II SA/Po 718/23

II SA/Po 718/23 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2024-04-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-11-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz
Arkadiusz Skomra /sprawozdawca/
Jakub Zieliński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargi
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 682
art. 3 pkt 20, art. 28 ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska - Tylewicz Asesor WSA Arkadiusz Skomra (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Krzysztof Dzierzgowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2024 r. sprawy ze skarg Prokuratora Rejonowego w W. oraz M. F. na decyzję Wojewody z dnia 13 września 2023 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargi.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 13 września 2023r., sygn. [...] Wojewoda, po rozpoznaniu odwołania M. F., P. D., D. K. i I. Ż. od decyzji Starosty [...] z 29 czerwca 2023r., znak: [...], umorzył postępowanie odwoławcze.
Decyzja Wojewody, jak wynika z jej uzasadnienia zapadła w następującym stanie faktycznym sprawy.
Dnia 22 maja 2023 r. X. sp. z o. o. reprezentowana przez P. M. wystąpiła z wnioskiem o pozwolenie na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej sieci Y. nr [...] na działce nr [...], [...] jedn. ewid. [...] w S. , gm. W..
Pismem z 10 maja 2023 r. M. F., P. D., D. K. i I. Ż. reprezentowani przez radcę prawnego J. T. złożyli wniosek o dopuszczenie ich do postępowania w charakterze stron.
W odpowiedzi na powyższe, organ I instancji pismem z 30 maja 2023 r. poinformował ww. osoby, że w niniejszym postępowaniu nie przysługuje im przymiot strony.
Pismem z 29 czerwca 2023 r. M. F., P. D., D. K. i I. Ż. złożyli ponowny wniosek o dopuszczenie ich do postępowania w charakterze stron wraz z wnioskiem o zawieszenie postępowania do czasu rozpoznania skargi na decyzję lokalizacyjną.
W odpowiedzi na powyższe, organ I instancji pismem z 3 lipca 2023 r. wskazał, że podtrzymuje swoje stanowisko wyrażone w piśmie z 30 maja 2023 r.
Starosta [...] decyzją z 29 czerwca 2023 r., znak: [...] zatwierdził projekt zagospodarowania działki lub terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielił X. sp. z o. o. pozwolenia na budowę ww. inwestycji.
Od ww. decyzji odwołanie złożyli: M. F., P. D., D. K. i I. Ż. zarzucając jej naruszenie art. 6, 8, 7, 77, 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.), dalej jako "k. p. a." poprzez brak uwzględnienia, że decyzja o pozwoleniu na budowę została poprzedzona decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego, dotkniętą wadą o której mowa w art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a., co powoduje konieczność wyeliminowania decyzji lokalizacyjnej z obrotu prawnego przez sąd; naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez brak zawieszenia postępowania do czasu rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z 20 marca 2023 r., znak: [...] utrzymującą w mocy decyzję lokalizacyjną; naruszenie art. 140, 144 ustawy Kodeks cywilny w związku z art. 6 ustawy Prawo ochrony środowiska, art. 38, 39, 74 ust. 3, 68 ust. 3 Konstytucji RP w związku z art. 6, 7, 8, 11, 77, 80 i 107 § 1 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji bez przebadania długotrwałego wpływu działania promieniowania 5G na życie i zdrowie właścicieli sąsiednich nieruchomości; naruszenie art. 6 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 140, 144 ustawy Kodeks Cywilny, w związku z art. 2, 21 i 64 Konstytucji RP poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę w sposób, który narusza konstytucyjne chronione prawo własności Skarżących.
Pismem z dnia 16 sierpnia 2023 r. Wojewoda wezwał M. F., P. D., D. K. i I. Ż. (w terminie 7 dni od daty otrzymania niniejszego pisma) do przesłania kserokopii odpisu z ksiąg wieczystych lub innych dokumentów potwierdzających tytuł prawny: M. F., P. D., D. K. i I. Ż. (własność lub użytkowanie wieczyste) do nieruchomości (z wyraźnym wskazaniem numeru księgi wieczystej oraz numeru ewidencyjnego działki) położonej w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji.
Pismem z 24 sierpnia 2023 r. Skarżący poprzez pełnomocnika udzielili odpowiedzi na ww. wezwanie wskazując, iż: M. F. jest właścicielem działek nr [...], [...], [...] i [...] w S., gm. W., D. K. jest właścicielem działki nr [...] w S., gm. W., I. Ż. jest właścicielem działki nr [...] w S., gm. W., a P. D. jest właścicielem działki nr [...] w S., gm, W..
Wydając decyzję o umorzeniu postępowania Wojewoda wskazał, iż ustalił, że M. F., P. D., D. K. i I. Ż. nie zostali uznani za stronę postępowania przez organ I instancji.
Organ zaznaczył, iż z jego ustaleń wynika, iż:
- M. F. jest właścicielem: działki nr [...] znajdującej się ok. 194 m od działki nr [...], na której zlokalizowana ma zostać ww. stacja bazowa; działki nr [...] znajdującej się ok. 195 m od działki nr [...], na której zlokalizowana ma zostać ww. stacja bazowa; działki nr [...] znajdującej się ok. 197 m od działki nr [...], na której zlokalizowana ma zostać ww. stacja bazowa; działki nr [...] znajdującej się ok. 138 m od działki nr [...], na której zlokalizowana ma zostać ww. stacja bazowa;
- D. K. jest właścicielem działki nr [...] znajdującej się ok. 148 m od działki nr [...], na której zlokalizowana ma zostać ww. stacja bazowa;
- I. Ż. jest właścicielem działki nr [...] znajdującej się ok. 240 m od działki nr [...], na której zlokalizowana ma zostać ww. stacja bazowa;
- P. D. jest właścicielem działki: nr [...] znajdującej się ok. 38 m od działki nr [...], na której zlokalizowana ma zostać ww. stacja bazowa (chodź zaznaczyć należy, iż nie potwierdził tej informacji żadnymi dokumentami, twierdząc, że odwołujący nie posiada wiedzy o nr księgi wieczystej dla działki nr [...]).
Po przytoczeniu treści przepisów prawa organ wskazał, iż w celu uznania właściciela nieruchomości sąsiedniej za stronę postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę należy ustalić, czy należąca do niego nieruchomość znajduje się na terenie wyznaczonym na podstawie konkretnych przepisów prawa materialnego w otoczeniu przedmiotowego obiektu budowlanego, przy czym przepisy te wprowadzają związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. Sama potencjalna, teoretyczna możliwość ograniczenia w sposobie zabudowy działki wskutek powstania w sąsiedztwie obiektu budowlanego, bez potrzeby konkretyzowania rodzaju danego ograniczenia i realności jego powstania w okolicznościach danej sprawy, nie wystarcza do zaliczenia tej działki w obręb oddziaływania obiektu. Zaznaczyć należy, że przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę nie przysługuje według kryterium geograficznego, z samej racji bycia właścicielem nieruchomości położonej w sąsiedztwie działki, na której ma być prowadzona inwestycja, lecz dla uzyskania statusu strony tego postępowania, konieczne i niezbędne jest wykazanie, że planowana inwestycja będzie oddziaływać na ową nieruchomość w sposób ograniczający jej zabudowę.
Organ podniósł, iż w niniejszej sprawie krąg stron postępowania został wyznaczony w oparciu o rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r., poz. 1225) - dalej "warunki techniczne", przepisy środowiskowe, w tym rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz. U. z 2019 r., poz. 2448) - dalej "rozporządzenie Ministra Zdrowia" i rozporządzenie Ministra Klimatu z dnia 17 lutego 2020 r. w sprawie sposobów sprawdzania dotrzymania dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz. U. z 2022 r., poz. 2630) - dalej "rozporządzenie Ministra Klimatu".
Organ wskazał również, iż w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajdzie nowelizacja przepisów dotyczących katalogu przedsięwzięć mogących potencjalnie lub zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, jakie określono w rozporządzeniu Rady Ministrów, dokonana na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U, z 2022 r., poz. 1071). Skutkiem nowelizacji było m.in. uchylenie z dniem 4 czerwca 2022 r. zapisów § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust, 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839 ze zm.), dotyczących instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych, z wyłączeniem radiolinii, emitujących pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz. Tym samym ww. inwestycje, do których należą stacje bazowe telefonii komórkowych, wyłączone zostały z katalogu przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Powyższe oznacza, że nie ma aktualnie potrzeby badania miejsc dostępnych dla ludności wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania anteny od środka elektrycznego.
Organ zaznaczył, iż na wskutek nowelizacji przepisów rozporządzenia Rady Ministrów, krąg stron zawęził się tylko do działek nr [...] i [...] w S., gm. W., na których ma zostać wybudowana przedmiotowa inwestycja. W związku z powyższym, organ I instancji prawidłowo stwierdził, że ww. odwołujący nie posiadają przymiotu strony w rozpatrywanej sprawie. Nałożenie na organy państwa, w tym organy administracji architektoniczno-budowlanej, obowiązku sprawdzania, czy odpowiednie poziomy pól elektromagnetycznych zostały zachowane, rodzi uprawnienia po stronie osób, które zamieszkują w miejscach, w których takie pola mogą bądź będą mogły występować. Badanie powyższych kwestii uzasadnia również § 314 warunków technicznych, zgodnie z którym budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi nie może być wzniesiony na obszarach stref, w których występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego, określonego w przepisach odrębnych dotyczących ochrony przed oddziaływaniem pól elektromagnetycznych. Zaznaczyć należy, że promieniowanie elektromagnetyczne nie ma charakteru opadu radioaktywnego, zatem na potrzeby niniejszego przedsięwzięcia istotne będzie ustalenie na jakich wysokościach dopuszczalne parametry analizowanego promieniowania będą występować. Pomiary poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku dla zakresów częstotliwości od 10 MHz do 300 GHz w otoczeniu instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych oraz radiolokacyjnych, w przyjętych pionach pomiarowych, wykonuje się w punktach pomiarowych położonych na wysokościach od 0,3 m do 2,0 m nad powierzchnią terenu albo nad innymi miejscami dostępnymi dla ludności. Powyższy zapis znajduje się w pkt. 11 załącznika rozporządzenia Ministra Klimatu. Ponadto tożsamą definicję miejsc dostępnych dla ludności zawiera rozporządzenie Ministra Zdrowia.
Organ podniósł, iż w niniejszej sprawie rozkład poziomy mocy gęstości promieniowania elektromagnetycznego zawarty został w projekcie zagospodarowania terenu (rys. nr [...]) oraz na rysunkach nr [...] i [...] (załącznik nr [...]) i uwzględnia on obecnie obowiązujące przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia. Analizując rozkład poziomy ponadnormatywnego promieniowania elektromagnetycznego przy uwzględnieniu wysokości zawieszenia anten oraz sposobu zagospodarowania terenu w otoczeniu stacji bazowej stwierdzono, że nie wystąpi ekspozycja ludności na ponadnormatywne pole elektromagnetyczne wytwarzane przez projektowane anteny.
Z części graficznej wynika, że ww. promieniowanie występować będzie w wolnej przestrzeni niedostępnej dla ludności na działce inwestycyjnej tj. na wysokości 48,46 m n.p.t. i w odległości 4,93 m od nadajników zamieszczonych na szczycie wieży stacji bazowej. Uwzględniając powyższe, stwierdzić należy, że przyjęte w przedmiotowej inwestycji parametry pracy anten nie spowodują ograniczeń w zabudowie działek sąsiednich, w tym zwłaszcza nieruchomości skarżących oraz nie będą wpływać na zdrowie i życie ludzi. Również z projektu zagospodarowania terenu wynika, że obszar oddziaływania projektowanej stacji bazowej telefonii komórkowej będzie zamykał się wyłącznie na działkach objętych wnioskiem o pozwolenie na budowę.
Podsumowując organ wyjaśnił, iż skoro w obszarze, gdzie występuje ponadnormatywne promieniowanie elektromagnetyczne nie ma nieruchomości skarżących, to uznać należy, że planowana inwestycja nie wpłynie na ograniczenie możliwości zabudowy ich nieruchomości, jak również nie ograniczy skarżącym dostępu do drogi publicznej oraz szeroko pojętych mediów. Inwestycja nie będzie powodować na działkach skarżących negatywnego oddziaływania ponad przeciętną miarę. W związku z powyższym, w aktualnym stanie prawnym, nie można uznać odwołujących za stronę postępowania. Innymi słowy brak jest normy publicznoprawnej, z której wynikałyby dla skarżących bezpośrednio określone prawa lub obowiązki w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę omawianej inwestycji. Posiadany przez skarżących interes faktyczny w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę przedmiotowego zamierzenia nie może być utożsamiany z interesem prawnym w rozumieniu art. 28 k.p.a. Podkreślić trzeba, iż nie każdy związek pomiędzy subiektywnymi uprawnieniami podmiotu, a sprawą administracyjną oznacza, iż podmiot ma w danej sprawie interes prawny. Zgodnie z obowiązującymi przepisami organ odwoławczy po otrzymaniu odwołania obowiązany jest zbadać jego dopuszczalność. Dopuszczalność odwołania jest wyznaczona przesłankami przedmiotowymi i przesłankami podmiotowymi. Przesłanki podmiotowe to złożenie odwołania przez legitymowany podmiot tj. stronę postępowania. W razie, gdy organ odwoławczy ustali, że podmiot wnoszący odwołanie nie ma interesu prawnego, zakończy postępowanie odwoławcze w formie decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego, która rozstrzyga tylko co do legitymacji wnoszącego odwołanie.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł M. F. zarzucając jej naruszenie:
1. art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2, art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w zw. z § 314 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zw. z art. 140,144 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (dalej: k.c.) w zw. z art. 6, art. 121 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (dalej: p.o.ś.), art. 38, art. 39, art. 74 ust. 3, 68 ust. 3 Konstytucji RP, w zw. z art. 2, art. 6 ust. 1 lit. a, art. 9 ust. 2 i 3 Konwencji o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska, sporządzonej w Aarhus 25 czerwca 1998 r. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na niezasadnym umorzeniu postępowania odwoławczego z powodu braku uznania odwołujących za strony postępowania, gdy tymczasem odwołujący byli stronami postępowania (ich interes prawny wymagał udziału w postępowaniu albowiem):
- pole elektromagnetyczne będzie występować (po realizacji przedmiotowej inwestycji) także na nieruchomości odwołujących i nieruchomości skarżącego, a nie tylko na działce objętej wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę, w związku z czym może powodować potencjalne ograniczenia w zabudowie nieruchomości (np. gdyby skarżący zamierzał na swoim terenie zrealizować inwestycję, na którą oddziaływałby maszt, będący przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie i doszłoby do przekroczenia dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego, nie mógłby on wówczas uzyskać pozwolenia na budowę),
- długotrwałe promieniowanie 5G może mieć wpływ na życie i zdrowie skarżącego, w związku z wszczepionym stymulatorem CRT-D, wspomagającym i monitorującym pracę serca (urządzanie to jest szczególnie wrażliwe na fale elektromagnetyczne, co może w konsekwencji prowadzić do zatrzymania akcji serca skarżącego), co narusza w sposób rażący zasadę przezorności oraz konstytucyjnie chronione prawo do ochrony zdrowia i życia,
- na ustalanie kręgu stron postępowania w niniejszej sprawie należy spojrzeć szerzej aniżeli tylko przez pryzmat literalnego brzmienia przepisów i samych ograniczeń w zabudowie terenu w otoczeniu obiektu budowlanego, ponieważ w sprawach, jak niniejsza (dotycząca inwestycji budzącej znaczący sprzeciw społeczny, wobec której ustawodawca zrezygnował z konieczności uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach) należy zapewnić szeroki dostęp społeczeństwa do postępowania, tak aby inwestycja została zrealizowana zgodnie z prawem oraz aby interesy osób trzecich mogły być poddane ochronie prawnej,
2. art. 140,144 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (dalej: k.c.) w zw. z art. 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (dalej: p.o.ś.), art. 38, art. 39, art. 74 ust. 3,68 ust. 3 Konstytucji RP w zw. z art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77, art. 80, art. 107 § k.p.a. poprzez brak zbadania przebadania długotrwałego wpływu działania promieniowania 5G na życie i zdrowie właścicieli sąsiednich nieruchomości, w tym zwłaszcza skarżącego M. F., któremu (w związku z przewlekłą niewydolnością serca) został wszczepiony stymulator CRT-D, wspomagający i monitorujący pracę serca (urządzanie to jest szczególnie wrażliwe na fale elektromagnetyczne, co może w konsekwencji prowadzić do zatrzymania akcji serca skarżącego), co narusza w sposób rażący zasadę przezorności oraz konstytucyjnie chronione prawo do ochrony zdrowia i życia,
3. art. 6 ust. 2 pkt 1 i 2 u.p.z.p. w zw. z art. 140,144 k.c. w zw. z art. 2, art, 21, art. 64 Konstytucji RP, poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę stacji telefonii komórkowej w sposób, który narusza konstytucyjnie chronione prawo własności skarżącego oraz odwołujących,
4. art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez brak zawieszenia postępowania do czasu prawomocnego rozpoznania postępowania przed sądami administracyjnymi dotyczącego o lokalizacji inwestycji celu publicznego (sprawa prowadzona pod sygn. II SA/Po [...]), pomimo że:
- prawomocne zakończenie postępowania przez sąd administracyjny stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. uzasadniające zawieszenie postępowania,
- brak zawieszenia postępowania lub wstrzymania wykonania decyzji może powodować powstanie niepowetowanej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków z uwagi na wysokie prawdopodobieństwo wyeliminowania decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego z obrotu prawnego.
Wskazując na powyższe Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji Starosty Powiatu W. w całości.
Skargę na powyższą decyzję wniósł również Prokurator Rejonowy w W. zarzucając jej naruszenie art. 28 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 682 z późn. zm.) w zw. z art. 3 pkt 20 tej ustawy, poprzez błędne przyjęcie, że M. F., P. D., D. K. i I. Ż. nie są stronami postępowania, podczas gdy prawidłowa ocena organu w kontekście regulacji dotyczących prowadzenia robót budowlanych oraz zasięgu ich oddziaływania powinna prowadzić do wniosku odwrotnego.
Wskazując na powyższe Prokurator wniósł o uchylenie w całości decyzji Wojewody.
Prokurator wskazał, że w postępowaniach dotyczących udzielenia pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej, należy zapewnić możliwie szeroki dostęp do postępowania, nie tylko w celu zapewnienia aby inwestycja była realizowania zgodnie z prawem, ale również, w celu ochrony prawnej interesów osób trzecich (por. Wyrok WSA w Poznaniu z 28 lipca 2023 r., II SA/Po 865/22).
Prokurator podniósł, iż prawa strony w przedmiotowej sprawie przysługują nie tylko właścicielowi działek na których stwierdzono, że wystąpi ponadnormatywne pole elektromagnetyczne, tj. działki inwestycyjnej nr [...], [...], ale również właścicielom działek, na które obiekt budowlany może potencjalnie oddziaływać. Brak ponadnormatywnego promieniowania nie przesądza bowiem o tym, że promieniowanie to nie występuje. W tym miejscu podkreślić należy, że "Wyznaczenie miejsc dostępnych dla ludności zgodnie z art. 124 p.o.ś. oznacza jedynie określenie obszarów, na których nie powinny być przekroczone dopuszczalne poziomy pól elektroenergetycznych w środowisku w związku z budową stacji bazowej telefonii komórkowej. Nie oznacza to jednak, że na pozostałym obszarze nie będzie miała miejsca w ogóle emisja fal elektromagnetycznych, co powinno być wystarczającą przesłanką do wyznaczenia obszaru oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 20 p.b." (wyrok NSA z dnia 15 grudnia 2017 r., sygn. akt II OSK 596/17).
Prokurator wyjaśnił, że działki skarżących znajdują się w różnych odległościach od planowanej inwestycji, a różnice w odległościach są znaczne (działka znajdująca się najbliżej inwestycji oddalona jest od niej o około 30 m a najdalsza o około 240 ). Pomimo tak znacznych różnic w położeniu działek skarżących, organ II instancji ustalając, czy danej osobie przysługują prawa strony, odniósł się do wszystkich skarżących łącznie, podczas gdy powinien dokonać zindywidualizowanej analizy interesu prawnego każdego z skarżących (uwzględniając m.in. położenie poszczególnych nieruchomości odnośnie planowanego ustawienia anten na maszcie).
W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
W pismach procesowych z dnia 12 grudnia 2023 r. uczestnik postępowania spółka X. Sp. z o.o. z/s w W. wniosła o oddalenie skarg wskazując, iż sformułowane w nich zarzuty nie zasługują na uwzględnienie, a zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2023 r. sygn. akt II SA/Po [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia skargi Prokuratora oraz M. F..
Pismem z dnia 8 stycznia 2023 r. Prokurator wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji Starosty [...] z dnia 29 czerwca 2023 r., nr [...].
W piśmie z dnia 23 stycznia 2024 r. uczestnik postępowania X. Sp. z o.o. wniosła o wydanie postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania decyzji.
Postanowieniem z dnia 1 lutego 2024 r., sygn. akt II SA/Po [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił wstrzymania wykonania decyzji Starosty [...] z dnia 29 czerwca 2023 r., nr [...].
Na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2024 r. pełnomocnik skarżącego jak i sam Skarżący podtrzymali skargę oraz wnioski w niej zawarte.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Przedmiotem skargi jest wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. decyzja Wojewody umarzająca postępowanie odwoławcze zainicjowane wniesieniem odwołania przez M. F., P. D., D. K. i I. Ż..
Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że organ umorzył postępowanie odwoławcze uznając, iż odwołanie od decyzji zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielającej X. Sp. z o.o. w W. pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej stacji sieci Y. nr [...] na działkach nr geod. [...] i [...], w obrębie S. - zostało wniesione przez podmiot, któremu nie przysługiwał status strony w rozumieniu art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2023 r., poz. 682).
Stosownie do wspomnianego przepisu, stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
Z kolei zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. W myśl art. 127 § 1 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Stosownie zaś do treści art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. organ odwoławczy wydaje decyzję, w której umarza postępowanie administracyjne. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że umorzenie postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. może mieć miejsce wyłącznie wtedy, gdy w toku prowadzonego postępowania odwoławczego organ II instancji stwierdzi, że zaszły okoliczności skutkujące bezprzedmiotowością tego postępowania w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a, to jest wówczas, gdy w postępowaniu tym nastąpił brak któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego skutkujący brakiem podstaw do merytorycznego załatwienia sprawy co do jej istoty (por. wyrok NSA z dnia 1 kwietnia 2022 r., sygn. akt I OSK 25/21, dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej jako: "CBOSA"). Bezprzedmiotowość postępowania może wynikać zarówno z braku istnienia przesłanki przedmiotowej, to jest braku materialno-prawnych podstaw do wydania decyzji administracyjnej, jak też braku istnienia przesłanki podmiotowej, to jest sytuacji braku strony mającej interes prawny w uzyskaniu rozstrzygnięcia, wynikającej między innymi z nieposiadaniem przez dany podmiot legitymacji procesowej do bycia stroną postępowania administracyjnego (por. R. Hauser. M. Wierzbowski (red.) Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2021, Wydanie 7, s. 904,908). W przypadku postępowania odwoławczego bezprzedmiotowość ze względów podmiotowych będzie zachodziła w sytuacji, gdy organ ustali w toku postępowania, że wnoszący odwołanie nie jest stroną postępowania (por. wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2022 r., sygn. akt II OSK 2394/21, CBOSA).
Z uwagi na powyższe, ocena zgodności z prawem objętego przedmiotową skargą rozstrzygnięcia wymaga uprzedniego ustalenia, czy Odwołującym przysługiwał, czy też ewentualnie mógł przysługiwać przymiot strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym budowy stacji bazowej telefonii komórkowej na działkach nr geod. [...] i [...].
W tym miejscu Sąd zaznacza, iż z uwagi na wniesiona przez Prokuratora skargę Sąd dokonał analizy interesu prawnego wszystkich osób wnoszących odwołania, a nie tylko M. F., który wniósł również skargę na decyzję Wojewody.
Wobec powyższego wyjaśnić należy, że przesłanki przyznania jednostce statusu strony wyznacza co do zasady art. 28 k.p.a., który stanowi, że stroną w sprawie jest każdy, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Jednakże, w sprawach o wydanie pozwolenia na budowę normą prawną wyznaczającą interes prawny jest art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r. poz. 682 z późn. zm.), powoływanej dalej jako: "Prawo budowlane" zgodnie z którym stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Pojęcie "obszaru oddziaływania obiektu" zostało zdefiniowane w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, zgodnie z którym jest to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. Powyżej powołany art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego stanowi lex specialis w stosunku do ogólnej zasady wynikającej z art. 28 k.p.a. i może mieć zastosowanie, wyłącznie w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę (por. wyroki NSA: z dnia 27 stycznia 2017 r., sygn. akt II OSK 1145/15; z dnia 5 grudnia 2017 r., sygn. akt II OSK 569/16, CBOSA). Zatem dopiero wprowadzenie na terenie wyznaczonym w otoczeniu obiektu budowlanego ograniczeń w zabudowie, nawet zgodnych z przepisami odrębnymi, oznacza przynależność tego terenu do obszaru oddziaływania obiektu.
Wyznaczenie obszaru oddziaływania inwestycji następuje w postępowaniu w przedmiocie pozwolenia na budowę, na potrzeby każdej konkretnej sprawy, biorąc pod uwagę funkcję, formę, konstrukcję projektowanego obiektu i inne jego cechy charakterystyczne oraz sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji budowlanej.
Jak przyjmuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę mogą być nie tylko osoby, których prawa mogą zostać jednoznacznie naruszone w wyniku realizacji inwestycji, ale też władający nieruchomościami, na zagospodarowanie których inwestycja ta może oddziaływać w takim stopniu, że właściwy organ ma obowiązek sprawdzić w postępowaniu wyjaśniającym, czy zostały spełnione wszystkie wymagania wynikające z przepisów prawa budowlanego i przepisów odrębnych. Nie chodzi jednak o jakiekolwiek oddziaływanie na nieruchomość sąsiednią, ale o takie oddziaływanie na nieruchomość, które będzie ograniczało jej zagospodarowanie wbrew obowiązującym przepisom. Niezbędne staje się wyraźne sprecyzowanie konkretnego przepisu prawa administracyjnego, wykluczającego bądź ograniczającego zagospodarowanie działki sąsiedniej w zakresie regulowanym prawem budowlanym ze względu na powstanie projektowanej zabudowy (por. wyroki NSA z dnia 10 marca 2021 r., sygn. akt II OSK 403/21, z dnia 16 maja 2019 r., sygn. akt II OSK 1655/17, z dnia 25 września 2018 r., sygn. akt II OSK 2352/16 oraz z dnia 14 grudnia 2022 r., sygn. akt II OSK 1054/20, CBOSA).
Nawet legitymowanie się prawem własności nieruchomości graniczącej z terenem inwestycji nie jest wystarczające do przyjęcia, że jej właściciel powinien być stroną postępowania w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę (zob. wyrok NSA z 4 lipca 2018 r. II OSK 1957/16, CBOSA). Podobnie nie jest wystarczające subiektywne odczucie określonego podmiotu do przyjęcia, że jego nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania danego przedsięwzięcia (zob. wyrok NSA z 21 listopada 2019 r. II OSK 3365/17, CBOSA).
W sprawie nie jest kwestionowane, że do przepisów odrębnych w rozumieniu powołanego art. 3 pkt 20 należą przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz.U. z 2019 r. poz. 2448) oraz przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1225).
Mając na uwadze powyższe należy podkreślić, że kryterium, które głównie powinno decydować o tym, czy określona nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania stacji bazowej telefonii komórkowej, jest jej położenie w strefie o gęstości pola elektromagnetycznego większej niż 10 W/m2 (dopuszczalne natężenie pola elektromagnetycznego – rozporządzenie Ministra Zdrowia), emitowanego przez nadajniki tejże stacji.
Zgodnie bowiem z art. 143 k.c. w granicach określonych przez społeczno-gospodarcze przeznaczenie gruntu własność gruntu rozciąga się na przestrzeń nad i pod jego powierzchnią. Z kolei § 314 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1065; w skrócie "rozporządzenie MI z 2002 r.") stanowi, że: "Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi nie może być wzniesiony na obszarach stref, w których występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego, określonego w przepisach odrębnych dotyczących ochrony przed oddziaływaniem pól elektromagnetycznych".
Oznacza to, że jeżeli inwestor projektuje budowę urządzeń powodujących emisję pól elektromagnetycznych o gęstości mocy większej niż 10 W/m2, a strefy tych pól wykraczać będą w granice działek sąsiednich (choćby w przestrzeń ponad nimi), to właściciele (użytkownicy wieczyści) tych działek doznają ograniczenia w zagospodarowaniu należącego do nich terenu, co jednocześnie powodować będzie, że należąca do nich nieruchomość pozostawać będzie w prawnie relewantnym obszarze oddziaływania ww. obiektu (por. wyroki NSA: z 30.04.2015 r., II OSK 2376/13; z 18.09.2015 r., II OSK 174/14 – dostępne w CBOSA).
Kluczowe w sprawie było więc ustalenie, czy działki Odwołujących znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji wyznaczonym przepisami ww. rozporządzeń.
Zasadnie Wojewoda stwierdził w oparciu o projekt budowlany, zawierający analizę występowania obszaru pół elektromagnetycznych o poziomach gęstości mocy większych lub równych wartościom określonym w ww. rozporządzeniu z 17 grudnia 2019 r., że maksymalny sumaryczny zasięg występowania pól elektromagnetycznych określony dla maksymalnych wielkości z jakimi stacja według inwestora może pracować wynosi 4,93 m i przebiega w taki sposób, że jego najmniejsza wysokość nad terenem na poszczególnych wynosi 48,46 m. n.p.t.
Zatem - co wprost wynika z projektu zagospodarowania terenu ( rysunek zasięgu obszarów pól elektromagnetycznych) - zasięg pól elektromagnetycznych znajduje się wyłącznie nad terenem działki ewidencyjnej nr [...], na której projektowana jest stacja Y. .
Warto w tym miejscu wskazać, iż w przedłożonym przez inwestora projekcie zagospodarowania terenu (pkt 7 informacja o obszarze oddziaływania obiektu) jednoznacznie wskazano, że obszar oddziaływania obiektu został wyznaczony na podstawie zasięgów przewidywanych obszarów pola elektromagnetycznego o poziomach wyższych niż dopuszczalne zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dn. 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku; Dz. U. z 2019 r., poz. 2448, §1 i §2. Przewidywany zasięg obszarów o gęstości mocy promieniowania większych od dopuszczalnych dla anten systemowych stacji [...] pokazano na rys. nr [...] (w płaszczyźnie poziomej). Prezentację graficzną w przekrojach pionowych obliczonych zasięgów występowania obszarów natężenia pola elektromagnetycznego o wartości wyższej/równej od dopuszczalnych pokazano w załączniku nr [...] i nr [...] do projektu. Zasięg pola elektromagnetycznego o wartości przekraczającej normy dopuszczalne wystąpią w wolnej przestrzeni na wysokości powyżej 48,46 m n.p.t. Do odległości 4,93 m od miejsca instalacji anten. W zasięgu ww. stref, a więc obszaru oddziaływania stacji, na której inwestycja będzie zrealizowana, znajduje się część działki [...].
W dokumencie tym zaznaczono jednocześnie, iż przyjęte w projekcie budowlanym rozwiązania projektowe gwarantują brak przekroczeń dopuszczalnej gęstości strumienia energii pola elektromagnetycznego w miejscach dostępnych dla ludzi, przez które, zgodnie z art.124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2021 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U.2020, poz. 129) rozumie się wszystkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego, ustalone według istniejącego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości. Ludność nie będzie miała fizycznego dostępu do obszaru, dla którego przekroczony jest dopuszczalny poziom elektromagnetycznego promieniowania niejonizującego. Dopuszcza się bez ograniczeń przebywanie ludzi na poziomie terenu oraz w okolicznych budynkach. Projektowana inwestycja w żaden sposób nie ogranicza gospodarowania na działkach sąsiednich.(str. 8 i 9 projektu zagospodarowania terenu).
Natomiast w projekcie budowlanym wyjaśniono, że przyjęte w projekcie budowlanym rozwiązania projektowe gwarantują brak przekroczeń dopuszczalnej gęstości strumienia energii pola elektromagnetycznego w miejscach dostępnych dla ludzi, za które zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Środowiska z dn. 17.12.2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz. U. z 2019 r., poz.2448) uznaje się przestrzenie do wysokości 2,0 m nad powierzchnią ziemi albo innymi powierzchniami, na których mogą przebywać ludzie. Ludność nie będzie miała fizycznego dostępu do obszaru, dla którego przekroczony jest dopuszczalny poziom elektromagnetycznego promieniowania niejonizującego. Dopuszcza się bez ograniczeń przebywanie ludzi na poziomie terenu oraz w okolicznych budynkach.
W projekcie zastosowane zostały rozwiązania minimalizujące oddziaływanie na środowisko w zakresie promieniowania elektromagnetycznego, projektowana infrastruktura radiokomunikacyjna wykonana będzie z najnowszych dostępnych technologii radiowych. Zastosowanie nowoczesnej technologii gwarantuje wysoką efektywność energetyczną i minimalne oddziaływanie na środowisko.
W projekcie zagospodarowania działki wskazano również, iż projektowana wieża stacji bazowej zlokalizowana zostanie w południowo-zachodniej części działki o nr ew. [...] w odległości 62,4 m od północnej granicy działki, 13,20 m wschodniej granicy działki i 6,90 m od południowej granicy działki oraz 7,10 m od zachodniej granicy działki.
Wokół planowanej lokalizacji wieży powierzchnia terenu zawiera się między 66,8 do 67,0 m n.p.m. Przedmiotowa działka nr [...] graniczy:
- od strony północnej z działką o nr ewid.: [...];
- od strony wschodniej z działkami o nr ewid.: [...], [...], [...], [...];
- od strony południowej z działką o nr ewid.: [...];
- od strony zachodniej z działkami o nr ewid.: [...], [...], [...], [...].
Wobec powyższego wskazać należy, iż z akt sprawy (wypis z ewidencji gruntów k. [...] akt administracyjnych) wynika, że właścicielami działki nr [...] są Z. i F. G.. Natomiast z akt sprawy, czego żaden z odwołujących nie kwestionował, nie wynika aby Odwołującym przysługiwało jakiekolwiek prawo do przedmiotowej nieruchomości czy też nieruchomości graniczących z działką [...].
W toku postępowania na wezwanie Wojewody Odwołujący celem wykazania interesu prawnego w piśmie z dnia 24 sierpnia 2023 r. (k. [...] akt organu odwoławczego) wskazali nieruchomości do których przysługuje im tytuł prawny tj.:
- M. F. wskazał księgi wieczyste nr [...], [...], [...];
- D. K. wskazał księgę wieczystą nr [...],
- I. Ż. wskazała na księgę wieczystą nr [...],
- P. T. nie podał numeru księgi wieczystej ale wskazał, iż interes wywodzi z tytułu prawnego do działki nr ewid.[...]
Na podstawie powyższego organ ustalił, i co znajduje potwierdzenie w treści poszczególnych ksiąg wieczystych dostępnych na stronie https://przegladarka-ekw.ms.gov.pl/), iż M. F. jest właścicielem: działki nr [...] (KW nr [...] [...], Informacja z rejestru gruntów rewers k. [...] akt administracyjnych) znajdującej się ok. 194 m od działki nr [...], działki nr [...] (KW nr [...]) znajdującej się ok. 195 m od działki nr [...] oraz działki nr [...] i [...] (KW nr [...]) znajdujących się odpowiednio ok. 197 m i ok. 138 m od działki nr [...].
Natomiast D. K. jest właścicielem działki nr [...], co znajduje potwierdzenie zarówno w treści księgi wieczystej KW nr [...] jak i w uproszczonym wypisie z rejestru gruntów (k. [...] akt administracyjnych) znajdującej się ok. 148 m od działki nr [...].
I. Ż. jest natomiast właścicielem działki nr [...] (KW nr [...], Informacja z rejestru gruntów rewers k. [...] akt administracyjnych) znajdującej się ok. 240 m od działki nr [...], na której zlokalizowana ma zostać ww. stacja bazowa.
Odnosząc się natomiast do własności działki nr [...] znajdującej się ok. 38 m od działki nr [...] wskazać należy, iż z uproszczonego wypisu z rejestru gruntów (k. [...] akt administracyjnych) wynika, że właścicielem tej działki jest K. D., a nie P. D.. Również w księdze wieczystej [...] jako właściciel widnieje wyłącznie K. D.. Abstrahując od powyższego wskazać należy, iż działka nr [...] znajdującej się ok. 38 m od działki nr [...] z którą nawet bezpośrednio nie sąsiaduje.
Słusznie zatem organ odwoławczy uznał, że realizacja przedmiotowej stacji bazowej nie wpłynie na możliwość zabudowy posiadanych przez Odwołujących nieruchomości.
W niniejszej sprawie rozkład poziomy mocy gęstości promieniowania elektromagnetycznego zawarty został w projekcie zagospodarowania terenu (rys. nr [...]) oraz na rysunkach nr [...] i [...] (załącznik nr [...]) i uwzględnia on obecnie obowiązujące przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia. Analizując rozkład poziomy ponadnormatywnego promieniowania elektromagnetycznego przy uwzględnieniu wysokości zawieszenia anten oraz sposobu zagospodarowania terenu w otoczeniu stacji bazowej stwierdzono, że nie wystąpi ekspozycja ludności na ponadnormatywne pole elektromagnetyczne wytwarzane przez projektowane anteny.
Odnosząc się do zarzutów skarg podnieść należy, iż wskazywane przez M. F. oddziaływanie inwestycji na środowisko (str. [...] uzasadnienia skargi) nie daje się zakwalifikować jako potwierdzające interes prawny Odwołujących.
W tym miejscu warto zauważyć, iż dla inwestycji, które mogą negatywnie oddziaływać na środowisko, w tym i na zdrowie mieszkańców, ustawodawca przewidział odrębne postępowanie przedmiocie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Zauważyć jednak należy, że obecnie obowiązujące przepisy nie przewidują konieczności przeprowadzenia opisanego powyżej postępowania, dla inwestycji polegających na realizacji stacji bazowych telefonii komórkowej. Ma to określone konsekwencje, gdyż przesądza, że na obecnym etapie procesu inwestycyjnego, rozstrzygnięciu podlega jedynie kwestia możliwości lokalizacji przedmiotowej inwestycji, świetle obowiązujących przepisów planistycznych. Tym samym, Skarżący nie mogą oczekiwać od organów, a tym bardziej od sądu administracyjnego, że w ramach prowadzonego postępowania, ocenie poddany zostanie ewentualny negatywny wpływ planowanej inwestycji na zdrowie Odwołujących, a w tym przede wszystkim M. F., który wielokrotnie podkreślał, iż ma wszczepiony stymulator CRT-D. Tego typu działanie nie miałoby bowiem oparcia w obowiązujących przepisach prawnych a tym samym wykraczałoby poza zakres postępowania podlegającego sądowej kontroli. Za nietrafne uznać należało tym samym zarzuty dotyczące spodziewanego wpływu planowanej inwestycji na zdrowie mieszkańców.
Skoro działki Odwołujących są znacznie oddalone od terenu inwestycji, to niewątpliwie nie znajdują się w obszarze oddziaływania tej inwestycji wyznaczonym w oparciu o wskazywane wyżej przepisy prawa.
Z przedstawionych okoliczności wynika, że obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji obejmuje wyłącznie działkę na której ma być realizowana i nie obejmuje tym samym działek Odwołujących, co też wyklucza przyznanie im statusu strony postępowania w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę spornej stacji bazowej telefonii komórkowej. Skoro więc Odwołujący nie mogli być stroną postępowania w prawie udzielenia pozwolenia na budowę, to tym bardziej wniesione przez nich odwołanie nie mogło zostać rozpoznane, a Wojewoda prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze.
W ocenie Sądu kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nie wykazała, by decyzja ta naruszała prawo i to w stopniu wymagającym usunięcia jej z obrotu prawnego. Analiza akt wykazuje, że ustalenia organu znajdują odzwierciedlenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, a przeprowadzona przez nie ocena jest prawidłowa i logiczna, w sprawie zaś nie występuje, przekroczenie granic swobodnej oceny materiału dowodowego. W tym kontekście należy zauważyć, że w sprawie zasadnicze znaczenie dla oceny charakteru inwestycji, jej kształtu i rozmiarów ma przedłożony projekt budowlany, który również podlegał ocenie organów jednakże ta ocena w przypadku tego środka dowodowego jest ograniczona. Wynika to z tego, że za rozwiązania zastosowane w projekcie odpowiada uprawniony projektant, który składając stosowne oświadczenia zaświadcza o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej. Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie ma uprawnień do modyfikowania lub podważania zastosowanych przez projektanta rozwiązań, o ile są one zgodne z przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Tym samym Wojewoda miał prawo oprzeć się na dokumentacji projektowej uwzględniając zakres oddziaływania planowanej inwestycji.
Na koniec wskazać należy, iż same tylko przepisy Kodeksu cywilnego "definiujące" prawo własności (art. 140 i art. 143 k.c.), czy wprowadzające ogólny zakaz zakłócania korzystania z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych (art. 144 k.c.), jak również same w sobie przywolane przez M. F. przepisy Konstytucji nie są wystarczające dla wyznaczenia prawnie relewantnego obszaru oddziaływania. Zastosowanie przepisu art. 144 k.c. – pomijając nawet utrzymującą się wciąż dyskusyjność dopuszczalności jego stosowania przy wyznaczaniu kręgu stron postępowania administracyjnego (por. w tej kwestii np. A. Ostrowska [w:] Prawo budowlane. Komentarz, pod red. A. Glinieckiego, Warszawa 2016, uw. 24 do art. 28, i tam przywołane dalsze wypowiedzi doktryny oraz orzecznictwo) – nie jest wprost uzależnione od odległości występującej pomiędzy nieruchomościami, w tym sensie, że immisje mogą dotykać nieruchomości nawet znacznie oddalonych od źródła oddziaływań (zob.: S. Rudnicki, Sąsiedztwo nieruchomości. Problematyka prawna, Kraków 1998, s. 23, A. Sylwestrzak [w:] M. Balwicka-Szczyrba, G. Karaszewski, A. Sylwestrzak, Sąsiedztwo nieruchomości, Komentarz, Warszawa 2014, uw. II.1. do art. 144 k.c.).
Jednakże zdaniem Sądu dla oceny legitymacji procesowej strony w postępowaniu administracyjnym istotne jest, aby owe uciążliwe immisje (ich poziom) były określone normami prawnymi, gdyż oddziaływanie musi być sprawdzalne. Takimi przepisami, na które prawidłowo powołał się organ są przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
W tej sytuacji należ podzielić stanowisko organu odwoławczego, że planowana inwestycja nie wpłynie na ograniczenie możliwości zabudowy nieruchomości Odwołujących, gdyż brak jest przepisów prawa, na podstawie których mogliby skutecznie ubiegać się o przyznanie im przymiotu strony w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej na działce [...].
Wobec powyższego za niezasadne należało uznać zarzuty art. 140,144 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (dalej: k.c.) w zw. z art. 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (dalej: p.o.ś.), art. 38, art. 39, art. 74 ust. 3,68 ust. 3 Konstytucji RP w zw. z art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77, art. 80, art. 107 § k.p.a.
Odnosząc się do powyższego zarzutu warto również wskazać, iż nie jest rolą ani organu ani Sądu dokonywanie analizy długotrwałego wpływu działania promieniowania 5G na życie i zdrowie właścicieli sąsiednich nieruchomości. W tym zakresie organ związany jest z przepisami prawa na podstawie których dokonuje analizy obszaru oddziaływania inwestycji, co w niniejszej sprawie uczyniono prawidłowo.
W tym miejscu odnosząc się do treści skargi Prokuratora wskazać należy, iż nie można uznać, że organ nie dokonał zindywidualizowanej analizy interesu prawnego każdego z Odwołujących. Organ prawidłowo określił obszar oddziaływania, a następnie na podstawie pozyskanych od Skarżących informacji ustalił, że żadna działka przez nich wskazania nie znajduje się w obszarze oddziaływania. Wymaganie natomiast od organu aby w odniesieniu do każdej nieruchomości, a nie zbiorczo, powtarzał swoje ustalenia odnośnie obszaru oddziaływania inwestycji nie znajduje uzasadnienia.
Wobec powyższego zasadnie Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze, a tym samym nie dopuścił się naruszenia art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2, art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego.
Za niezasadny uznać należy również zarzut naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez brak zawieszenia postępowania do czasu prawomocnego rozpoznania postępowania przed sądami administracyjnymi dotyczącego lokalizacji inwestycji celu publicznego (sprawa prowadzona pod sygn. II SA/Po [...]). Odnosząc się do powyższego wskazać należy, iż pod pojęciem "zagadnienia wstępnego" rozumie się kwestię materialnoprawną, zagadnienie prawne (prejudycjalne), którego uprzednie rozstrzygnięcie warunkuje wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie administracyjnej, a którego organ administracji nie może rozstrzygnąć w ramach własnych kompetencji. W przypisie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. chodzi o sytuację, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie, będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego. Innymi słowy organ administracji jest zobligowany do zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. tylko wtedy, gdy w sprawie wystąpi zagadnienie, którego brak rozstrzygnięcia wyklucza każde, zarówno pozytywne, jak i negatywne dla strony zakończenie postępowania administracyjnego, a więc zagadnienie bez uprzedniego rozstrzygnięcia którego nie jest w ogóle możliwe załatwienie istoty sprawy administracyjnej. Związek zagadnienia wstępnego z rozpoznaniem sprawy administracyjnej i wydaniem decyzji musi wyrażać się relacją, w której brak rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd jawi się jako bezwzględna przeszkoda do wydania decyzji w prowadzonej przez organ sprawie.
Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Decyzja Burmistrza W. z dnia 02 grudnia 2022 r. jest decyzją ostateczną, a więc wiążącą organ architektoniczno budowlany. Tym samym zaskarżenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 20 marca 2023 r., nr [...] (utrzymująca w mocy ww. decyzję Burmistrza) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie spowodowało, iż mamy do czynienia z zagadnieniem wstępnym. Do wniosku o pozwolenia na budowę inwestor obowiązany był dostarczyć decyzję o lokalizacji inwestycji celu publicznego, co też uczynił w niniejszej sprawie.
Na marginesie Sąd wskazuje, iż z urzędu wiadomym mu jest, że wyrokiem z dnia 14 września 2023 r. II SA/Po [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargi oddalił.