II SA/Po 498/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję nakazującą doprowadzenie samowolnie wykonanych robót budowlanych do stanu poprzedniego, gdyż inwestorka nie przedłożyła wymaganych uzgodnień konserwatorskich ani dokumentu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością.
Sprawa dotyczyła skargi Z.A. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą doprowadzenie do stanu poprzedniego samowolnie wykonanych robót budowlanych (wymiana okna wystawowego i drzwi wejściowych) w zabytkowym budynku. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że inwestorka nie spełniła wymogów prawnych, w tym nie przedłożyła wymaganych uzgodnień konserwatorskich ani dokumentu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością, mimo upływu wielu lat od wydania nakazu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę Z.A. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora nakazującą doprowadzenie do stanu poprzedniego samowolnie wykonanych robót budowlanych w zabytkowym budynku. Robotami tymi była wymiana okna wystawowego wraz z drzwiami wejściowymi, wykonana bez wymaganego pozwolenia na budowę. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że skarżąca nie spełniła wymogów prawnych wynikających z przepisów Prawa budowlanego oraz wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego. W szczególności, mimo upływu ponad trzech lat, nie przedłożyła wymaganych uzgodnień konserwatorskich ani dokumentu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (zgoda współwłaścicieli). Sąd podkreślił, że ocena prawna NSA wiąże sąd administracyjny i organ, a skarżąca nie wykazała, aby postępowanie powinno być zawieszone do czasu rozstrzygnięcia innych postępowań (np. o podział współwłasności czy uzyskanie pozwolenia konserwatorskiego). Argumentacja dotycząca ważności wcześniejszego zezwolenia konserwatorskiego została odrzucona, gdyż roboty wykonano po jego wygaśnięciu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, organ prawidłowo wydał decyzję.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że inwestor nie spełnił wymogów prawnych, w tym nie przedłożył wymaganych uzgodnień konserwatorskich ani dokumentu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością, mimo upływu znacznego czasu. Wskazania NSA w tej kwestii wiążą organ.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
u.p.b. art. 51 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 07 lipca 1994r. – Prawo budowlane
u.p.b. art. 51 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 07 lipca 1994r. – Prawo budowlane
u.p.b. art. 51 § 4
Ustawa z dnia 07 lipca 1994r. – Prawo budowlane
Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.b. art. 51 § 2
Ustawa z dnia 07 lipca 1994r. – Prawo budowlane
u.o.NSA art. 30
Ustawa z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
k.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 100 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1271 art. 99
Ustawa – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewykonanie przez inwestora obowiązku przedłożenia uzgodnień konserwatorskich. Niewykonanie przez inwestora obowiązku przedłożenia dokumentu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wykazanie, że roboty budowlane zostały wykonane po wygaśnięciu zezwolenia konserwatorskiego. Brak podstaw do zawieszenia postępowania administracyjnego.
Odrzucone argumenty
Zarzut wydania decyzji bez dokładnego zbadania stanu faktycznego i materiału dowodowego. Zarzut przedwczesnego wydania postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania. Zarzut błędnego nałożenia obowiązku przedłożenia dokumentu stwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością. Zarzut, że postępowanie powinno być zawieszone do czasu zakończenia postępowania o podział współwłasności. Argumentacja dotycząca zgodności wykonanych robót z udzielonym zezwoleniem Wojewody L. z dnia [...] września 1998r. na prowadzenie robót konserwatorskich.
Godne uwagi sformułowania
ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego
Skład orzekający
Elwira Brychcy
przewodniczący
Stanisław Małek
sprawozdawca
Jolanta Szaniecka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej w obiektach zabytkowych, obowiązek uzyskania zgody współwłaścicieli oraz uzgodnień konserwatorskich, a także zasady wiążącej mocy orzeczeń NSA."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji samowoli budowlanej w obiekcie zabytkowym, gdzie wymagane są dodatkowe uzgodnienia i zgody.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje długotrwały konflikt związany z samowolą budowlaną w obiekcie zabytkowym i pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie procedur administracyjnych, w tym uzyskiwanie wymaganych zgód i uzgodnień.
“Samowola budowlana w zabytku: dlaczego brak zgody sąsiada i konserwatora może oznaczać nakaz rozbiórki?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Po 498/04 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2005-12-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-06-21 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Barbara Kamieńska Elwira Brychcy /przewodniczący/ Jolanta Szaniecka Stanisław Małek /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Sygn. powiązane II OSK 316/06 - Wyrok NSA z 2007-02-14 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Małek Sędzia NSA Jolanta Szaniecka (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Henryka Pawlak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 grudnia 2005r. przy udziale sprawy ze skargi Z.A. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2004r. Nr [...] w przedmiocie nakazania doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego o d d a l a s k a r g ę /-/J. Szaniecka /-/E. Brychcy /-/St. Małek Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] kwietnia 1999r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 i art. 51 ust. 1ustawy z dnia 07 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.), wydaną na wniosek F. A. i W. A., nakazał Z. A. rozbiórkę okna wystawowego wraz z drzwiami wejściowymi, wbudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę w zabytkowym budynku przy ul. [...]. Decyzja ta została w dniu [...] maja 1999r. uchylona na podstawie art. 138 § 2 kpa przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wskazał, że w zaistniałym w sprawie stanie faktycznym zastosowanie ma art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane, które przewiduje wydanie nakazu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem. Na skutek skarg wniesionych przez F. A. oraz W. A., decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego podlegała badaniu legalności przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 21 lipca 2000r., II SA/Po 1005-1006/99, skargi oddalił. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że na inwestora powinien zostać nałożony obowiązek zarówno uzgodnień konserwatorskich, jak i przedłożenia dokumentu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2000r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 4 ustawy – Prawo budowlane, nakazał Z. A. wykonanie czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem, poprzez przedłożenie dokumentacji uzgodnionej z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków oraz dokumentu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w terminie 60 dni od daty uprawomocnienia się decyzji. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2001r. Powiatowy Inspektor na podstawie art. 51 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane, odmówił wydania decyzji nakazującej rozbiórkę. Decyzja ta została uchylona na podstawie art. 138 § 2 kpa przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W uzasadnieniu organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. W związku z tym, organ pierwszej instancji winien na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa zwiesić postępowanie do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, jakim są elementy, na które zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w sprawie. Powiatowy Inspektor decyzją z dnia [...] maja 2001r. na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa zawiesił postępowanie, zobowiązując Z. A. na podstawie art. 100 § 1 kpa do wystąpienia o stosowne postanowienie Konserwatora Zabytków oraz o zgodę współwłaścicieli na wymianę okna i drzwi, bądź – w braku takiej zgody – o udokumentowanie wniesienia do sądu wniosku o zastępcze wyrażenie zgody. Z. A. pismem z dnia [...] maja 2001r. zwróciła się do F. A. o wyrażenie zgody na wymianę okna wystawowego wraz z drzwiami wejściowymi. Tego samego dnia zwróciła się również z wnioskiem o wydanie postanowienia przez Wojewódzki Oddział Służby Ochrony Zabytków. Wobec braku zgody współwłaścicielki nieruchomości, Z. A. złożyła do sądu wniosek o zezwolenie na dokonanie czynności zarządu rzeczą wspólną, który to wniosek Sąd Rejonowy w Kościanie oddalił postanowieniem z dnia 11 marca 2003r. I Ns 430/01, utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 30 września 2003r. II Ca 966/03. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] grudnia 2003r. [...] podjął zawieszone postępowanie, wskazując, że przyczyny zawieszenia postępowania ustąpiły. Decyzją z dnia [...] marca 2004r. na podstawie art. 51 ust. 4 ust. 5 ustawy – Prawo budowlane nakazał Z. A. doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu poprzedniego. Wskazał, że zobowiązana nie dostarczyła postanowienia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, a sąd oddalił jej wniosek o zezwolenie na dokonanie zarządu rzeczą wspólną. Od decyzji odwołała się Z. A., wnosząc o jej uchylenie. Zainteresowana podniosła, że przedmiotowa decyzja wydana została bez dokładnego zbadania stanu faktycznego i zapoznania się z materiałem dowodowym. Nadto, zwróciła uwagę na to, że w stanie faktycznym jaki był znany organowi, wydanie postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania było przedwczesne. W ocenie odwołującej, błędne było nałożenie na nią obowiązku przedłożenia dokumentu stwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. F. A. i W. A. wnioskowali o utrzymanie kwestionowanej decyzji w mocy. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2004r. [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, w pełni akceptując wywody zawarte w jej uzasadnieniu. Z. A. zaskarżyła powyższą decyzję, zarzucając, że rozstrzygnięcia zarówno I, jak i II instancji wydane zostały z naruszeniem prawa i przedwcześnie. Wniosła o ich uchylenie, a nadto – w piśmie z dnia [...] grudnia 2005r. – o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego do czasu zakończenia postępowania o podział współwłasności. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Uczestniczka postępowania F. A., kwestionując, wywody zawarte w skardze również wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowi przepis art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016). Według wskazanego przepisu w razie niewykonania obowiązków, o których mowa w ust. 1 pkt 2 (obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem) organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. W rozpoznawanej sprawie wymogi powołanego przepisu zostały spełnione. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargi F. A. i W. A. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 1999r. wskazał, iż w toku dalszego postępowania inwestor winien być obowiązany do przedłożenia uzgodnień konserwatorskich. Przedmiotowy budynek położony przy ulicy [...] jest bowiem obiektem wpisanym do rejestru zabytków. Nadto inwestor winien przedłożyć dokument potwierdzający prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (zgoda pozostałych współwłaścicieli na wykonanie przedmiotowych robót). Stosownie do przepisu art. 99 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1271) – ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanym przed 01 stycznia 2004r. wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Uwzględniając powyższe wskazania organ nadzoru budowlanego ostateczną decyzją z dnia [...] października 2000r. nakazał skarżącej przedłożenie pozwolenia na prowadzenie robót, wydanego przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków oraz dokumentu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Bezsporne jest, że pomimo upływu ponad trzech lat skarżąca nie przedłożyła wymaganych dokumentów. Z akt sprawy wynika, iż nie został uwzględniony wniosek skarżącej złożony do sądu powszechnego o zezwolenie na dokonanie czynności zarządu rzeczą wspólną. Argumentacja skarżącej zmierzająca do wykazania, iż wykonane roboty związane z wymianą drzwi i okien wystawowych były zgodne z udzielonym zezwoleniem Wojewody L. z dnia [...] września 1998r. na prowadzenie robót konserwatorskich przy obiekcie zabytkowym nie miało żadnego wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie. Udzielone bowiem zezwolenie na wymianę okna wystawowego i drzwi wejściowych do lokalu straciło ważność z dniem [...] grudnia 1998r. Wykonane więc po tej dacie roboty budowlane nie były objęte tym zezwoleniem. Wskazać nadto należy, iż Minister Kultury prawomocnym postanowieniem z [...] listopada 2004r. uchylił postanowienie Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków z [...] maja 2004r. w sprawie uzyskania pozwolenia na wymianę okna wystawowego wraz z drzwiami wejściowymi do lokalu użytkowego w elewacji frontowej budynku przy ul. [...] w K. i umorzył postępowanie przed organem pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, iż postępowanie jest bezprzedmiotowe, gdyż o wydanie pozwolenia na prace przy zabytku powinni wystąpić wszyscy współwłaściciele zabytkowej nieruchomości. W świetle powyższego brak jest podstaw do przyjęcia, iż postępowanie administracyjne winno być zawieszone do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez Urząd Ochrony Zabytków. Podnoszone przez skarżącą problemy techniczne związane z realizacją zaskarżonej decyzji pozostają bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. Są to bowiem okoliczności związane z wykonaniem decyzji, a nie z oceną jej legalności. Organ nadzoru budowlanego, wydając decyzję [...] października 2000r. w zakresie obowiązku przedłożenia dokumentu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, działał zgodnie z przepisem prawa. Przepis art. 30 obowiązującej wówczas ustawy o NSA (Dz. U. z 1995r. Nr 74, poz. 368 ze zm.) stanowił bowiem, iż ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu w sprawie wiąże ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Podnoszony przez skarżącą problem zniesienia współwłasności przedmiotowej nieruchomości nie stanowił podstawy do zawieszenia postępowania administracyjnego. Rozstrzygając bowiem sprawę doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem organ nadzoru uwzględnia aktualny ich stan faktyczny i prawny. Wydanie zatem decyzji nie zależało od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd w sprawie zniesienia współwłasności (art. 97 § 1 pkt 4kpa). Uznając, iż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem na podstawie przepisu art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji wyroku. /-/J. Szaniecka /-/E. Brychcy /-/St. Małek kk
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI