II SA/PO 596/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę J.F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która uchyliła wcześniejsze decyzje przyznające świadczenie pielęgnacyjne. SKO uznało, że wznowienie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) wypłaty renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy stanowi przesłankę negatywną do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego, mimo że J.F. wcześniej wnioskował o wstrzymanie wypłaty renty. SKO powołało się na art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych. J.F. zarzucił naruszenie przepisów, w tym uznanie za niekonstytucyjny przepisu, który utracił moc, oraz naruszenie zasady zaufania do państwa. Sąd uznał skargę za zasadną. Podkreślono, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 26 czerwca 2019 r. (sygn. akt SK 2/17) usunął negatywną przesłankę przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w postaci prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Sąd wskazał, że w sytuacji zbiegu świadczeń, osoba uprawniona powinna mieć możliwość wyboru jednego z nich, zgodnie z art. 27 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych. WSA stwierdził, że SKO przed wydaniem decyzji powinno było ponownie poinformować J.F. o możliwości złożenia wniosku o zawieszenie renty i uzależnieniu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od przedstawienia decyzji o wstrzymaniu jej wypłaty, zgodnie z art. 9 K.p.a. i art. 79a § 1 K.p.a. Uchybienia te stanowiły podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących zbiegu świadczeń pielęgnacyjnych i rent, obowiązki informacyjne organów administracji, zastosowanie wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawach indywidualnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji opiekuna pobierającego rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy i świadczenie pielęgnacyjne, z uwzględnieniem zmian prawnych i orzecznictwa TK.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wznowienie wypłaty renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy przez ZUS, po wcześniejszym jej wstrzymaniu na wniosek, stanowi negatywną przesłankę do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wznowienie wypłaty renty nie stanowi automatycznej negatywnej przesłanki do świadczenia pielęgnacyjnego, jeśli strona nie została prawidłowo poinformowana o możliwości wyboru świadczenia i zawieszenia renty.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że wyrok TK z 2019 r. usunął przesłankę negatywną w postaci prawa do renty. Kluczowe jest umożliwienie stronie wyboru świadczenia i obowiązek organu informowania o procedurach.
Czy organ administracji publicznej prawidłowo uchylił decyzję przyznającą świadczenie pielęgnacyjne, nie informując strony o możliwości zawieszenia renty i wyborze świadczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ naruszył przepisy K.p.a. (art. 9 i art. 79a § 1) poprzez brak należytego poinformowania strony o możliwości złożenia wniosku o zawieszenie renty i uzależnieniu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od przedstawienia decyzji o wstrzymaniu jej wypłaty.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że organy mają obowiązek udzielać stronom wyjaśnień i wskazówek, aby nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa. Brak takiej informacji w tej sprawie stanowił podstawę do uchylenia decyzji.
Przepisy (8)
Główne
u.ś.r. art. 17 § ust. 5 pkt 1 lit. a
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Przepis ten, w brzmieniu na dzień 31 grudnia 2023 r., stanowił negatywną przesłankę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w przypadku pobierania renty. Sąd uznał, że wyrok TK usunął tę przesłankę.
u.ś.r. art. 27 § ust. 5
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Reguluje zasadę wyboru jednego świadczenia w przypadku zbiegu uprawnień do różnych świadczeń rodzinnych, co sąd zastosował również do wyboru między świadczeniem pielęgnacyjnym a rentą.
Pomocnicze
u.ś.r. art. 32 § ust. 1-2
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Dotyczy możliwości zmiany lub uchylenia ostatecznej decyzji administracyjnej w sprawach świadczeń rodzinnych.
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organów udzielania stronom wyjaśnień i wskazówek.
k.p.a. art. 79a § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek informowania strony o przesłankach zależnych od niej, które nie zostały spełnione.
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do uchylenia decyzji w przypadku naruszenia przepisów postępowania.
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego.
P.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Obowiązek sądu uchylenia zaskarżonych aktów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przepisów postępowania przez organ (brak informacji o możliwości wyboru świadczenia i zawieszenia renty). • Wyrok TK SK 2/17 usuwa negatywną przesłankę pobierania renty do świadczenia pielęgnacyjnego. • Prawo do wyboru świadczenia zgodnie z art. 27 ust. 5 u.ś.r.
Odrzucone argumenty
Argumentacja SKO oparta na art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. w pierwotnym brzmieniu. • Stanowisko ZUS o możliwości pobierania obu świadczeń, które nie zostało podzielone przez SKO.
Godne uwagi sformułowania
Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest zasadna. • Wyrok TK (...) usuwa zatem z systemu prawa negatywną przesłankę przyznania świadczenia pielęgnacyjnego wskazana w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. w stosunku do osoby mającej ustalone prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. • Obowiązek informowania stron wynika z art. 9 k.p.a. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.
Skład orzekający
Tomasz Świstak
przewodniczący
Arkadiusz Skomra
członek
Robert Talaga
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zbiegu świadczeń pielęgnacyjnych i rent, obowiązki informacyjne organów administracji, zastosowanie wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawach indywidualnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji opiekuna pobierającego rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy i świadczenie pielęgnacyjne, z uwzględnieniem zmian prawnych i orzecznictwa TK.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu świadczeń dla opiekunów osób niepełnosprawnych i kolizji z innymi świadczeniami, z odwołaniem do wyroku TK. Pokazuje praktyczne problemy interpretacyjne i proceduralne.
“Czy możesz pobierać świadczenie pielęgnacyjne i rentę jednocześnie? Sąd wyjaśnia, jak wybrać świadczenie i jakie obowiązki ma urząd.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.