II SA/Po 559/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2012-07-30
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo pomocykoszty postępowaniasytuacja materialnaoszczędnościnieruchomościpostępowanie sądowoadministracyjneskarżącydecyzja administracyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przyznania prawa pomocy skarżącej, która pomimo trudnej sytuacji materialnej, posiadała oszczędności i majątek nieruchomy.

Skarżąca T. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, powołując się na trudną sytuację materialną wynikającą z niskiej emerytury i konieczności ponoszenia kosztów utrzymania oraz alimentów. Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując, że skarżąca posiada oszczędności i majątek nieruchomy, które powinny zostać przeznaczone na pokrycie kosztów postępowania. Zgodnie z przepisami, prawo pomocy przysługuje jedynie osobom w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawionym majątku lub stałego dochodu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał wniosek T. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą ustalenia warunków zabudowy. Skarżąca przedstawiła swoją sytuację materialną, wskazując na niską emeryturę, koszty utrzymania mieszkania, alimenty na wnuka, ale także posiadanie oszczędności w kwocie przekraczającej koszty sądowe oraz majątku nieruchomego (działka leśna, nieruchomość rolna). Sąd, powołując się na przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 199, art. 246 § 1 pkt 1, art. 200, art. 258 § 1 i 2 pkt 7), wyjaśnił, że prawo pomocy ma charakter wyjątkowy i przysługuje jedynie osobom w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej. Ciężar wykazania zasadności wniosku spoczywa na wnioskodawcy. W ocenie sądu, posiadanie przez skarżącą oszczędności oznacza, że może ona pokryć koszty postępowania, a majątek nieruchomy stanowi potencjalne źródło dochodu. W związku z tym, skarżąca nie została uznana za osobę uprawnioną do prawa pomocy w rozumieniu przepisów, co skutkowało odmową przyznania pomocy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje jedynie osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co oznacza, że po uiszczeniu niezbędnych wydatków bieżącego utrzymania nie pozostają jej żadne wolne środki. Posiadanie oszczędności i majątku nieruchomego, który może zostać spieniężony lub wydzierżawiony, wyklucza możliwość przyznania prawa pomocy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżąca, pomimo niskiej emerytury i ponoszenia kosztów utrzymania, posiada oszczędności przekraczające koszty sądowe oraz majątek nieruchomy. Zgodnie z przepisami, prawo pomocy jest środkiem wyjątkowym, a posiadane zasoby finansowe i majątkowe powinny zostać w pierwszej kolejności przeznaczone na pokrycie kosztów sądowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 246 § 1 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 199

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Niezbędne koszty celowego dochodzenia swoich praw.

p.p.s.a. art. 258 § 1 i 2 pkt 7

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o odmowie przyznania prawa pomocy.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Trudna sytuacja materialna skarżącej z uwagi na niską emeryturę i konieczność ponoszenia kosztów utrzymania oraz alimentów.

Godne uwagi sformułowania

prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej ciężar wykazania zasadności wniosku spoczywa na osobie ubiegającej się o prawo pomocy prawo pomocy przysługuje stronie dopiero, gdy po uiszczeniu koniecznych kosztów bieżącego utrzymania nie pozostają jej już żadne wolne środki skarżąca nie należy do grupy osób, którym przysługuje tzw. 'prawo dla ubogich'

Skład orzekający

Katarzyna Witkowicz-Grochowska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście posiadania przez wnioskodawcę oszczędności i majątku."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej skarżącej, ale stanowi ugruntowane stanowisko sądu w kwestii oceny majątku wnioskodawcy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z prawem pomocy, ale pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów i kryteriów oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 559/12 - Postanowienie WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2012-07-30
Data wpływu
2012-06-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Katarzyna Witkowicz-Grochowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odmówiono przyznania prawa pomocy
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 199, art. 246 par. 1 pkt 1, art. 200, art. 258 par. 1 i 2 pkt 7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 lipca 2012 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy postanawia odmówić prawa pomocy. /-/ K. Witkowicz-Grochowska
Uzasadnienie
Skarżąca T. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Skarżąca oświadczyła, że sama prowadzi gospodarstwo domowe. Podała, że ma trudną sytuację materialną z uwagi na emeryturę, która wynosi [...] zł netto miesięcznie. Sama pokrywa opłaty za mieszkanie, prąd, gaz oraz alimenty na wnuka w wysokości 200 zł – łącznie 983 zł miesięcznie. Pozostaje jej 359 zł na życie i leki. Nadto wnioskodawczyni oświadczyła, że jest najemcą mieszkania w Warszawie o powierzchni [...] m², posiada działkę leśną o powierzchni [...] ha, oraz nieruchomość rolną o powierzchni [...] m². Nadto podała, że posiada oszczędności w wysokości [...] zł. Nadto wskazała, że nie ma żadnych wartościowych ruchomości, czy papierów wartościowych.
Dołączyła kserokopię PIT 11A za 2011r. oraz potwierdzenie zapłaty czynszu i innych świadczeń.
Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm. – dalej p.p.s.a.) strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
Zgodnie z treścią art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić najmniejszej nawet należności sądowej (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Ciężar wykazania zasadności wniosku spoczywa, zatem na osobie ubiegającej się o prawo pomocy. Oznacza to, że prawo pomocy przysługuje osobie, która w sposób niebudzący wątpliwości wykaże, że po uiszczeniu swoich niezbędnych wydatków bieżącego utrzymania nie jest w stanie ponieść wszystkich kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, jako niezbędnych kosztów celowego dochodzenia swoich praw (art. 199 p.p.s.a. i art. 200 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie z oświadczenia skarżącej wynika, że utrzymuje się ze stałego dochodu w postaci emerytury. Pokrywa z niej wszystkie konieczne koszty utrzymania mieszkania oraz uiszcza alimenty na wnuka. Jak sama podała, dysponuje oszczędnościami w kwocie przekraczającej łączne koszty sądowe niniejszego postępowania oraz wolnorynkowe wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru w przedmiotowej sprawie. Posiadanie oszczędności oznacza również, że na bieżąco pokrywa konieczne koszty swojego utrzymania i ma możliwości, by zgromadzić pozostałe wolne środki. Nadto wnioskodawczyni nie podała, by miała jakieś zaległości płatnicze oraz inne zobowiązania finansowe, których nie jest w stanie pokryć.
Ze swojej istoty prawo pomocy przysługuje bowiem stronie dopiero, gdy po uiszczeniu koniecznych kosztów bieżącego utrzymania nie pozostają jej już żadne wolne środki. Skoro skarżąca posiada oszczędności, to winna je w pierwszej kolejności przeznaczyć na poniesienie kosztów niniejszego postępowania sądowego.
Nadto należy wskazać, że dysponuje majątkiem nieruchomym w postaci gruntów rolnych i leśnych, który co do zasady stanowi źródło dodatkowych dochodów, poprzez jego sprzedaż, czy dzierżawę.
W tym stanie rzeczy przyjąć należy, że skarżąca nie należy do grupy osób, którym przysługuje tzw. "prawo dla ubogich" w rozumieniu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., co musi skutkować oddaleniem wniosku o prawo pomocy.
Na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI