II SA/PO 582/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2005-12-13
NSAbudowlaneŚredniawsa
samowola budowlanapozwolenie na budowęprawo budowlaneplan zagospodarowania przestrzennegorozbiórkadecyzja administracyjnakontrola budowlananaruszenie przepisów

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę samowoli budowlanej, która naruszała miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.

Skarżący M. i W.W. domagali się uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę samowoli budowlanej w postaci parterowego budynku sklepu mięsnego, wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organy administracji obu instancji uznały budynek za samowolę budowlaną, która naruszała miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, w szczególności linie zabudowy. Sąd administracyjny podzielił to stanowisko, oddalając skargę.

Sprawa dotyczyła skargi M. i W.W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę parterowego budynku o wymiarach 3,40m x 11,24m, wybudowanego bez pozwolenia na budowę przy ul. [...] w Poznaniu. Budynek ten, w którym prowadzono działalność gospodarczą (sklep mięsny), został wybudowany z naruszeniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przekraczając linie zabudowy. Skarżący kwestionowali termin wybudowania obiektu oraz prawidłowość postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając skargę, uznał, że budynek stanowi samowolę budowlaną, która nie spełnia warunków legalizacji, ponieważ narusza przepisy planu zagospodarowania przestrzennego. Sąd podkreślił, że budowa obiektu z naruszeniem linii zabudowy uniemożliwia jego legalizację. W związku z tym, sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organów administracji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, obiekt budowlany wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, który narusza miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, podlega nakazowi rozbiórki.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że samowola budowlana naruszająca plan zagospodarowania przestrzennego nie może być zalegalizowana i podlega rozbiórce na podstawie art. 48 Prawa budowlanego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

u.p.b. art. 48 § 1

Ustawa – Prawo budowlane

u.p.b. art. 48 § 2

Ustawa – Prawo budowlane

Pomocnicze

u.p.b. art. 28 § 1

Ustawa – Prawo budowlane

Ustawa o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw art. 7 § 2

p.p.s.a. art. 151

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Samowola budowlana naruszała miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, w szczególności linie zabudowy. Budynek został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę. Termin wybudowania obiektu wskazuje na naruszenie planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w momencie jego ukończenia.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące terminu wybudowania obiektu jako próba obejścia przepisów. Zarzuty dotyczące nieprawidłowości postępowania administracyjnego, w tym kontroli przeprowadzonej pod nieobecność skarżących (dotyczące poprzedniej decyzji). Zarzut nie uwzględnienia zeznań świadka M.G. w kontekście daty dobudowy.

Godne uwagi sformułowania

"Taka możliwość legalizacji samowoli budowlanej istnieje jednak w przypadku, gdy budowa taka spełnia warunki określone w ust. 2 art. 48." "Ponad wszelką bowiem wątpliwość pawilon handlowy usytuowany jest z przekroczeniem linii zabudowy – jak ustalił to organ I instancji- aż o 8,40 m." "Tak więc trudno byłoby przyjąć, że budynek został wykończony na wiosnę 2000r. a więc był w tym czasie gotowy do odbioru i użytkowania ze względu na cel przeznaczenia budynku, skoro jeszcze jesienią 2000r., na przełomie 2001r. i wczesną wiosną 2002r. instalowano w nim energię elektryczną , rury wodno- kanalizacyjne, bez których to urządzeń nie sposób mówić o użytkowaniu budynku na cele przeznaczone- w tym wypadku na sklep mięsny."

Skład orzekający

Aleksandra Łaskarzewska

przewodniczący

Edyta Podrazik

członek

Małgorzata Górecka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, legalizacji obiektów oraz znaczenia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w danym czasie. Interpretacja przepisów o legalizacji samowoli budowlanej może ewoluować.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy konflikt między inwestorem a organami nadzoru budowlanego w kontekście samowoli budowlanej i naruszenia planu zagospodarowania przestrzennego. Jest to standardowa, ale ważna interpretacja przepisów dla praktyków prawa budowlanego.

Samowola budowlana: Kiedy rozbiórka jest nieunikniona mimo prób legalizacji?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 582/04 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2005-12-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-07-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska /przewodniczący/
Edyta Podrazik
Małgorzata Górecka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Sygn. powiązane
II OZ 468/06 - Postanowienie NSA z 2006-05-09
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędzia WSA Małgorzata Górecka (spr) Protokolant Sekr. sąd. Joanna Wieczorkiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2005r. sprawy ze skargi M. i W.W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2004r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego o d d a l a s k a r g ę /-/ M. Górecka /-/ A. Łaskarzewska /-/ E. Podrazik
Uzasadnienie
II S.A./Po 582/04
U Z A S A D N I E N I E
Skarżący- M. i W. W. wnieśli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].05.2004r, którą utrzymana została w mocy decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. z dnia [...].01.2004r. Nr [...] (mylnie datowana jako [...].01.2003r.) .
Decyzją powyższą organ I instancji nakazał właścicielom M. i W. W. rozbiórkę wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę parterowego budynku o wymiarach 3,40m x 11,24m zlokalizowanego na posesji w P. przy ul. [...], w granicy posesji sąsiedniej (przy ul. [...]) i częściowo przybudowanego do istniejącego garażu wskazując, iż nakaz rozbiórki nie dotyczy ściany budynku do wysokości 2,20 m, biegnącej w granicy działki sąsiedniej (przy ul. [...]). Jako podstawę prawną wskazał przepis art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126, ze zm. ).
W uzasadnieniu tej decyzji organ I instancji podał, że jego wcześniejsza decyzja z dnia [...].07.2003r. zawierająca to samo rozstrzygnięcie co obecna, została przez organ II instancji uchylona a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia bowiem organ powołał się na wprowadzoną ustawą z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy- Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718)- nowelizację, której przepisy należy zastosować do postępowań dotyczących spraw obiektów budowlanych, wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę, wszczętych przed dniem wejścia w życie nowelizacji, tj. przed 11 lipca 2003r. W ocenie organu II instancji- rozstrzygnięcie sprawy w myśl nowych przepisów przez organ odwoławczy naruszałoby uprawnienia stron wynikające z instancyjności postępowania określonej w art. 15 k.p.a. Organ ten wskazał, iż przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji powinien zwrócić uwagę na zapisy Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] - [...] część "A" w P., zatwierdzonego uchwałą nr XLI/483/III/2000 rady Miasta P. z dnia 29.08.2000r., a w szczególności na zakres przestrzegania zasad gospodarowania przestrzenią określony w § 6 pkt. 1.
Organ I instancji rozpoznając ponownie sprawę stwierdził, iż inwestorzy wybudowali przedmiotowy budynek, w którym prowadzą działalność gospodarczą (sklep mięsny) bez wymaganego pozwolenia na budowę wiosną 2002r. Budynek ten wykonali w sprzeczności z powołanym wyżej miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego rejon [...] - [...] część "A" w P. bowiem wybudowali go z przekroczeniem linii zabudowy o 8,40 m. A ta okoliczność- w ocenie organu I instancji – oznacza, iż brak jest możliwości legalizacji samowoli budowlanej.
Skarżący odwołali się od decyzji organu I instancji, wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu odwołujący zarzucili organowi I instancji :
- sprzeczność ustaleń co do terminu wybudowania przedmiotowego budynku twierdząc, iż został on dobudowany do istniejącej już wcześniej ściany w 1999r. i dokończony na wiosnę 2000r. a więc przed wejściem w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla tego rejonu, zaś jesienią 2000r. i na przełomie 2001r. oraz wczesną wiosną 2002r. wykończono wnętrze budynku, zakładając instalację elektryczną, wodno- kanalizacyjna, płytki i.t.p.
- nie uwzględnienie przez organ zeznań świadka M.G., który potwierdził okoliczność, iż przedmiotowy budynek dobudowany został do istniejącego już muru na przełomie 1999/2000r.,
- nieprawidłowości związane z przeprowadzonym postępowaniem polegające na dokonaniu przez organ I instancji kontroli pomimo wcześniejszego zawiadomienia przez odwołujących o niemożności uczestnictwa w tej kontroli i dokonaniu jej w obecności małoletniego syna odwołujących, który został przez pracowników urzędu zastraszony dlatego wpuścił ich na teren posesji,
- nie uwzględnienia przez organ I instancji wskazań udzielonych jemu przez organ II instancji w decyzji przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Rozpoznając odwołanie, organ II instancji wystąpił do Wydziału Urbanistyki i Architektury Urzędu Miasta P. o przekazanie wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz o zajęcie stanowiska co do zgodności spornego obiektu z przepisami o planowaniu przestrzennym i ustaleniami w.w. planu. Organ w oparciu o przesłane jemu żądane dokumenty i zebrane w toku postępowania administracyjnego dowody, wydał w dniu [...].05.2004r. decyzję, którą utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu podzielił stanowisko organu I instancji co do terminu, w którym został wybudowany przedmiotowy budynek wskazując, iż poczynione przez inwestora (skarżącego) próby wycofania się z zadeklarowanej daty pobudowania obiektu w końcowym etapie postępowania są niewiarygodne i z tego powodu odmówił wiarygodności tym twierdzeniom. Organ także podzielił stanowisko wyrażone w skarżonej decyzji co do niezgodności wybudowanego obiektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla tego regionu wskazując, za organem I instancji, ze naruszona została linia zabudowy. Dodatkowo- zdaniem organu odwoławczego- naruszony został zapis tego planu zawarty w § 5 ust. 3 f poprzez lokalizację usług w innej formie aniżeli w budynku mieszkalnym.
Skarżący zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych, pominiecie istotnych dowodów, wnieśli o uchylenie decyzji wydanej przez organ II instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W skardze złożyli wniosek o wstrzymanie zaskarżonej decyzji, który został przez Sąd rozpoznany w dniu 30 sierpnia 2004roku.
W uzasadnieniu skarżący powtórzyli argumenty podane w odwołaniu od decyzji wydanej przez organ I instancji.
Odpowiadając na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na jej uwzględnienie.
Otóż zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. –Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016, ze zm.) roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. O ile roboty budowlane rozpoczęto czy też wykonano już obiekt budowlany bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, to jest to samowola budowlana.
Z kolei w myśl art. 48 ust. 1 wyżej powołanej ustawy w przypadku gdy obiekt budowlany lub jego część, będący w budowie lub wybudowany został bez wymaganego pozwolenia na budowę – właściwy organ nakazuje jego rozbiórkę. W art.48 wprowadzono jednak możliwość zalegalizowania samowoli budowlanej, która to możliwość została wprowadzona ustawą z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718), która weszła w życie w dniu 11 lipca 2003r. Na mocy art. 7 ust. 2 tej ustawy art. 48 w brzmieniu obowiązującym od dnia 11 lipca 2003r. jest stosowany także do tych obiektów budowlanych lub ich części będących w budowie albo wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę, co do których postępowanie administracyjne wszczęto przed dniem wejścia w życie ustawy z 27 marca 2003r. i przed tym dniem nie zakończono go poprzez wydanie ostatecznej decyzji- jak w omawianej sprawie.
Taka możliwość legalizacji samowoli budowlanej istnieje jednak w przypadku, gdy budowa taka spełnia warunki określone w ust. 2 art. 48.
W omawianej sprawie sytuacja taka nie wystąpiła.
Jak słusznie ustalił organ I instancji przedmiotowa samowola budowlana (budynek, w którym znajduje się sklep mięsny) nie była zgodna z obowiązującym w dacie wybudowania tego obiektu budowlanego miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego rejon [...] - [...] część "A" w P., zatwierdzonym uchwałą nr XLI/483/III/2000 Rady Miasta P. z dnia 29 sierpnia 2000r.
Ponad wszelką bowiem wątpliwość pawilon handlowy usytuowany jest z przekroczeniem linii zabudowy – jak ustalił to organ I instancji- aż o 8,40 m.- co jest sprzeczne z zapisem § 6 pkt 2 lit. "b" a także z zapisem § 5 pkt 3 lit. "c" w zw. z lit. "d" tego planu. Nadto, biorąc pod uwagę to, iż na przedmiotowej działce istniał już wybudowany w 1980 r. budynek mieszkalny wraz z garażem oraz budynek gospodarczy (oświadczenie złożone do protokołu oględzin budynku z dnia [...].02.2003r.) przedmiotowa samowola budowlana sprzeczną pozostaje także z zapisem § 5 pkt 3 lit. "b" planu.
Skoro więc przedmiotowa samowola budowlana naruszała zapisy miejskiego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego na tym terenie, toteż słusznie organ I instancji nakazał jej rozbiórkę i tym samym słusznie uczynił organ II instancji utrzymując prawidłową decyzję w mocy.
Odnośnie zarzutów skarżącego dotyczących przeprowadzonego postępowania administracyjnego i dokonanej przez organ administracyjny oceny materiału dowodowego- w ocenie Sądu- nie zasługują one na uwzględnienie.
Organ I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie. Zarzut dotyczący przeprowadzenia pod nieobecność skarżących kontroli dotyczył postępowania poprzedzającego wydanie decyzji, która została przez organ odwoławczy uchylona a więc podnoszenie tego zarzutu obecnie w stosunku do ponownie przeprowadzonego postępowania nie może odnieść żądanego skutku.
Zarzut dotyczący błędów w ustaleniach faktycznych i odnoszący się do przyjętego przez organy terminu wybudowania obiektu, też nie może być uwzględniony bowiem sam skarżący aż dwukrotnie podał, że przedmiotowy budynek wybudował wczesną wiosną 2002r., zaś próby jakby "uściślenia" tego oświadczenia podjęte w odwołaniu od pierwotnej decyzji organu I instancji nie mogą być – jak słusznie ocenił to organ II instancji- wiarygodne skoro dopiero zostało to podniesione na tym etapie postępowania.
Nawet gdyby przyjąć- za skarżącym-, że w istocie takie były terminy wykonywania poszczególnych prac, jak to podaje to w odwołaniu z dnia [...].07.2003r. to -zgodnie z utrwalonym już orzecznictwem NSA- termin wybudowania obiektu to dzień , w którym jest on gotowy do odbioru , który wymagany jest prawem w sytuacji, w której nie mamy do czynienia z samowolą budowlaną. Tak więc trudno byłoby przyjąć, że budynek został wykończony na wiosnę 2000r. a więc był w tym czasie gotowy do odbioru i użytkowania ze względu na cel przeznaczenia budynku, skoro jeszcze jesienią 2000r., na przełomie 2001r. i wczesną wiosną 2002r. instalowano w nim energię elektryczną , rury wodno- kanalizacyjne, bez których to urządzeń nie sposób mówić o użytkowaniu budynku na cele przeznaczone- w tym wypadku na sklep mięsny. Tym samym zupełnie bezzasadny jest zarzut, iż organ nie uwzględnił zeznań świadka M.G.- skoro świadek ten jedynie wskazał kiedy nastąpiła dobudowa do istniejącej już wcześniej ściany na granicy działek.
Biorąc powyższe pod uwagę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.)- należało orzec jak w sentencji.
/-/ M. Górecka /-/ A. Łaskarzewska /-/ E. Podrazik
hp

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI