II SA/LU 289/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2021-11-03
NSAbudowlaneWysokawsa
drogi publiczneinwestycje drogowespecustawa drogowazezwolenie na realizację inwestycjiWSA Lublinnieruchomościinteres publicznyinteres prywatnyodszkodowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na decyzję Wojewody zezwalającą na realizację inwestycji drogowej, potwierdzając zasadność stosowania specustawy drogowej i prymat interesu publicznego nad prywatnym.

Skarga dotyczyła decyzji Wojewody utrzymującej w mocy zezwolenie na realizację inwestycji drogowej wydane przez Starostę. Skarżący zarzucał m.in. wadliwe zastosowanie specustawy drogowej, pozbawienie wjazdu do działki, zbędność części inwestycji oraz brak uwzględnienia interesów osób trzecich. Sąd uznał, że specustawa drogowa została zastosowana prawidłowo, a inwestycja drogowa, jako cel publiczny, ma pierwszeństwo przed interesem prywatnym, pod warunkiem wypłacenia odszkodowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę C. W. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy zezwolenie na realizację inwestycji drogowej dotyczące budowy ulic w Ł. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące m.in. nieprawidłowego zastosowania specustawy drogowej, pozbawienia wjazdu do jej działki, zbędności części inwestycji, nieuregulowanego stanu prawnego niektórych działek, otoczenia jej domu drogami oraz wadliwego ustalenia poziomów i braku odwodnienia. Sąd uznał, że specustawa drogowa została zastosowana prawidłowo, ponieważ inwestycja dotyczyła dróg publicznych, a jej cel publiczny (rozwój infrastruktury drogowej) ma prymat nad interesem prywatnym, zgodnie z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego i NSA. Sąd podkreślił, że organ nie ma kompetencji do zmiany trasy inwestycji ani rozwiązań technicznych zaproponowanych przez inwestora, a jego rolą jest sprawdzenie zgodności wniosku z prawem. Kwestie odszkodowawcze za przejęte nieruchomości mają być rozpatrywane w odrębnym postępowaniu. Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja Wojewody zawierała wszystkie niezbędne elementy i nie naruszała prawa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, specustawa drogowa ma zastosowanie do każdej inwestycji w zakresie dróg publicznych, w tym budowy i przebudowy dróg gminnych, w celu uproszczenia i przyspieszenia procedur.

Uzasadnienie

Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych w art. 1 ust. 1 jasno stanowi, że określa zasady przygotowania inwestycji w zakresie dróg publicznych, a pojęcie 'inwestycji' obejmuje nie tylko budowę, ale także przebudowę czy remont drogi publicznej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (22)

Główne

specustawa drogowa art. 1 § ust. 1

Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Ustawa określa zasady i warunki przygotowania inwestycji w zakresie dróg publicznych, w tym budowy i przebudowy.

specustawa drogowa art. 11d § ust. 5

Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej.

specustawa drogowa art. 11f § ust. 1

Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Elementy, które musi zawierać decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej.

specustawa drogowa art. 11f § ust. 3

Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Doręczenie decyzji wnioskodawcy i zawiadomienie pozostałych stron.

specustawa drogowa art. 11e

Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Organy nie mogą uzależniać zezwolenia od świadczeń lub warunków nieprzewidzianych przepisami.

Dz.U. 2020 poz 1363 art. 11d

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Dz.U. 2020 poz 1363 art. 11f

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

u.d.p. art. 1

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Definicja drogi publicznej.

u.d.p. art. 2 § ust. 1

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Kategorie dróg publicznych.

Dz.U. 2008 nr 199 poz. 1227 art. 11a § ust. 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej może być wydana po przeprowadzeniu oceny oddziaływania na środowisko, jeżeli jest wymagana.

PPSA art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

Pomocnicze

specustawa drogowa art. 11i § ust. 1

Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

W sprawach nieuregulowanych stosuje się odpowiednio przepisy Prawa budowlanego.

u.d.p. art. 29 § ust. 1

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Budowa lub przebudowa zjazdu należy do właściciela nieruchomości przyległych do drogi.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § par. 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § par. 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § par. 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

k.p.a. art. 120

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich.

Prawo budowlane art. 12 § ust. 7

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 35 § ust. 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Obowiązek wydania decyzji o pozwoleniu na budowę w przypadku spełnienia wymagań.

Prawo budowlane art. 32 § ust. 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowość zastosowania specustawy drogowej do inwestycji drogowej. Prymat interesu publicznego nad prywatnym w kontekście realizacji inwestycji drogowych. Brak kompetencji organu do ingerencji w proponowany przez inwestora przebieg i rozwiązania techniczne inwestycji. Zgodność decyzji z przepisami prawa budowlanego i k.p.a. w zakresie wymogów formalnych i merytorycznych.

Odrzucone argumenty

Zarzut wadliwego zastosowania specustawy drogowej. Zarzut pozbawienia wjazdu do działki. Zarzut zbędności części inwestycji. Zarzut braku uwzględnienia interesów osób trzecich. Zarzut wadliwego ustalenia poziomów i braku odwodnienia. Zarzut konieczności sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko.

Godne uwagi sformułowania

Rozwój urbanizacyjny skutkuje zwiększającym się ograniczaniem indywidualnych praw właścicielskich na rzecz konieczności rozwoju infrastruktury o publicznej lub społecznej użyteczności. W przypadku kolizji interesu prywatnego i publicznego, co często ma miejsce w razie realizacji celów publicznych, prymat przyznany zostaje interesowi publicznemu, chyba że zakres planowanej ingerencji w prawo podmiotowe doprowadziłby do naruszenia jego istoty. Organ wydający decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w trybie specustawy drogowej nie posiada kompetencji do wyznaczania i korygowania trasy inwestycji, czy też do zmiany proponowanych rozwiązań co do jej przebiegu, a ocena racjonalności, czy słuszności koncepcji przedstawionej przez inwestora jest niedopuszczalna, gdyż miałaby charakter pozaprawny.

Skład orzekający

Grażyna Pawlos-Janusz

przewodniczący

Grzegorz Grymuza

sędzia

Bogusław Wiśniewski

sędzia sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania specustawy drogowej do inwestycji gminnych, prymat interesu publicznego nad prywatnym w inwestycjach drogowych, zakres kompetencji organów w postępowaniu o zezwolenie na realizację inwestycji drogowej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy dróg publicznych w trybie specustawy; kwestie odszkodowawcze rozpatrywane są odrębnie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy konfliktu między interesem publicznym (budowa drogi) a prywatnym (właściciel nieruchomości), co jest częstym tematem w prawie administracyjnym i budowlanym. Wyjaśnia zasady stosowania specustawy drogowej.

Droga kontra dom: Kto wygrał w sądzie administracyjnym?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Lu 289/21 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2021-11-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-04-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Bogusław Wiśniewski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Drogi publiczne
Sygn. powiązane
II OSK 1314/22 - Wyrok NSA z 2024-05-16
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1363
art. 11d, art. 11f
Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych - t.j.
Dz.U. 2021 poz 1376
art. 29
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - t.j.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 1, par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca) Protokolant Referent stażysta Agnieszka Komajda po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 października 2021 r. sprawy ze skargi C. W. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 4 września 2020 r., sprostowaną następnie postanowieniem z dnia [...] grudnia 2020r., Starosta Ł. po rozpoznaniu wniosku Burmistrza Ł. udzielił zezwolenia na realizację inwestycji drogowej dotyczącej budowy ulic łączących drogę krajową nr [...] z ulicą W., ulicą K. W. i ulicą R. w Ł.. Po rozpoznaniu odwołania A. W., który podnosił, że działka nr [...] została pozbawiona wjazdu z projektowanej drogi, działka nr [...] jest zbędna dla realizacji inwestycji, w stosunku do działek [...],[...],[...] i [...] toczy się postępowania o ich zasiedzenie, znajdujący się na działce [...] jego dom został otoczony ze wszystkich stron drogami znajdującymi się w odległości 1m oraz w stosunku do działki [...] podniesiono poziom podziałki nr [...] bez jakichkolwiek urządzeń odwadniających Wojewoda decyzję organu I instancji utrzymał w mocy. Organ zaznaczył, że wniosek Burmistrza Ł. dotyczył budowy jednojezdniowych dróg gminnych wraz z budową i przebudową skrzyżowań, zjazdów, chodników, ciągów pieszo-rowerowych i ścieżek rowerowych. W ramach inwestycji wykonana zostanie budowa i przebudowa systemu odwodnienia i oświetlenia oraz zabezpieczenie kolidującej infrastruktury technicznej uzbrojenia terenu. Realizacja inwestycji połączy drogę krajową nr [...] z drogą wojewódzką nr [...] i zapewni dogodne skomunikowanie licznych obiektów zlokalizowanych na tym terenie: między innymi Starostwo Powiatowe, Urząd Skarbowy, duże centrum handlowe, dworzec autobusowy i dwie stacje paliw z pozostałą częścią miasta. Złożony wniosek zawierał wymagane przepisami specustawy drogowej opinie i uzgodnienia. Do wniosku załączono mapy w skali 1:500 - załącznik nr 1 (rysunki nr 1/1, nr 1/2 i nr 1/3) na której przedstawiono proponowany przebieg drogi z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu. Ponadto dołączono analizę powiązania projektowanej drogi z innymi drogami publicznymi, mapy zawierające projekt podziału nieruchomości - załącznik nr 2, oraz określono zmiany w dotychczasowej infrastrukturze zagospodarowania terenu. Inwestor przedstawił także, wymagany przepisem art. lid ust. 1 pkt 5 specustawy drogowej, projekt budowlany - załączniki nr 3, nr 4, nr 5, nr 6, nr 7, nr 8, nr 9 (opracowanie wielobranżowe), wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami oraz dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi. Projekt został wykonany i sprawdzony przez osoby spełniające warunki, o których mowa w art. 12 ust. 7 ustawy 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Starosta Ł., zgodnie z dyspozycją art. 11d ust. 5 specustawy drogowej, pismem z dnia 15 lipca 2020 r., zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji wnioskodawcę, właścicieli oraz użytkowników wieczystych nieruchomości objętych wnioskiem. Pozostałe strony postępowania zostały poinformowane o jego wszczęciu w drodze obwieszczeń na tablicach ogłoszeń Starostwa Powiatowego w Ł., Urzędu Miejskiego w Ł. oraz w prasie lokalnej - "Dziennik Wschodni" wydanie z dnia 20 lipca 2020 r. Ponadto obwieszczenia zamieszczono na stronach internetowych tych urzędów. W zawiadomieniu i obwieszczeniu wskazano nieruchomości objęte wnioskiem oraz zawarto informację o terminie i miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z aktami sprawy. Zgodnie z dyspozycją art. 11f ust. 1 specustawy drogowej decyzja zawiera wszystkie niezbędne elementy określone w tym przepisie. Podaje wymagania dotyczące powiązania drogi z innymi drogami publicznymi i ustalenia związane z liniami rozgraniczającymi teren inwestycji. Odnosi się także do warunków wynikających z potrzeb ochrony środowiska, ochrony dóbr kultury oraz wymagań dotyczących ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. Zatwierdza projekt budowlany i rozstrzyga o zatwierdzeniu podziału nieruchomości oraz określa, że wydzielone działki staną się z mocy prawa własnością samorządu terytorialnego - Gminy Ł.. Dokumentacja związana z podziałem nieruchomości - mapy podziałowe, przyjęto do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego Starosty [...]. Zgodnie z art. 11 f ust. 3 specustawy, zaskarżoną decyzję doręczono wnioskodawcy. O wydaniu decyzji pozostałe strony zawiadomiono w drodze obwieszczeń na tablicach ogłoszeń i w Biuletynach Informacji Publicznej Starostwa Powiatowego w Ł. i Urzędu Miejskiego w Ł., a także w prasie lokalnej - "Dziennik Wschodni" wydanie z dnia 16 września 2020 r. Odnosząc się do zarzutów odwołania Wojewoda zaznaczył, że do zarządcy drogi należy wybór procedury w oparciu, o którą zamierza przeprowadzić inwestycję. Również jego zdaniem zakres inwestycji, projekt budowlany i całość dokumentów umożliwiały i uzasadniały zastosowanie regulacji prawnych specustawy drogowej. Zgodnie natomiast z jej art. 11e organy prowadzące postępowanie nie mają możliwości uzależniać zezwolenia na realizację inwestycji drogowej od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych obowiązującymi przepisami. Mogą działać tylko w granicach wniosku inwestora i nie mają możliwości ingerowania w zakres i kształt inwestycji zaproponowany przez wnioskodawcę. Inwestor jest kreatorem miejsca, sposobu i kształtu realizacji inwestycji. Zadaniem organu jest sprawdzenie, czy wyznaczone przez wnioskodawcę linie rozgraniczające pas drogowy oraz zaproponowane rozwiązania techniczne odpowiadają woli ustawodawcy wyrażonej w innych regulacjach prawnych, mających znaczenie dla wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. W sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nieuregulowanych w specustawie drogowej, zgodnie z jej art. 11i ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy Prawo budowlane. Jak wynika natomiast z treści art. 35 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 tej ustawy właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ podkreślił, że nie wydaje się możliwe zaprojektowanie inwestycji drogowej o takim przebiegu, który nie wzbudzałby sprzeciwu przynajmniej części właścicieli nieruchomości objętych inwestycją lub znajdujących się w jej sąsiedztwie. Rozwój urbanizacyjny skutkuje zwiększającym się ograniczaniem indywidualnych praw właścicielskich na rzecz konieczności rozwoju infrastruktury o publicznej lub społecznej użyteczności. W takich okolicznościach inwestor zawsze będzie narażony na wywołanie lokalnego konfliktu społecznego, ponieważ to on samodzielnie dokonuje wyboru najbardziej korzystnych rozwiązań lokalizacyjnych, a następnie techniczno-wykonawczych inwestycji. Ochrona interesu właścicieli nieruchomości nie może prowadzić do sytuacji, w której osoby trzecie, a nie inwestorzy decydować będą o kształcie budowanego obiektu. Uprawnienia właścicieli nieruchomości nie mogą całkowicie ograniczać uprawnień inwestora. W tym kontekście według organu odwoławczego podniesione zarzutu nie są uzasadnione. Odwołujący jest współwłaścicielem działki nr [...], która decyzją została podzielona na działki nr [...], nr [...] i nr [...]. Wydzieloną działkę nr [...] o powierzchni 0,0201 ha przeznaczono na pas drogowy. Znajdujące się na działce [...] budynki znajdują się w odległości ok. 13,5 m od krawędzi projektowanej jezdni a nie 1,0 m. Całość wód opadowych z terenu inwestycji skierowana zostanie do urządzeń kanalizacji deszczowej, której budowę przewidziano zatwierdzonym projektem budowlanym. Działki będą skomunikowane z siecią dróg poprzez zjazdy, których budowa winna być realizowana zgodnie z przepisami art. 29 ust. 1 ustawy o drogach publicznych (tj. Dz.U. z 2020 r. poz. 470). Zgodnie z tymi przepisami budowa lub przebudowa zjazdu należy do właściciela nieruchomości przyległych do drogi a w przypadku budowy drogi do zarządcy dróg należy budowa lub przebudowa zjazdów istniejących. Ponadto dostępność działki nr [...] do drogi publicznej nie uległa zmianie i po wykonaniu inwestycji będzie realizowana poprzez działkę nr [...] będącą własnością Gminy Ł. i oznaczoną w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako droga wewnętrzna o symbolu IIKDW. Przyjęte rozwiązania techniczne budowanej sieci ulic zapewniały pełną ochronę praw właścicieli nieruchomości sąsiadujących z inwestycją. Organ wskazał, że objęcie nieruchomości osób prywatnych lokalizacją inwestycji drogowej skutkują ich nabyciem w sposób ustawowo określony. Właścicielom przysługuje odszkodowanie na zasadach ogólnych. Postępowanie odszkodowawcze i wycena nieruchomości objętych zaskarżoną decyzją, będzie jednak prowadzona w odrębnym postępowaniu administracyjnym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego C. W. zarzuciła decyzji Wojewody przede wszystkim brak podstaw do stosowania w niniejszej sprawie odnoszącej się do budowy tej lokalnej drogi procedury określonej w przepisach ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, która jej zdaniem uchwalona została dla innych inwestycji. Nie zgodziła się także z argumentacją dotyczącą pozbawienia wjazdu z projektowanej drogi do działki nr [...]. W jej mniemaniu nie odniesiono się do kwestii dróg zaplanowanych do realizacji w II etapie. Odnosi się to zwłaszcza do drogi zaprojektowanej na działce nr [...], której lokalizacji nie może zaakceptować bowiem pozostaje zbędna dla realizacji celu jakim jest zapewnienie odpowiedniego skomunikowania działek. Pominięto także okoliczność, że część działek ma nieuregulowany stan prawny tzn. toczy się postępowanie o zasiedzenie w stosunku do działek o nr ewid. [...]; [...]; [...]; [...]. Nie wzięto również pod uwagę, że na działce o nr [...] znajduje się dom mieszkalny który otoczony został przez zaprojektowane drogi ze wszystkich stron w tym przez jedną z nich w odległości zaledwie ok. 1m. W ocenie skarżącej wadliwie ustalone zostały poziomy projektowanej drogi. Poziom na wydzielonej działce [...] został podniesiony w stosunku do działki [...] bez jakichkolwiek urządzeń odwadniających. Zwróciła ponadto uwagę, że ogólnikowy, powierzchowny sposób potraktowania zgłoszonych zastrzeżeń nie odpowiada wymogom stawianym przez art. 107 § 3 kpa. Dotyczy to także poruszonych w odwołaniu kwestii związanych ze stosowaniem przy określeniu wymagań służących ochronie uzasadnionych interesów osób trzecich zgodnie z art. 120 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 23. W ocenie skarżącej skala inwestycji, przewidywany ruch na zaplanowanych drogach i otoczenie nieruchomości drogami ze wszystkich stron stanowią o znacznym oddziaływaniu czynników szkodliwych - zwłaszcza budynek mieszkalny - co powinno uzasadniać sporządzenie dla takiej inwestycji raportu oddziaływania na środowisko.
Odpowiadając na skargę Wojewoda podtrzymał swoją argumentację i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przede wszystkim nie sposób zgodzić się ze skarżącą, według której Burmistrz Ł. nie miał podstaw do realizacji inwestycji na podstawie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz.U. z 2020 r. poz. 1363 ). Art. 1 ust. 1 jasno przecież stanowi, że ustawa określa zasady i warunki przygotowania inwestycji w zakresie dróg publicznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych zwanych dalej "drogami", a także organy właściwe w tych sprawach. Wprowadza ona szereg rozwiązań, które mają uprościć i przyśpieszyć procedury przygotowania i realizacji inwestycji drogowych, niezbędnych dla rozwoju infrastruktury drogowej, w tym dotyczących wywłaszczenia nieruchomości czy podziałów nieruchomości niezbędnych do osiągnięcia zamierzonego celu, co jest oczywiście istotnym ułatwieniem dla inwestorów. W wyroku z dnia 1 października 2013r. ( II OSK 1032/12 opubl. w Centralnej bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych ) Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził przy tym, ze pojęcie "inwestycji o jakim posługuje się art. 1 ust. 1 specustawy obejmuje nie tylko budowę, ale też przebudowę bądź remont drogi publicznej. Pod pojęciem inwestycji drogowej należy też rozumieć realizację infrastruktury drogowej, tak związanej jak i niezwiązanej z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. Specustawę stosuje się zatem do każdego procesu inwestycyjnego dotyczącego obiektów docelowo mających uzyskać status (kwalifikację) dróg publicznych w rozumieniu ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Pojęcie "drogi publicznej" definiuje z kolei art. 1 ustawy o drogach publicznych. Zgodnie z tym przepisem "drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie niniejszej ustawy do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych." Ustawa o drogach publicznych dzieli drogi publiczne na następujące kategorie: drogi krajowe, drogi wojewódzkie, drogi powiatowe oraz drogi gminne (art. 2 ust. 1 ustawy o drogach publicznych). W zależności od rodzaju drogi, zaliczenie jej do odpowiedniej kategorii następuje w drodze rozporządzenia Rady Ministrów lub ministra właściwego do spraw transportu (art. 4a, art. 5 oraz art. 9 ustawy o drogach publicznych) lub w formie uchwały organu samorządu terytorialnego odpowiedniego szczebla (art. 6 - 7 ustawy o drogach publicznych ). W rozpoznawanej sprawie przedmiotem decyzji organu I instancji było zatwierdzenie projektu budowlanego budowy dróg gminnych [...] i [...] oraz przebudowa dróg gminnych [...],[...], [...] i [...] Wymieniona inwestycja mieści się zatem w pojęciu "inwestycji" w rozumieniu art. 1 ust. 1 specustawy drogowej. Trudno zatem postawić Burmistrzowi zarzut naruszenia prawa poprzez wybór powyższego trybu, w sytuacji, gdy ze swego uprawnienia on właśnie korzystał. Bezzasadne są również pozostałe zarzuty skargi. Rację ma skarżąca zwracając uwagę, że decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi musi zawierać w szczególności wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, na co zresztą wprost wskazuje przepis art. 11f ust. 1 pkt 4 ustawy. Żadne przesłanki nie pozwalają jednak stwierdzić, że powyższy wymóg nie został zachowany, a naruszenie prawa własności skarżącej było nadmierne. Nietrafny jest przy tym zarzut sprowadzający się do wadliwego preferowania interesu publicznego nad interes właścicieli nieruchomości. Warto wskazać, że w wyroku Trybunału z 6 czerwca 2006 r. o sygn. K 23/05 (OTK ZU nr 6/A/2006, poz. 62), dotyczącym właśnie ustawy o inwestycjach drogowych, stwierdzono m.in., że ze względu na priorytetowy interes publiczny, jakim jest poprawa infrastruktury drogowej w Polsce, i konieczność racjonalnego wykorzystania unijnych środków finansowych, możliwe są odstępstwa, a nawet wyłączenia stosowania niektórych ustaw w związku z realizacją inwestycji drogowych. Ustawodawca korzysta w tym zakresie z szerokiej swobody, ograniczonej jedynie zasadami konstytucyjnymi. Myśl tę powielił Trybunał w wyroku pełnego składu z 16 października 2012 r. o sygn. K 4/10 (OTK ZU nr 9/A/2012, poz. 106), wskazując, że ze względu na sprawne realizowanie ważnego celu publicznego, jakim jest rozbudowa infrastruktury drogowej, wprowadzone w ustawie o inwestycjach drogowych modyfikacje i uproszczenia dotyczące podstawowych regulacji prawnych są uzasadnione i nie naruszają istoty praw konstytucyjnych. Ograniczenia te są zgodne z zasadą proporcjonalności, ponieważ budowa bezpiecznych dróg w Polsce stanowi nadal priorytetowy cel publiczny, gdyż jest konieczna zarówno dla ochrony środowiska, jak i zdrowia, wolności i praw konstytucyjnych całych społeczności (art. 31 ust. 3 Konstytucji) jest kwestią dobra wspólnego. Z powyższego wynika, że wprowadzenie regulacji prawnej polegającej m.in. na uproszczeniu postępowania w sprawie nabywania nieruchomości położonych na terenach przeznaczonych na budowę dróg, w tym rezygnacja z indywidualnej oceny niezbędności lokalizacji drogi na każdej nieruchomości, jest zamierzoną decyzją ustawodawcy wpisaną w ratio legis ustawy o inwestycjach drogowych. Z tego powodu w orzecznictwie wielokrotnie podkreślano, że w razie kolizji interesu prywatnego i publicznego, co często ma miejsce w razie realizacji celów publicznych, prymat przyznany zostaje interesowi publicznemu, chyba że zakres planowanej ingerencji w prawo podmiotowe doprowadziłby do naruszenia jego istoty (tak NSA w wyroku z dnia 26 lipca 2013 r. II OSK 762/13 opubl. w CBOSA). Do tego poglądu nawiązał NSA w wyroku z dnia 19 listopada 2019r. ( II OSK 2526/19 opubl. w CBOSA ) dowodząc, że przy realizacji systemu dróg publicznych, służących poprawie bezpieczeństwa, komunikacji i transportu nie dochodzi do naruszenia proporcji między interesem publicznym, a ingerencją w sferę praw i wolności, które są rekompensowane stosownym odszkodowaniem. Trafnie również organ odwoławczy stwierdził i co również wielokrotnie było już podnoszone w orzecznictwie, że organ wydający decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w trybie specustawy drogowej nie posiada kompetencji do wyznaczania i korygowania trasy inwestycji, czy też do zmiany proponowanych rozwiązań co do jej przebiegu, a ocena racjonalności, czy słuszności koncepcji przedstawionej przez inwestora jest niedopuszczalna, gdyż miałaby charakter pozaprawny. Wskazuje się, że o przebiegu drogi decyduje zarządca (wnioskodawca) i to on wybiera najbardziej korzystne rozwiązanie lokalizacyjne i techniczno - wykonawcze. Rolą orzekającego w sprawie organu jest sprawdzenie kompletności wniosku w świetle wymogów ustawowych oraz czy koncepcja składającego wniosek mieści się w granicach wyznaczonych przez prawo. Przepisy specustawy drogowej nie zobowiązują również inwestora do przedstawienia różnych wariantów przebiegu planowanej inwestycji, stąd też ocena organów ogranicza się wyłącznie do zgodności z prawem takiego wariantu, jaki przedstawił wnioskodawca. Tylko w przypadku stwierdzenia przez organy, że kształt inwestycji w wersji zgłoszonej we wniosku narusza określony przepis prawa, zobowiązuje te organy do odmowy wydania zezwolenia na realizację inwestycji drogowej w wersji wnioskowanej przez zarządcę drogi publicznej. Wydanie decyzji w trybie przepisów specustawy drogowej nie jest poprzedzone postępowaniem ustalającym przebieg projektowanej drogi. Analiza potencjalnych wariantów przebiegu planowanej drogi publicznej przeprowadzana jest na etapie postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, które to postępowanie jest postępowaniem odrębnym, a prawidłowość wydanej w tym postępowaniu decyzji nie podlega ocenie w niniejszej sprawie ( tak NSA w wyrokach z dnia 13 września 2017 r., II OSK 1705/17; z 16 kwietnia 2019 r., II OSK 25/19; z 6 listopada 2019 r., II OSK 2468/19 opubl. w CBOSA). Trzeba podkreślić, że stosownie do art. 11a ust. 1 pkt 4 specustawy drogowej decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej może być wydana po uprzednim przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jeżeli jest ona wymagana przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Tego rodzaju postępowanie było prowadzone również w niniejszej sprawie, decyzją zaś z dnia 10 czerwca 2020r. Burmistrz Ł. ustalił środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia stwierdzając jednocześnie brak potrzeby przeprowadzenia oceny jego oddziaływania na środowisko, posiłkując się opiniami państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia 9 marca 2020r, Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody [...] Zarząd Zlewni w Z. z dnia 16 kwietnia 2020r. oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w L. z dnia 12 maja 2020r. Kolejną decyzją z dnia [...] lipca 2020r. Burmistrz wspomnianą decyzję przeniósł z Gminy Ł. na swoją rzecz. Brak jest również podstaw do przyjęcia, że w odniesieniu do inwestycji opisanej w pozwoleniu na budowę określone zostały inne warunki jej realizacji niż określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Zgodność decyzji o pozwoleniu na budowę z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach oznacza zgodność inwestycji z określonymi w tej decyzji wymogami jej realizacji. Wymogów tych zaś zaskarżona decyzja nie narusza, w żądnym zaś razie nie wskazała tego sama skarżąca. Kwestia zmiany przebiegu inwestycji drogowej uwzględniająca interesy skarżącej, nawet w sposób przez nią wskazany, nie może zatem stanowić o wadliwości samej decyzji. Nie mogą zatem zostać uwzględnione zarzuty zmierzające do wykazania zbędności projektowanych rozwiązań dla zapewnienia odpowiedniego skomunikowania działek, tym bardziej, że realizacja planowanych dróg jest uzasadniona właśnie skomunikowaniem terenów zamieszkałych z głównymi trasami komunikacyjnymi na tym terenie, a zatem brak było podstaw do odmowy uwzględnienia wniosku na tej podstawie. Burmistrz Ł. w piśmie z dnia 28 grudnia 2020 r., wyjaśnił, że przebieg projektowanej drogi został ustalony w sposób optymalny i zgodny z oczekiwaniami mieszkańców. Zakres inwestycji był konsultowany z mieszkańcami w procesie uchwalania planu zagospodarowania przestrzennego już w 1997 roku. Drogę zaprojektowano zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego miasta Ł., w sposób zapewniający jej połączenie z siecią dróg publicznych, kierując się szczególnie zasadą zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego właścicieli nieruchomości w tej części miasta. Zaznaczono, że budowana droga będzie pełnić kluczową rolę w układzie drogowym miasta poprzez zapewnienie możliwości wyprowadzenia znacznego ruchu drogowego z centrum Ł.. Przeznaczone do realizacji odcinki wyprowadzą ruch z ulic miejskich do głównych korytarzy komunikacyjnych regionu - droga krajowa nr [...] łącząca L. i W. oraz L. Zagłębie Węglowe. Inwestycja ułatwi funkcjonowanie Wschodniego Centrum Leczenia Oparzeń oraz szeregu innych ważnych dla społeczności obiektów w tym szpitala, policji, straży pożarnej, Starostwa Powiatowego, służb weterynaryjnych, nadzoru budowlanego, wielu urzędów, instytucji i podmiotów gospodarczych. Po realizacji inwestycji znacznie poprawi się dostępność do
Trafnie uznał Wojewoda , że decyzją zawiera wszystkie niezbędne elementy określone w art.11f ust. 1 specustawy drogowej. Znajdują się w nim bowiem wymagania dotyczące powiązania planowanej drogi z innymi drogami publicznymi, określenie linii rozgraniczających teren inwestycji oraz określenie szczególnych warunków zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych zgodnie z treścią art. 36 ust. 1 oraz art. 42 ust. 2 i 3 ustawy prawo budowlane. Zawiera ono także zatwierdzenie podziału nieruchomości (mapę z projektem podziału nieruchomości w skali 1:500, stanowiącą załącznik nr 2 do decyzji). W decyzji określono także nieruchomości, które stają się z mocy prawa własnością jednostki samorządu terytorialnego, jak również określono warunki wynikające z potrzeb ochrony środowiska, ochrony zabytków i dóbr kultury współczesnej oraz potrzeb obronności państwa, a także określono wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich.
Wobec powyższego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U z 2019r. poz. 2325 ) skargę należało oddalić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI