II SA/Po 90/22

II SA/Po 90/22 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2022-07-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-02-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Sebastian Michalski
Tomasz Świstak /przewodniczący sprawozdawca/
Wiesława Batorowicz
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1333
art. 3 pkt 7a, art. 28 ust. 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 i ust. 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Dz.U. 2021 poz 741
art. 1 ust. 1 oraz art. 14 ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym -  t.j.
Sentencja
[...] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 lipca 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Asesor WSA Sebastian Michalak Protokolant st. sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2022 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Wojewody z dnia 3 grudnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia na rozbiórkę i przebudowę budynku oddala skargę
Uzasadnienie
W dniu 2 lipca 2021 r. J. M. wniósł o udzielenie pozwolenia na budowę obejmującą częściową rozbiórkę z przebudową budynku garażowo-gospodarczego zlokalizowanego na działce ew. nr [...] w T. przy ul. [...].
Pismem z 22 lipca 2021 r. Starosta [...] zawiadomił strony o wszczęciu postępowania i o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, uzyskania wyjaśnień, składania wniosków i zastrzeżeń.
Postanowieniem z 29 lipca 2021 r. organ pierwszej instancji na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333, dalej: "Prawo budowlane") zobowiązał wnioskodawcę do usunięcia następujących nieprawidłowości:
1. w zakresie wynikającym z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta T. obejmującego obszar - Etap II plan pn. "O. ", przyjętym uchwałą nr XVII/135/12 Rady Miejskiej Turku z dnia 22 marca 2012 r. - dostosować projekt budowlany do wymogów określonych w planie w zakresie geometrii dachu, rodzaju pokrycia oraz kolorystyki dachu - § 6 ust. 2 pkt 11, 12 i 13;
2. w zakresie wymagań określonych w rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2020 r., poz. 1609 ze zm.) - przedłożyć opis techniczny i szkice budynków sąsiednich znajdujących się na działkach ew. nr [...] i [...], posiadających ściany wspólne z przedmiotowym budynkiem.
Pismem z 19 sierpnia 2021 r. wnioskodawca udzielił odpowiedzi wyjaśniając, że:
1. istniejące pokrycie dachowe jest przeznaczone do rozbiórki, a na istniejącym stropie projektuje się niezadaszony taras rekreacyjny do celów własnych inwestora; budynek nie posiada więc dachu (który zostaje rozebrany), stąd nie jest możliwe dostosowanie projektu do zapisów planu odnośnie geometrii, pokrycia i kolorystyki dachu;
2. szkice budynków sąsiednich są przedstawione w zakresie niezbędnym do wykonania robót budowlanych planowanej inwestycji; układ konstrukcyjny budynków sąsiednich nie ulega zmianom; nie ma podstaw do inwentaryzacji całości obiektów sąsiednich; ocena techniczna i stan obiektów nie wskazały konieczności inwentaryzacji szczegółowej sąsiednich budynków; prawo do dysponowania nieruchomościami sąsiednimi na cele budowlane obejmuje zakres niezbędny do inwentaryzacji części wspólnych budynków i wykonania prac w obrębie ścian wspólnych.
Pismem z 23 sierpnia 2021 r. Starosta [...] poinformował o zebraniu materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z nim oraz na podstawie art. 79a § 1 K.p.a. wskazał, że nie zostały spełnione przesłanki, zależne od inwestora, określone w pkt 1 postanowienia organu pierwszej instancji z 29 lipca 2021 r.
Pismem z 1 września 2021 r. strona podkreśliła, że niezadaszony taras, projektowany na istniejącym stropie, nie jest dachem i nie można żądać dostosowania go do wymogów określonych dla dachów spadzistych. Zgodnie z definicją słownika języka polskiego PWN, taras jest to rodzaj dużego balkonu, umieszczonego na parterze, na piętrze lub na płaskim dachu, a w języku potocznym, taras opisywany jest jako odkryta, pozioma powierzchnia, umieszczona najczęściej na wysokości parteru, ale również piętra lub stropodachu i wówczas ogrodzona balustradą, przystosowana do przebywania na niej ludzi. Niemożliwym jest zastosowanie na tarasie spadku i warstw wykończeniowych (dachówki) z jednoczesnym przeznaczeniem tej powierzchni do przebywania ludzi, a plan miejscowy nie zakazuje wykonywania tarasów.
Decyzją z 15 września 2021 r., znak [...], nr [...] Starosta [...], odmówił inwestorowi J. M. udzielenia pozwolenia na częściową rozbiórkę z przebudową budynku garażowo-gospodarczego położonego w T. na działce ew. nr [...] w obrębie [...] [...] "[...]", jednostka ewidencyjna [...] Miasto T. .
Jako podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia organ wskazał art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735, dalej: "K.p.a.")
W uzasadnieniu decyzji organu I instancji wskazano, że budynek objęty robotami budowlanymi znajduje się na obszarze zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej w układzie wolnostojącym oznaczonej symbolem [...] Wskazane roboty budowlane zaburzą funkcję istniejącego budynku garażowo- gospodarczego, który oprócz dwóch pomieszczeń garażowo-gospodarczych będzie posiadał taras o funkcji rekreacyjnej. Nie będzie to więc funkcja zgodna z zapisami planu zagospodarowania przestrzennego w tej enklawie. Poza tym pojęcie "budynek" oznacza obiekt budowlany - w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego - trwale związany z gruntem, wydzielony za pomocą przegród budowlanych, który posiada fundament i dach. Przedmiotowy obiekt budowlany nie posiadałby dachu, więc trudno jest nazwać go budynkiem. Podsumowując stwierdzono, że inwestor nie dostosował projektu budowlanego do wymogów określonych w planie miejscowym w zakresie geometrii, rodzaju pokrycia oraz kolorystyki dachu na budynku garażowo-gospodarczym.
Od powyższej decyzji inwestor wniósł w terminie prawem przewidzianym odwołanie.
W złożonym środku zaskarżenia podniesiono, iż przedłożony projekt jest zgodny z zapisami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego bowiem niezadaszony taras, projektowany na istniejącym stropie budynku, nie jest dachem i nie można żądać dostosowania go do wymogów stawianych przez miejscowy plan dla dachów spadzistych.
Decyzją z 3 grudnia 2021 r., znak [...] Wojewoda po rozpoznaniu odwołania J. M. uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części dyspozytywnej przywołującej podstawę prawną, tj. art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, i w to miejsce przywołał art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, a w pozostałej części decyzję organu pierwszej instancji utrzymał w mocy.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że decyzja Starosty [...] jest słuszna, aczkolwiek Wojewoda nie podziela uzasadnienia zawartego w jego decyzji.
Argumentując powyższe stanowisko Wojewoda przypomniał, iż zgodnie z art. 4 Prawa budowlanego każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego może ograniczać tę swobodę.
Konieczność badania zgodności inwestycji z zapisami planu miejscowego wynika z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.
Zgodnie z art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2021 r., poz. 741 ze zm.), dalej "u.p.z.p.", każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich. Prawo właściciela do dysponowania działką i jej zabudowy nie jest zatem nieograniczone. Ustalenia planu miejscowego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykorzystywania prawa własności.
Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 471) do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1 (tj. Prawem budowlanym), wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Ponadto zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 16 września 2020 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2020 r., poz. 1608) w sprawie zastosowanie mają przepisy warunków technicznych sprzed nowelizacji.
Dalej wskazano, iż przepis art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego określa czynności, jakie organ musi podjąć przed wydaniem decyzji o udzieleniu bądź nie pozwolenia na budowę. Realizując wytyczne zawarte we wspomnianym artykule organ sprawdza m. in. zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, kompletność projektu zagospodarowania działki lub terenu i projektu architektoniczno-budowlanego.
Stosownie do art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w art. 35 ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia. W myśl art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego właściwy organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę.
Wojewoda wyjaśnił, iż nieruchomość, której dotyczył wniosek o udzielenie pozwolenia na budowę objęta jest ustaleniami uchwały nr XVII/135/12 Rady Miejskiej Turek z dnia 22 marca 2012 r. w sprawie uchwalenia miejscowego plan zagospodarowania przestrzennego miasta Turek obejmującego obszar - Etap II plan pn. "O. ". Działka inwestycyjna położona jest na obszarze oznaczonym w planie miejscowym symbolem [...], dla którego przeznaczenie podstawowe to zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna w układzie wolno stojącym - § 6 ust. 1 pkt 1 planu miejscowego.
W § 6 ust. 1 pkt 11 planu miejscowego ustalono stosowanie dachów dwuspadowych i wielospadowych o symetrycznym układzie połaci głównych i nachyleniu do 40°. Jednocześnie określono dla dachów spadzistych stosowanie pokrycia w formie dachówki lub materiałów o wyglądzie zbliżonym do dachówki (§ 6 ust. 1 pkt 11 planu miejscowego), a także stosowanie kolorystyki dachów w tonacji czerwieni, brązu lub szarości (§ 6 ust. 1 pkt 13 planu miejscowego).
Planowana inwestycja polega na częściowej rozbiórce i przebudowie istniejącego budynku garażowo-gospodarczego położonego na działce ew. nr [...] w T. . Prace budowlane mają na celu utworzenie tarasu zewnętrznego nad kondygnacją przyziemia tego budynku. Zagospodarowanie terenu nie ulega zmianie. Budynek przykryty stropodachem wentylowanym. Częściowa rozbiórka i przebudowa przewiduje rozbiórkę pokrycia dachowego, nieużytkowanego komina i więźby dachowej. Na istniejącym stropie budynku przewiduje się utworzenie tarasu (str. [...] projektu budowlanego).
Brak jest legalnej definicji stropodachu, stąd można się posłużyć definicją znajdującą się w internetowej encyklopedii "Wikipedia", zgodnie z którą przez strop poziomy należy rozumieć układ konstrukcyjny oddzielający poszczególne kondygnacje budynku. Strop przenosi obciążenia na pionowe elementy nośne (ściany lub słupy). Na górnej powierzchni stropu układana jest podłoga, a dolną powierzchnię najczęściej pokrywa się tynkiem, tworząc sufit. Z kolei stropodach jest to strop nad ostatnią kondygnacją budynku, który spełnia jednocześnie rolę dachu. Jest to dach płaski. Cechą charakterystyczną takiego rozwiązania jest brak poddasza. Jednocześnie przy cytowanej definicji stropodachu wyjaśniono, że do stropodachów zalicza się także tarasy nad pomieszczeniami. Tarasy różnią się od opisanych wyżej stropodachów warstwą nawierzchni, która oprócz izolacji przeciwwodnej musi zapewnić także odporność na uszkodzenia mechaniczne powstające przy użytkowaniu.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy Wojewoda stwierdził, iż nie mozna zgodzić się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji, że realizacja przedmiotowej inwestycji spowodowałaby powstanie funkcji rekreacyjnej i tym samym byłaby niezgodna z przeznaczeniem terenu określonym w planie miejscowym, gdyż realizacja tarasu, np. przy budynku mieszkalnym jednorodzinnym nie powoduje, że budynek ten posiada również funkcję rekreacyjną.
Organ odwoławczy nie podzielił również stanowiska Starosty, że projektowaną inwestycję trudno jest nazwać budynkiem, ponieważ nie posiadałaby dachu.
W ocenie Wojewody z projektu budowlanego jednoznacznie wynika bowiem, że przedmiotowy budynek posiada strop na ostatniej - jedynej kondygnacji budynku, a strop na ostatniej kondygnacji nazywany jest stropodachem pełniącym funkcję dachu. Realizacja na nim tarasu nie zmienia jego funkcji przykrycia budynku i osłaniania go przed wpływami atmosferycznymi.
Powyższe skutkowało koniecznością uchylenia decyzji organu pierwszej instancji jedynie w części dyspozytywnej przywołującej podstawę prawną, tj. art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego i w to miejsce przywołania art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, gdyż projektowana inwestycja narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania.
Wojewoda wyjaśnił, iż organ pierwszej instancji jako podstawę prawną swej decyzji powołał art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego stanowiący, że w razie stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie określonym w ust. 1 organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia. Taka podstawa prawna nie wskazuje konkretnie, jakie przepisy zostały w sprawie naruszone, uniemożliwiając udzielenie pozwolenia na budowę. Przepis ten stanowić może samodzielną podstawę prawną jedynie w sytuacji, gdy inwestor nie dokonał w ogóle odpowiedzi na postanowienie wydane w oparciu o art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego. Jest to jednak wykluczone w sytuacji dokonania uzupełnienia, które w ocenie organu jest niewystarczające. W przedmiotowej sprawie strona udzieliła odpowiedzi na postanowienie organu pierwszej instancji, stąd art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego nie mógł stanowić podstawy prawnej zaskarżonej decyzji.
Na marginesie powyższych rozważań o charakterze zasadniczym Wojewodaw wskazał nadto, iż zgodnie z § 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r., poz. 1065 ze zm.) odległość od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż 1,5 m do okapu lub gzymsu zwróconego w stronę tej granicy, a także do balkonu, daszku nad wejściem, galerii, tarasu, schodów zewnętrznych, rampy lub pochylni - z wyjątkiem pochylni przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych. Przedmiotowa inwestycja niezgodna jest także z tym przepisem. Organ odstąpił jednak od wezwania inwestora do doprowadzenia dokumentacji do zgodności z powyższym, gdyż inwestycja jest niezgodna z zapisami planu miejscowego w zakresie § 6 ust. 1 pkt 11, tj. stosowania dachów dwuspadowych i wielospadowych o symetrycznym układzie połaci głównych i nachyleniu do 40°.
Strona wniosła skargę na decyzję organu odwoławczego zarzucając naruszenie:
1. art. 35 Prawa budowlanego przez jego błędne zastosowanie i uznanie, że możliwe jest odmówienie udzielenia pozwolenia na częściową rozbiórkę z przebudową przedmiotowego budynku garażowo-gospodarczego, podczas gdy skarżący uzupełnił brak wskazany w postanowieniu z 29 lipca 2021 r. oraz 1 września 2021 r. nadesłał informację, że projekt budowlany jest zgodny z zapisami planu miejscowego; pomimo uzupełnienia organ się do tego nie odniósł i wydał decyzję odmowną;
2. art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy, w tym zebranie, rozpatrzenie i dokonanie oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z tych przepisów.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że postanowienie Starosty [...] z 29 lipca 2021 r. nie zawierało uzasadnienia co do żądanych uzupełnień, a prośba inwestora o przesłanie pisemnego uzasadnienia stanowiska organu przed wydaniem decyzji została zignorowana.
Uzupełnień dokonano 1 września 2021 r. wraz z informacją, że przedłożony projekt budowlany jest zgodny z zapisami obowiązującego planu.
Za podstawę odmowy organ wskazał niezgodność projektowanej inwestycji z miejscowym planem. Obowiązujący dla terenu inwestycji plan miejscowy wskazuje w § 6 ust. 2 pkt 11-13 odpowiednio:
- stosowanie dachów dwuspadowych i wielospadowych o symetrycznym układzie połaci głównych nachyleniu do - 40ş;
- dla dachów spadzistych stosowanie pokrycia w formie dachówki lub materiałów o wyglądzie zbliżonym do dachówki;
- stosowanie kolorystyki dachów w tonacji czerni, brązu i szarości.
Niezadaszony taras, projektowany na istniejącym stropie budynku nie jest dachem i nie ma możliwości dostosowania go do wymogów stawianych przez miejscowy plan dla dachów spadzistych.
Zgodnie z definicją słownika PWN taras to rodzaj dużego balkonu, umieszczonego na parterze, na piętrze lub na płaskim dachu, a w języku potocznym taras opisywany jest jako odkryta pozioma powierzchnia umieszczona najczęściej na wysokości parteru, ale również piętra lub stropodachu i wówczas ogrodzona balustradą, przystosowana do przebywania w niej ludzi.
Niemożliwym jest zastosowanie na tarasie spadku określonego dla dachów w miejscowym planie (dach dwuspadowy, wielospadowy o symetrycznym układzie połaci) oraz warstw wykończeniowych (dachówki lub materiałów o wyglądzie zbliżonym do dachówki) z jednoczesnym przeznaczeniem tej powierzchni do przebywania ludzi.
Żądając dostosowania projektu budowlanego do zapisów o dachach stromych organ sugeruje, że wykonanie tarasu na istniejącym stropie budynku jest niemożliwe w ramach obowiązujących przepisów.
Plan miejscowy nie zakazuje wykonywania tarasów, tak jak nie zakazuje wykonywania balkonów. Elementy te (balkony, tarasy) towarzyszą zabudowie i z uwagi na swoją funkcję nie mogą spełniać wymagań stawianych dachom stromym.
Niezasadne zatem jest żądanie, aby taras czy balkon spełniał wymagania dotyczące dachów stromych, a istniejący budynek gospodarczy z tarasem nad kondygnacją przyziemia był przez to kwalifikowany jako budowla, a nie budynek.
Taras jest bowiem odrębnym od dachu elementem konstrukcji budynku przystosowanym do przebywania w nim ludzi. W związku z tym odmienne są rozwiązania budowlane dla tarasów nad pomieszczeniami mieszkalnymi oraz dla dachów, w szczególności na terasie nie możemy stosować warstw budowlanych stropodachu (który w istocie jest dachem płaskim z definicji), a na stropodachu nie stosuje się warstw tarasowych. Brak jest wobec tego podstaw do przyjmowania, że taras stanowi dach płaski, gdyż dach z założenia nie jest przeznaczony do przebywania na nim ludzi.
W uzasadnieniu decyzji odmownej organ przywołał również, że planowane roboty budowlane zaburzą funkcję istniejącego budynku garażowo-gospodarczego i że taras rekreacyjny jest funkcją niezgodną z zapisami planu miejscowego. Taka uwaga do przedłożonej dokumentacji nie została ujęta w postanowieniu organu z 29 lipca 2021 r., a inwestor dowiaduje się o tym z uzasadnienia decyzji, stąd nie miał wcześniejszej możliwości ustosunkowania się do tego zarzutu.
Budynek gospodarczy posiada schody umożliwiające dostęp do poddasza nieużytkowego zlokalizowanego nad kondygnacją przyziemia. Teren inwestycji znajduje się na terenie oznaczonym w planie jako teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, stąd przeznaczenie projektowanej przestrzeni jest zgodne z funkcją terenu oraz zapisami miejscowego planu. W projekcie wykorzystano istniejące schody budynku gospodarczego i istniejący strop nad pomieszczeniami garażowo-gospodarczymi, a projektowany taras nie zmienia przeznaczenia pomieszczeń budynku garażowo-gospodarczego ani jego funkcji.
Niezrozumiałe jest również, dlaczego organ w pismach urzędowych ogranicza teren inwestycji do działki ew. nr [...] skoro prace budowlane planowane są także w obrębie ścian wspólnych znajdujących się na terenie działek ew. nr [...] i [...], co wskazano zarówno we wniosku, jak i w projekcie budowlanym.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zauważyć bowiem należy, iż objęta wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę inwestycja, określona we wniosku jako "częściowa rozbiórka z przebudową budynku garażowo-gospodarczego zlokalizowanego na działce ew. nr [...] w T. przy ul. [...]" polegać miała na likwidacji znajdującego się w tym budynku poddasza nieużytkowego i pokrywającego go dachu skośnego i zastąpieniu tych elementów budynku zajmującym cały dach obiektu budowlanego tarasem.
Zaplanowane roboty budowlane doprowadzić zatem miały do zmiany parametrów użytkowych budynku poprzez wyposażenie go w zajmujący cały dach taras i co za tym idzie winny być kwalifikowane nie tylko jako częściowa rozbiórka tegoż budynku, ale przede wszystkim jako jego przebudowa w rozumieniu art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego.
Wobec faktu, iż przedmiotowy budynek garażowo-gospodarczy ma powierzchnię zabudowy wynosząca [...] m2, a nadto nie ma nie ma charakteru obiektu wolno stojącego jego przebudowa wymagała od inwestora uzyskania pozwolenia na budowę, albowiem zgodnie z ogólną zasadą wynikającą z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31, zaś sporna inwestycja nie może być zaliczona do żadnego z wyjątków od tej zasady enumeratywnie wymienionych w art. 29 Prawa budowlanego.
Dalej wskazać należy, iż art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego stanowi, że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
Dalej art. 35 ust. 3 tej samej ustawy stanowi, iż w razie stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie określonym w ust. 1 organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia.
Odnosząc się do zarzutów skargi zauważyć w tym miejscu należy, iż mimo wskazania w niej jako wzorców kontroli art. 35 Prawa budowlanego oraz art. 7, 77 i 80 K.p.a. skarżący nie zarzuca braku dokonania sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, czy też braku nałożenia obowiązku usunięcia wskazanych nieprawidłowości, jak też nie wskazuje jakie dowody nie zostały przez organ przeprowadzone, względnie pominięte, bądź ocenione w ich wzajemnym powiązaniu, lecz jedynie konsekwentnie (i analogicznie jak w toku postępowania administracyjnego), kwestionuje wyniki dokonanej przez organy administracji architektoniczno-budowlanej oceny zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Istotą występującego w sprawie sporu pomiędzy inwestorem, a organami administracji architektoniczno-budowlanej jest zatem wykładnia i zastosowanie postanowień obowiązującego na obszarze obejmującym między innymi teren inwestycji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta T. obejmującego obszar - Etap II plan pn. "O. ", przyjętym uchwałą nr XVII/135/12 Rady Miejskiej Turku z dnia 22 marca 2012 r. (dalej m.p.z.p.), w tym w szczególności jego § 6 ust. 2 pkt 11 (w decyzji organu odwoławczego wadliwie oznaczonego jako § 6 ust. 1 pkt 11 – której to jednostki redakcyjnej nie ma w planie) ustanawiającego między innymi dla ternu oznaczonego symbolem [...], na którym zlokalizowana jest działka inwestora, zasadę stosowania dachów dwuspadowych i wielospadowych o symetrycznym układzie połaci głównych i nachyleniu do - 40° oraz § 6 ust. 2 pkt 13 nakazującego stosowanie kolorystyki dachów w tonacji: czerwieni, brązu oraz szarości.
Rozstrzygając powyższy spór wskazać należy, z przytoczonych wyżej regulacji m.p.z.p., jak też z pominiętego przez organy § 6 ust. 1 pkt 12 m.p.z.p. nakazującego dla dachów spadzistych stosowanie pokrycia w formie: dachówki lub materiałów o wyglądzie zbliżonym do dachówki, wynika w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości, iż projektowana przez inwestora przebudowa istniejącego obiektu polegająca na likwidacji znajdującego się w tym budynku poddasza nieużytkowego i pokrywającego go dachu skośnego i zastąpieniu tych elementów budynku zajmującym cały dach obiektu budowlanego tarasem jest niezgodna z postanowieniami obowiązującego dla terenu inwestycji m.p.z.p.
W następstwie zamierzonej inwestycji powstałby bowiem budynek z dachem płaskim, którego cała powierzchnia byłaby zajmowana przez pokryty deskami taras oddzielony od nieruchomości sąsiednich ścianami oddzielenia pożarowego wykończonymi w kolorze białym lub jasnoszarym i wyposażony w drewniane lub drewnopodobne barierki oraz barierki murowane wykończone w kolorze białym lub jasnoszarym.
Nie budzi przy tym jakichkolwiek wątpliwości Sądu, że taras zajmujący cały dach obiektu stanowi element wykończenia tego dachu. Powierzchnia tarasu stanowi bowiem w jego obrysie dach budynku rozumiany jako część obiektu budowlanego osłaniająca go od góry. Powyższe oznacza, iż tego rodzaju budynek jak zaprojektowany po przebudowie - którego cały dach zajęty jest przez taras stanowić będzie budynek o dachu płaskim.
Przywołać w tym miejscu argumentację zawartą w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 lutego 2020 r., sygn. II OSK 113/19 (dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl), którą orzekający w niniejszej sprawie Sąd w pełni podziela i przyjmuje za własną, iż przy wykładni postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego należy uwzględniać cel wprowadzania tego rodzaju przepisów prawa miejscowego. Cel ten określają postanowienia aktu rangi ustawowej zawierającego delegację upoważniającą organy gminy do ustanawiania tego rodzaju przepisów lokalnych, to jest ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r. poz. 778 ze zm., dalej: "u.p.z.p."). Zgodnie z art. 14 ust. 1 tej ustawy sporządzenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ma na celu ustalenie przeznaczenia terenów oraz określenia sposobów ich zagospodarowania i zabudowy. Jednocześnie jako podstawę wszelkich działań planistycznych ustawa wskazuje ład przestrzenny i zrównoważony rozwój (art. 1 ust. 1 ustawy). Z powyższym koresponduje wyrażony w art. 1 ust. 2 u.p.z.p. nakaz uwzględniania w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ładu przestrzennego, w tym urbanistyki i architektury, walorów architektonicznych i krajobrazowych, ale także walorów ekonomicznych przestrzeni i prawa własności.
W świetle powyższego przepisy aktów prawa miejscowego jakimi są plany miejscowe należy wykładać w sposób, który gwarantował będzie zachowanie zasadniczej wartości chronionej jaką jest ład przestrzenny, ale jednocześnie uwzględniałby będzie walory architektoniczne i krajobrazowe, ale także prawo własności inwestora.
Kierując się powyższymi regułami wykładni uznać należy, iż nakaz stosowania dachów dwuspadowych i wielospadowych, z pokryciem w formie dachówki lub materiałów zbliżonych do dachówki i odpowiedniej kolorystyce dachów (§ 6 ust. 2 pkt 11, 12 i 13 m.p.z.p.), oznacza konieczność takiego projektowania obiektów by to dla obserwatora z zewnątrz widocznym i oczywistym było, iż obiekt ma dach o takiej właśnie geometrii.
Inaczej rzecz ujmując nowoprojektowany dach na objętym m.p.z.p. terenie, dla którego wprowadza on tego rodzaju wymogi musi zostać zaprojektowany w sposób gwarantujący zachowanie na tym obszarze ładu przestrzennego ustanawianego przez miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, a obejmującego między innymi konieczność stosowania dachów skośnych dwu lub wielospadowych o określonej fakturze i kolorystyce, to jest w sposób nie niweczący ogólnego wrażenia wizualnego, iż przedmiotowy budynek, jest obiektem o dachu spadzistym, krytym dachówką lub podobnym materiałem.
W realiach niniejszej sprawy powyższe oznacza, iż zaplanowana inwestycja w jej kształcie ujętym w przedłożonym i co należy podkreślić nie poprawionym mimo wezwania projekcie, naruszała postanowienia prawidłowo wykładanego § 6 ust. 2 pkt 11, 12 i 13 m.p.z.p. albowiem jej realizacja prowadziłaby do powstania budynku wyglądającego jak budynek z dachem płaskim oraz o kolorystyce i materiałach wykończenia pokrycia dachowego nieodpowiadającym wymogom określonym w obowiązującym na tym obszarze planistycznym akcie prawa miejscowego.
Co za tym idzie niedopuszczalnym było zatwierdzenie projektu budowlanego w przedłożonym przez inwestora kształcie, którego sprzeczności z obowiązującym m.p.z.p. w zakresie przyjętej geometrii dachu inwestor nie usunął mimo nałożenia na niego odpowiedniego obowiązku wprowadzenia w tym zakresie zmian w projekcie, uporczywie stojąc na – jak wykazano powyżej błędnym - stanowisku, iż zaprojektowane rozwiązanie dachu płaskiego pokrytego trasem jest zgodne z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Stąd też na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022, poz. 329 . ze zm.) orzeczono oddaleniu skargi.