II SA/Po 793/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę na decyzję odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie budynku mieszkalnego na żłobek, uznając, że planowana intensywność zabudowy przekracza dopuszczalne normy.
Skarżący domagał się ustalenia warunków zabudowy dla rozbudowy budynku mieszkalnego na żłobek. Organy administracji odmówiły, wskazując na brak kontynuacji funkcji i przekroczenie wskaźnika powierzchni zabudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając sprawę po raz kolejny, oddalił skargę, podkreślając, że planowana inwestycja ma zbyt wysoką intensywność zabudowy w stosunku do obszaru analizowanego, co uniemożliwia ustalenie warunków zabudowy na zasadzie odstępstwa od reguły.
Sprawa dotyczyła skargi S. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., utrzymującą w mocy decyzję odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynku mieszkalnego na budynek usługowy (żłobek) z częścią mieszkalną. Organy administracji odmówiły ustalenia warunków zabudowy, wskazując na brak kontynuacji funkcji oraz przekroczenie wskaźnika powierzchni zabudowy w stosunku do działki lub terenu. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów dotyczących ustalania wymagań dla nowej zabudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając sprawę, oddalił skargę. Sąd powołał się na wcześniejsze orzeczenie w tej samej sprawie (II SA/Po [...]), w którym uchylono poprzednie decyzje, wskazując na naruszenie przepisów proceduralnych. W obecnym postępowaniu Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały przepisy, a planowana inwestycja ma wskaźnik intensywności zabudowy (0,32) znacznie przekraczający średni (0,1) i maksymalny (0,21) wskaźnik występujący w obszarze analizowanym. Sąd podkreślił, że odstępstwo od zasady średniego wskaźnika jest dopuszczalne tylko w uzasadnionych przypadkach, a w tej sprawie nie można ustalić warunków zabudowy o tak wysokiej intensywności, która naruszałaby ład przestrzenny. Sąd zwrócił uwagę, że wcześniejsze uchylenie decyzji wynikało z naruszeń proceduralnych, a nie z merytorycznej dopuszczalności inwestycji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Nie, lokalizacja usług takich jak żłobek w obszarze faktycznej koncentracji zabudowy produkcyjnej może być sprzeczna z istniejącą funkcją, chyba że indywidualna ocena cech obszaru analizowanego nie zdradza cech uzasadniających ograniczenie praw.
Uzasadnienie
Sąd w poprzednim wyroku wskazał, że lokalizacja niewielkiego żłobka nie jawi się jako wprowadzenie funkcji sprzecznej z zabudową zastaną, a może ją uzupełniać. Jednakże w obecnej sprawie kluczowe jest przekroczenie wskaźnika powierzchni zabudowy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (5)
Główne
u.p.z.p. art. 61 § 1 pkt 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe, gdy co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji i intensywności.
Pomocnicze
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 5 § ust. 1 i 2
Wskaźnik wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki lub terenu wyznacza się na podstawie średniego wskaźnika dla obszaru analizowanego. Możliwe jest odstępstwo od tej zasady, jeżeli wynika to z analizy, ale wymaga to rzetelnego uzasadnienia i nie może prowadzić do ustalenia parametru znacznie przekraczającego maksymalne wartości występujące w obszarze.
P.p.s.a. art. 153
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego wiążą w sprawie organy i sądy.
K.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organów do działania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej i przekazywania informacji.
K.p.a. art. 79a
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek informowania strony o braku możliwości spełnienia wymagań.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Planowana inwestycja ma zbyt wysoką intensywność zabudowy w stosunku do obszaru analizowanego, co uniemożliwia ustalenie warunków zabudowy na zasadzie odstępstwa od reguły. Organ prawidłowo zastosował przepisy dotyczące ustalania wskaźnika powierzchni zabudowy.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. przez wadliwą wykładnię i przyjęcie, że wnioskodawca nie spełnił wszystkich przesłanek. Zarzut naruszenia § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury przez jego niezastosowanie. Zarzut, że organ podniósł, iż normą w obszarze analizowanym jest funkcjonowanie zabudowy o niskiej intensywności, nie podając przy tym jakim stopniem odznacza się inwestycja na działce nr [...].
Godne uwagi sformułowania
trudno wyobrazić sobie lokalizację usług, takich jak żłobek czy przedszkole, w obszarze faktycznej koncentracji zabudowy produkcyjnej (w ramach zabudowy zagrodowej) Przyszłe zamierzenia zmiany zagospodarowania sąsiedniej działki nie mogą mieć znaczenia prawnego przy rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy ustalenia warunków zabudowy. ustawodawca wprost nakazuje porównywanie przyszłej inwestycji do zabudowy istniejącej, a nie potencjalnej. organ ustalając warunki zabudowy nie może się odwoływać do zabudowy, która jest dopiero planowana, a więc nie jest zabudową istniejącą. Dopuszczenia takiej możliwości stanowiłoby uznanie za dopuszczalne kształtowanie nowego ładu urbanistycznego w drodze decyzji o warunkach zabudowy.
Skład orzekający
Jakub Zieliński
przewodniczący
Wiesława Batorowicz
członek
Arkadiusz Skomra
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ustalania warunków zabudowy, w szczególności w kontekście wskaźnika powierzchni zabudowy, kontynuacji funkcji oraz analizy urbanistycznej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i konieczności analizy zabudowy istniejącej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowych aspektów planowania przestrzennego i ustalania warunków zabudowy, co jest istotne dla wielu inwestorów i właścicieli nieruchomości. Pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie przepisów i prawidłowe przeprowadzenie analizy urbanistycznej.
“Żłobek w sąsiedztwie obory? Sąd wyjaśnia, dlaczego nie zawsze można budować "po swojemu".”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Po 793/24 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-02-26
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-11-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Arkadiusz Skomra /sprawozdawca/
Jakub Zieliński /przewodniczący/
Wiesława Batorowicz
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy terenu
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1130
art. 61 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Asesor WSA Arkadiusz Skomra (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Krzysztof Dzierzgowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2025 r. sprawy ze skargi S. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 6 września 2024 r., nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy oddala skargę.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 30 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Po [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 03 kwietnia 2023 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy Ż. z dnia 06 lutego 2023 r., nr [...]
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że organy rozpoznając sprawę obowiązane były do respektowania wytycznych zawartych w wyroku z dnia 29 marca 2022 r. sygn. akt. II SA/Po [...] Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.
Sąd wyjaśnił, że w niniejszej sprawie organ I instancji odwołując się do fragmentu uzasadnienia wskazanego powyżej wyroku ("trudno wyobrazić sobie lokalizację usług, takich jak żłobek czy przedszkole, w obszarze faktycznej koncentracji zabudowy produkcyjnej (w ramach zabudowy zagrodowej"), gdzie sprzeczności jednej i drugiej funkcji byłoby widać prima faci") wskazał, iż w odległości ok. 24 m od terenu inwestycji znajduje się działka nr [...], na której planowana jest realizacja dwóch budynków inwentarskich (obór) o łącznej obsadzie zwierząt do 161,15 DJP oraz szczelnego zbiornika zamkniętego na gnojowicę, w inwestor uzyskał już decyzję Wójta Gminy Ż. z dnia 5 maja 2020 r., znak: [...] o środowiskowych uwarunkowaniach oraz decyzję z dnia 14 stycznia 2021 r. o warunkach zabudowy.
Z powyższych względów organ uznał, iż planowana przez Skarżącego inwestycja pozostaje w kolizji z innym planowanym przedsięwzięciem.
Mając na względzie powyższe Sąd wskazał, że zarówno z przepisów u.p.z.p. jak i rozporządzenia w sposób jednoznaczny wynika, że nowa planowana zabudowa ma być zgodna z zabudową już istniejącą.
W odniesieniu do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd podzielił pogląd, że organ ocenia spełnienie wymogów nowej zabudowy według istniejącego stanu zabudowy i zagospodarowania terenu działki sąsiedniej według stanu faktycznego istniejącego w dniu wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. Przyszłe zamierzenia zmiany zagospodarowania sąsiedniej działki nie mogą mieć znaczenia prawnego przy rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy ustalenia warunków zabudowy.
Sąd podkreślił, że stosownie do art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe w przypadku gdy, między innymi, co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji.
Tym samym Sąd wskazał, że ustawodawca wprost nakazuje porównywanie przyszłej inwestycji do zabudowy istniejącej, a nie potencjalnej.
Mając na względzie powyższe Sąd wyjaśnił, że organ ustalając warunki zabudowy nie może się odwoływać do zabudowy, która jest dopiero planowana, a więc nie jest zabudową istniejącą. Sąd podkreślił, że z akt sprawy nie wynika aby inwestycja na działce [...] się rozpoczęła albo żeby chociaż inwestor dysponował ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. Fakt legitymowania się decyzją o warunkach zabudowy nie oznacza, iż inwestycja powstanie, a co najistotniejsze w jakim kształcie.
Ponadto Sąd odniósł się do wyroku II SA/Po [...], w którym Sąd zaznaczył, iż trudno wyobrazić sobie lokalizację usług, takich jak żłobek czy przedszkole, w obszarze faktycznej koncentracji zabudowy produkcyjnej (w ramach zabudowy zagrodowej) gdzie sprzeczności jednej i drugiej funkcji byłoby widać prima facie jednocześnie wyraźnie zastrzegł, szeroko wyjaśniając, że w niniejszej sprawie indywidualnie oceniane cechy zabudowy obszaru analizowanego nie zdradzają jednak cech uzasadniających ograniczenie praw S. B..
W powyższej przytoczonym wyroku Sąd wyraźnie wskazał, iż lokalizacja niewielkiego żłobka nie jawi się jako wprowadzenie funkcji sprzecznej z zabudową zastaną w obszarze analizowanym. Przeciwnie, można nawet przyjąć, że w określonych okolicznościach (takich jak występują w niniejszej sprawie) żłobek stanowi usługę, która uzupełnia i kontynuuje funkcję mieszkalną zabudowy zagrodowej i jej służy.
Mając na względzie stanowisko organu, iż planowana inwestycja nie kontynuuje funkcji zabudowy Sąd w uzasadnieniu wyroku II SA/Po [...] uznał je za nieprawidłowe. W ocenie Sądu organ ignorując stanowisko Sądu z wyroku II SA/Po [...] oraz odwołując się do nieistniejącej zabudowy nie tylko naruszył art. 153 P.p.s.a. ale również art. 61 ust. 1 u.p.z.p.
Jednocześnie Sąd uznał, że organ zasadnie uznał, iż nie ma możliwości ustalenia parametru wskaźnika powierzchni zabudowy na podstawie § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1065 z późn. zm.)
Pomimo powyższego Sąd wskazał, iż w sprawie zachodzą przesłanki do uchylenia decyzji organów obu instancji, gdyż organ z naruszeniem przepisów postępowania, w tym przede wszystkim art. 9 i 79a K.p.a., nie poinformował strony o braku możliwości ustalenia warunków zabudowy z uwagi na brak kontynuacji intensywności zabudowy.
Sąd podkreślił, że w sprawie organ wprawdzie w zawiadomieniu z 15 grudnia 2022 r. (odebrane przez stronę w dniu 2 stycznia 2023 r.) poinformował Skarżącego, że projektowana inwestycja nie spełnia łącznie warunków z art. 61 ust. 1 pkt 1-6 u.p.z.p., jednak precyzując jakie to warunki nie są spełnione wskazał wyłącznie na wymóg kontynuacji funkcji istniejącej zabudowy nie wskazując w żadnym zakresie na kwestię niezgodności planowanej intensywności zabudowy. Z tych też względów Skarżący ustosunkowując się do powyższego zawiadomienia jako swoje stanowisko przesłał kserokopię wyroku z dnia 29 marca 2022 r., wydanego w sprawie II SA/Po [...]. Sąd miał również na uwadze, iż w toku poprzednio prowadzonego postępowania Skarżący na skutek zawiadomienia organu ograniczył teren inwestycji do obszaru 50 m od drogi publicznej rezygnując z projektowanego placu zabaw. Powyższe oznacza, iż Skarżący, pouczony na mocy art. 79a § 1 K.p.a., podjął działania celem dostosowania przyszłego zamierzenia. Natomiast zdaniem Sądu w obecnym postępowaniu, powyższemu uchybiono.
Decyzją z dnia 20 maja 2024 r., nr [...] organ I instancji odmówił ponownie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynku mieszkalnego na budynek usługowy (żłobek) z częścią mieszkalną, na terenie położonym w obrębie geodezyjnym C. , gm. Ż., oznaczonym w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...], (obręb C.).
W uzasadnieniu organ wskazał, iż planowana inwestycja nie spełnia wszystkich wymogów przewidzianych obowiązującym porządkiem prawnym, w tym kontynuacji wskaźnika powierzchni zabudowy w stosunku do działki albo terenu.
Od powyższej decyzji odwołanie złożył S. B. zarzucając jej naruszenie art. 61 ust. 1 pkt. 1 u.p.z.p. przez jego wadliwą wykładnię i przyjęcie, że wnioskodawca nie spełnił wszystkich przesłanek skutkujących wydaniem decyzji ustalającej warunki zabudowy.
Wobec powyższego odwołujący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji w całości i ustalenie warunków zabudowy dla wnioskowanej inwestycji.
Decyzją z dnia 06 września 2024 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej również jako: "SKO", "Kolegium", "organ II instancji") utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję wskazując, że analiza przedmiotowej sprawy pozwala stwierdzić że organ I instancji zastosował się do wytycznych zawartych w wyroku WSA w Poznaniu z dnia 30 listopada 2023 r. oraz prawidłowo zastosował przepisy u.p.z.p. i rozporządzenia wykonawczego z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W ocenie Kolegium organ I instancji sporządził analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu i przeanalizował czy planowana inwestycja spełnia przesłanki z art. 61 ust. 1 pkt 1-6 u.p.z.p.
Ponadto SKO wskazało, że analiza mapy zasadniczej zawierającej granice obszaru analizowanego pozwala stwierdzić, że organ I instancji prawidłowo wyznaczył ten obszar. Na tak wyznaczonym obszarze dokonano analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu.
Kolegium podkreśliło również, że planowana inwestycja nie kontynuuje wskaźnika powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu. Zgodnie z treścią § 5 ust. 1 rozporządzenia, wskaźnik wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu wyznacza się na podstawie średniego wskaźnika tej wielkości dla obszaru analizowanego. Organ I instancji ustalił ten parametr dla wszystkich nieruchomości wchodzących w skład obszaru analizowanego. W przedmiotowej sprawie ustalono, że wskaźnik powierzchni zabudowy w obszarze analizowanym wynosi od 0,03 do 0,21, a średnia wynosi 0,1. W przypadku planowanej inwestycji intensywność zabudowy, po zrealizowaniu inwestycji, ma wynosić ok. 0,32, zatem będzie znacznie większa od średniej wartości. Organ I instancji wskazał, że przy zastosowaniu 20% tolerancji możliwe jest przyjęcie tego parametru w przedziale od 0,08 do 0,12, co znacznie odbiega od wnioskowanej wartości. W związku z tym organ I instancji przeanalizował możliwość zastosowania odstępstwa od zasady średniej wartości uregulowane w § 5 ust. 2 rozporządzenia, który dopuszcza wyznaczenie innej wartości niż średnia, jeżeli wynika to z analizy. Wyjaśnił, że w obszarze analizowanym nie występuje zabudowa o wskaźniku powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni terenu inwestycji tak wysokim jak planowana inwestycja. Maksymalna wartość to 0,21.
SKO wskazało, że w każdej sprawie i w każdym obszarze analizowanym występują działki o różnych wskaźnikach zabudowy – zarówno dużych, jak i małych. Ponadto Kolegium podkreśliło, że z tego właśnie względu ustawodawca zdecydował, że zasadą jest wyznaczenie tego wskaźnika w oparciu o średnią z całego obszaru, a nie np. w oparciu o wielkość powierzchni zabudowy istniejącą na działkach sąsiednich albo w oparciu o wskaźnik "przeważający w obszarze analizowanym". Jeżeli parametr ten ma być wyznaczony na zasadzie wyjątku do reguły, to uzasadnienie analizy architektoniczo-urbanistycznej w tym zakresie musi być rzetelne i przekonywające. Merytoryczne uzasadnienie odstępstwa od reguł nawiązywać powinno do zastanego porządku przestrzennego w okolicy planowanej zabudowy. Dalej Kolegium wskazało, że z analizy urbanistycznej wynika, że na 5 nieruchomości nie ma żadnej nieruchomości o wskaźniku powierzchni zabudowy na poziomie wartości jaką ma mieć planowana inwestycja, a maksymalna wielkość to 0,21, a zatem, zdaniem organu II instancji, nie można zastosować odstępstwa uregulowanego w § 5 ust. 2 rozporządzenia.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł S. B. zarzucając jej naruszenie § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przez jego niezastosowanie.
Wskazując na powyższe Skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu II instancji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżacy wskazał, iż organ podniósł, że normą w obszarze analizowanym jest funkcjonowanie zabudowy o niskiej intensywności nie podając przy tym jakim stopniem odznacza się inwestycja na działce nr [...].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, iż zarzuty Skarżącego są niezasadne i nie wpływają na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia. Kolegium zaznaczyło, iż w decyzji z dnia 06 września 2024 r. wyjaśniło swoje stanowisko. Zdaniem Kolegium Wójt Gminy Ż. odniósł się do wytycznych wyroku WSA w Poznaniu z dnia 30 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Po [...] i szczegółowo uzasadnił swoje stanowisko ze wskazaniem podstaw odmowy ustalenia warunków zabudowy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej również jako: "P.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji według wskazanych wyżej kryteriów wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności wskazać należy, iż niniejsza sprawa była już przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu.
Wobec powyższego podkreślić trzeba, że w myśl art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Przepis ten w sposób wyczerpujący wyznacza zakres związania oceną i wskazaniami sformułowanymi w prawomocnym wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego. "Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania", o których mowa w tym przepisie sformułowane zostają w uzasadnieniu orzeczenia, tak więc w tym zakresie uzasadnienie orzeczenia wykazuje moc wiążącą. Obowiązek zaś, o którym mowa w art. 153 P.p.s.a. może być wyłączony tylko w wypadku zmiany stanu prawnego lub istotnej zmiany okoliczności faktycznych, jak również po wzruszeniu wyroku zawierającego ocenę prawną, w przewidzianym do tego trybie. W doktrynie (v. Dauter B., Kabat A., Niezgódka-Medek M., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, publ: LEX/el. 2021) podkreśla się, że ocena prawna o charakterze wiążącym musi dotyczyć właściwego zastosowania konkretnego przepisu czy też prawidłowej jego wykładni w odniesieniu do ściśle określonego rozstrzygnięcia podjętego w konkretnej sprawie. Musi ponadto pozostawać w logicznym związku z treścią orzeczenia sądu administracyjnego, w którym została sformułowana. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku 15 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 2562/10 (ONSAiWSA 2013/1, poz. 8) stwierdził, że ocena prawna musi zostać w orzeczeniu wyrażona, co oznacza, że za przedmiot związania można uznać jedynie te elementy oceny odnoszącej się do przepisów prawa, które zostały zamieszczone w treści uzasadnienia orzeczenia. Muszą one mieć postać jednoznacznych twierdzeń, sformułowanych w sposób jasny, umożliwiający ustalenie treści związania bez potrzeby podejmowania skomplikowanych zabiegów interpretacyjnych. W powołanym wyroku podkreślono, że z zakresu związania wyłączyć należy oceny wyrażone w sposób niejednoznaczny, jak też oceny przybierające postać pośrednich wniosków, jakie można wywieść z podanych w uzasadnieniu orzeczenia rozważań.
Z powyższych względów wskazać należy, iż prawomocnym wyrokiem z dnia 30 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Po [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 3 kwietnia 2023 r., nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy Ż. z dnia 6 lutego 2023 r., nr [...]
W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny wyjaśnił, że stanowisko organu, iż planowana inwestycja nie kontynuuje funkcji zabudowy jest nieprawidłowe. W ocenie Sądu organ ignorując stanowisko Sądu z wyroku II SA/Po [...] oraz odwołując się do nieistniejącej zabudowy nie tylko naruszył art. 153 P.p.s.a. ale również art. 61 ust. 1 u.p.z.p.
Sąd zwrócił uwagę, iż w wyroku II SA/Po [...], podkreślono, że trudno wyobrazić sobie lokalizację usług, takich jak żłobek czy przedszkole, w obszarze faktycznej koncentracji zabudowy produkcyjnej (w ramach zabudowy zagrodowej) gdzie sprzeczności jednej i drugiej funkcji byłoby widać prima facie jednocześnie wyraźnie zastrzegł, szeroko wyjaśniając, że w niniejszej sprawie indywidualnie oceniane cechy zabudowy obszaru analizowanego nie zdradzają jednak cech uzasadniających ograniczenie praw S. B..
W powyższej przytoczonym wyroku II SA/Po [...] Sąd wyraźnie wskazał, iż lokalizacja niewielkiego żłobka nie jawi się jako wprowadzenie funkcji sprzecznej z zabudową zastaną w obszarze analizowanym. Przeciwnie, można nawet przyjąć, że w określonych okolicznościach (takich jak występują w niniejszej sprawie) żłobek stanowi usługę, która uzupełnia i kontynuuje funkcję mieszkalną zabudowy zagrodowej i jej służy.
Ponadto w wyroku z dnia 30 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Po [...], co ma istotne znaczenie z punktu widzenia oceny zapadłej w niniejszej sprawie decyzji, Sąd uznał, że organ zasadnie przyjęły, iż nie ma możliwości ustalenia parametru wskaźnika powierzchni zabudowy na podstawie § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1065 z późn. zm.).
Sąd podkreślił, że fakt, iż przepisy nie określają przesłanek dopuszczenia wyjątków, a jedynie wymagają, aby wynikało to z analizy, nie może oznaczać swobody i dowolności. Tak więc dopuszczalne jest odstąpienie od średniego wskaźnika wielkości dla obszaru analizowanego, ale w takiej sytuacji z samej analizy muszą wynikać szczegółowe powody i przesłanki dla odstąpienia od wartości średniej. Przesłanki te winny być precyzyjnie, szczegółowo, rzetelnie i przekonująco uzasadnione, albowiem tylko wtedy będzie możliwa ocena czy tak określone wskaźniki służą zachowaniu ładu przestrzennego. Autor analizy ma obowiązek wyjaśnić - w sposób zrozumiały i nadający się do weryfikacji przez organy administracji rozstrzygające sprawę oraz sąd administracyjny - dlaczego przyjął określony wskaźnik na zasadzie wyjątku od zasady oraz dlaczego w takiej, a nie innej wielkości. Odstępstwa, jako wyjątki od zasady, powinny być umotywowane, jeżeli bowiem normy prawne dopuszczają określone odstępstwa od sztywnych reguł, to każdorazowo wymagają uzasadnienia, które znajdzie odzwierciedlenie w zgromadzonym w toku postępowania wyjaśniającego materiale dowodowym (wyrok NSA z dnia 10 marca 2020 r., sygn. akt II OSK 1228/18 - CBOSA). W konsekwencji, analizujący winien wskazać na konkretne, dostrzeżone w wyniku przeprowadzonej analizy obszaru analizowanego, prawidłowości architektoniczne czy urbanistyczne, przemawiające po pierwsze - na rzecz uczynienia odstępstwa od wyliczonej średniej, a po drugie - na rzecz odstępstwa w takim a nie innym kierunku (tj. wielkości mniejszej od średniej albo wielkości większej od średniej) oraz na rzecz takiej a nie innej konkretnej ostatecznej wielkości wskaźnika.
Co istotne w uzasadnieniu jednoznacznie wskazano, że fakt dopuszczenia możliwości wyznaczenia innego wskaźnika zabudowy niż średni nie może na gruncie niniejszej sprawy, gdzie mamy do czynienia z zabudową zagrodową, a więc co do zasady z zabudową o małej intensyfikacji, prowadzić do ustalenia tego parametru na poziomie o 30 % wyższym nie od średniego ale od maksymalnego parametru występującego w obszarze analizowanym.
Sąd podkreślił, iż omawiane odstępstwo od ogólnych zasad ma umożliwić realizację inwestycji o większych czy też mniejszych parametrach niż średnie wartości. Natomiast co do zasady nie jest dopuszczalne odwołując się do § 5 ust. 2 rozporządzenia ustalanie parametru wskaźnika powierzchni zabudowy znacznie przekraczającego maksymalne parametry występujące w obszarze analizowanym. Dopuszczenia takiej możliwości stanowiłoby uznanie za dopuszczalne kształtowanie nowego ładu urbanistycznego w drodze decyzji o warunkach zabudowy.
Zaznaczyć również należy, że Sąd zauważył, iż wskaźnik powierzchni zabudowy działki [...] znajdującej się w sąsiedztwie działki Skarżącego jak i będącej najbardziej intensywnie zabudowaną wynosi 0,21. Natomiast planowana na części działki nr [...] inwestycja miałaby wynosić zgodnie z wnioskiem aż 0,32 przekraczając znacznie nie tylko średni wskaźnik ale również maksymalny występujący w obszarze analizowany.
Wobec powyższego wskazać należy, iż w omawianym wyroku z dnia 30 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Po [...] Sąd jednoznacznie przesądził, że nie jest dopuszczalne ustalenie warunków zabudowy o intensywności przewidzianej na części działki zgodnie z oczekiwaniami Skarżącego.
Podkreślenia natomiast wymaga, iż wyłączną przyczyną uchylenia decyzji obu instancji był fakt naruszenia przepisów postępowania, w tym przede wszystkim art. 9 i 79a K.p.a., poprzez brak poinformowania strony o braku możliwości ustalenia warunków zabudowy z uwagi na brak kontynuacji intensywności zabudowy.
Wykonując powyższe wytyczne Sądu organ pismem z dnia 8 marca 2024 r. poinformował Skarżącego, wskazując na wyrok z dnia 30 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Po [...], iż sprawie nie jest spełniony warunek intensywności wykorzystania terenu w obszarze analizowanym.
Pomimo doręczenia Skarżącemu powyższego wezwania w dniu 18 marca 2024 r. nie zmodyfikował on w żaden sposób wniosku, a wyłącznie wniósł o zbadanie intensywności zabudowy w oparciu o aktualne dane. Odnosząc się do powyższego wniosku organ, w ślad za analizą urbanistyczną, wskazał, że podstawowe informacje niezbędne do sporządzenia analizy odczytywane są z treści mapy zasadniczej jak również z bazy ewidencji gruntów i budynków. Ponadto słusznie organ zauważył, iż w terści pisma z dnia 28 marca 2024 r. Skarżacy nie wyjaśnił jakie rozbieżności występują. Równiez Sąd dokonując oceny sporządzonej analizy takich rozbieżności nie dostrzega. W szczególności zwrócić należy uwagę, iż przedłożone wydruki, a odnoszące się do działek [...], [...][...], [...], [...] w zestawieniu z mapą analizy nie wskazują na istnienie zabudowy uzasadniającej ustalenie parametru zabudowy o wiele większego niż maksymalny występujący w obszarze analizowany. Sąd dostrzega przy tym, iż na załączniku graficznym do decyzji nie uwidoczniono istniejącego nowego obiektu budowlanego na działce nr [...], a który widoczny jest na wydruku przełożonym przez Skarżącego. Jednakże w niniejszej sprwie naistotniejszy jest fakt, iż budynek ten zostal uwzglęniony w analizie urbanistyczne. Na części graficznej analizy wyraźnie na działce [...] uwidoczniono nowy budynek wraz z opisem “istniejący budynek mieszkalny". Natomiast sposób zagospodarowania działek nr [...], [...], [...] oraz [...] nie uległ zmianie. Celem wyjaśnienia wskazać należy, iż na mapach zasadniczych znajdujących się w aktach sprawy uwidoczniona jest zabudowa na działce [...] zgodna z aktualnym wyrdukiem ortofotomapy przedstawionym przez Skarżącego.
Z tych też względów nie można uznać, iz organ posugiwał sie nieaktalnymi danymi, a wręcz przeciwnie należy stwierdzić, że uwzględniając nowy budynek mieszkalny na działce [...] brał pod uwage zmieniające się zagospodarowanie w obszarze analizowanym.
Odnosząc sie zaś do zarzutu skargi nie podania intensywności zabudowy na działce [...] wskazać należy, iż z przeprowadzonej analizy urbanistycznej wynika, że na działce tej powierzchnia zabudowy wszystkich budynków wynosi 1630 m2. Jednakże nie może uiść uwadze, że sama działka ma powierzchnię 62.469 m2, do daje wskaźnik intensywności zabudowy 0,03. Podkreślić należy, iż w niniejszej sprawie organ zasadnie, co miał również na uwadze Sąd w wyroku z dnia 30 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Po [...] (“Natomiast planowana na części działki nr [...] inwestycja"), parametr powierzchni zabudowy odniósł do terenu wskazanego we wniosku, a nie całej powierzchni działki.
Należy pamiętać, iż wniosek o ustalenie warunków zabudowy powinien zawierać określenie granic terenu objętego wnioskiem, przedstawionych na kopii mapy zasadniczej. W przedmiotowej sprawie Skarżący wyraźnie zaznaczył teren inwestycji chcąc zagospodarować wyłącznie część działki, co w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego uznać należy za dopuszczalne (zob. yroku z NSA z 15 lutego 2022 r., sygn. akt II OSK 712/21).
Zatem skoro w niniejszej sprawie planowana przez Skarżącego intensywność zabudowy terenu objętego wnioskiem ma wynosić 0,32 co stanowi przekroczenie nie tylko średniego parametru ale przede wszystkim maksymalnego występującego w obszarze analizowanym, to organy zasadnie mając na uwadze stanowisko wyrażone w wyroku z dnia 30 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Po [...] uznały, iż nie ma możliwości ustalenia tego wskaźnika na zasadzie odstępstwa od ogólnych zasad. Co za tym idzie organy zasadnie uznały, iż nie jest spełniony warunek kontynuacji intensywności zabudowy w obszarze analizowanym.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI