II SA/Po 516/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2007-01-12
NSAAdministracyjneWysokawsa
warunki zabudowyzagospodarowanie terenuprawo administracyjnepostępowanie administracyjneSKOWSAuchylenie decyzjiprzewlekłość postępowaniaustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą warunków zabudowy, wskazując na błędy w zastosowaniu przepisów prawa i przewlekłość postępowania.

Sprawa dotyczyła skargi J.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie warunków zabudowy. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ odwoławczy nie rozpoznał sprawy merytorycznie, mimo powtarzających się błędów w stosowaniu przepisów prawa przez organ pierwszej instancji oraz przewlekłości postępowania. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy powinien był zastosować przepisy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994 r., a nie nowszej ustawy z 2003 r., ponieważ wniosek został złożony przed wejściem w życie tej drugiej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę J.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Skarżąca wniosła o ustalenie warunków zabudowy dla swojej działki, jednak kolejne decyzje Burmistrza Miasta i Gminy P. odmawiające wydania warunków lub ustalające je w sposób niezadowalający dla skarżącej, były uchylane przez SKO. Ostatecznie J.B. zaskarżyła działanie i bezczynność SKO, zarzucając naruszenie przepisów KPA i przewlekłość postępowania. Sąd uznał skargę za uzasadnioną w części dotyczącej nierozpoznania sprawy przez SKO w trybie art. 138 § 1 pkt 2 KPA. Sąd wskazał, że SKO powinno było zastosować przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, a nie ustawy z dnia 27 marca 2003 r., ponieważ wniosek został złożony pod rządami starszej ustawy i postępowanie nie zostało zakończone decyzją ostateczną. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy ma kompetencje do merytorycznego rozpoznania sprawy i wydania decyzji reformatoryjnej, a nie tylko do uchylenia i przekazania do ponownego rozpoznania, chyba że wymaga tego postępowanie wyjaśniające. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję, zasądził koszty postępowania i określił, że decyzja nie podlega wykonaniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Organ odwoławczy powinien rozpoznać sprawę merytorycznie i wydać decyzję reformatoryjną, jeśli nie wymaga ona przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w części.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 138 § 1 pkt 2 KPA pozwala organowi odwoławczemu na uchylenie decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy, a § 2 tego przepisu ogranicza możliwość przekazania sprawy do ponownego rozpoznania tylko w przypadku konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 KPA.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy jest władny uchylić zaskarżoną decyzję i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy.

u.p.z.p. art. 85

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

W sprawach wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe.

u.z.p.

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Przepisy tej ustawy miały zastosowanie do sprawy, ponieważ wniosek został złożony przed wejściem w życie nowej ustawy.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna uchylenia zaskarżonej decyzji przez sąd.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w części.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzeczenia o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna określenia, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zamiast przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994 r. Przewlekłość postępowania administracyjnego. Nierozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy w trybie merytoryczno-reformatoryjnym (art. 138 § 1 pkt 2 KPA).

Godne uwagi sformułowania

organ odwoławczy winien rozpoznać sprawę i wydać merytoryczne rozstrzygnięcie Niedopuszczalna jest bowiem wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 kpa W sprawach wszczętych przed dniem wejścia w życie nowej ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe.

Skład orzekający

Barbara Kamieńska

przewodniczący

Wiesława Batorowicz

sprawozdawca

Edyta Podrazik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów KPA dotyczących kompetencji organu odwoławczego w przypadku błędów prawnych i przewlekłości postępowania, a także zastosowanie przepisów przejściowych przy zmianie ustawy o planowaniu przestrzennym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów prawa materialnego w trakcie toczącego się postępowania administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje typowe problemy proceduralne w polskim prawie administracyjnym, takie jak przewlekłość postępowania i błędy w stosowaniu przepisów, a także kluczowe zasady interpretacji przepisów przejściowych.

Przewlekłe postępowanie o warunki zabudowy? Sąd wskazuje, jak organ odwoławczy powinien działać!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 516/06 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2007-01-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-08-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Kamieńska /przewodniczący/
Edyta Podrazik
Wiesława Batorowicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Pancewicz po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2007r. przy udziale sprawy ze skargi J.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2006r. nr [...] , [...], w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 500zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/E. Podrazik /-/B. Kamieńska /-/W. Batorowicz
Uzasadnienie
Pismem z dnia 30 kwietnia 2002r. (k. 1 akt administracyjnych) J.B. wniosła o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu działki położonej w P., przy ul. [...] , obręb P., ark. nr [...], działka [...].
Burmistrz Miasta i Gminy P. decyzją z dnia [...] czerwca 2002r. nr [...] odmówił wydania warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla planowanej przez J.B. budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego z przyłączami, dwóch garaży, dwóch pomieszczeń gospodarczych i zbiornika bezodpływowego na działce nr [...], ark. [...] w P.
Po rozpatrzeniu odwołania J.B. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] października 2002r. nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Uzasadniając organ odwoławczy wyjaśnił, że organ I instancji błędnie przyjął, iż postępowanie w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla planowanego przez skarżącą zamierzenia winno być prowadzone w oparciu o przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu terenu. Wniosek z dnia 30 kwietnia 2002r. o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu złożony pod rządami ustawy z dnia 07 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) winien zostać rozpoznany w oparciu o przepisy tej właśnie ustawy.
Kolejnymi 4 decyzjami to jest decyzją z dnia [...] lutego 2003r., decyzją z dnia [...] grudnia 2003r., decyzją z dnia [...] lutego 2005r. i decyzją z dnia [...] listopada 2005r. Burmistrz Miasta i Gminy P. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania działki co jednak nie spotkało się z aprobatą skarżącej i kolejne decyzje były przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchylone.
Podstawą odwołania od decyzji z dnia [...] listopada 2005r., podobnie jak wcześniejszych, był zarzut niezastosowania przez organ I instancji właściwych przepisów prawa. Nadto odwołująca wskazywała na przewlekłość postępowania.
W skardze do sądu administracyjnego J.B. zaskarżyła "działanie i bezczynność" Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Skarżąca podniosła, że postępowanie wszczęte z jej wniosku z dnia [...] kwietnia 2002r. prowadzone jest z naruszeniem przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Domagała się uchylenia decyzji organu I instancji i wydania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzji w trybie art. 138 kpa i merytoryczne rozpoznanie sprawy.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się uzasadniona w części w jakiej odnosiła się do zarzutu nie rozpoznania sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w trybie art. 138 § 1 pkt 2 kpa.
Już w odwołaniu od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...] listopada 2005r. skarżąca wskazywała na powtarzające się w poprzednich decyzjach, a korygowane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze błędne zastosowanie przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003r. Nr 80, poz. 717 ze zm.) zamiast ustawy z dnia 07 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 ze zm.). Wskazywana powtarzalność błędu i niewątpliwa przewlekłość postępowania (organ I instancji wydawał 5-cio krotnie decyzje) obligowało organ II instancji do zastosowania przepisu art. 136 i z urzędu przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów o ile uzna to za konieczne dla wydania decyzji merytoryczno–reformatoryjnej. Kompetencje organu odwoławczego obejmują zarówno korygowanie wad prawnych decyzji organu I instancji polegających na niewłaściwie zastosowanym przepisie prawa materialnego, jak i wad polegających na niewłaściwej ocenie okoliczności faktycznych (por. wyrok NSA z 28 maja 1989r. IV SA 1278/88). Zgodnie bowiem z art. 138 § 1 pkt 2, organ odwoławczy jest władny uchylić zaskarżoną decyzję i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy. Zakres kompetencji merytoryczno–reformatoryjnych organu odwoławczego ogranicza jedynie § 2 tego przepisu, który pozwala na uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji tylko wtedy gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w części. Oznacza to, że we wszystkich innych przypadkach organ odwoławczy winien rozpoznać sprawę i wydać merytoryczne rozstrzygnięcie. Niedopuszczalna jest bowiem wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 kpa (por. wyrok NSA z dnia 25 maja 1983r. sygn. akt II SA 403/83 ONSA 1983, Nr 1, poz. 38).
W sprawie niniejszej Samorządowe Kolegium Odwoławcze trafnie wskazywało na konieczność zastosowania przepisów ustawy z dnia 07 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym wobec brzmienia przepisu art. 85 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W sprawach wszczętych przed dniem wejścia w życie nowej ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe. Nie ulegało wątpliwości, że skarżąca złożyła wniosek [...] kwietnia 2002r., a żadna z wydanych decyzji nie nosiła cech decyzji ostatecznej kończącej postępowanie. Kilkuletnie postępowanie administracyjne pozwoli organowi I instancji na zebranie materiału dowodowego w stopniu pozwalającym na wydanie przez organ II instancji decyzji merytorycznej, po ewentualnym uzupełnieniu materiału zgodnie z przepisami art. 39 – 47 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym.
Dodatkowo Sąd nadmienia, że odwołanie skarżącej z dnia 17 marca 2006r. wniesione zostało w terminie, na co wskazuje przedłożona koperta i oświadczenie skarżącej złożone na rozprawie 12 stycznia 2007r.
W tych warunkach orzeczono jak w sentencji w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
W pkt III wyroku określone zostało, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu – art. 152 p.p.s.a.
/-/E. Podrazik /-/B. Kamieńska /-/W. Batorowicz
kk