II SA/Po 754/16

II SA/Po 754/16 - Postanowienie WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2016-10-31
Data wpływu
2016-09-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Tomasz Świstak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 718
art. 61 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 października 2016 r. wniosku M. H. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi M. H. na postanowienie Wojewody z dnia [...] sierpnia 2016 r. Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania; postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. T. Świstak
Uzasadnienie
M. H. reprezentowana przez pełnomocnika ad G. wniosła skargę na postanowienie Wojewody z dnia [...] 2016 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] 2016 r., znak: [...] w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia A. C. pozwolenia na dobudowę segmentu bliźniaczego do istniejącego budynku mieszkalnego wraz z projektem elewacji istniejącej części oraz wewnętrzną instalacją gazową na działce nr [...] przy ul. [...] w G..
W skardze pełnomocnik skarżącej zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu wniosku argumentował, że sprawa dotyczy pozwolenia na budowę i jeżeli nie dojdzie do wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia to może dojść do rozpoczęcia prac budowlanych i wywołania tym samym skutków, które będą nieodwracalne lub trudno odwracalne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718) – dalej: P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Stwierdzić należy, że przedmiotem wstrzymania mogą być wyłącznie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają tego wykonania, a tym samym takie, które wywołują skutki materialnoprawne (por. postanowienie NSA z dnia 5 maja 2005 r. I OZ 371/05 dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy przy tym rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub przymusowy zaistnienia takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2006, s. 186 oraz postanowienie NSA z dnia 31 stycznia 2006 r. II FZ 882/05, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie każdy zatem akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania te spośród aktów prawnych, które dla sprowadzenia stanu prawnego lub faktycznego w nim określonego nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych. Wykonalność dotyczy zatem aktów zobowiązujących, które ustalają dla ich adresatów nakazy lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone określone obowiązki oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (T. Woś [w:] T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 295 i n.).
Wniosek strony skarżącej odnosi się do postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji, a zatem dotyczy aktu ze swej istoty nienadającego się do wykonania (por. postanowienie NSA z dnia 19 maja 2016 r., I OSK 1110/16, postanowienie NSA z dnia 18 lutego 2016 r., II FSK 116/16, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Akt administracyjny, jakiego dotyczy rozpoznawany wniosek, nie określa powinnego, nakazanego lub zakazanego zachowania, a tym samym nie może stanowić podstawy do podejmowania przez organy administracji architektoniczno-budowlanej czynności zmierzających do doprowadzenia do stanu zgodnego z rozstrzygnięciem.
Jednocześnie zważyć należy, że argumentacja pełnomocnika skarżącej uzasadniająca przedmiotowy wniosek odnosi się nie do zaskarżonego postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, lecz do decyzji organu I instancji - Starosty [...] z dnia [...] 2016 r. o udzieleniu pozwolenia na budowę. Wskazuje on bowiem, że sprawa dotyczy pozwolenia na budowę i jeżeli nie dojdzie do wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia to może dojść do rozpoczęcia prac budowlanych i wywołania tym samym skutków nieodwracalnych lub trudno odwracalnych.
Wyjaśnić w tym miejscu trzeba, że w sytuacji, gdy przedmiotem zaskarżenia jest rozstrzygnięcie formalne, jakim jest postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, w granicach sprawy sądowoadministracyjnej nie mieści się kontrola merytoryczna decyzji organu I instancji. W takim postępowaniu przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. nie może co za tym idzie znaleźć zastosowania do wstrzymania wykonania decyzji pierwszoinstancyjnej. Tożsamość sprawy wyznaczają bowiem elementy wyznaczające tożsamość skonkretyzowanego w rozstrzygnięciu administracyjnym stosunku prawnego, a więc identyczność podmiotów, identyczność przedmiotu tego stosunku oraz identyczność obu jego podstaw – prawnej i faktycznej. Tak szerokie rozumienie sprawy (administracyjnej), o jakiej mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., nie umożliwia jednak wstrzymania wykonania rozstrzygnięcia wydanego przez organ I instancji w sytuacji, gdy brak było merytorycznej kontroli dokonanej przez organ odwoławczy, a postępowanie przed tym organem zakończone zostało rozstrzygnięciem o charakterze procesowym – stwierdzeniem uchybienia terminu do wniesienia odwołania (por. postanowienia NSA z dnia 3 lutego 2015 r., II OZ 63/15, z dnia 13 kwietnia 2016 r., I OZ 345/16z dnia 8 grudnia 2015 r., I OZ 1589/15 oraz z dnia 25 listopada 2014 r., II OSK 3093/14, dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W rezultacie stwierdzić należy, iż zagadnienie pozwolenia na budowę oraz kwestia stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zachowują tożsamości w zakresie podstawy prawnej rozstrzygnięcia.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, iż w zaskarżonym postanowieniu organ odwoławczy nie odnosił się do kwestii zasadności wydanego pozwolenia na budowę, ponieważ stwierdził, że wniesienie odwołania zostało dokonane z uchybieniem ustawowego terminu. Brak jest zatem tożsamości sprawy w jej znaczeniu materialnym, a tym samym należało uznać za chybioną argumentację pełnomocnika skarżącej.
W związku z tym wniosek złożony przez stronę skarżącą uznać należy za bezzasadny. Dlatego Sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
T. Świstak