II SA/PO 573/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2022-10-11
NSAbudowlaneWysokawsa
pozwolenie na budowęprawo budowlaneobszar oddziaływaniaprzymiot stronywznowienie postępowaniasąsiedztwoprzepisy technicznezagospodarowanie terenu

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę W. B. na decyzję Wojewody dotyczącą pozwolenia na budowę, uznając, że skarżący nie posiadał statusu strony w postępowaniu, ponieważ inwestycja nie oddziaływała na jego nieruchomość w sposób powodujący ograniczenia w zagospodarowaniu.

Sprawa dotyczyła skargi W. B. na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Starosty i odmówiła uchylenia pozwolenia na budowę dla inwestycji "G. " Sp. z o.o. Skarżący domagał się wznowienia postępowania, twierdząc, że posiadał status strony, ponieważ inwestycja oddziaływała na jego sąsiednią działkę. Sąd uznał jednak, że na podstawie analizy projektu budowlanego i przepisów techniczno-budowlanych, inwestycja nie spowoduje ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości skarżącego, w tym w zakresie odległości, hałasu czy zacienienia. W konsekwencji, skarżącemu nie przysługiwał przymiot strony, a jego skarga została oddalona.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę W. B. na decyzję Wojewody z dnia 6 lipca 2022 r., która uchyliła decyzję Starosty O. z dnia 12 listopada 2020 r. i odmówiła uchylenia decyzji Starosty O. z dnia 15 maja 2020 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla inwestycji "G. " Sp. z o.o. Skarżący domagał się wznowienia postępowania, powołując się na fakt, że jako właściciel sąsiedniej nieruchomości, miał status strony, która bez swojej winy nie brała udziału w postępowaniu. Kluczową kwestią sporną było ustalenie, czy skarżącemu przysługuje przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, co z kolei zależało od tego, czy jego nieruchomość znajdowała się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji. Sąd, po analizie projektu budowlanego i przepisów techniczno-budowlanych, stwierdził, że inwestycja nie spowoduje żadnych ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości skarżącego, takich jak naruszenie przepisów dotyczących odległości, przesłaniania, hałasu czy dostępu do mediów. Odległości projektowanych budynków od działki skarżącego wynosiły około 65-71,5 m, a miejsc postojowych ponad 50 m. W związku z tym, Sąd uznał, że skarżącemu nie przysługuje status strony postępowania, a jego skarga podlega oddaleniu. Sąd wyjaśnił również, że wcześniejsze wyroki uchylające decyzje administracyjne nie przesądzały o statusie strony skarżącego w kontekście postępowania o pozwolenie na budowę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, właściciel sąsiedniej nieruchomości nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, jeśli inwestycja nie oddziałuje na jego nieruchomość w sposób powodujący ograniczenia w jej zagospodarowaniu, zgodnie z przepisami odrębnymi.

Uzasadnienie

Sąd analizował definicję obszaru oddziaływania obiektu (art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego) oraz przepisy techniczno-budowlane, stwierdzając, że planowana inwestycja (dwa budynki mieszkalne wielorodzinne) zlokalizowana w odległości ok. 65-71,5 m od działki skarżącego, nie spowoduje naruszenia przepisów dotyczących odległości, przesłaniania, hałasu, zacienienia, dostępu do mediów czy ochrony przeciwpożarowej. W związku z brakiem negatywnego oddziaływania i ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości skarżącego, uznał, że nie przysługuje mu status strony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (24)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd oddalił skargę.

Pomocnicze

u.p.b. art. 3 § pkt. 20

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego, na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu.

u.p.b. art. 28 § ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Stronami w postępowaniu o pozwolenie na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujący się w obszarze oddziaływania obiektu.

u.p.b. art. 5 § ust. 1 pkt. 9

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy projektować i budować w sposób zapewniający poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich.

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 8

Kodeks postępowania administracyjnego

W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję, która następnie została uchylona.

k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej wydaje decyzję, w której odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b.

rozp. ws. warunków technicznych art. 12

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Dotyczy odległości od granicy działki.

rozp. ws. warunków technicznych art. 13

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Dotyczy naturalnego oświetlenia - przesłaniania.

rozp. ws. warunków technicznych art. 19

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Dotyczy odległości od granicy działki miejsc postojowych.

rozp. ws. warunków technicznych art. 23

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Dotyczy odległości miejsc do gromadzenia odpadów stałych.

rozp. ws. warunków technicznych art. 29

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Dotyczy zakazu kierowania wód opadowych na teren sąsiedniej nieruchomości.

rozp. ws. warunków technicznych art. 36

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Dotyczy odległości pokryw i wylotów wentylacji ze zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe.

rozp. ws. warunków technicznych art. 40

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Dotyczy odległości placu zabaw od okien pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi.

rozp. ws. warunków technicznych art. 271

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Dotyczy odległości w zakresie ochrony przeciwpożarowej.

rozp. ws. warunków technicznych art. 272

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Dotyczy odległości w zakresie ochrony przeciwpożarowej.

rozp. ws. warunków technicznych art. 11 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi powinien być wznoszony poza zasięgiem zagrożeń i uciążliwości określonych w przepisach odrębnych.

rozp. ws. warunków technicznych art. 323 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Budynek i urządzenia z nim związane powinny być zaprojektowane i wykonane w taki sposób, aby poziom hałasu nie stanowił zagrożenia dla zdrowia i umożliwiał pracę, odpoczynek i sen w zadowalających warunkach.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określają uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych do kontroli działalności administracji publicznej.

k.c. art. 140

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

Określa granice prawa własności w granicach społeczno-gospodarczego przeznaczenia prawa.

u.p.z.p. art. 14 § ust. 8

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego.

Dz.U. 2021 poz 2351 art. 3 § pkt. 20

Definicja obszaru oddziaływania obiektu.

Dz.U. 2021 poz 2351 art. 28 § ust. 2

Strony postępowania w sprawie pozwolenia na budowę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Inwestycja nie oddziałuje na nieruchomość skarżącego w sposób powodujący ograniczenia w jej zagospodarowaniu, co skutkuje brakiem przymiotu strony po stronie skarżącego.

Odrzucone argumenty

Skarżący posiada przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę ze względu na sąsiedztwo jego nieruchomości z działką inwestycyjną. Wcześniejsze wyroki WSA w Poznaniu uchylające decyzje administracyjne przesądzają o posiadaniu przez skarżącego interesu prawnego.

Godne uwagi sformułowania

Przymiot strony zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego nie jest zależny od tego, czy oddziaływanie zamierzonej inwestycji na nieruchomości sąsiednie przekracza ustalone w tym względzie normy, lecz wynika też z samego faktu oddziaływania na przestrzeń objętą prawem do nieruchomości sąsiednich. Każde (nawet niezabronione przepisami prawa) zakłócenie przez inwestycję korzystania z nieruchomości powoduje, że jej właścicielowi przysługuje przymiot strony postępowania administracyjnego.

Skład orzekający

Arkadiusz Skomra

sprawozdawca

Danuta Rzyminiak-Owczarczak

członek

Jakub Zieliński

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron w postępowaniu o pozwolenie na budowę, definicja i ustalanie obszaru oddziaływania obiektu, znaczenie przepisów techniczno-budowlanych dla określenia interesu prawnego sąsiada."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku oddziaływania inwestycji na sąsiednią nieruchomość, co może być odmienne w przypadkach większych inwestycji lub bliższego sąsiedztwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu ustalania kręgu stron w postępowaniach budowlanych i tego, czy sąsiad zawsze ma prawo głosu. Wyjaśnia, że samo sąsiedztwo nie wystarczy, a kluczowe jest faktyczne oddziaływanie inwestycji.

Czy sąsiad zawsze ma prawo głosu w sprawie pozwolenia na budowę? Sąd wyjaśnia, kiedy sąsiedztwo nie wystarczy.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 573/22 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2022-10-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-08-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Arkadiusz Skomra /sprawozdawca/
Danuta Rzyminiak-Owczarczak
Jakub Zieliński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 2758/22 - Wyrok NSA z 2025-06-17
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 3 pkt. 20, art. 28 ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Asesor WSA Arkadiusz Skomra (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2022 r. sprawy ze skargi W. B. na decyzję Wojewody z dnia 6 lipca 2022 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 6 lipca 2022 r., nr [...] Wojewoda po rozpoznaniu odwołania "G. " Sp. z o.o. z/s w N. , uchylił decyzję Starosty O. z 12 listopada 2020 r. i orzekł o odmowie uchylenia decyzji Starosty O. nr [...] z 15 maja 2020 r. (znak: [...]) z uwagi na brak zaistnienia przesłanki wznowieniowej.
Decyzja Wojewody, jak wynika z jej uzasadnienia, zapadła w następującym stanie faktycznym sprawy.
Dnia 12 marca 2020 r. do Starostwa Powiatowego w O. wpłynął wniosek G. Sp. z o. o. z/s w N. (dalej również jako " inwestor") o pozwolenie na budowę dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych w O. na dz. o nr. ewid.[...], obr. [...], jedn. ewid. [...], miasto O. .
Decyzją Starosty O. nr [...] z 15 maja 2020 r. (znak: [...]) zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę dla ww. inwestycji.
Pismem z 16 lipca 2020 r. W. B. (dalej również jako "Wnioskodawca" lub "Skarżący) wniósł o wznowienie postępowania od decyzji o pozwoleniu na budowę, powołując się na przesłankę wynikającą z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Starosta O. postanowieniem z dnia z 27 lipca 2020 r. wznowił postępowanie.
Pismem z 24 sierpnia 2020 r. wnioskodawca uzupełnił wniosek o przesłankę wynikającą z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., ponieważ wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 23 lipca 2020 r. sygn. akt II SA/Po [...]) uchylono decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z 11 grudnia 2019 r. (znak: [...], [...]) jak i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta O. nr [...] z 6 listopada 2019 r. (znak: [...]) ustalającą warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji.
Decyzją Starosty O. z 18 sierpnia 2020 r. (znak: [...]) odmówiono uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, z uwagi na brak przymiotu strony wnioskodawcy oraz brak naruszenia przez organ zapisów decyzji o warunkach zabudowy, przepisów Prawa budowlanego i warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Wojewoda decyzją z 6 października 2020 r. (znak: [...]) uchylił zaskarżoną decyzję Starosty O. z 18 sierpnia 2020 r. i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Postanowieniem z 19 października 2020 r. Starosta O. nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia wniosku o ostateczną decyzję o warunkach zabudowy.
Pismem z 26 października 2020 r. pełnomocnik inwestora wyjaśnił, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 lipca 2020 r. (sygn. akt II SA/Po [...]) nie jest prawomocny, a sprawa zawisła przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Decyzją Starosty O. z 12 listopada 2020 r. (brak znaku sprawy) uchylono w całości ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę oraz odmówiono zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji.
Wojewoda decyzją z 1 czerwca 2021 r. (znak: [...]) uchylił zaskarżoną decyzję z 12 listopada 2020 r. (brak znaku sprawy) i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Na powyższe rozstrzygnięcie sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu złożył W. B..
Starosta O. decyzją z 7 czerwca 2021 r. (brak znaku sprawy) odmówił uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wyjaśnił, że działka wnioskodawcy nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji, wobec czego brak jest podstaw do uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Skarżący podnosząc, iż organ dokonał błędnej oceny przymiotu strony wnioskodawcy i w żaden sposób nie odniósł się do argumentacji zawartej w wyroku o sygn. akt VII SA/Wa [...] z 6 marca 2020 r., a szczególnie do kwestii "potencjalności" oddziaływania, w tym również nie uwzględnił prawomocnego wyroku o sygn. akt II SA/Po [...] z 23 lipca 2020 r. uchylającego decyzję o warunkach zabudowy.
Wojewoda decyzją z 18 listopada 2021 r. (znak: [...]) utrzymał w mocy powyższą decyzję organu I instancji. W motywach swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, że inwestycja nie spowoduje żadnych ograniczeń dla nieruchomości wnioskodawcy, w tym nie wpłynie na możliwości zabudowy działki będącej własnością W. B.. Z tego powodu wnioskodawcy nie przysługuje przymiot strony postępowania, a to oznacza, że nie zaistniała przesłanka wznowieniowa.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył W. B..
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 18 lutego 2022 r. (sygn. akt II SA/Po [...]) uchylił decyzję Wojewody z 1 czerwca 2021 r. (znak: [...]).
Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 12 kwietnia 2022 r. (sygn. akt II SA/Po [...]) uchylono decyzję Wojewody z 18 listopada 2022 r. (znak: [...]) oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty O. z 7 czerwca 2021 r.
W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że odnośnie zaskarżonej decyzji Wojewody z 18 listopada 2021 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty O. z 7 czerwca 2021 r. zaistniała zatem już po ich wydaniu, a przed orzekaniem przez Sąd w sprawie skarg na te decyzje przesłanka wznowieniowa wskazana w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., to jest decyzje te zostały wydane w oparciu o inną decyzję, która została następnie uchylona, to jest decyzję Wojewody z 1 czerwca 2021 r., nr [...]. (...)
Wojewoda decyzją z dnia 6 lipca 2022 r. uchylił decyzję Starosty O. z 12 listopada 2020 r. i orzekł o odmowie uchylenia decyzji Starosty O. z 15 maja 2020 r. wskazując, po przytoczeniu treści przepisów prawa, że wnioskodawca jest współwłaścicielem dz. o nr. ewid. [...], obr. [...], jedn. ewid. [...], miasto O. Wielkopolski, dla której Sąd Rejonowy w O. - [...] Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o nr [...] Zdaniem pełnomocnika wnioskodawcy przymiot strony może wynikać z uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 6 marca 2020 r. w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa [...] zapadłego w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
Organ odnosząc się do powyższego wskazał, iż przywołane wyżej orzeczenie jest nieprawomocne, a sprawa dotyczyła prowadzonego postępowania w trybie stwierdzenia nieważności decyzji. Ponadto organ zwrócił uwagę, że każdy wyrok zapada w konkretnej sprawie, a ponadto w okolicznościach niniejszej sprawy mamy zgoła inną sytuację. Po pierwsze budynki i infrastruktura im towarzysząca nie została zaprojektowana w bezpośredniej granicy z działką wnioskodawcy, a po drugie wymagane warunkami technicznymi odległości od granicy działki są większe aniżeli prawem przewidziane.
Przechodząc do oceny obszaru oddziaływania przedmiotowej inwestycji organ wyjaśnił, że zakres inwestycji obejmował budowę dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych, V kondygnacyjnych, niepodpiwniczonych, krytych dachami płaskimi, o wymiarach 15,90 x 20,76 m. Budynki te zlokalizowano na dz. o nr. ewid.[...], obr. [...], jedn. ewid. [...], miasto O. i jeden z nich znajduje się od strony ul. [...], a drugi w głębi działki, tj. od strony torów kolejowych. Najbliżej nieruchomości wnioskodawcy usytuowany jest budynek od strony torów kolejowych.
Organ podniósł, iż jak wynika z projektu zagospodarowania terenu (rys. 01) nowoprojektowany budynek zlokalizowany jest na południowy - wschód od granicy działki wnioskodawcy, tj. w odległości 65 m i 71,5 m od jego budynku. Jak wynika z części opisowej projektu budowlanego, jak również planszy projektu zagospodarowania terenu, działka inwestycyjna jest stosunkowo płaska. Dostęp z terenu inwestycyjnego do drogi publicznej został zapewniony poprzez zjazd z ul. [...]. Inwestycja została zaplanowana na terenie niezabudowanym. Wody opadowe odprowadzane zostaną do projektowanej instalacji kanalizacji deszczowej, a ścieki do ogólnospławnej kanalizacji sanitarnej. Budynki ogrzewane będą z wykorzystaniem paliwa gazowego z kotłowni zaprojektowanej na ostatniej kondygnacji projektowanych obiektów. Miejsce do gromadzenia odpadów stałych służące budynkowi zlokalizowanemu bliżej wnioskodawcy, znajduje się w odległości 52,5 m od południowo-wschodniego narożnika jego działki (nr ewid. [...]). W tym stanie rzeczy trudno uznać, głównie ze względu na dużą odległość inwestycji od nieruchomości wnioskodawcy, iż przedmiotowa budowa będzie powodować jakiekolwiek uciążliwości.
Organ wskazał, iż potwierdzenie tej tezy znajduje odzwierciedlenie w projekcie budowlanym (str. [...], pkt. 2.9), gdzie wskazano, że obszar oddziaływania zaplanowanego przedsięwzięcia mieści się w całości na terenie, na którym został zaprojektowany, tj. na dz. o nr. ewid.[...]
Organ zaznaczył, iż uwagi na fakt, że projektowane budynki nie będą znajdować się na wysokości nieruchomości wnioskodawcy, to w sprawie nie będzie mieć zastosowania przepis dotyczący przesłaniania obiektów wskazany w § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1065 z późn. zm. – daje rozporządzenie). W związku z wysokością projektowanego budynku oraz jego odległością od nieruchomości Skarżącego, w sprawie nie wystąpi zacienianie pomieszczeń wskazane w § 60 rozporządzania. Ponadto zastosowanie kanalizacji deszczowej spowoduje, że woda opadowa nie zostanie skierowana na nieruchomości sąsiednie, co jest § 29 rozporządzenia zabronione. Organ zaznaczył nadto, że ścieki odprowadzane zostaną do zbiorczej kanalizacji sanitarnej, zatem w sprawie nie będzie mieć zastosowania § 36 rozporządzenia. Miejsca postojowe względem działki wnioskodawcy zaplanowano w znacznej odległości od granicy, co wpływa na brak jakiegokolwiek oddziaływania w tym zakresie. W zakresie ochrony przeciwpożarowej organ wyjaśnił, że projektowane obiekty zostały uzgodniony przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych bez uwag (projekt budowlany rys. 01 - projekt zagospodarowania terenu, Al - rzut parteru). Stąd inwestycja nie będzie powodować ograniczeń dla nieruchomości W. B. w jego zabudowie. Inwestycja nie będzie powodować również przekroczenia norm emisji hałasu (projekt budowlany str. [...], pkt 2.7.) i nie ograniczy Skarżącemu dostępu do mediów i do drogi publicznej.
Organ podkreślił, iż na tle przywołanych norm prawnych, stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nie wszystkich nieruchomości sąsiednich, na które projektowana inwestycja będzie oddziaływać w jakikolwiek sposób, lecz tylko takich, w odniesieniu do których oddziaływanie to przybierze postać określonych ograniczeń w zagospodarowaniu terenu nieruchomości, mających swe źródło w przepisach odrębnych wprowadzających ograniczenia w związku z realizacją inwestycji (obiektu) danego rodzaju. Obszar oddziaływania obiektu nie może być utożsamiany tylko i wyłącznie z zachowaniem przez inwestora określonych przepisami techniczno-budowlanymi wymogów oraz, że do obszaru oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego zalicza się także teren, na którym uciążliwości związane z przedsięwzięciem mieszczą się w granicach dopuszczalnych, określonych przez przepisy prawa. Przymiot strony zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego nie jest zależny od tego, czy oddziaływanie zamierzonej inwestycji na nieruchomości sąsiednie przekracza ustalone w tym względzie normy, lecz wynika też z samego faktu oddziaływania na przestrzeń objętą prawem do nieruchomości sąsiednich.
Odnosząc się do kwestii wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 23 lipca 2020 r. o sygn. akt II SA/Po [...] uchylającego decyzję o warunkach zabudowy organ wyjaśnił, że ocena w tym zakresie mogłaby być dokonana dopiero po zaistnieniu przesłanki wznowieniowej o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Następstwem ustalenia przez organ braku podstaw wznowieniowych, wyłącza bowiem dopuszczalność dalszego badania kontrolowanej decyzji z prawem. Z uwagi na fakt, że pismem z 24 sierpnia 2020 r. pełnomocnik W. B. uzupełnił wniosek o wznowienie postępowania o przesłankę wynikającą z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. w związku z uchyleniem decyzji o warunkach zabudowy Starosta O. , jako organ właściwy do przeprowadzenia postępowania, winien rozpoznać ten wniosek i wydać stosowne rozstrzygnięcie.
Podsumowując organ wskazał, iż zakres przedmiotowej inwestycji nie będzie oddziaływać i wpływać na nieruchomość W. B. oraz przede wszystkim nie spowoduje ograniczenia w możliwości zabudowy i zagospodarowania jego terenu. Z powyższych względów dojść do wniosku należy, że W. B. nie posiada przymiotu strony, w związku z powyższym nie mógł brać udziału w toczącym się postępowaniu o pozwolenie na budowę, a to oznacza, iż powołana przez niego przesłanka wznowieniowa, tj. art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., nie została spełniona.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł W. B. wnosząc o uchylenie zaskarżanej decyzji znak: [...] z dnia 06 lipca 2022 r. i wydanie nowego orzeczenia, tj. uwzględnienie skargi przez Wojewodę w trybie autokontroli (art. 54 § 3 ppsa), uchylenie decyzji Wojewody znak: [...] z dnia 6 lipca 2022 r. przez WSA w Poznaniu, w przypadku nieuwzględnienia skargi przez Wojewodę w trybie autokontroli oraz o zasądzenie od Wojewody na rzecz skarżącego kosztów postępowania w kwocie [...]zł.
W uzasadnieniu skargi Skarżący przytoczył przebieg dotychczasowego postępowania wskazując, iż wadliwość decyzji Wojewody potwierdził WSA w Poznaniu wydając wyroki uchylające odpowiednio: sygn. akt II SA/Po [...] z dnia 18 lutego 2022 r. (uchylono tylko decyzję II instancji), sygn. akt II SA/Po [...] z dnia 12 kwietnia 2022 r. (uchylono decyzję I i II instancji).
Skarżący podkreślił, iż w wyniku wydanych wyżej wyroków w obrocie prawnym pozostało odwołanie Inwestora od prawidłowej decyzji uchylającej Starosty O. z dnia 12 listopada 2020 r.
W ocenie Skarżącego już samo wydanie w/w wyroków jednoznacznie wskazuje na posiadanie przez niego legitymacji procesowej strony.
Skarżący podkreślił, iż zasadnicza kwestia w rozpoznawanej sprawie dotyczy tego, czy Skarżącemu jako właścicielowi nieruchomości bezpośrednio sąsiadującej z nieruchomością, na której planowana jest inwestycja przysługuje status strony, która ma prawo żądać wznowienia postępowania na tej podstawie, że nie brała udziału w postępowaniu zakończonym decyzją o pozwoleniu na budowę. W ocenie Skarżącego odmówienie mu przymiotu strony postępowania nastąpiło niezasadnie.
Skarżący wyjaśnił, iż przykładowo zaprojektowanie miejsc postojowych na działce nr [...] determinuje przyszły sposób zagospodarowania działki należącej do skarżącego. Przepisy techniczno - budowlane wymuszą bowiem zachowanie odpowiednich odległości jakiejkolwiek zabudowy projektowanej na jego działce od miejsc postojowych znajdujących się na sąsiedniej nieruchomości. Przepisy rozporządzenia przewidują bowiem obowiązek zachowania minimalnej odległości od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynku mieszkalnym. Zaznaczyć przy tym należy, że nie tylko aktualny stan nieruchomości skarżącego jest istotny, lecz także fakt, iż skarżący może w przyszłości, zgodnie z obowiązującymi przepisami, chcieć zabudować swoja nieruchomość. Skoro planowana inwestycja powoduje ograniczenia w możliwości zmiany sposobu zagospodarowaniu terenu należącego do skarżącego, wynikające z przepisów szczególnych, to powinna ona być stroną przedmiotowego postępowania.
Skarżący podniósł, iż stanowiąca jego własność działka nr [...] jest usytuowana w bezpośrednim sąsiedztwie działki inwestycyjnej nr [...]. W związku z takim, a nie innym usytuowaniem działki [...] skarżący, jako właściciel przedmiotowej nieruchomości i bezpośredni sąsiad działki inwestycyjnej ma prawo wiedzieć, czy planowana inwestycja (rozwiązania projektowe z nią związane) tj. budowa dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych i instalacji zapewniających możliwość ich prawidłowego użytkowania nie naruszają jego interesów.
Skarżący zaznaczył, iż naruszenie jego interesów prawnych może wynikać np. z naruszenia warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w szczególności zaś z naruszenia wymaganych prawem odległości od granicy jego działki tj. naruszenia przepisów określonych np. w § 12 (odległość od granicy działki), § 13 (naturalne oświetlenie - przesłanianie), § 19 (odległość od granicy działki miejsc postojowych), § 23 (odległość miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe), § 40 (odległość placu zabaw od okien pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi), § 271, § 272 (odległości ppoż.).
Odległości wynikające z w/w przepisów wprowadzają niewątpliwie ograniczenia w zabudowie działek sąsiednich i tym samym powodują w otoczeniu inwestycji (bezpośrednim sąsiedztwie) powstanie obszaru oddziaływania (art. 3 pkt 20 P. b.).
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia 10 października 2022 r. uczestnik postępowania G. Sp. z o.o. z siedzibą w N. wniósł o oddalenie skargi podnosząc, iż zasadnie organ uznał, że Skarżącemu nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę.
Na rozprawie w dniu 11 października 2022 r. pełnomocnik uczestnika postępowania G. Sp. z o.o. z siedzibą w N. wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.
Przedmiotem tak rozumianej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody uchylająca decyzję Starosty i odmawiająca uchylenia ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Zaskarżona decyzja zapadła w wyniku wznowienia postępowania zakończonego decyzją o udzieleniu pozwolenia na budowę. Wznowienie postępowania administracyjnego jest jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania, którego przedmiotem jest weryfikacja prawidłowości decyzji ostatecznej wydanej w zwykłym postępowaniu administracyjnym. Mimo samodzielności i odrębności procesowej tego postępowania, które jest prowadzone "w sprawie wznowienia postępowania", występuje ścisły związek między tym postępowaniem a wcześniejszym postępowaniem zwykłym, zakończonym decyzją ostateczną. Jak wskazano w wyroku NSA z dnia 9 czerwca 1992 r. (sygn. akt SA/Wr 534/92), granica postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest wyznaczona zakresem sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją ostateczną wydaną w postępowaniu zwykłym.
W tym miejscu zwrócić należy uwagę, iż podstawę prawną decyzji Wojewody, wydanej we wznowionym postępowaniu, stanowił m.in. art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b.
Z powołanej regulacji wynika, że w pierwszej kolejności konieczne jest zbadanie, czy w realiach konkretnej sprawy wystąpiła przesłanka wznowienia postępowania. Dopiero pozytywne ustalenie przez organ wystąpienia (istnienia) przesłanki wznowieniowej otwiera bowiem organowi drogę do ponownego, merytorycznego rozpoznania sprawy i ewentualnego uchylenia decyzji ostatecznej i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy, chyba że wystąpią okoliczności określone w art. 151 § 2 k.p.a. w związku z art. 146 k.p.a. Natomiast stwierdzenie braku wystąpienia ustawowej przesłanki wznowienia postępowania uniemożliwia organowi drogę do merytorycznego rozpatrzenia sprawy administracyjnej (por. M. Kopacz [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz do art. 127-269. Tom III, red. M. Karpiuk, P. Krzykowski, A. Skóra, Olsztyn 2021, LEX/el.).
Zgodnie z art.145 § 1 pkt 4 k.p.a., na która to przesłankę powołał się Skarżący składając wniosek o wznowienie postępowania, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się zatem do ustalenia, czy w zaistniałych okolicznościach Skarżącemu przysługuje status strony postępowania.
Wobec powyższego wskazać należy, iż w orzecznictwie wskazuje się, że kwestia oceny przymiotu strony w postępowaniu wznowieniowym dotyczącym pozwolenia na budowę powinna być oceniona na podstawie art. 28 K.p.a. w związku z art. 28 ust. 2 i art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, co wymaga uwzględnienia konkretnych rozwiązań projektowych (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2020 r., sygn. akt II OSK 1394/18, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; w skrócie "CBOSA").
Zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujący się w obszarze oddziaływania obiektu.
W myśl art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego, na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Przepis ten nie definiuje pojęcia obszaru oddziaływania obiektu wprost, lecz poprzez odesłanie do licznych regulacji, przewidujących m. in. szczegółowe wymogi dla odległości w zabudowie i zagospodarowaniu terenu. Do przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, należą m.in. przepisy rozporządzeń określających warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz przepisy z zakresu ochrony środowiska, ochrony zabytków, ochrony przyrody, prawo wodne. Odrębnymi przepisami w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego mogą też być ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który jest – jak stanowi art. 14 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym t.j. Dz.U. z 2018r., poz.1945 – aktualnie t.j. Dz.U. z 2020r., poz. 293) - aktem prawa miejscowego. Oznacza to, że organ winien zbadać wszelkie okoliczności sprawy, z uwzględnieniem przepisów odrębnych, o jakich mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego.
W tym stanie prawnym, przy ustalaniu, czy dany podmiot posiada przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę należy mieć na uwadze kategorie podmiotów wyszczególnionych w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego oraz właściwie rozumiany obszar oddziaływania obiektu. Stosownie bowiem do art. 5 ust. 1 tej ustawy – w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji - obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych (...), zapewniając poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich – art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.
W tym miejscu ponadto wskazać należy, iż uzasadnione interesy osób trzecich, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, a które powinny być uwzględnione w procesie budowlanym, muszą występować na obszarze oddziaływania obiektu zdefiniowanym w art. 3 pkt 20 tej ustawy. Jak to klarownie przedstawił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 kwietnia 2017 r. (sygn. akt II OSK 2063/15, CBOSA), przy wykładni art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego przepis ten interpretować należy łącznie z art. 5 ust. 1 pkt 9 tej ustawy. Zasadą procesu inwestycyjnego jest bowiem poszanowanie uzasadnionych interesów osób trzecich, co dotyczy przede wszystkim właścicieli (użytkowników) nieruchomości sąsiadujących z działką inwestora. Przepisami odrębnymi, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu działki inwestora związane z budowanym obiektem mogą być zatem również przepisy prawa cywilnego, które w powiązaniu z przepisami ustaw szczególnych gwarantują właścicielowi nieruchomości sąsiedniej prawo do korzystania z niej zgodnie z przeznaczeniem, a zatem w granicach społeczno-gospodarczego przeznaczenia swego prawa, jak to wynika z art. 140 ustawy 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r., poz. 1145 – zwanej dalej "k.c.").
Jak wskazuje się w orzecznictwie wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu winno nastąpić, biorąc pod uwagę funkcję, formę, konstrukcję projektowanego obiektu i inne jego cechy charakterystyczne oraz sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji, uwzględniając treść nakazów i zakazów zawartych w przepisach odrębnych (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 05 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OSK 598/06,; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 czerwca 2012 r., sygn. akt II OSK 508/11, CBOSA). To zaś oznacza, że na potrzeby konkretnej inwestycji organ winien każdorazowo ustalić wszystkie przepisy odrębne, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu – wykorzystaniu danego terenu i na ich podstawie ustalić możliwość oddziaływania określonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego oraz zakres i zasięg tego oddziaływania. Przejawami takiego oddziaływania są np. hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne albo zanieczyszczenie powietrza, wody lub gleby bądź też pozbawienie lub ograniczenie możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej, środków łączności, dopływu światła dziennego por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 29 stycznia 2016r., sygn. akt II OSK 1344/14, z dnia 22 listopada 2017 r., sygn. akt II OSK 45/17, z dnia 26 sierpnia 2020 r., sygn. akt II OSK 561/20, CBOSA). W sytuacji, gdy z przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, wynikają ograniczenia w zagospodarowaniu, a zatem również w zabudowie i korzystaniu z sąsiednich nieruchomości, należy uznać, że dana nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji.
Sąd stoi na stanowisku, iż każde (nawet niezabronione przepisami prawa) zakłócenie przez inwestycję korzystania z nieruchomości powoduje, że jej właścicielowi przysługuje przymiot strony postępowania administracyjnego. Jak się przyjmuje w orzecznictwie sądów administracyjnych, przy dokonywaniu oceny czy nieruchomości znajdują się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu, jak już wskazano, należy mieć na uwadze, że istnienie interesu prawnego, jaki wynika z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, nie jest uzależnione od tego czy dana inwestycja będzie powodowała przekroczenie określonych norm, lecz czy istnieją przepisy prawa nakazujące badać możliwość oddziaływania inwestycji na nieruchomości sąsiednie (por. wyrok NSA z 12 maja 2021 r., sygn. akt II OSK 2097/20, LEX nr 3181260 czy wyrok NSA z 1 lipca 2021 r., sygn. akt II OSK 3317/18, LEX nr 3243713).
Zgodzić należy się ze Skarżącym, iż naruszenie interesów prawnych skarżącego może wynikać np. z naruszenia warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w szczególności zaś / naruszenia wymaganych prawem odległości od granicy działki Skarżącego tj. naruszenia przepisów określonych np. w § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1065 z późn. zm.) (odległość od granicy działki), § 13 (naturalne oświetlenie - przesłanianie), § 19 (odległość od granicy działki miejsc postojowych), § 23 (odległość miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe), § 40 (odległość placu zabaw od okien pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi), § 271, § 272 (odległości ppoż.).
Ponadto wskazać należy, że zgodnie z obecnie obowiązującym § 11 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi powinien być wznoszony poza zasięgiem zagrożeń i uciążliwości określonych w przepisach odrębnych, przy czym dopuszcza się wznoszenie budynków w tym zasięgu pod warunkiem zastosowania środków technicznych zmniejszających uciążliwości poniżej poziomu ustalonego w tych przepisach bądź zwiększających odporność budynku na te zagrożenia i uciążliwości, jeżeli nie jest to sprzeczne z warunkami ustalonymi dla obszarów ograniczonego użytkowania, określonych w przepisach odrębnych (ust. 1).
Do uciążliwości, o których mowa w ust. 1, zalicza się w szczególności: hałas i drgania (wibracje); zanieczyszczenie powietrza; zanieczyszczenie gruntu i wód.
W niniejszej sprawie Sąd uznał, iż Wojewoda prawidłowo, po kompleksowej analizie przepisów prawa z których może wynikać ograniczenie w zagospodarowaniu działki Skarżącego, doszedł do wniosku, że Skarżącemu nie przysługuje przymiot strony w niniejszym postępowania.
Przed szczegółowym omówieniem powyższego wskazać należy, iż wbrew stanowisku zawartego w skardze sam fakt, iż Sąd rozpoznawał środki zaskarżenia Skarżącego nie przesądza o tym, że posiada on interes prawny w niniejszym postępowaniu.
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż postępowanie w przedmiocie wznowienia toczy się z wniosku Skarżącego i ma on prawo do zaskarżenia tych decyzji. Podkreślić należy, iż Skarżący ma prawo wykazywać w toku postępowania sądowoadministracyjnego, że ocena dokonana przez organ, co do przysługującego mu interesu prawnego, jest nieprawidłowa czego wyrazem jest niniejszy wyrok.
Ponadto Wojewódzki Sąd Administracyjny ani w wyroku z dnia z dnia 18 lutego 2022 r. sygn. akt II SA/Po [...] czy też w wyroku z dnia 12 kwietnia 2022 r. sygn. akt II SA/Po [...] nie dokonywał, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, oceny czy Skarżącemu przysługuje przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę.
Warto w tym miejscu odnotować, iż wyrok z dnia 18 lutego 2022 r. sygn. akt II SA/Po [...] zapadł na skutek sprzeciwu W. B. na decyzję Wojewody z dnia 1 czerwca 2021 r.
Zaznaczyć zatem trzeba, że zgodnie z art. 64e p.p.s.a. sprzeciw uruchamia postępowanie zawężone do formalnej kontroli legalności decyzji kasatoryjnej w świetle przesłanek z art. 138 § 2 k.p.a., a więc bez badania meritum sprawy administracyjnej.
Z uwagi na zmodyfikowany zakres podmiotowy spraw wywołanych sprzeciwem (art. 64b p.p.s.a.) oraz ograniczenie kontroli sprawowanej przez sąd drugiej instancji (art. 151a § 3 p.p.s.a.) sądy administracyjne przyjmują w orzecznictwie, że sprzeciw nie jest środkiem służącym kontroli materialnoprawnej podstawy decyzji. Konsekwentnie wyrażany jest pogląd, że z uwagi na skutki prawne wynikające z art. 170 p.p.s.a. i art. 153 p.p.s.a. należy wykładać art. 64e i art. 151a § 1 p.p.s.a. w ten sposób, że określone w tych przepisach granice rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny na skutek sprzeciwu nie obejmują oceny decyzji kasacyjnej w takim zakresie, w jakim przesądzałoby to o prawach podmiotów, które z uwagi na art. 64b § 3 p.p.s.a. nie mogą brać udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Zasadniczo przyjmuje się, że przepis art. 64e p.p.s.a. ogranicza zakres kontroli sądu do oceny "istnienia przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a." (por. wyrok WSA w Poznaniu z 2 sierpnia 2018 r., II SA/Po 343/18; wyrok NSA z 21 sierpnia 2018 r., II OSK 2182/18; wyrok NSA z 7 czerwca 2018 r., II OSK 1319/18; wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 24 października 2018 r., II SA/Go 460/18; wyrok NSA z 7 grudnia 2017 r., II OSK 3011/17; wyrok NSA z 27 sierpnia 2018 r., II OSK 2226/18; wyrok WSA w Szczecinie z 8 maja 2018 r., II SA/Sz 253/18; wyrok NSA z 18 października 2018 r., I OSK 3632/18; Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera, M. Wierzbowskiego, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2017, s. 430; Postępowanie sądowoadministracyjne, pod red. T. Wosia, Wolters Kluwer, Warszawa 2017, s. 340-345; J.G. Firlus, T. Woś, Sprzeciw od decyzji kasacyjnej organu odwoławczego wydanej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Przegląd Prawa Publicznego 2017, nr 6; M.J. Czubkowska, J. Siemieniako, Sprzeciw jako sposób zmniejszenia ilości decyzji kasatoryjnych, ZNSA 2018, nr 4, s. 50-70).
Wobec powyższego określając moc wiążącą omawianego wyroku nie można zatem było zakładać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny przesądził w nim , iż Skarżącemu przysługuje przymiot strony w postępowaniu o pozwolenia na budowę.
Ponadto należy mieć na względzie, że w uzasadnieniu wyroku z dnia 18 lutego 2022 r. sygn. akt II SA/Po [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, iż "Organ II instancji podniósł, że Starosta nie wypowiedział się w przedmiocie interesu prawnego Skarżącego, a także nie rozważył okoliczności wystąpienia okoliczności, która istniała w dniu wydawania przez niego decyzji (...).Istotnie, Starosta nie odniósł się do interesu prawnego Skarżącego, jednakże Wojewoda też nie przeprowadził żadnego wywodu, który potwierdzałby, że Starosta powinien wziąć tę okoliczność pod uwagę".
Natomiast przedmiotem oceny w sprawie sygn. akt II SA/Po [...] była decyzja Wojewody z dnia 18 listopada 2021 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty O. z dnia 7 czerwca 2021 r. o odmowie uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę właśnie z uwagi brak wystąpienia przesłanki wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 kwietnia 2022 r., pomimo, iż decyzje wprost odnosiły się do interesu prawnego Skarżącego, nie rozstrzygnął powyższej kwestii, ponieważ dostrzegł wystąpienie przesłanki uzasadniającej uchylenie decyzji pozbawiającej Sąd możliwości merytorycznej oceny decyzji tj. okoliczność iż kontrolowane w sprawie decyzje zapadły na skutek wcześniejszej decyzji Wojewody z dnia z dnia 1 czerwca 2021 r., która to decyzja została uchylona wskazanym wyżej wyrokiem z dnia 18 lutego 2022 r. sygn. akt II SA/Po [...].
Tym samym Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dokonywał oceny interesu prawnego Skarżącego do brania udziału w postępowaniu o pozwoleniu na budowę.
Z powyższych względów stanowisko Skarżącego, iż z samego faktu wydania omawianych wyroków wynika interes prawny Skarżącego nie zasługuje na aprobatę.
Przechodząc natomiast do oceny czy działka Skarżącego nr [...] znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji realizowanej na działce nr [...] w pierwszej kolejności wskazać należy, iż powyższego nie przesądza samo bezpośrednie sąsiedztwo z działką inwestycyjną.
W tym miejscu odnotować należy, iż przedmiotowa inwestycja obejmuje budowę dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych, V kondygnacyjnych, niepodpiwniczonych, krytych dachami płaskimi, o wymiarach 15,90 x 20,76 m. Budynki te zlokalizowano na dz. o nr. ewid.[...], obr. [...], jedn. ewid. [...], miasto O. i jeden z nich znajduje się od strony ul. [...], a drugi w głębi działki, tj. od strony torów kolejowych. Najbliżej nieruchomości wnioskodawcy usytuowany jest budynek od strony torów kolejowych.
Dla oceny interesu prawnego Skarżącego najbardziej istotnym dokumentem jest projekt zagospodarowania terenu (k. [...] – [...] projektu budowlanego).
Z mapy obrazującej rozmieszczenie elementów inwestycji (rys. D1, k. [...] projektu budowlanego) jednoznacznie wynika, że granice działki inwestora są znacznie oddalone od planowanego utwardzenia terenu, a tym bardziej od samych budynków.
Jak wynika z projektu zagospodarowania terenu nowoprojektowany budynek zlokalizowany jest w odległości 65 m od granic nieruchomości stanowiącej własność Skarżącego i 71,5 m od jego budynku.
Z tych względów nie ulega wątpliwości, iż nie zostaną w żaden sposób naruszone odległości określone w § 12 rozporządzenia.
W myśl ust. 1 § 19 rozporządzenia odległość stanowisk postojowych, w tym również zadaszonych, oraz otwartych garaży wielopoziomowych od: placu zabaw dla dzieci, boiska dla dzieci i młodzieży, okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynku opieki zdrowotnej, w budynku oświaty i wychowania, w budynku mieszkalnym, w budynku zamieszkania zbiorowego, z wyjątkiem: hotelu, motelu, pensjonatu, domu wypoczynkowego, domu wycieczkowego, schroniska młodzieżowego i schroniska, nie może być mniejsza niż:
1) dla samochodów osobowych:
a) 7 m - w przypadku parkingu do 10 stanowisk postojowych włącznie,
b) 10 m - w przypadku parkingu od 11 do 60 stanowisk postojowych włącznie,
c) 20 m - w przypadku parkingu powyżej 60 stanowisk postojowych;
2) dla samochodów innych niż samochody osobowe:
a) 10 m - w przypadku parkingu do 4 stanowisk postojowych włącznie,
b) 20 m - w przypadku parkingu powyżej 4 stanowisk postojowych.
Z omawianego planu zagospodarowania terenu wynika, że planowane utwardzenie znajduje się około 30 m od granic z nieruchomością Skarżącego, a planowane miejsca parkingowe oddalone są o ponad 50 m.
Tym samym nie może być mowy, iż takie zaplanowanie utwardzenia i miejsc postojowych wpłynie na sposób zagospodarowania nieruchomości Skarżącego.
Zgodnie z ust. 1 § 23 rozporządzania odległość miejsc do gromadzenia odpadów stałych, o których mowa w § 22 ust. 2 pkt 1, 3 i 4, powinna wynosić co najmniej:
1) 10 m - od okien i drzwi do budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi;
2) 3 m - od granicy działki budowlanej;
3) 10 m - od placu zabaw dla dzieci, boisk dla dzieci i młodzieży oraz miejsc rekreacyjnych, o których mowa w § 40.
Z planu zagospodarowania terenu jednoznacznie wynika, iż pojemniki na śmieci na śmieci zlokalizowane są odległości ponad 50 m od granicy z działką Skarżącego, a więc ich lokalizacja w żadnen sposób nie ogranicza Skarżącego w zagospodarowaniu jego nieruchomości nawet jeżeli planowałby budowę w granicy swojej nieruchomości.
Z projektu zagospodarowania terenu nie wynika aby planowany był plac zabaw dla dzieci czy też boisko. Z tych też względów nie ma potrzeby odnoszenia się do § 40 rozporządzenia, gdyż nie znajduje on w sprawie zastosowania.
Analiza uzasadnienie decyzji organu prowadzi również do wniosku, iż organ ten przeanalizował także oddziaływanie planowanej inwestycji na nieruchomość Skarżącego z punktu widzenia § 29 rozporządzenia zgodnie z którym dokonywanie zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości jest zabronione.
Jak słusznie wskazał organ i co wynika z części opisowej projektu budowlanego (str. [...] projektu budowlanego pkt. 2.2.), jak również mapy zagospodarowania terenu, działka inwestycyjna jest stosunkowo płaska. Wody opadowe odprowadzane zostaną do projektowanej instalacji kanalizacji deszczowej, a ścieki do ogólnospławnej kanalizacji sanitarnej.
Istotne jest również , iż na mapie wyraźnie zaznaczono kierunki spadków terenu. Ich analiza jednoznacznie prowadzi do wniosku, że wody opadowe nie będą odprowadzane na nieruchomość Skarżącego. W szczególności należy mieć na uwadze sposób ukształtowania znajdującego się najbliżej działki Skarżącego terenu utwardzonego gdzie przewidziano takie ukształtowanie terenu aby wody opadowe w całości odprowadzone były do kanalizacji deszczowej.
Zgodnie z projektem budowlanym ścieki odprowadzane zostaną do zbiorczej kanalizacji sanitarnej, zatem w sprawie nie będzie mieć zastosowania § 36 rozporządzenia określający odległość pokryw i wylotów wentylacji ze zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe.
Analizując natomiast kwestię odległości budynków w zakresie ochrony przeciwpożarowej wskazać należy, iż tak znaczna odległość planowanych budynków od granic z nieruchomością Skarżącego skutkuje uznaniem, że również w zakresie ochrony przeciwpożarowej (§ 271, 272 rozporządzenia) planowana zabudowa nie wprowadza ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości Skarżącego.
W tym zakresie Sąd miał przede wszystkim na uwadze, iż zgodnie z § 271 ust. 5 rozporządzenia jeżeli ściana zewnętrzna budynku ma na powierzchni mniejszej niż 30% klasę odporności ogniowej (E), określoną w § 216 ust. 1 w 5 kolumnie tabeli, wówczas odległość między tą ścianą lub jej częścią a ścianą zewnętrzną drugiego budynku należy zwiększyć w stosunku do określonej w ust. 1 i 2 o 100%.
Tym samym odległość pomiędzy ścianami zewnętrznymi budynku o bardzo niskiej odporności ogniowej zdecydowanie nie będzie większa niż odległość pomiędzy planowanym budynkiem, a granicą nieruchomości Skarżącego, która jak wskazano wyżej wynosi około 65 m.
Rozważając powyższe należy mieć również na uwadze, iż projektowane obiekty zostały uzgodnione przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych bez uwag.
Sąd nie dostrzegł aby nieruchomość Skarżącego doznawała ograniczeń w zakresie hałasu. W myśl § 323 rozporządzenia budynek i urządzenia z nim związane powinny być zaprojektowane i wykonane w taki sposób, aby poziom hałasu, na który będą narażeni użytkownicy lub ludzie znajdujący się w ich sąsiedztwie, nie stanowił zagrożenia dla ich zdrowia, a także umożliwiał im pracę, odpoczynek i sen w zadowalających warunkach (ust. 1). Pomieszczenia w budynkach mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej należy chronić przed hałasem:
1) zewnętrznym przenikającym do pomieszczenia spoza budynku;
2) pochodzącym od instalacji i urządzeń stanowiących techniczne wyposażenie budynku;
3) powietrznym i uderzeniowym, wytwarzanym przez użytkowników innych mieszkań; lokali użytkowych lub pomieszczeń o różnych wymaganiach użytkowych;
4) pogłosowym, powstającym w wyniku odbić fal dźwiękowych od przegród ograniczających dane pomieszczenie.
W niniejszej sprawie należy mieć na uwadze, iż przedmiotem inwestycji jest budownictwo mieszkaniowe, a więc zabudowa podlegająca tej samej ochronie akustycznej co nieruchomość Skarżącego.
Należy również podnieść, iż w projekcie budowlanym jednoznacznie wskazano, że projektowane obiekty nie będą powodować ujemnego oddziaływania na zdrowie i samopoczucie mieszkańców sąsiednich budynków mieszkalnych oraz nie będą naruszać norm hałasu.
Tym samym w ocenie Sadu, mając również na uwadze znaczną odległość nieruchomości Skarżącego od miejsca lokalizacji budynków, nie dojdzie do ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości Skarżacego z uwagi na emisje hałasu.
Ponadto załączona do projektu budowlanego analiza zacienienia, nasłonecznienia i przesłaniania (str. [...] projektu budowlanego) jednoznacznie wskazuje, iż nieruchomość Skarżącego w żadnym stopniu z tego tytułu nie doznaje ograniczeń.
Wskazać również należy, iż zgodnie z projektem budowlanym budynki ogrzewane będą z wykorzystaniem paliwa gazowego z kotłowni zaprojektowanej na ostatniej kondygnacji projektowanych obiektów, a tym samym brak będzie emisji, które będą powodować jakiekolwiek uciążliwości dla Skarżącego.
Z uwagi na obsługę komunikacyjna z innej drogi projektowana inwestycja nie ograniczy Skarżącemu także dostępu do drogi jak również do mediów.
W tym stanie rzeczy słusznie organ, po dokładnej analizie przepisów prawa i lokalizacji inwestycji, uznał iż trudno jest uznać, głównie ze względu na dużą odległość inwestycji od nieruchomości wnioskodawcy, że przedmiotowa budowa nie będzie powodować jakiekolwiek uciążliwości, a tym samym ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości Skarżącego.
Odnosząc się do przesłanki wskazanej w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. Sąd wskazuje, iż przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. niejako determinuje zakres postępowania wszczętego na jej podstawie, którego przedmiotem jest wówczas w pierwszej kolejności ustalenie, czy z wnioskiem o wznowienie wystąpił podmiot rzeczywiście legitymujący się przymiotem strony w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną.
Tym samym w razie złożenia wniosku na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i ustaleniu przez organ, że nie zachodzi przesłanka określona w tym przepisie brak było podstaw do prowadzenia postępowania co do pozostałych przesłanek przywoływanych przez stronę.
Powyższe jednakże nie oznacza, iż organ ma prawo całkowicie zignorować okoliczności wskazywane przez wnioskodawcę. W niniejszej sprawie okoliczności uchylenia decyzji o warunkach zabudowy nie zostały przez organy całkowicie zignorowane. Z nadesłanych akt administracyjnych wynika, iż decyzją z dnia 30 sierpnia 2021 r., po wznowieniu postępowania, Starosta O. na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. orzekł o odmowie uchylenia decyzji z dnia 15 maja 2020 r.
Tym samym w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja dokonująca oceny wystąpienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a..
Na marginesie wskazać należy, iż Sąd rozpoznał skargę na rozprawie pomimo, iż dzień przed rozprawą pełnomocnik uczestnika postępowania złożył pismo, które zostało przesłane bezpośrednio pełnomocnikowi skarżącego, ponieważ stanowi w istocie powtórzenie argumentacji organu z którą Skarżący miał możliwość się zapoznać. Tym samym pismo to nie wnosiło nic nowego do sprawy.
W tym miejscu wskazać należy, iż zgodnie z art. 109 p.p.s.a. rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd stwierdzi nieprawidłowość zawiadomienia którejkolwiek ze stron albo jeżeli nieobecność strony lub jej pełnomocnika jest wywołana nadzwyczajnym wydarzeniem lub inną znaną sądowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć, chyba że strona lub jej pełnomocnik wnieśli o rozpoznanie sprawy w ich nieobecności.
Odroczenie rozprawy w świetle tego przepisu jest sytuacją wyjątkową i nadzwyczajną i ocena tego, czy zachodzą uzasadnione podstawy do odroczenia rozprawy, należy każdorazowo do sądu. Rozważając ewentualne odroczenie rozprawy sąd musi brać pod uwagę nakaz rozpatrywania spraw bez zbędnej zwłoki, zawartą w art. 7 p.p.s.a. zasadę szybkości postępowania, jak również uwzględnić ustawową zasadę zapewnienia możliwości obrony praw stronom postępowania sądowego.
Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności, a także fakt, iż pełnomocnik Skarżącego jak i sam Skarżący miał możliwość stawienia się na rozprawie i odniesienia się do stanowiska uczestnika postępowania, uznał, że odroczenie rozprawy stanowiło by naruszenia zasady szybkości postępowania.
Jeszcze raz należy zaznaczyć, iż pismo uczestnika postępowania stanowi powtórzenie argumentacji zawartej w zaskarżonej decyzji, co zaś oznacza iż w niniejszej sprawie strona nie została pozbawiona możliwości obrony swoich praw.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI