II SA/Po 801/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2006-05-19
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanarozbiórkapozwolenie na budowęnadzór budowlanyinwestordzierżawaobiekty tymczasowekioski handlowewiata

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę obiektów budowlanych z powodu niewłaściwego ustalenia inwestora i braku dowodów na jego odpowiedzialność.

Sąd uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie ustawionej wiaty i kiosków handlowych. Choć faktycznie obiekty zostały postawione bez pozwolenia na budowę, a teren nie miał planu zagospodarowania, sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego nie wykazały w sposób wystarczający, że skarżący D. F. był inwestorem lub zarządcą tych obiektów. Brak jednoznacznych dowodów w aktach sprawy, w tym sprzeczne zeznania skarżącego i brak oświadczeń właścicieli nieruchomości, doprowadziły do uchylenia decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę D. F. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy nakaz rozbiórki samowolnie ustawionej wiaty stalowej i sześciu kiosków handlowych. Sąd administracyjny, mimo że uznał zasadność zarzutów dotyczących samowolnego postawienia obiektów budowlanych bez wymaganego pozwolenia na budowę (zarówno wiaty o powierzchni 28,20 m2, jak i kiosków handlowych ustawionych na okres dłuższy niż 120 dni), uchylił zaskarżoną decyzję. Kluczowym powodem uchylenia było stwierdzenie, że organy nadzoru budowlanego nie wykazały w sposób należyty, iż skarżący D. F. był inwestorem lub zarządcą tych obiektów, co jest warunkiem nałożenia obowiązku rozbiórki zgodnie z art. 52 Prawa budowlanego. W aktach sprawy brakowało dowodów potwierdzających status inwestora, a skarżący kwestionował swoje sprawstwo, wskazując, że dzierżawi teren od dwóch lat, a kioski stały tam od około 20 lat. Sąd uznał, że naruszenie przepisów postępowania (art. 7 i 77 § 1 kpa) oraz prawa materialnego (art. 52 Prawa budowlanego) miało wpływ na wynik sprawy, nakazując ponowne rozpatrzenie sprawy i ustalenie osób zobowiązanych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organy nadzoru budowlanego nie wykazały w sposób wystarczający, że skarżący D. F. jest inwestorem lub zarządcą obiektów budowlanych, co jest warunkiem nałożenia obowiązku rozbiórki.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził brak dowodów w aktach sprawy potwierdzających status inwestora skarżącego, mimo że skarżący kwestionował swoje sprawstwo i wskazywał na długoletnie istnienie obiektów oraz fakt dzierżawy terenu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

u.p.b. art. 52

Ustawa Prawo budowlane

Obowiązek rozbiórki obiektu budowlanego może zostać nałożony wyłącznie na właściciela lub inwestora lub zarządcę obiektu.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uwzględnienia skargi i uchylenia decyzji.

Pomocnicze

u.p.b. art. 3 § pkt 3

Ustawa Prawo budowlane

Definicja budowli.

u.p.b. art. 3 § pkt 5

Ustawa Prawo budowlane

Definicja tymczasowego obiektu budowlanego.

u.p.b. art. 29 § ust. 1 pkt 2

Ustawa Prawo budowlane

Zwolnienie z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dla wiat o powierzchni zabudowy do 10 m2.

k.c. art. 696

Kodeks cywilny

Obowiązki dzierżawcy.

k.c. art. 697

Kodeks cywilny

Obowiązki dzierżawcy.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania o wykonalności decyzji.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do działania wnikliwie i zgodnie z prawem.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nadzoru budowlanego nie wykazały w sposób wystarczający, że skarżący D. F. jest inwestorem lub zarządcą obiektów budowlanych, na które nałożono obowiązek rozbiórki.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skarżącego dotyczące sprzecznego z prawem przyjęcia, że zadaszenie jest wiatą, uzależnienia postawienia kiosków od zgody konserwatora zabytków, ograniczenia prawa własności nieruchomości.

Godne uwagi sformułowania

Organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły jednak wszystkich okoliczności istotnych do rozstrzygnięcia sprawy. Obowiązek rozbiórki obiektu budowlanego może zostać nałożony wyłącznie na właściciela lub inwestora lub zarządcę obiektu. Ustalenie to nie znajduje żadnego potwierdzenia w dotychczas zebranym materiale dowodowym.

Skład orzekający

Barbara Kamieńska

przewodniczący

Edyta Podrazik

sprawozdawca

Wiesława Batorowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ważność prawidłowego ustalenia kręgu podmiotów zobowiązanych do rozbiórki w postępowaniu administracyjnym oraz konieczność wyczerpującego zebrania materiału dowodowego w tym zakresie."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i proceduralnego, gdzie kluczowe było ustalenie inwestora. Wynik zależy od konkretnych dowodów w aktach sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest prawidłowe ustalenie stron postępowania i zebranie dowodów, nawet w pozornie prostych sprawach budowlanych. Pokazuje pułapki proceduralne.

Samowola budowlana ujdzie na sucho? Sąd uchyla nakaz rozbiórki z powodu błędów proceduralnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 801/05 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2006-05-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Kamieńska /przewodniczący/
Edyta Podrazik /sprawozdawca/
Wiesława Batorowicz
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik spr./ Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant Sekr. sąd. Joanna Wieczorkiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2006r. sprawy ze skargi D. F. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2005 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 755,-zł (siedemset pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ W.Batorowicz /-/ B.Kamieńska /-/ E.Podrazik
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...].05.2005 r., po rozpoznaniu odwołania D. F. , Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...].04.2005 r., nakazującą D. F. rozbiórkę (usunięcie) samowolnie ustawionej wiaty stalowej oraz 6 kiosków handlowych (szczęk metalowych) ustawionych na działce nr [...]. przy zbiegu ulic [...] i [...] w O..
W uzasadnieniu podano, iż na opisanej wyżej działce wybudowano wiatę składającą się z zadaszenia z płyt PCV opartego na słupach stalowych przykręconych do podłoża, o wymiarach 4,70 m x 6,0 m i powierzchni 28,20 m2. Z uwagi na powierzchnię zabudowy przedmiotowa wiata nie jest objęta zwolnieniem z art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane i wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Ustawione kioski handlowe (szczęki metalowe) jako obiekty kontenerowe są tymczasowymi obiektami budowlanymi (art. 3 pkt 5 ustawy Prawo budowlane). Na ich ustawienie na okres dłuższy niż 120 dni konieczne jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Inwestorem opisanych obiektów był dzierżawca terenu D. F.. Inwestor nie występował o pozwolenie na budowę ani nie dokonywał zgłoszenia zamiaru wykonania inwestycji. Legalizacja obiektów jest niemożliwa, bowiem - jak wynika z pisma Urzędu Miejskiego w O. z dnia [...]..04.2005 r. – teren, na którym się znajdują nie jest objęty żadnym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Ponadto teren podlega ochronie konserwatorskiej, a Wojewódzki Konserwator Zabytków postanowieniem z dnia [...]..11.2004 r. odmówił uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na ustawieniu przy ulicy [...].-[...]. tymczasowych kiosków handlowych.
Od powyższej decyzji skargę złożył D. F., domagając się jej uchylenia i zarzucając jej naruszenie przepisów ustawy Prawo budowlane, przepisów postępowania administracyjnego i art. 140 kodeksu cywilnego, polegające na sprzecznym z prawem przyjęciu, że zadaszenie jest wiatą, uzależnieniu postawienia 6 szczęk handlowych od zgody konserwatora zabytków, ograniczeniu prawa własności nieruchomości.
Skarżący podniósł, iż wiata jest tymczasowym zadaszeniem i nie jest związana trwale z gruntem. Przedmiotowa działka jest terenem prywatnym, którym do tej pory konserwator zabytków nie interesował, po drugiej stronie ulicy istnieją takie same kioski handlowe. Postępowanie powinno zostać zawieszone, bowiem skarżący wystąpił o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna, choć z odmiennych względów niż w niej podniesione.
W toku postępowania administracyjnego prawidłowo ustalono, iż na działce nr [...] przy zbiegu ulic [...] i [...] w O. wykonano konstrukcję stalową z blaszanym zadaszeniem, o powierzchni zabudowy 28,20 m2 oraz ustawiono 6 obiektów kontenerowych o funkcji handlowej – szczęk metalowych. Przedmiotowa konstrukcja stalowa z zadaszeniem jest trwale związana z gruntem poprzez połączenie metalowymi łącznikami i śrubami ze ścianą sąsiedniego budynku (dowód: zdjęcie na karcie 11 akt administracyjnych) i stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane. Organy nadzoru budowlanego prawidłowo zakwalifikowały ją jako wiatę. Z uwagi na powierzchnię zabudowy przekraczającą 10 m2 obiekt ten nie jest objęty zwolnieniem z art. 29 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy i jego wykonanie wymagało uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Prawidłowo także ustalono, że obiekty kontenerowe stanowią tymczasowe obiekty budowlane, których usytuowanie na okres dłuższy niż 120 dni także wymagało uzyskania pozwolenia na budowę. Bezspornym jest wykonanie wymienionych wyżej obiektów bez pozwolenia na budowę. Niewątpliwym jest również, że teren przedmiotowej działki nr [...] nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, co jest okolicznością wykluczającą możliwość legalizacji samowoli budowlanej.
W tych okolicznościach zarzuty skargi są całkowicie nietrafne.
W trakcie prowadzonego postępowania organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły jednak wszystkich okoliczności istotnych do rozstrzygnięcia sprawy.
W myśl art. 52 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane obowiązek rozbiórki obiektu budowlanego może zostać nałożony wyłącznie na właściciela lub inwestora lub zarządcę obiektu.
Organy nadzoru budowlanego w niniejszej sprawie przyjęły, że inwestorem opisanej budowy jest D. F.. Jednakże ustalenie to nie znajduje żadnego potwierdzenia w dotychczas zebranym materiale dowodowym. W protokole oględzin z dnia [...].04.2005 r. skarżącego określono jako dzierżawcę terenu. W dokumencie tym brak jakiegokolwiek oświadczenia skarżącego, czy biorących udział w oględzinach właścicieli nieruchomości A. i P. P. , kto wybudował przedmiotowe obiekty. Skarżący podał do protokołu oględzin, że dzierżawi teren od 2 lat, zaś szczęki handlowe "stały na tym placu od około 20 lat". Na rozprawie przed Sądem skarżący zaprzeczył, by to on ustawił na działce nr [...]. przedmiotowe obiekty kontenerowe. W istocie nie wiadomo na czym opierały się organy nadzoru budowlanego uznając skarżącego za inwestora.
Nie ustalono, kto jest właścicielem 6 obiektów kontenerowych, które jako nie związane trwale z gruntem nie są jego częścią składową.
Sama treść umowy dzierżawy (nazwanej umową najmu) z dnia [...]..06.2002 r., zawartej między skarżącym a właścicielami nieruchomości, nie daje podstaw do uznania, że skarżący jest zarządcą przedmiotowych obiektów budowlanych w rozumieniu przepisu art. 52 ustawy. Zasadniczo bowiem dzierżawca zobowiązany jest utrzymywać przedmiot dzierżawy w stanie nie pogorszonym, wykonywać dzierżawę zgodnie z zasadami prawidłowej gospodarki, bez zgody wydzierżawiającego nie może zmieniać przeznaczenia przedmiotu dzierżawy (art. 696, art. 697 kodeksu cywilnego).
Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa materialnego i przepisów postępowania, tj. art. 7 i 77 § 1 kpa oraz art. 52 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane, co miało wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego należało uchylić. Ponownie rozpoznając przedmiotową sprawę należy ustalić osoby zobowiązane z art. 52 ustawy Prawo budowlane i stosownie do poczynionych ustaleń wydać rozstrzygnięcie w oparciu o przepisy ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane.
Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 r.) należało uwzględnić skargę i uchylić zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 wymienionej ustawy. Rozstrzygnięcie w zakresie wykonalności zaskarżonej decyzji oparto o treść art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W.Batorowicz /-/ B.Kamieńska /-/ E.Podrazik
Brak podpisu sędziego spowodowany
jest jego nieobecnością
/-/ B.Kamieńska
MK

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI