II SA/Po 96/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję odmawiającą wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę, uznając, że sąsiedzi inwestycji mogą być stronami postępowania.
Sprawa dotyczyła skargi Spółki "A" na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Starosty odmawiającą wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę. Wnioskodawcy, małżonkowie Z., domagali się wznowienia, twierdząc, że jako właściciele sąsiedniej działki nie zostali prawidłowo uznani za strony postępowania o pozwolenie na budowę. Sąd uznał, że decyzja Wojewody o uchyleniu odmowy wznowienia była zasadna, ponieważ kwestia statusu strony w postępowaniu o wznowienie postępowania, gdy powołano się na art. 145 § 1 pkt 4 kpa, powinna być rozpatrywana w dalszej fazie postępowania.
Sprawa wywodzi się ze skargi Spółki "A" na decyzję Wojewody z dnia [...] 2005 r., która uchyliła decyzję Starosty z dnia [...] 2005 r. odmawiającą wznowienia postępowania administracyjnego. Postępowanie pierwotne dotyczyło pozwolenia na budowę zakładu produkcyjnego dla Spółki "A" na działkach nr [...] i [...]. Wnioskodawcy, małżonkowie K. i P. Z., współwłaściciele sąsiedniej działki nr [...], domagali się wznowienia postępowania, argumentując, że bez swojej winy nie brali w nim udziału jako strony, mimo że inwestycja narusza ich interes prawny związany z dostępem do drogi i sieci infrastruktury. Organ I instancji odmówił wznowienia, uznając, że małżonkowie Z. nie są stronami postępowania w rozumieniu Prawa budowlanego. Wojewoda uchylił tę decyzję, wskazując, że definicja obszaru oddziaływania obiektu budowlanego (art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego) oraz art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego wskazują, że właściciele nieruchomości na obszarze oddziaływania są stronami. Wojewoda uznał, że interes małżonków Z. jest uzasadniony. Spółka "A" zaskarżyła decyzję Wojewody do WSA, zarzucając naruszenie przepisów kpa i Prawa budowlanego, w tym uznanie małżonków Z. za strony. WSA w Poznaniu uznał zaskarżoną decyzję Wojewody za odpowiadającą prawu. Sąd podkreślił, że wniosek o wznowienie postępowania wszczyna postępowanie wstępne, a odmowa wznowienia może nastąpić tylko ze względów formalnych. Kwestia, czy wnioskodawcy faktycznie byli stronami postępowania pierwotnego, powinna być badana po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania, zgodnie z przywołanym wyrokiem NSA. Dlatego uchylenie przez Wojewodę decyzji o odmowie wznowienia było zasadne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, właściciele sąsiednich nieruchomości, którzy twierdzą, że inwestycja narusza ich interes prawny, mogą być uznani za strony postępowania o pozwolenie na budowę, a tym samym przysługuje im legitymacja do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że kwestia statusu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, w tym właścicieli nieruchomości znajdujących się na obszarze oddziaływania obiektu, jest kluczowa. W przypadku wniosku o wznowienie postępowania opartego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa (brak udziału w postępowaniu mimo posiadania przymiotu strony), weryfikacja tych twierdzeń następuje w dalszej fazie postępowania, po wydaniu postanowienia o wznowieniu, a nie na etapie wstępnej odmowy wznowienia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (18)
Główne
k.p.a. art. 149 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawy wznowienia postępowania administracyjnego.
k.p.a. art. 145 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa wznowienia postępowania z uwagi na brak udziału strony.
P.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
k.p.a. art. 104 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 104 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
P. budowlane art. 3 § 20
Prawo budowlane
Definicja obszaru oddziaływania obiektu budowlanego.
P. budowlane art. 28 § 2
Prawo budowlane
Określenie podmiotów, którym przysługuje przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę.
P. budowlane art. 5 § 1
Prawo budowlane
Ochrona osób trzecich na podstawie prawa budowlanego.
k.p.a. art. 148
Kodeks postępowania administracyjnego
Termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.
k.p.a. art. 151 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wnioskodawcy (małżonkowie Z.) mieli legitymację do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, ponieważ mogli być stronami postępowania o pozwolenie na budowę ze względu na naruszenie ich interesu prawnego. Kwestia posiadania przymiotu strony przez wnioskodawców w postępowaniu pierwotnym powinna być badana po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania, a nie na etapie odmowy wznowienia.
Odrzucone argumenty
Argumenty Spółki "A" o naruszeniu art. 7, 8, 9, 10 kpa przez organ odwoławczy. Argumenty Spółki "A" o braku możliwości wypowiedzenia się co do zebranych planów.
Godne uwagi sformułowania
Wbrew stanowisku organu I instancji daje to podstawę do wznowienia postępowania, o ile oczywiście organ ten uzna, że podanie o wznowienie zostało wniesione w terminie. Pierwsza faza postępowania o wznowienie postępowania polega na zbadaniu, czy wniosek o wznowienie opiera się na podstawach wymienionych w art. 145 § 1 kpa i czy został zachowany termin do złożenia wniosku przewidziany w art. 148 kpa. Weryfikacja twierdzeń wnoszącego podanie następuje w następnej fazie postępowania, prowadzonej po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania.
Skład orzekający
Barbara Kamieńska
przewodniczący sprawozdawca
Barbara Drzazga
członek
Wiesława Batorowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego, w szczególności w kontekście ustalania kręgu stron postępowania o pozwolenie na budowę i procedury badania wniosku o wznowienie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wnioskodawca twierdzi, że został pominięty jako strona w postępowaniu pierwotnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia procesowego – kto jest stroną w postępowaniu budowlanym i jak dochodzić swoich praw, gdy się uważa, że zostało się pominiętym. Jest to istotne dla praktyków prawa budowlanego i administracyjnego.
“Sąsiad inwestycji może być stroną postępowania budowlanego – kluczowe zasady wznowienia postępowania.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Po 96/06 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2006-07-05 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-01-24 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Barbara Drzazga Barbara Kamieńska /przewodniczący sprawozdawca/ Wiesława Batorowicz Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Sygn. powiązane II OSK 1621/06 - Wyrok NSA z 2007-12-05 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska /spr./ Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant masz. Maria Kasztelan po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 05 lipca 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi Spółki "A" w C. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę; o d d a l a s k a r g ę /-/ W. Batorowicz /-/ B. Kamieńska /-/ B. Drzazga Uzasadnienie Starosta decyzją z dnia [...] 2005r. – wydaną na podstawie art. 149 § 3 kpa - po rozpoznaniu wniosku K. i P. Z. , współwłaścicieli działki nr [...] położonej w C., odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną nr [...] z dnia [...]2005r. udzielającą Spółce "A" z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. pozwolenia na budowę zakładu produkcyjnego z infrastrukturą na działkach nr [...] i [...]. Zdaniem organu wznowieniowego, ani wnioskodawcy (właściciele działki nr [...]) ani właściciele innych działek bezpośrednio przylegających do terenu inwestycji nie mogą być uznani za strony postępowania administracyjnego w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Obszar oddziaływania działki został zdefiniowany w art. 3 pkt 20 tej ustawy jako "teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu". Tymczasem planowany obiekt ani elementy projektowanej infrastruktury nie powodują dla wnioskodawców trwałego ograniczenia w zapewnieniu dostępu do drogi publicznej oraz do sieci infrastruktury. W przewidzianym ustawą terminie odwołanie od tej decyzji wnieśli małżonkowie Z. wskazując, że prowadzona inwestycja w sposób oczywisty narusza możliwość niezakłóconego korzystania z drogi dojazdowej do ich domu, a nadto ingeruje w przebieg i należyte funkcjonowanie sieci mediów technicznych. Stwierdzili też, że organ I instancji sugeruje, jakoby określenie "obszaru oddziaływania inwestycji" posiadało swoje legalne rozwinięcie w przepisach wykonawczych, co nie odpowiada prawdzie. Wojewoda decyzją z dnia [...]2005r. nr [...] na podstawie art. 104 § 1 i 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego zostało zdefiniowane pojęcie obszaru oddziaływania obiektu budowlanego. Obszar ten określa się na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 960 ze zm.) zawierających regulacje odnoszące się do odległości obiektów i urządzeń budowlanych oraz innych obiektów i granic nieruchomości. Do tej konstrukcji prawnej odwołuje się art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, określający podmioty, którym w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę przysługuje przymiot stron. Stronami w takim postępowaniu są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się na obszarze oddziaływania obiektu. Zdaniem Wojewody , zgodnie z literalnym brzmieniem art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, ochroną na podstawie prawa budowlanego są objęte osoby trzecie, a zatem prowadzący postępowanie organ administracji powinien każdorazowo dokładnie rozważyć wszystkie okoliczności konkretnej sprawy w celu stwierdzenia, czy planowana inwestycja nie narusza ich interesów. W rozpatrywanej sprawie planowana na działce nr ewid. [...] inwestycja w oczywisty sposób narusza możliwość niezakłóconego korzystania z drogi dojazdowej do działki nr ewid. [...] oraz ingeruje w przebieg i bieżące funkcjonowanie sieci mediów technicznych terenu. Interes małżonków Z. wydaje się oczywiście uzasadniony. W skardze do Sądu Administracyjnego Spółka "A" wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego przez uznanie małżonków Z. za stronę postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, art. 7 kpa poprzez pominięcie interesu społecznego i ważnego interesu strony skarżącej przy rozpoznawaniu sprawy, art. 8 kpa i art. 9 kpa przez brak należytego informowania strony skarżącej o okolicznościach faktycznych i prawnych mogących mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków, art. 10 § 1 kpa przez brak zapewnienia stronie skarżącej udziału w postępowaniu. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że strona skarżąca nie została powiadomiona o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych planów. Pismem z dnia [...]2005r. organ informował o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy, wskazując jako termin jej zakończenia dzień 13 grudnia 2005r. Organ odwoławczy wydał decyzję [...]2005r. tj. dwa dni po upływie pierwotnego terminu, a to spowodowało, że skarżący nie miał możliwości skorzystania ze swoich ustawowych uprawnień. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze wskazano, że pełnomocnik Spółki "A" nie wykazywał aktywności w toku postępowania administracyjnego, stąd bezzasadne są jego zarzuty dotyczące naruszenia art. 9 kpa. Nadto stosownie do art. 10 kpa, stronie zagwarantowano możliwość wypowiedzenia się co do zebranego materiału. Małżonkowie K. i P. Z. także wnieśli o oddalenie skargi i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję o odmowie wznowienia postępowania wydana w trybie art. 149 § 3 kpa i przekazująca sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia odpowiada prawu. Legitymację do złożenia wniosku o wznowienie postępowania ma ten podmiot, który twierdzi, że kwestionowana decyzja ostateczna dotyczy jego interesu prawnego lub obowiązku. Małżonkowie Z. wnosząc o wznowienie postępowania w sprawie udzielenia Spółce "A" pozwolenia na budowę zakładu produkcyjnego na działce nr [...], bezpośrednio przylegającej do ich działki nr [...], takie twierdzenie wysuwali. Złożenie podania o wznowienie postępowania wszczyna postępowanie wstępne, które powinno zakończyć się załatwieniem sprawy w trybie przewidywanym przepisami art. 149 kpa, to znaczy: - wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania (§1), - lub odmową w drodze decyzji wznowienia postępowania (§ 3). Zatem odmowa wznowienia postępowania może nastąpić tylko i wyłącznie ze względów formalnych, to znaczy, gdy wniosek złoży osoba nie będąca stroną albo nie posiadająca zdolności do czynności prawnych, względnie żądanie wznowienia złożone zostanie po terminie, a termin nie został przywrócony, a nadto wtedy, gdy w podaniu o wznowienie nie powołano żadnej z przyczyn wznowienia określonych w art. 145 § 1 kpa. Małżonkowie Z. we wniosku o wznowienie postępowania powołali jako podstawę wznowienia art. 145 § 1 pkt 4 kpa podnosząc, iż bez własnej winy nie brali jako strona udziału w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, mimo że są właścicielami działki bezpośrednio przylegającej do terenu inwestycji. Wbrew stanowisku organu I instancji daje to podstawę do wznowienia postępowania, o ile oczywiście organ ten uzna, że podanie o wznowienie zostało wniesione w terminie. Jak bowiem trafnie wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 października 1998r. sygn. IV SA 116/98 (Lex nr 43747): "Pierwsza faza postępowania o wznowienie postępowania polega na zbadaniu, czy wniosek o wznowienie opiera się na podstawach wymienionych w art. 145 § 1 kpa i czy został zachowany termin do złożenia wniosku przewidziany w art. 148 kpa. W tej fazie postępowania organ administracyjny bada również, czy nie występują negatywne przesłanki przedmiotowe dla wznowienia postępowania, np. czy wniosek jest złożony w postępowaniu, które nie zostało zakończone decyzją ostateczną. Na tym etapie organ administracji bada również, czy wniosek pochodzi od strony postępowania. Jeśli jednak wniosek o wznowienie postępowania jest oparty o przesłankę przewidzianą w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, zawiera stwierdzenie wywodzące, że składając to podanie podmiot uważa, że przysługiwał mu przymiot strony w postępowaniu zwykłym, a został w tym postępowaniu pominięty, to weryfikacja twierdzeń wnoszącego podanie następuje w następnej fazie postępowania, prowadzonej po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Dopiero na tym etapie postępowania organ administracyjny może przeprowadzić merytoryczną ocenę materiału sprawy i dokonywać weryfikacji twierdzeń wnoszącego podanie, iż przysługiwał mu przymiot strony w postępowaniu". Podsumowując uznać należy, że przed wydaniem postanowienia o wszczęciu postępowania Starosta nie mógł wypowiadać się w kwestii, czy powoływanie się przez autorów prośby o wznowienie na podstawę z art. 145 § 1 pkt 4 kpa było zasadne. Takie decyzje zapadać mogą w wyniku wznowienia, a ich rodzaje wymieniają przepisy art. 151 § 1 pkt 1 i 2 oraz § 2 kpa. Już z tej przyczyny uchylenie przez Wojewodę decyzji organu I instancji o odmowie wznowienia postępowania należało uznać za zasadne. Dlatego, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji. /-/ W. Batorowicz /-/ B. Kamieńska /-/ B. Drzazga
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI