II SA/Po 605/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA uchylił decyzję SKO odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie warunków zabudowy, uznając, że skarżący mógł być stroną postępowania, mimo braku bezpośredniego sąsiedztwa działek.
Skarżący A.M. domagał się wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją o warunkach zabudowy dla inwestycji sąsiadującej z jego nieruchomością. Organy administracji odmówiły wznowienia, uznając skarżącego za stronę postępowania. WSA w Poznaniu uchylił decyzje organów, stwierdzając, że błędnie zinterpretowano pojęcie strony postępowania i że skarżący mógł mieć uzasadniony interes prawny do udziału w postępowaniu, nawet bez bezpośredniego sąsiedztwa działek.
Sprawa dotyczyła skargi A.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy odmawiającą wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku warsztatowego. Skarżący argumentował, że nie brał udziału w pierwotnym postępowaniu, mimo że inwestycja mogła wpłynąć na jego nieruchomość. Organy administracji uznały, że skarżący nie jest stroną postępowania, ponieważ jego działka nie graniczy bezpośrednio z działką inwestora. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał skargę za uzasadnioną. Sąd podkreślił, że definicja strony postępowania (art. 28 k.p.a.) nie wymaga bezpośredniego sąsiedztwa działek, a jedynie interesu prawnego lub obowiązku. WSA wskazał, że organy przedwcześnie odmówiły wznowienia postępowania, nie badając dokładnie, czy inwestycja może oddziaływać na nieruchomość skarżącego i czy dochowano terminu do złożenia wniosku o wznowienie. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, nakazując ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wskazanych przez sąd kwestii.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, właściciel nieruchomości sąsiedniej może być uznany za stronę postępowania, jeśli inwestycja może wpłynąć na jego interes prawny lub obowiązek, nawet jeśli jego działka nie styka się bezpośrednio z działką inwestora.
Uzasadnienie
Definicja strony postępowania (art. 28 k.p.a.) nie wymaga bezpośredniego sąsiedztwa działek. Kluczowy jest interes prawny lub obowiązek, który może być naruszony przez inwestycję. Brak bezpośredniego sąsiedztwa nie jest wystarczającą podstawą do odmówienia przymiotu strony.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (19)
Główne
u.p.z.p. art. 59 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
p.p.s.a. art. 145 § §1 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 4 § 2 pkt 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 149
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145 § §1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § §1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 127 § §2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § §1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.z.p. art. 59
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 60
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 61
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61 § §4
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 148 § §1 i 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 149 § §3
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.z.p. art. 86
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący, mimo braku bezpośredniego sąsiedztwa działek, może być stroną postępowania o ustalenie warunków zabudowy, jeśli inwestycja narusza jego interes prawny. Organy administracji nie zbadały prawidłowo przesłanek wznowienia postępowania, w tym terminu złożenia wniosku i potencjalnego wpływu inwestycji na nieruchomość skarżącego.
Odrzucone argumenty
Zarzuty dotyczące niezgodności inwestycji z poprzednio obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego nie mają znaczenia, gdyż plan ten utracił moc.
Godne uwagi sformułowania
Przez pojęcie "sąsiednia działka" rozumie się działkę, która choćby w jednym punkcie graniczy z wnioskowaną nieruchomością. Za stronę mogą być uznani tylko ci, dla których zamierzenie objęte decyzją o warunkach zabudowy może wpłynąć na możliwość zagospodarowania nieruchomości tych osób i to tylko w zakresie zapewnienia ładu przestrzennego. Każdy właściciel nieruchomości sąsiedniej ma przymiot strony i to w takim zakresie, w jakim inwestycja narusza jego uzasadnione prawem chronione interesy. Nie można odmówić wznowienia postępowania, jeżeli żądanie wznowienia zostało zgłoszone przez stronę w ustawowym terminie i jeżeli została wskazana ustawowa podstawa wznowienia. W żadnym wypadku okoliczność, że budynek mieszkalny skarżącego usytuowany jest przy ulicy [...], a planowana inwestycja położona będzie od ulicy [...] nie jest okolicznością wystarczającą dla odmówienia skarżącemu przymiotu strony w postępowaniu o warunkach zabudowy.
Skład orzekający
Andrzej Zieliński
przewodniczący
Elwira Brychcy
sprawozdawca
Jolanta Szaniecka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron postępowania o warunki zabudowy, zasady wznowienia postępowania administracyjnego, interpretacja pojęcia 'interesu prawnego' w kontekście nieruchomości sąsiednich."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z wznowieniem postępowania i ustalaniem stron, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie kręgu stron w postępowaniu administracyjnym i jak szeroko można interpretować pojęcie 'interesu prawnego' sąsiada, nawet bez bezpośredniego sąsiedztwa działek.
“Sąsiad bez sąsiadowania? WSA wyjaśnia, kto jest stroną w sprawie warunków zabudowy.”
Dane finansowe
WPS: 755 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Po 605/06 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2006-12-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-09-29 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Andrzej Zieliński /przewodniczący/ Elwira Brychcy /sprawozdawca/ Jolanta Szaniecka Symbol z opisem 6153 Warunki zabudowy terenu Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Zieliński Sędziowie Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia WSA Elwira Brychcy (spr.) Protokolant Dominik Aptacy po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi A.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia warunków zabudowy terenu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy z dnia [...]r. nr [...] II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 755 zł (siedemset pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ E. Brychcy /-/ A. Zieliński /-/ J. Szaniecka Uzasadnienie Decyzją z [...] Wójt Gminy na podstawie art. 59 ust 1 w zw. z art. 4 ust 2 pkt 2 ustawy z 27 marca 2003 o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz .U Nr 80 poz 717 z 2003r) ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku warsztatowego dla produkcji i montażu rolet i bram rolowanych na działce nr ewid. [...] arkusz 10 obręb S. w miejscowości S. przy ulicy [...]. Pismem z [...]r. w stosunku do tej decyzji okoliczni mieszkańcy w tym także A. i A.M. złożyli protest wobec planowanej inwestycji. Powyższe pismo zostało przekazane do wójta gminy celem rozpoznania zarzutów związanych z ewentualnym brakiem uczestnictwa potencjalnych stron w postępowaniu administracyjnym. W dniu [...]r. Wójt Gminy na podstawie art. 104 i 149 kodeksu postępowania administracyjnego odmówił wznowienia postępowania w sprawie ponownego ustalenia warunków zabudowy na działce nr ewid. [...] przy ulicy [...] w S. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że nieruchomość A. i A.M. nie sąsiaduje bezpośrednio z działką na której jest planowana inwestycja wobec czego nie są oni stroną postępowania bo jak napisano przez pojęcie "sąsiednia działka" rozumie się działkę, która choćby w jednym punkcie graniczy z wnioskowaną nieruchomością. Podano dalej, że nie ma zastosowania przepis art. 145 §1 pkt 4 kodeksu postępowania administracyjnego. Odwołanie od tej decyzji za pośrednictwem swojego pełnomocnika złożył A.M. domagając się uchylenia decyzji Wójta i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania z jednoczesnym wskazaniem konieczności udziału stron w tym odwołującego w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Odwołanie zarzuca także naruszenie przepisów art. 10§1 kpa poprzez nie zapewnienie stronom czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym, a także naruszenie ustaleń planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy zatwierdzonego uchwałą nr XXXI/85/92 Rady Gminy z dnia 18 grudnia 1992 polegające na planowaniu na terenie mieszkalno-usługowym budynku związanego z przemysłową produkcją rolet i bram rolowanych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r. na podstawie art. 127 §2, art. 138 §1 pkt 1 kpa oraz na podstawie art. 59, 60, 61 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U nr 80 poz.717 ) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu zaakceptowano pogląd zawarty w uzasadnieniu decyzji pierwszej instancji, że odwołujący nie jest stroną postępowania podając, że za stronę mogą być uznaniu tylko ci ,dla których zamierzenie objęte decyzją o warunkach zabudowy może wpłynąć na możliwość zagospodarowania nieruchomości tych osób i to tylko w zakresie zapewnienie ładu przestrzennego. Dalej podano, że działka A.M. wprawdzie położona jest przy ulicy [...] ale od tej strony znajdują się budynki służące działalności gospodarczej, natomiast budynek mieszkalny znajdujący się na tej samej działce nr [...] położony jest od strony ulicy [...]. Wskazano także, że w podobnej sprawie związanej z inwestycja dla firmy "A" Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w sprawie o Syg II SA/Po 1208/05 oddalił skargę. Dalszą część uzasadnienia poświęcono ustaleniom zapisów poprzednio obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Powyższa decyzja jest przedmiotem skargi złożonej do sądu przez A.M., który domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Ponowiono argument zarzucający nieprawidłowe przyjęcie, że skarżący nie jest stroną postępowania, a więc naruszenie art. 28 kpa, a także naruszenie przepisu 61 §4 kpa poprzez nie zawiadomienie stron o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Powtórzono także argumenty związane z naruszeniem ustaleń planu miejscowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło oddalenie skargi. Podtrzymało wcześniejszą swoją argumentację, że skarżącemu nie przysługuje przymiot strony oraz stwierdzono, że ustalenia planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą z dnia 18.12.1992 już nie obowiązują. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona choć nie wszystkie zarzuty w niej wskazane są słuszne. Na wstępie należy wyjaśnić, że niniejsze postępowanie związane jest z wnioskiem złożonym przez A.M. w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją ustalającą warunki zabudowy. Przesłanki tego postępowania regulowane są przez rozdział 12 kodeksu postępowania administracyjnego. Wznowienie postępowania jest instytucją procesowa stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną. Dlatego odwoływanie się przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze do wyroku tutejszego Sądu wydanego w sprawie o sygn II SA/PO 1208/05 , w którym odmówiono A.M. przymiotu strony jest nieuzasadnione ponieważ w cytowanej sprawie przedmiotem postępowania nie była sprawa związana ze wznowieniem postępowania. W niniejszej sprawie skarżący argumentuje, że nie zgadza się z decyzją o warunkach zabudowy i bez własnej winy nie brał udziału w tym postępowaniu. Wskazaną przez niego podstawą wznowienia jest więc przepis art. 145 §1 pkt 4 kpa. Stanowisko organu pierwszej instancji, że A.M. nie jest stroną postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy ponieważ jego działka w żadnym punkcie granicznym nie styka się z działką inwestora jest błędne. Zgodnie bowiem z art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Żaden przepis prawa nie wymaga aby za stronę postępowania o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu mogły być uznane tylko osoby, których nieruchomość styka się z nieruchomością na której planowana jest inwestycja. Przeciwnie każdy właściciel nieruchomości sąsiedniej ma przymiot strony i to w takim zakresie w jakim inwestycja narusza jego uzasadnione prawem chronione interesy. Rolą skarżącego będzie wykazać, że ma swój własny interes prawny do udziału w postępowaniu w charakterze strony w rozumieniu art. 28 kpa. Wykazanie tego interesu prawnego możliwe stanie się dopiero w przypadku wznowienia postępowania. Nie można odmówić wznowienia postępowania jeżeli żądanie wznowienia zostało zgłoszone przez stronę w ustawowym terminie i jeżeli została wskazana ustawowa podstawa wznowienia. Skarżący jako podstawę wznowienia wskazał przepis art. 145 §1 pkt 4 kpa. Organy administracji nie ustaliły czy skarżący dochował terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania określonego w art. 148 §1 i 2 kpa. Przedwcześnie przyjęły, że skarżący nie jest stroną postępowania. Brak bowiem jakichkolwiek ustaleń, które pozwoliłyby na ocenę czy planowana inwestycja budowy warsztatu dla produkcji i montażu rolet i bram rolowanych będzie oddziaływać na działkę skarżącego. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy i ustaleniu, że został dochowany termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania należy postanowieniem wznowić postępowania administracyjne aby w dalszej kolejności ustalić w jakiej odległości od działki, na której planowana jest inwestycja budowy warsztatu położona jest nieruchomość skarżącego. Należy także ustalić i rozważyć czy zamierzona produkcja może oddziaływać na działkę skarżącego. Jest bowiem oczywiste, że nie każda budowa, a następnie planowana działalność gospodarcza będzie rodziła uprawnienie uczestniczenia w postępowaniu właściciela sąsiedniej nieruchomości. O dopuszczalności udziału właściciela nieruchomości sąsiedniej zawsze decydują indywidualne kryteria konkretnej sprawy. Oznacza to, że przymiot strony i wystąpienie przesłanek art. 28 kpa właściciel sąsiedniej nieruchomości może wykazywać w konkretnej sprawie i w konkretnych okolicznościach sprawy. Vide: uzasadnienie uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4.12.1995 VI SA 20/95. W żadnym wypadku okoliczność, że budynek mieszkalny skarżącego usytuowany jest przy ulicy [...], a planowana inwestycja położona będzie od ulicy [...] nie jest okolicznością wystarczającą dla odmówienia skarżącemu przymiotu strony w postępowaniu o warunkach zabudowy. W sprawie istnieje szereg wątpliwości i trzeba najpierw ustalić sposób usytuowania działki nr [...] w stosunku do działki skarżącego numer [...] i w powiązaniu z rodzajem i wielkością planowanej inwestycji będzie można dopiero jednoznacznie odpowiedzieć czy skarżący może być stroną postępowania o ustalenie warunków. Jak wyjaśnił w wyroku z dnia 5.11.1999 II SA 1604/99 Naczelny Sąd Administracyjny jeżeli istnieją jakiekolwiek wątpliwości w zakresie istnienia podstaw wznowienia wskazane przez stronę i zachodzi potrzeba zbadania sprawy w tym zakresie niezbędne jest wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania. Przesłanką odmowy wznowienia postępowania (art. 149 §3 kpa) nie może być negatywny wynik ustaleń co do przyczyn wznowienia. Powyższe uchybienia sprawiają, że zarówno decyzja organu pierwszej jak i drugiej instancji jest nieprawidłowa i zachodzi konieczność ponowienia postępowania administracyjnego we wskazanym powyżej kierunku. Już tylko dla porządku sąd wskazuje, że zarzuty skarżącego, że planowana inwestycja niezgodna jest z poprzednio obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego nie ma w niniejszej sprawie żadnego znaczenia. Zgodnie bowiem z art. 86 ustawy z 27.3.2003 o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym plany uchwalone przed 1995 r. utraciły moc z dniem 1.01.2004 r. W tej sytuacji brak podstawy prawnej do powoływania się na nieobowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Reasumując zaskarżona decyzja z uwagi na naruszenie przepisów postępowania w szczególności art. 149 §1, 2 i 3 kodeksu postępowania administracyjnego podlega uchyleniu o czym sąd orzekł na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002r prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz U nr 153 poz 1270). Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie II i III wyroku uzasadnia przepis art. 200 i 152 cytowanej ustawy. /-/ E. Brychcy /-/ A. Zieliński /-/ J. Szaniecka
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI