M. G. przebiegu granicy. W związku z tym w jego ocenie koszty postępowania powinny być poniesione co najmniej po połowie, a nie tylko przez niego. M. G. twierdziła że np. wycięta lipa stała na granicy i w połowie jest jej własnością, natomiast w trakcie rozgraniczenia okazało się że drzewo to rosło na gruncie skarżącego w odległości około 1 metra od granicy. Kolejnym argumentem skłaniającym skarżącego do uruchomienia procedury rozgraniczenia był fakt rozbiórki przez G. M., płotu granicznego, który w całości posadowiony był na jego gruncie. Postępowanie rozgraniczające potwierdziło że wybudowane budynki przez G. M. wchodzą na działkę skarżącego. Ponadto M. G. wielokrotnie składała zawiadomienie do Powiatowej Komendy Policji w K., że skarżący narusza ustaloną pomiędzy przedmiotowymi posesjami granicę. Przeprowadzone rozgraniczenie wykazało że M. G. nie ma racji co do lokalizacji granicy pomiędzy spornymi działkami siedliskowymi. W związku z powyższym koszty związane z przeprowadzeniem postępowania powinna pokryć także M. G. Jednocześnie skarżący zadeklarował chęć pokrycia tych kosztów w równym udziale, po połowie.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Dodatkowo podniósł, że na podstawie protokołu z przeprowadzonych przez uprawnionego geodetę czynności rozgraniczeniowych, Wójt Gminy K. wydał decyzję z [...] września 2022 r., którą zatwierdził jako prawnie obowiązującą ustaloną granicę. W dniu 12 października 2022 r. J. Z. zwrócił się do Wójta Gminy K. o przekazanie sprawy dotyczącej rozgraniczenia działek [...] oraz [...] do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w Ł., uzasadniając ten wniosek tym, że "geodeta w trakcie procedur nie podjął nawet próby odnalezienia w lokalizacji przez mnie wskazanej palów granicznych posadowionych w trakcie rozgraniczenia przeprowadzonego sądownie w latach osiemdziesiątych (...)". W ocenie organu okoliczność ta dodatkowo potwierdza, że koszty administracyjnego postępowania rozgraniczeniowego zostały poniesione tylko w interesie współwłaścicieli działki nr [...], gdyż ponownie zakwestionowali oni przebieg granicy między tą działką a działką nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem jej zarzuty i argumenty nie podważają legalności zaskarżonego postanowienia.
Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego o charakterze kasacyjno-reformatoryjnym wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. SKO uchyliło postanowienie organu pierwszej instancji na podstawie którego kosztami postępowania rozgraniczeniowego obciążono po połowie współwłaścicieli działki nr [...] – J. Z., K. D. Z. i K. Z. oraz właścicielkę działki nr [...] – M. G. w kwocie po 1.900 zł i orzekło merytorycznie w ten sposób, że kosztami tego postępowania obciążono w całości współwłaścicieli działki nr [...].
Organ odwoławczy stwierdził, że postanowienie organu pierwszej instancji zostało wydane z naruszeniem art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a. Zgodnie z tą regulacją stronę obciążają te koszty postępowania, które zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. Zdaniem organu odwoławczego koszty postępowania rozgraniczeniowego zostały poniesione wyłącznie w interesie współwłaścicieli działki nr [...]. Z kolei zdaniem skarżącego kosztami tego postępowania należało obciążyć obie strony.
Powstały spór dotyczy zatem tego czy koszty rozgraniczenia zostały poniesione tylko w interesie współwłaścicieli działki nr [...], czy również w interesie właścicielki działki nr [...].
Rozstrzygając to zagadnienie w pierwszej kolejności wskazać należy, że rozgraniczenie nieruchomości w postępowaniu administracyjnym normują przepisy ustawy z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 2052 ze zm.; dalej powoływana jako ustawa), a także przepisy rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz. U. z 1999 r., nr 45, poz. 453). Rozgraniczenie ma na celu ustalenie przebiegu granic nieruchomości (art. 29 ust. 1 ustawy). Organem przeprowadzającym rozgraniczenie z urzędu lub na wniosek strony - stosownie do art. 29 ust. 3 i art. 30 ust. 1 ustawy - jest wójt (burmistrz, prezydent miasta), zaś czynności ustalania przebiegu granic - zgodnie z art. 31 ust. 1 ustawy - wykonuje geodeta upoważniony przez ww. organy. Rodzaje dokumentów stanowiących podstawę ustalania przebiegu granic oraz sposób i tryb wykonywania przez geodetę czynności ustalania przebiegu granic i sporządzania dokumentacji określają przepisy ww. rozporządzenia wykonawczego.
Przy ustalaniu przebiegu granic bierze się pod uwagę znaki i ślady graniczne, mapy i inne dokumenty oraz punkty osnowy geodezyjnej (art. 31 ust. 2 ustawy). Jeżeli jest brak danych, o których mowa w ust. 2, lub są one niewystarczające albo sprzeczne, ustala się przebieg granicy na podstawie zgodnego oświadczenia stron lub jednej strony, gdy druga strona w toku postępowania oświadczenia nie składa i nie kwestionuje przebiegu granicy (ust. 3). W razie sporu co do przebiegu linii granicznych, geodeta nakłania strony do zawarcia ugody. Ugoda zawarta przed geodetą posiada moc ugody sądowej (art. 31 ust. 4 ustawy).
Z powołanych przepisów wynika zasada udziału geodety w postępowaniu dotyczącym rozgraniczenia nieruchomości, a zatem kosztami koniecznymi postępowania rozgraniczeniowego są koszty związane z czynnościami geodety w tym postępowaniu. Nie budzi też wątpliwości, że koszty czynności związanych z rozgraniczeniem należą do kosztów postępowania administracyjnego.
Przepisy ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz przepisy rozporządzenia wykonawczego z 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości nie regulują kosztów administracyjnego postępowania rozgraniczeniowego. Z tego względu koszty postępowania rozgraniczeniowego są określane na podstawie art. 262 § 1 K.p.a. Ustalenie wysokości kosztów postępowania, osób zobowiązanych do ich poniesienia oraz terminu i sposobu ich uiszczenia następuje w drodze postanowienia wydawanego przez organ jednocześnie z wydaniem decyzji. Na postanowienie w sprawie kosztów postępowania osobie zobowiązanej do ich poniesienia służy zażalenie (art. 264 § 1 i 2 K.p.a.). Należy także podkreślić, że zgodnie z art. 152 K.c., który również w niniejszej sprawie ma zastosowanie, właściciele gruntów sąsiadujących obowiązani są do współdziałania przy rozgraniczeniu gruntów oraz przy utrzymywaniu stałych znaków granicznych; koszty rozgraniczenia oraz koszty urządzenia i utrzymywania stałych znaków granicznych ponoszą po połowie.
Z uwagi na rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych dotyczące możliwości zastosowania w postępowaniu administracyjnym art. 152 i 153 K.c. Naczelny Sąd Administracyjny wydał uchwałę z 11 grudnia 2006 r., I OPS 5/06 (pub. ONSAiWSA 2007, nr 2, poz. 26), zgodnie z którą organ administracji publicznej, orzekając o kosztach postępowania rozgraniczeniowego na podstawie art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a., może obciążyć kosztami rozgraniczenia nieruchomości strony będące właścicielami sąsiadujących nieruchomości (art. 153 K.c.), a nie tylko stronę, która żądała wszczęcia postępowania. Uzasadniając takie stanowisko NSA podkreślił, że instytucja rozgraniczenia nieruchomości uregulowana została w dwóch aktach prawnych: ustawie - Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz Kodeksie cywilnym. Zarówno w postępowaniu cywilnym, jak i administracyjnym, tak organ administracji, jak i sąd powszechny są obowiązane stosować te same zasady, a wniosek ten znajduje potwierdzenie przy porównaniu art. 152 i 153 K.c. z art. 31 ust. 2-4 i art. 34 ust. 1 i 2 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, które określają zasady przeprowadzania postępowania rozgraniczeniowego w jego kolejnych stadiach. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że konsekwentnie należy przyjąć, iż w postępowaniu administracyjnym ma też zastosowanie norma materialnoprawna wynikająca z przepisu art. 152 K.c., stanowiąca, że właściciele gruntów sąsiadujących koszty rozgraniczenia ponoszą po połowie. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał też, że udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony jest równoznaczny ze stwierdzeniem, że to postępowanie toczy się w interesie każdej ze stron postępowania. Twierdzenie, że interes prawny posiada jedynie strona, która żąda wszczęcia postępowania, gdyż to ona domaga się konkretyzacji swojego interesu prawnego w sprawie, pozostawałoby w sprzeczności z pojęciem legitymacji strony w postępowaniu administracyjnym. W postępowaniu rozgraniczeniowym wszczętym na wniosek właściciela jednej nieruchomości właściciel nieruchomości sąsiedniej może uznawać, że przeprowadzenie postępowania rozgraniczeniowego nie leży w jego interesie, gdyż nie kwestionuje on przebiegu granic. Jednakże ustalenie granic sąsiadujących nieruchomości leży w interesie prawnym wszystkich właścicieli, gdyż granice gruntów sąsiadujących stały się sporne lub nie jest znany ich przebieg. Nie można więc twierdzić, że rozgraniczenie nie jest przeprowadzane także w interesie właściciela nieruchomości sąsiadującej. Naczelny Sąd Administracyjny uznał ostatecznie, że koszty postępowania, których poniesienie nie jest ustawowym obowiązkiem organu, obciążają strony (art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a.), a w wypadku kosztów rozgraniczenia obciążają one strony będące właścicielami rozgraniczanych nieruchomości, według zasady wyrażonej w przepisie art. 152 K.c., stanowiącej, że koszty rozgraniczenia właściciele nieruchomości ponoszą po połowie, co wynika z zasady, że właściciele gruntów sąsiadujących mają obowiązek współdziałania przy rozgraniczeniu gruntów oraz przy utrzymywaniu stałych znaków granicznych. Pogląd wyrażony w wyżej wymienionej uchwale NSA jest jednolicie podzielany w orzecznictwie sądów administracyjnych. Stanowisko to podziela również w pełni skład orzekający w niniejszej sprawie. W świetle art. 269 § 1 P.p.s.a. uchwała ta ma charakter prawnie wiążący.
Należy jednak stwierdzić, że przedmiotowa uchwała nie ma zastosowania do okoliczności faktycznych sprawy niniejszej. Wywód prawny uchwały dotyczy sytuacji, w której istnieje spór graniczny. Jest to klasyczna sytuacjach w sprawach dotyczących rozgraniczenia. W doktrynie podkreśla się, że "potrzeba rozgraniczenia nieruchomości powstaje wtedy, gdy granice gruntów nie zostały ustalone albo stały się sporne, a wznowienie znaków granicznych nie może nastąpić" (S. Rudnicki, Rozgraniczenie [w:] S. Rudnicki, G. Bieniek, M. Gdesz, Nieruchomości. Problematyka prawna, G. Bieniek, M. Gdesz, Warszawa 2013). Dalej autor ten podaje, że "przesłanką rozgraniczenia gruntów jest spór w sprawie przebiegu granicy". Konieczne jest więc istnienie sporu co do granicy lub brak jej ustalenia. Jak słusznie wskazuje organ odwoławczy taka klasyczna sytuacja, a więc spór w sprawie o rozgraniczenie, ma zawsze miejsce na etapie postępowania sądowego. Natomiast na etapie administracyjnego postępowania rozgraniczeniowego mogą mieć miejsce zarówno przypadki wystąpienia obiektywnych przesłanek uzasadniających jego wszczęcie, jak i ich brak. Z brakiem sporu odnośnie przebiegu granicy pomiędzy działkami [...] a [...] mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Świadczą o tym okoliczności wypunktowane przez organ odwoławczy a mianowicie: treść wniosku o wszczęcie postępowania złożonego przez współwłaścicieli działki nr [...] nie wskazuje na istnienie sporu granicznego; granica tych nieruchomości wyznaczona w postępowaniu rozgraniczeniowym pokrywa się z granicą istniejącą przed rozgraniczeniem; granica ta przebiega zgodnie z wykonanym na wniosek skarżącego w 2015 r. wznowieniem znaków granicznych; brak sporu potwierdza także treść protokołu granicznego sporządzonego [...] maja 2022 r. – strony oświadczyły w nim, że ustaloną granicę uznają za obowiązującą i nie zgłaszają zastrzeżeń do jej przebiegu.
W ocenie sądu zasadnie organ odwoławczy uznał, że w sytuacji gdy nie ma sporu granicznego koszty postępowania rozgraniczeniowego ponoszone są wyłącznie w interesie strony żądającej wszczęcia takiego postępowania – w sprawie niniejszej w interesie współwłaścicieli działki nr [...]. Stanowisko to dodatkowo potwierdza fakt, że skarżący zwrócił się do organu o przekazanie sprawy rozgraniczenia przedmiotowych działek do sądu powszechnego, ponownie kwestionując przebieg granicy pomiędzy tymi działkami.
Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że organ pierwszej instancji nie mógł automatycznie – bez pogłębionej analizy, którą należało przeprowadzić z uwagi na realia rozpoznawanej sprawy – stosować zasady, że obie strony postępowania rozgraniczeniowego powinny być w równej wysokości obciążone kosztami. Organ pierwszej instancji nie rozważył możliwości rozłożenia kosztów rozgraniczenia w inny sposób i przedmiotem analizy nie uczynił zagadnienia, czy w interesie prawnym M. G. leżało ustalenie przebiegu granicy jej działki w postępowaniu rozgraniczeniowym. W świetle powyższego stwierdzić należy, że trafnie organ odwoławczy zreformował rozstrzygnięcie pierwszoinstnacyjne i kosztami postępowania rozgraniczeniowego obciążył tylko współwłaścicieli działki nr [...].
Mając powyższe na względzie sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.).