Orzeczenie · 2025-10-15

II SA/PO 520/25

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu

Miejsce

Poznań

Data

2025-10-15

NSAAdministracyjneWysokawsa

odpadyrecyklingkara pieniężnapostępowanie administracyjnekontrolaochrona środowiskaustawa o utrzymaniu czystości w gminachKPASKOWSA

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Spółka C. sp. z o.o. z siedzibą w P. wniosła sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w P. z dnia 30 kwietnia 2024 r., która uchyliła decyzję Zarządu Związku Międzygminnego "C. w C. z dnia 29 listopada 2023 r. nakładającą na spółkę administracyjną karę pieniężną w wysokości 80 900,00 zł za nieosiągnięcie w 2022 roku wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych (4,38% zamiast wymaganego 25%). Organ I instancji uznał, że nie ma podstaw do odstąpienia od nałożenia kary. SKO natomiast stwierdziło, że organ I instancji naruszył prawo, nie weryfikując przesłanek odstąpienia od nałożenia kary zgodnie z art. 189f K.p.a., i uchyliło decyzję, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Spółka w sprzeciwie zarzuciła SKO błędne zastosowanie art. 138 § 2 K.p.a., twierdząc, że organ odwoławczy mógł rozstrzygnąć sprawę merytorycznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił sprzeciw. Sąd wyjaśnił, że przedmiotem kontroli w postępowaniu ze sprzeciwu jest wyłącznie zasadność wydania decyzji kasatoryjnej na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., a nie kwestie materialnoprawne. Uznał, że SKO prawidłowo uchyliło decyzję organu I instancji, ponieważ ten nie rozpoznał istoty sprawy w zakresie przesłanek odstąpienia od nałożenia kary, a sąd nie mógł rozstrzygnąć tej kwestii samodzielnie, gdyż wykraczałoby to poza zakres postępowania ze sprzeciwu i naruszałoby zasadę dwuinstancyjności. Sąd nie znalazł podstaw do odrzucenia sprzeciwu ani do uwzględnienia zarzutów dotyczących błędnego pouczenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Interpretacja zakresu kontroli sądu w postępowaniu ze sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej oraz stosowania art. 189f K.p.a. w sprawach o kary pieniężne z ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej procedury sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej oraz kar pieniężnych za nieosiągnięcie poziomu recyklingu.

Zagadnienia prawne (3)

Czy w postępowaniu w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej za nieosiągnięcie poziomu recyklingu odpadów, organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, jeśli organ pierwszej instancji nie rozpoznał przesłanek odstąpienia od nałożenia kary zgodnie z art. 189f K.p.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, jeśli organ pierwszej instancji nie rozpoznał przesłanek odstąpienia od nałożenia kary zgodnie z art. 189f K.p.a., a sąd w postępowaniu ze sprzeciwu nie może rozstrzygnąć tej kwestii merytorycznie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przedmiotem kontroli w postępowaniu ze sprzeciwu jest wyłącznie zasadność wydania decyzji kasatoryjnej na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. Skoro organ I instancji nie zbadał możliwości odstąpienia od nałożenia kary, a kwestia ta ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie, organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, nie naruszając zasady dwuinstancyjności.

Czy art. 189f K.p.a. (odstąpienie od nałożenia kary) ma zastosowanie do postępowań w przedmiocie nałożenia administracyjnych kar pieniężnych na podstawie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, art. 189f K.p.a. ma zastosowanie do takich postępowań, co potwierdza uchwała NSA.

Uzasadnienie

Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów przesądził, że przepisy ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie zawierają własnych przesłanek ani zasad odstąpienia od nałożenia kar pieniężnych, dlatego stosuje się art. 189f K.p.a.

Jaki jest zakres kontroli sądu administracyjnego w postępowaniu zainicjowanym sprzeciwem od decyzji kasatoryjnej organu odwoławczego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd kontroluje wyłącznie zasadność wydania decyzji kasatoryjnej na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., a nie inne akty ani kwestie materialnoprawne.

Uzasadnienie

Przepisy P.p.s.a. (art. 64e, 151a § 1) ograniczają przedmiot kontroli do wystąpienia przesłanki z art. 138 § 2 K.p.a., wyłączając możliwość oceny prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego na tym etapie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., która uchyliła decyzję organu I instancji i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania.

Przepisy (12)

Główne

k.p.a. art. 138 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

k.p.a. art. 189f § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa.

u.c.p.g. art. 9x § 2

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Dotyczy nałożenia administracyjnej kary pieniężnej za nieosiągnięcie wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych.

P.p.s.a. art. 151a § 1