II SA/Po 932/05

II SA/Po 932/05 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2006-05-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-08-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska
Jolanta Szaniecka /przewodniczący/
Małgorzata Górecka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia WSA Małgorzata Górecka /spr./ Protokolant st. sekr.sąd. Henryka Pawlak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 maja 2006 r. sprawy ze skargi J. i J.P. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżących kwotę 500,-zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ M.Górecka /-/ J.Szaniecka /-/ A.Łaskarzewska
Uzasadnienie
Decyzją Nr [...] z dnia [...]r. Starosta po rozpoznaniu wniosku inwestora z dnia [...]r. zatwierdził projekt budowlany i wydał J. i J. P. pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego według projektu gotowego, zlokalizowanego w odległości 1,50 m od granicy działki nr [...], na działce oznaczonej nr ewid. gruntu [...] w m. P. Wieś, gm. K.
W uzasadnieniu podał, że przeprowadził postępowanie administracyjne i właściciele działki sąsiedniej nr ewid. [...] J. i S.F. nie wyrazili zgody na budowę planowanej inwestycji w odległości 1,50m od granicy z ich działką ze względu na możliwość występowania zacienienia ich posesji od strony południowo-wschodniej a także podnosili, że takie usytuowanie planowanego budynku będzie stwarzać zagrożenie pożarowe ze względu na bliskość ich zabudowań oraz przyczyni się do konfliktów między sąsiedzkich.
Organ jednak wskazał, że proponowana lokalizacja budynku w odległości 1,50 m od granicy działki jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy, uchwalonego przez Radę Gminy uchwałą Nr VII/37/1994 z dnia 14.12.1994 r. i ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nr [...] z dnia [...]r. Wójta Gminy oraz jej załącznikiem graficznym a projektowane usytuowanie budynku na planie zagospodarowania działki poza linią zabudowy jest identyczne jak na mapie stanowiącej załącznik graficzny do decyzji o warunkach zabudowy. Nadto organ I instancji stwierdził, że lokalizacja budynku w odległości 1,50 m od granicy działki nie narusza interesu osób trzecich (art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego), jest zgodna z § 12 ust. 7 pkt 1 warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, nie spowoduje zacienienia sąsiedniej nieruchomości. Dodatkowo wskazano na to, że w akcie notarialnym umowy sprzedaży przedmiotowej działki inwestorom przez państwo F., ci ostatni wyrazili zgodę na wybudowanie budynku mieszkalnego na tej działce w odległości 1m.
Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli J. i S.F. wskazując, że skarżona decyzja narusza przepis § 12 ust. 3 pkt 1 b rozporządzenia Ministra Infrastruktury (mylnie wskazanego jako aktu prawnego z dnia 16 grudnia 2002 r.), zaś planowane sytuowanie budynku w odległości 1,50m nie wynika z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, na który powołuje się organ I instancji, zaś decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu nie może zawierać rozstrzygnięć co do konkretnego usytuowania obiektu i w tym względzie powołali się na zaświadczenie Wójta Gminy z [...]r. i uzasadnienie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...]r. Wójta Gminy ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji.
Rozpatrując odwołanie Wojewoda decyzją z dnia [...]r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...]r. wydaną przez Starostę.
W uzasadnieniu także powołało się na to, że skarżona decyzja jest zgodna z § 12 ust. 7 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) i w tym względzie organ odwoławczy odniósł się do załącznika graficznego decyzji ustalającej warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Nadto organ odwoławczy wskazał, że planowana inwestycja zapewnia ochronę interesów osób trzecich bowiem nie występuje żadna z wymienionych w art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane uciążliwości, w tym uciążliwość powodowana pozbawieniem dopływu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi.
Skargę na powyższą decyzję wnieśli J. i S.F. i w jej rozpoznaniu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 18 marca 2005 r. (sygn. akt II SA/Po 682/03) uchylił skarżoną decyzję Wojewody z dnia [...]r.
W uzasadnieniu Sąd podał, że skoro konkretna ostateczna i prawomocna decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, wbrew stanowisku organów architektoniczno-budowlanych obu instancji, nie przesądza jednoznacznie lokalizacji zamierzonej inwestycji w odległości 1,50m od granicy z działką skarżących, o usytuowaniu budynku na gruncie orzec należało w drodze decyzji organu administracji właściwego do rozpoznania sprawy z wniosku inwestora o pozwolenie na budowę Sąd przy tym wskazał, że nawet gdy dopuszczalność sytuowania budynku w odległości nie mniejszej niż 1,5 m nie wynika z ustaleń decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, dopuszczalne było takie sytuowanie w razie spełnienia przesłanek określonych w § 12 ust. 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania skarżonej decyzji, jednak z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika, aby organ odwoławczy, będący drugą instancją merytoryczną badał i rozważał spełnienie tych przesłanek. Sąd udzielił organowi odwoławczemu wskazówek, jakie winien wziąć pod uwagę ponownie rozpatrując odwołanie skarżących. Otóż organ ten miał wyjaśnić wątpliwości skarżących co do tego, jaki projekt zagospodarowania działki nr [...], sporządzony na mapie sytuacyjno-wysokościowej, był uwzględniony w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji Nr [...] a nadto czy objęty zaskarżoną decyzją budynek mieszkalny ma otwory okienne w ścianie zewnętrznej zwróconej do granicy działki, czy też ich brak w tym miejscu a także czy budynek mieszkalny stojący na działce skarżących ma w tym miejscu otwory okienne bowiem - w ocenie Sądu - bez wyjaśnienia powyższych kwestii nie można skutecznie sprawdzić zgodności projektu zagospodarowania działki z przepisami techniczno-budowlanymi oraz możliwościami oddziaływania na warunki korzystania z zabudowy istniejącej na działce skarżących.
Rozpatrując ponownie odwołanie skarżących od decyzji Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, Wojewoda decyzją z dnia [...]r. uchylił zaskarżoną decyzję Nr [...] Starosty z dnia [...]r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W uzasadnieniu powyższej decyzji organ odwoławczy podał, że na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego nie można stwierdzić w sposób nie budzący wątpliwości, że lokalizacja budynku przedstawiona na mapie sytuacyjno - wysokościowej znajdującej się w zatwierdzonym w skarżonej decyzji projekcie budowlanym nie narusza interesów osób trzecich. Organ ten podał, że budynek zaprojektowano ścianą skierowaną do granicy działki bez otworów okiennych i drzwiowych, lecz nie ustalono, w którym miejscu w już istniejącym budynku mieszkalnym znajdują się otwory okienne i na jakiej wysokości. Z uwagi na to nie można - zdaniem organu odwoławczego - określić, czy nowo budowany budynek nie będzie powodował zacienienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi nadto organ odwoławczy podniósł i tę okoliczność, że organ I instancji nie zbadał czy usytuowanie spornego budynku nie narusza przepisów przeciwpożarowych z uwagi na lokalizację na sąsiedniej działce budynku posiadającego ścianę rozprzestrzeniającą ogień.
Z tych też względów organ odwoławczy podał, że nie można bez wyjaśnienia tych kwestii stwierdzić, czy lokalizacja budynku w odległości 1,5m od granicy działki i 20 m od drogi jest zgodna z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Organ odwoławczy wskazał i na to, że uzasadnienie decyzji organu I instancji zawiera nieścisłości i organ ten nie zebrał wyczerpującego materiału dowodowego i nie zbadał wnikliwie sprawy, przez co naruszył przepisy art. 7, 8, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a.
Obecnie skargę na powyższą decyzję z dnia [...]r. wnieśli inwestorzy – J. i J.P., żądając jej uchylenia i utrzymania w mocy decyzji Starosty z dnia [...]r.
W uzasadnieniu skarżący podali, że decyzja wydana przez organ I instancji nie narusza obowiązujących przepisów bowiem została wydana wskutek złożonego przez inwestorów kompletnego wniosku, do którego dołączono decyzję ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu i w jej załączniku graficznym usytuowano przedmiotowy budynek w odległości 1,50 m od granicy działki. Tak więc wobec powyższego skoro inwestor spełnił wymogi określone w art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego, to też organ administracji rozpatrując wniosek inwestora obowiązany był do wydania decyzji pozytywnej. Nadto skarżący podali, że usytuowanie budynku jest zgodne z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków , jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Odpowiadając na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie powołując się na uzasadnienie skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W postępowaniu sądowo-administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, mająca obecnie umocowanie i określone granice w przepisach art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z zasadą oficjalności, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, zawartą w skardze argumentacją - zobowiązany jest natomiast do oceny praworządności zachowań organów administracji w danej sprawie. Granice rozpoznania skargi przez sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów w konkretnej i zaskarżonej sprawie, z drugiej natomiast strony przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego.
Skarga zasługuje na uwzględnienie pomimo, że zarzuty, na których została oparta są nietrafne.
Otóż na wstępie należy zwrócić uwagę na to, że w omawianej sprawie wszczętej z wniosku inwestorów z dnia [...]r. o pozwolenie na budowę przedmiotowego budynku jednorodzinnego, tutejszy Wojewódzki Sąd Administracyjny już raz wypowiedział się w kwestii podnoszonej obecnie w skardze inwestorów na decyzję Wojewody z dnia [...]r. a dotyczącej decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla omawianej inwestycji, ściślej załącznika graficznego do tej decyzji. Mianowicie w uzasadnieniu wyroku z dnia 18 marca 2005 r. Sąd stwierdził, że "Odmowa nadania przez organ II instancji rozstrzygający o warunkach zabudowy i zagospodarowania konkretnego terenu - załącznikom do decyzji waloru dokumentu przesądzającego o lokalizacji zamierzonej inwestycji w odległości 1,5 m od granicy działki skarżących (w postępowaniu ze skargi p. F. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. Nr [...]) nie pozwala organom architektoniczno-budowlanym na jednoznaczne przyjęcie, że z ustaleń konkretnej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wynika dopuszczalność sytuowania budynku w odległości 1,5 m. Decyzja ta natomiast przesądziła, że na terenie działki inwestorów nr [...] możliwe jest postawienie budynku mieszkalnego jednorodzinnego".
Powyższe oznacza, że obecnie podnoszony przez skarżących inwestorów zarzut, że skoro inwestor wykazał m.in. zgodność projektu zagospodarowania działki z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (w tym jej załącznikiem graficznym sytuującym planowany budynek w odległości 1,5 m od granicy działki sąsiedniej) to organ rozpatrujący wniosek o pozwolenie na budowę zobowiązany jest do wydania decyzji pozytywnej - jest zarzutem nietrafnym i nie zasługującym na jego uwzględnienie.
Niemniej pomimo nietrafności zarzutu skarżących, skarżona decyzja - w ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie - nie może się ostać.
Otóż ponownie odnosząc się do wydanego już poprzednio przez tutejszy Wojewódzki Sąd Administracyjny wyroku z dnia 18 marca 2005 r., należy wskazać, że stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
Powyższe oznacza, że organ II instancji w toku ponownego rozpoznania sprawy miał przez Sąd wytyczony kierunek, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie i to miało na celu uniknięcie błędów już uprzednio popełnionych. Podane przez Sąd w sprawie II SA/Po 682/03 wskazania co do dalszego postępowania stanowiły konsekwencje oceny prawnej dokonanej przez ten Sąd. Tak więc w sytuacji, gdy Sąd stwierdził, że "Skoro konkretna ostateczna i prawomocna decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, wbrew stanowisku organów architektoniczno-budowlanych obu instancji, nie przesądza jednoznacznie lokalizacji zamierzonej inwestycji, w odległości 1,5 m od granicy z działką skarżących (p. F.), o sytuowaniu budynku na gruncie orzec należało w drodze decyzji organu administracji właściwego do rozpoznania sprawy z wniosku inwestora o pozwolenie na budowę". Z kolei dalsza część wywodu ukierunkowuje na badanie przesłanek dopuszczalności sytuowania przedmiotowego budynku w takiej odległości, które określał § 12 ust. 7 pkt 2 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.
Wskazując na powyższe organowi II instancji udzielone zostały wskazania, że przystępując do ponownego rozpatrzenia sprawy winien przede wszystkim wyjaśnić wątpliwości odnośnie tego, jaki projekt zagospodarowania działki nr [...] sporządzony na mapie sytuacyjno-wysokościowej był uwzględniony w postępowaniu zakończonym decyzją nr [...]. Dalej zostało stwierdzone, że inwestor przystąpił już do budowy domu a nadto, że nie jest wiadomym czy przedmiotowy budynek mieszkalny ma otwory okienne w ścianie zewnętrznej zwróconej do granicy działki, czy też ich brak w tym miejscu oraz, czy budynek mieszkalny stojący na działce skarżących ma w tym miejscu otwory okienne. Te ustalenia miały prowadzić w konsekwencji do dokonania w ich oparciu sprawdzenia zgodności projektu zagospodarowania działki z przepisami techniczno-budowlanymi oraz możliwościami oddziaływania na warunki korzystania z zabudowy istniejącej na działce należącej do p. F.
Tymczasem organ odwoławczy ponownie rozpatrując sprawę stwierdza, że nie można uznać w sposób nie budzący wątpliwości, że lokalizacja budynku przedstawiona na mapie sytuacyjno-wysokościowej znajdującej się w zatwierdzonym przez organ I instancji projekcie budowlanym nie narusza interesów osób trzecich bowiem nie ustalono, w którym miejscu w istniejącym budynku mieszkalnym znajdują się otwory okienne i na jakiej wysokości, co nie pozwala też jednoznacznie określić czy nowo budowany budynek nie będzie powodował zacienienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Nadto organ odwoławczy stwierdza, że nie zbadano czy usytuowanie spornego budynku nie narusza przepisów przeciwpożarowych Tak więc - zdaniem organu odwoławczego - nie wyjaśnienie tychże kwestii powoduje, iż nie można stwierdzić czy lokalizacja budynku w odległości 1,5 m od granicy działki i 20 m od drogi jest zgodna z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Otóż taka konkluzja w świetle dokonanej już raz przez tutejszy Sąd oceny prawnej i udzielonych wskazań będących konsekwencją tejże oceny prawnej, wydaje się prowadzić ponownie do ustalenia zgodności zamierzenia inwestycyjnego z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Wobec takiego uzasadnienia skarżonej decyzji - kierunek wytyczony przez organ odwoławczy, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie przed organem I instancji w konsekwencji doprowadzić mógłby do powielenia błędów.
Dodatkowo należy podnieść i to, że organ odwoławczy nie wyjaśnił jaki projekt zagospodarowania działki nr [...], sporządzony na mapie sytuacyjno -wysokościowej, był uwzględniony w postępowaniu zakończonym decyzją nr [...]. W tym miejscu Sąd zauważa nadto, że w aktach administracyjnych brak jest dokumentu, z którego wynikałoby usytuowanie budynku mieszkalnego p. F. - co jest na tyle istotne, że nie można odnieść się do twierdzeń dotyczących ewentualnego zacienienia, o który to dokument także należało by uzupełnić akta administracyjne przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Konkludując powyższe należało stwierdzić, że w istocie rację ma organ odwoławczy stwierdzając, iż decyzja organu I instancji Nr [...] z dnia [...]r. wraz z jej uzasadnieniem odnoszącym się do zgodności planowanego zamierzenia z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...]r. oraz jej załącznika graficznego nie może pozostać w obrocie prawnym i słusznie postąpił, że uchylił tę decyzję w całości, niemniej uzasadnienie tej skarżonej decyzji - jak to podano powyżej - nie może pozostać w tym kształcie bo nie realizuje oceny prawnej i postawionych przez Sąd w wyroku z dnia 18 marca 2005 r. wytycznych co do dalszego postępowania.
Obecnie przystępując do ponownego rozpatrzenia odwołania od decyzji Nr [...], organ odwoławczy winien uwzględnić przedstawione w niniejszym uzasadnieniu podejście do zagadnienia i mieć na uwadze to, że oceny projektu budowlanego i zgodności projektu zagospodarowania działki należy dokonać w oparciu o przepisy techniczno-budowlane oceniając przy tym możliwość oddziaływania na warunki korzystania z zabudowy istniejącej na działce sąsiedniej należącej do p. F.
Biorąc powyższe pod uwagę na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a, c, art. 152 i art. 200 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
/-/ M.Górecka /-/ J.Szaniecka /-/ A.Łaskarzewska
MK