II SA/Po 599/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2022-03-09
NSAbudowlaneŚredniawsa
pozwolenie na budowęwznowienie postępowaniaprzywrócenie terminuKodeks postępowania administracyjnegostan epidemiiCOVID-19terminy administracyjne WSA Poznań

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę M. K. na postanowienie Wojewody odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, uznając, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu.

Sprawa dotyczyła skargi M. K. na postanowienie Wojewody, które utrzymało w mocy odmowę przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Skarżący dowiedział się o decyzji w marcu 2020 r., a wniosek o wznowienie złożył w styczniu 2021 r. Sądy administracyjne uznały, że mimo stanu epidemii, skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu miesięcznego terminu do złożenia wniosku. W konsekwencji, skarga została oddalona.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał sprawę ze skargi M. K. na postanowienie Wojewody, które utrzymało w mocy postanowienie Starosty odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Skarżący dowiedział się o decyzji o pozwoleniu na budowę w dniu [...] marca 2020 r., jednak wniosek o wznowienie postępowania złożył dopiero w dniu [...] stycznia 2021 r. Organy administracji uznały, że skarżący uchybił miesięcznemu terminowi do złożenia wniosku i nie uprawdopodobnił braku swojej winy w tym uchybieniu, nawet biorąc pod uwagę okres stanu epidemii i zawieszenia terminów. Skarżący argumentował, że stan epidemii stanowił przeszkodę nie do przezwyciężenia. Sąd administracyjny, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, podzielił stanowisko organów. Stwierdził, że skarżący nie wykazał, iż zagrożenie epidemiologiczne istotnie wpłynęło na jego niemożność złożenia wniosku w terminie, a jego argumenty dotyczące obawy o zdrowie i unikania kontaktów przez ponad sześć miesięcy nie stanowiły wystarczającego uprawdopodobnienia braku winy. W związku z tym, sąd uznał odmowę przywrócenia terminu za prawidłową i oddalił skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że mimo stanu epidemii, skarżący nie wykazał, aby zagrożenie to uniemożliwiło mu złożenie wniosku w terminie. Argumenty o obawie o zdrowie i unikaniu kontaktów przez ponad sześć miesięcy nie stanowiły wystarczającego uprawdopodobnienia braku winy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (21)

Główne

k.p.a. art. 58 § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin.

ustawa COVID-19 art. 15zzzzzn2 § 1 i 2

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

W przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

Pomocnicze

k.p.a. art. 59 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

O przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia.

k.p.a. art. 148 § 1 i 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Określa termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 119 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

p.u.s.a. art. 1 § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych do kontroli działalności administracji publicznej.

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.a. art. 10 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi uzasadnienia decyzji.

k.p.a. art. 9

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada informowania stron.

k.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekonywania.

k.p.a. art. 138 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Rozstrzygnięcia organu odwoławczego.

k.p.a. art. 144

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Stosowanie przepisów o odwołaniu do zażaleń.

k.p.a. art. 149 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zakres badania przy wznowieniu postępowania.

ustawa COVID-19 art. 51 § 1

Ustawa z dnia 02 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Nie dotyczy bezpośrednio, ale kontekst prawny.

Prawo budowlane art. 51 § 1

Ustawa z dnia 07 lipca 2017 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw

Decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd podzielił argumentację organów, że skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącego dotyczące zagrożenia epidemicznego jako przyczyny uchybienia terminu zostały uznane za niewystarczające do uprawdopodobnienia braku winy. Argumenty dotyczące naruszenia przepisów K.p.a. (art. 7, 77, 80, 8, 107, 10, 9, 11, 138, 144, 149) przez organy zostały uznane za bezzasadne.

Godne uwagi sformułowania

przyjąć należało, że wniosek o wznowienie postępowania stanowił wniosek spóźniony, złożony z przekroczeniem terminu ciężar wykazania, że istotnie zaistniała taka przeszkoda faktyczna, która wykluczyła możność terminowego dokonania czynności procesowej spoczywa na stronie, przy czym wystarczającym środkiem jest tutaj uprawdopodobnienie nie wykazał, aby zagrożenie powyższe istotnie i rzeczywiści wpłynęło na uchybienie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania

Skład orzekający

Jan Szuma

sędzia

Paweł Daniel

sprawozdawca

Wiesława Batorowicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o przywracaniu terminów w kontekście stanu epidemii oraz wymogów uprawdopodobnienia braku winy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wznowienie postępowania i jego związku z pozwoleniem na budowę, ale zasady dotyczące przywracania terminów są ogólne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne problemy związane z przestrzeganiem terminów administracyjnych w czasie pandemii i wymaga od obywateli wykazania się szczególną starannością, nawet w trudnych okolicznościach.

Pandemia nie usprawiedliwia bezczynności: Sąd wyjaśnia, kiedy można prosić o przywrócenie terminu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 599/21 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2022-03-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-07-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Jan Szuma
Paweł Daniel /sprawozdawca/
Wiesława Batorowicz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II OSK 1349/22 - Wyrok NSA z 2023-10-26
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 735
art. 58 par. 1 i 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Jan Szuma Asesor WSA Paweł Daniel (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 marca 2022 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Wojewody z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu oddala skargę
Uzasadnienie
Wojewoda postanowieniem z dnia [...] lipca 2021 r., nr [...], utrzymał w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] maja 2021 r., znak: [...], odmawiające przywrócenia, na wniosek pana M. K., terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] (znak: [...]) zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą panu Ł. M. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wolnostojącego - adaptacja projektu typowego P/N "Dom Z41L" oraz budowę zbiornika bezodpływowego na działce położonej w P. o nr ewidencyjnym gruntów [...].
Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie wskazano, że M. K. złożył w dniu [...] stycznia 2021 r. wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją o pozwoleniu na budowę. Starosta K., po rozpoznaniu powyższego wniosku wraz z uzupełnieniami z dnia [...] i [...] stycznia 2021 r. poinformował wnioskodawcę o uchybieniu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania oraz wyznaczył termin 30 dni, od dnia otrzymania pisma, na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. W odpowiedzi na to zawiadomienie pan M. K. złożył w dniu [...] lutego 2021 r. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Pismem z dnia [...] lutego 2021 r. wezwano wnioskodawcę do złożenia wyjaśnień: czy przedmiotowe pismo z dnia [...] lutego 2021 r. jest wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, czy też jest odrębnym wnioskiem złożonym w sprawie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Dnia [...] lutego 2021 r. M. K. przedłożył oświadczenie, że jego pismo, które wpłynęło dnia [...] lutego 2021 r., stanowi wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. W uzasadnieniu wniosku M. K. nawiązał do decyzji o pozwoleniu na budowę oraz wskazał, że nie miał możliwości zachowania terminu z powodów od siebie niezależnych, w związku z czym uznał, że niezachowanie terminu do wniesienia odwołania nie było przez niego zawinione. Ponadto wskazał, że nie był powiadomiony o rozpoczęciu robót budowlanych i dopiero po stwierdzeniu, że roboty są w toku wystąpił do organu o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę. Informacja o wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę oraz jej skan były przekazane w dniu [...] marca 2020 r. Ponadto M. K. wyjaśnił, że złożył pismo do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie sprawdzenia prawidłowości realizacji inwestycji.
Mając powyższe na względzie Starosta uznał, że M. K. dowiedział się o decyzji o pozwoleniu na budowę dnia [...] marca 2020 r., zatem miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania minął dnia [...] kwietnia 2020 r. Organ I instancji stwierdził, iż nieuznanie M. K. za stronę postępowania w sprawie decyzji o pozwoleniu na budowę nie jest przedmiotem badania na tym etapie postępowania toczącego się z wniosku w sprawie wznowienia postępowania, gdyż obecnie konieczne jest ustalenie, czy wniosek wniesiono z uchybieniem terminu do jego złożenia bez winy strony. Starosta wskazał, iż biorąc pod uwagę wyjaśnienia M. K. należy stwierdzić, że nie uprawdopodobnił braku swojej winy w niedotrzymaniu miesięcznego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania po otrzymaniu informacji o wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę. Za takie w szczególności nie mogą zostać uznane wniosek z dnia [...] lutego 2021 r. oraz oświadczenie z dnia [...] lutego 2021 r. Oba pisma nie wskazują bowiem takich okoliczności, które spełniałyby wymogi uprawdopodobnienia braku możliwości złożenia wniosku w terminie oraz wskazania okoliczności, które uniemożliwiły zachowanie tego terminu. Organ stwierdził, iż na tym etapie nie może odnosić się do niezłożenia przez M. K. odwołania od samej decyzji o pozwoleniu na budowę, ponieważ nie był on stroną tego postępowania.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł M. K., podnosząc, że organ pominął fakt, że w czasie po [...] marca 2020 r. na terytorium Polski wprowadzono stan zagrożenia epidemią, a następnie stan epidemii, ustawami zawieszono bieg terminów urzędowych, a także zarządzono kwarantannę narodową. Następnych działań skarżący nie podejmował aż do stycznia 2021 r. z uwagi na obawę o własne zdrowie, a także brak wiedzy na temat tego, czy uchybia terminowi. M. K. wskazał, że w sytuacji, w której strona nie wiedziała o uchybieniu terminu, to termin do złożenia prośby o jego przywrócenie liczy się od dnia uzyskania przez nią wiadomości o tym, a rolą strony wnoszącej o przywrócenie terminu jest wówczas wskazanie daty, w jakiej dowiedziała się o okoliczności uchybienia terminu (w tym przypadku za pismem z dnia [...] stycznia 2021 r., otrzymanym [...] stycznia 2021 r.).
Postanowieniem z dnia [...] marca 2021 r. Wojewoda uchylił zaskarżone postanowienie oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Ponownie rozpoznając sprawę postanowieniem z dnia [...] maja 2021 r. Starosta K. odmówił przywrócenia, na wniosek pana M. K., terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją o pozwoleniu na budowę. Zdaniem organu I instancji M. K. złożył wniosek o wznowienie postępowania z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej jako: "K.p.a."). To znaczy, że wniosek ten nie został złożony w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji o pozwoleniu na budowę, tj. od dnia [...] marca 2020 r. Wówczas to bowiem do rąk M. K. doręczony został odpis decyzji o pozwoleniu na budowę przesłany w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ponadto, biorąc pod uwagę wyjaśnienia M. K. należało stwierdzić, iż nie uprawdopodobnił braku swojej winy w niedotrzymaniu miesięcznego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania po otrzymaniu informacji o wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne także w świetle przepisów ustawy z dnia 02 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm., dalej również jako: "ustawą COVID-19"), a także w kontekście wstrzymania biegu terminów administracyjnych w okresie stanu epidemii.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł M. K..
Rozpoznając wniesione zażalenie Wojewoda wskazał, że M. K. dowiedział się o decyzji o pozwoleniu na budowę z wiadomości e-mail organu I instancji otrzymanej w dniu [...] marca 2020 r., która została wysłana w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Z przedłożonego dokumentu (po anonimizacji) wynikało, że Starosta K. wydał w 2019 r. decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wolnostojącego - adaptacja projektu typowego P/N "Dom Z41L" oraz budowę zbiornika bezodpływowego na działce położonej w P. o nr ewidencyjnym gruntów [...]. Wobec powyższego, co do zasady, od dnia [...] marca 2020 r., winien być liczony miesięczny termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania.
Pismem z dnia [...] stycznia 2021 r. Starosta K. zawiadomił pana M. K. o uchybieniu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania i wyznaczeniu terminu 30 dni, od dnia otrzymania pisma, na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. W zawiadomieniu organ powołał się na art. 58 § 1 K.p.a. oraz art. 15 zzzzzn2 ustawy COVID-19. W odpowiedzi pismem z dnia [...] lutego 2021 r., sprostowanym pismem z dnia [...] lutego 2021 r., M. K. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, wskazując, że nie miał możliwości zachowania terminu z powodów od siebie niezależnych.
Zdaniem Wojewody M. K. nie przedstawił dowodów dla potwierdzenia, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy.
Dodatkowo Wojewoda wskazał, że jak ustalono w dniu [...] kwietnia 2021 r. Starosta K. wydał decyzję nr [...], którą uchylił decyzję o pozwoleniu na budowę. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Starosta K. odwołał się do wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] grudnia 2020 r., co oznacza, że z obrotu prawnego została wyeliminowana decyzja o pozwoleniu na budowę, której dotyczył wniosek M. K..
Skargę na powyższe postanowienie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu M. K. podnosząc zarzuty naruszenia: art. 7, 77 § i art. 80 K.p.a., polegające na nie wyczerpujący zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, art. 8 i 107 § 3 K.p.a. przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizacje, zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności niewyjaśnieni dlaczego uznano za nieuprawdopodobniony brak wiedzy skarżącego o terminach na wniesienie wniosku oraz braku możliwości złożenia wniosku spowodowanych stanem epidemii; art. 10 § 1 K.p.a. poprzez uniemożliwienie stronie wzięcie czynnego udziału w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę, czym naruszył jej prawo do czynnego uczestnictwa w każdym stadium postępowania; art. 9 i 11 K.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania; art. 8 K.p.a. poprzez brak pogłębienia zaufania obywateli do organów administracji publicznej poprzez wydawanie odmiennych decyzji przy istnieniu tożsamych stanów faktycznych i prawnych; art. 107 § 2 i 3 K.p.a. poprzez dowolność w wydaniu decyzji przez niedostateczne i niepełne uzasadnienie decyzji, z którego nie wynika dlaczego ten sam stan faktyczny i prawny uzasadnia różne decyzje w analogicznych sytuacjach; art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 144 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwego postanowienia organu I instancji; art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2021 r. w sytuacji, gdy prawidłowe było uchylenie przedmiotowej decyzji i orzeczenie o przywróceniu terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania; art. 149 § 3 K.p.a. polegające na tym, że organ dokonał oceny istnienia podstawy do wznowienia postępowania na etapie badania dopuszczalności wznowienia postępowania.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz wskazał, że uchybienie terminowi wynikało z zagrożenia epidemiologicznego, co w jego ocenie należało traktować jako siłę wyższą.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga okazała się bezzasadna.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.
Na wstępnie należy zwrócić uwagę, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z uwagi na wniosek pełnomocnika skarżącej.
Przedmiotem kontroli jest postanowienie Wojewody z dnia [...] lipca 2021 r., który utrzymał w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] maja 2021 r., odmawiające przywrócenia, na wniosek skarżącego, terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2019 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wolnostojącego - adaptacja projektu typowego P/N "Dom Z41L" oraz budowę zbiornika bezodpływowego na działce położonej w P. o nr ewidencyjnym gruntów [...].
Dodać należy w tym miejscu, że wszystkie okoliczności sprawy pozostają w zasadzie bezsporne. W szczególności strony (skarżący, organ) nie kwestionują, że o decyzji kończącej postępowanie, którego wznowienia żąda skarżący, dowiedział się w dniu [...] marca 2020 r., natomiast wniosek o wznowienie postępowania został złożony w dniu [...] stycznia 2021 r.
W ocenie Sądu, nawet przy uwzględnieniu faktu wstrzymania i zawieszenia biegu terminów określonych przepisami prawa administracyjnego z uwagi na sytuację epidemiologiczną, które trwało od [...] marca 2020 r. do [...] maja 2020 r., przyjąć należało, że wniosek o wznowienie postępowania stanowił wniosek spóźniony, złożony z przekroczeniem terminu, o jakim mowa w art. 148 § 1 i 2 K.p.a.
Przechodząc do merytorycznej oceny wniosku wskazać należy, że podstawą wydanych w przedmiotowej sprawie rozstrzygnięć był art. 58 § 1 i 2 oraz art. 59 § 2 K.p.a. Zgodnie z pierwszymi z dwóch wymienionych jednostek redakcyjnych "w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy" (art. 58 § 1 K.p.a.). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 § 2 K.p.a.). Z kolei art. 59 § 2 K.p.a. stanowi, że "o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia".
Równocześnie przed merytoryczną oceną zaskarżonego postanowienia wskazać należy, że na mocy art. 1 pkt 24 ustawy z dnia 09 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw z dniem 16 grudnia 2020 r. do ustawy o COVID dodany został art. 15zzzzzn2, zgodnie z którym w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej, 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, 3) przedawnienia, 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie, 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju - organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu (ust. 1).
Zgodnie z ust. 2 tego artykułu w zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Chociaż przepis 15zzzzzn2 ustawy o COVID nie odsyła wprost do art. 58 oraz art. 59 K.p.a., jednak zdaniem Sądu, organ wyznaczając stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu winien jednocześnie ją poinformować, że przedmiotowy wniosek, by był skuteczny musi spełniać kumulatywnie trzy przesłanki:
- powinien być złożony w ciągu 30 dni od dnia ustania przyczyny powodującej uchybienie danemu terminowi (art. 15zzzzzn2 ust. 2 ustawy o COVID),
- wraz ze złożonym wnioskiem należy dopełnić czynności, dla której był określony termin (art. 58 § 2 K.p.a.) oraz
- w treści wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności, które świadczą o braku winy zainteresowanego w dotrzymaniu danego terminu (art. 58 § 1 K.p.a.).
W kontrolowanej sprawie organ I instancji podjął dodatkowe czynności przewidziane w powołanej regulacji. Po stwierdzeniu uchybienia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania prawidłowo zawiadomił skarżącego o uchybieniu terminu oraz wyznaczył stronie 30-dniowy termin na złożenia wniosku o przywrócenie tego terminu z uprawdopodobnieniem, że jego uchybienie nastąpiło bez jej winy.
Jak powyżej wskazano, zgodnie z art. 58 § 1 K.p.a. w razie uchybienia terminowi należy przywrócić go na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Przytoczony przepis określa zasadę, że przywrócenie uchybionego terminu może nastąpić tylko na wniosek zainteresowanego oraz przesłankę przywrócenia terminu, tj. uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę braku winy w niedopełnieniu określonej czynności procesowej w wyznaczonym terminie. Konsekwentnie osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swojej winy, co oznacza, że musi uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna.
Sąd podziela argumentację organów, że w realiach badanej sprawy, ocena organu, zgodnie z którą strona nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu było od niej niezależne, jest prawidłowa.
Jak wskazuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, oceniając, czy strona dopuściła się uchybienia terminu bez swojej winy należy odwołać się do obiektywnych mierników staranności. O braku winy strony można mówić tylko wtedy, gdy zaistniała rzeczywista przyczyna, która spowodowała uchybienie terminowi i przyczyna ta była niezależna od strony, przy czym strona nawet przy dołożeniu najwyższej staranności nie była w stanie tej przeszkody przezwyciężyć. Ciężar wykazania, że istotnie zaistniała taka przeszkoda faktyczna, która wykluczyła możność terminowego dokonania czynności procesowej spoczywa na stronie, przy czym wystarczającym środkiem jest tutaj uprawdopodobnienie. Uprawdopodobnienie jest środkiem zwolnionym od ścisłych formalności, ale jego zadaniem jest przekonanie organu orzekającego o prawdziwości graniczącej niemalże z pewnością, co do formułowanych we wniosku o przywrócenie terminu twierdzeń. Aby uprawdopodobnić brak winy, strona postępowania winna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała cały czas, aż do momentu wniesienia wniosku o przywrócenie terminu.
W ocenie Sądu w realiach niniejszej sprawy należy zgodzić się ze stanowiskiem Wojewody że skarżący nie spełniła tego wymogu. Argumenty podane we wniosku opierające się na zagrożeniu epidemicznym nie uzasadniając przyjęcia, aby w okresie od maja 2020 (a więc od momentu rozpoczęcia biegu terminów procesowych zawieszonych na okres od [...] marca 2020 r. do [...] maja 2020 r.), skarżący nie mógł złożyć wniosku o wznowienie postępowania. Nie znajdują przy tym uzasadnienia argumenty podnoszone w skarze dotyczące podejrzenia zarażenia się wirusem, co spowodowało, że wystrzegał się on kontaktów zewnętrznych (co warte podkreślenia – przez okres ponad sześciu miesięcy – przy. Sądu).
Sąd nie neguje istniejącego stanu zagrożenia epidemiologicznego, jednak skarżący nie wykazał, aby zagrożenie powyższe istotnie i rzeczywiści wpłynęło na uchybienie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. W związku z powyższym należało podzielić stanowisko Wojewody, że niedochowanie przez skarżącego terminu do złożenia powyższego wniosku nie nastąpiło wskutek przeszkody niemożliwej do usunięcia nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, lecz było wynikiem niedołożenia przez niego należytej staranności, jakiej można wymagać od każdej osoby dbającej należycie o swoje interesy, tj. z użyciem miernika powszechnie wymaganej staranności.
Mając powyższe na uwadze przyjąć należało, że skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do nastąpiło bez jego winy, a zatem stanowisko organów o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania należało uznać za prawidłowe.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI