Orzeczenie · 2025-11-26

II SA/Po 469/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2025-11-26
NSAAdministracyjneŚredniawsa
warunki zabudowyurządzenie reklamowesamowola budowlanauchwała krajobrazowaplanowanie przestrzennelegalizacjaprawo administracyjnezagospodarowanie przestrzenne

Sprawa dotyczyła skargi A. S.A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla urządzenia reklamowego (tablicy reklamowej o powierzchni 32 m2) w ramach legalizacji samowoli budowlanej. Organ pierwszej instancji pierwotnie odmówił, wskazując na brak spełnienia warunku kontynuacji linii zabudowy. Po uchyleniu decyzji przez SKO i ponownym rozpatrzeniu sprawy, Prezydent Miasta ponownie odmówił, tym razem opierając się na sprzeczności obiektu z uchwałą krajobrazową Rady Miasta, która dopuszczała mniejszą powierzchnię reklamową (max 18 m2) oraz na kolizji z planowaną inwestycją drogową. SKO utrzymało decyzję w mocy, uznając, że uchwała krajobrazowa, mimo częściowego stwierdzenia jej nieważności przez WSA w Poznaniu w zakresie przepisów przejściowych, nadal obowiązuje w zakresie dopuszczalnych wymiarów reklam, a ochrona prawna nie obejmuje samowoli budowlanych. WSA w Poznaniu oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organów. Sąd uznał, że obiekt nie spełnia wymogów uchwały krajobrazowej, a argumentacja spółki dotycząca nieważności uchwały nie chroni samowoli budowlanej. Podkreślono, że legalizacja ma doprowadzić do stanu zgodności z prawem obowiązującym w dacie orzekania, a nie w dacie popełnienia samowoli. Dodatkowo, obiekt kolidował z planowaną inwestycją drogową i nie spełniał wymogu odległości od drogi publicznej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących legalizacji samowoli budowlanych w kontekście uchwał krajobrazowych oraz zasady, że legalizacja musi być zgodna z prawem obowiązującym w momencie orzekania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku planu miejscowego i obowiązującej uchwały krajobrazowej. Interpretacja przepisów o nieważności uchwał i ich wpływie na samowole budowlane.

Zagadnienia prawne (4)

Czy urządzenie reklamowe posadowione w ramach legalizacji samowoli budowlanej może zostać zalegalizowane, jeśli nie spełnia wymogów obowiązującej uchwały krajobrazowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, urządzenie reklamowe posadowione w ramach legalizacji samowoli budowlanej nie może zostać zalegalizowane, jeśli nie spełnia wymogów obowiązującej uchwały krajobrazowej, nawet jeśli uchwała ta została częściowo uznana za nieważną w zakresie przepisów przejściowych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uchwała krajobrazowa, mimo częściowego stwierdzenia jej nieważności przez WSA w Poznaniu w zakresie przepisów przejściowych, nadal obowiązuje w zakresie dopuszczalnych wymiarów reklam. Ochrona prawna wynikająca z przepisów o okresach dostosowawczych i odszkodowaniach nie obejmuje samowoli budowlanych. Legalizacja ma doprowadzić do zgodności z prawem obowiązującym w dacie orzekania.

Czy wyrok WSA stwierdzający nieważność części uchwały krajobrazowej w zakresie przepisów przejściowych chroni samowolnie posadowione urządzenia reklamowe istniejące w dniu wejścia w życie uchwały?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taki wyrok nie chroni samowolnie posadowionych urządzeń reklamowych. Ochrona prawna dotyczy obiektów posadowionych legalnie.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że wyrok WSA dotyczący nieważności przepisów przejściowych uchwały krajobrazowej odnosi się jedynie do obiektów posadowionych zgodnie z prawem. Samowola budowlana nie może korzystać z ochrony prawnej wynikającej z przepisów o okresach dostosowawczych.

Czy urządzenie reklamowe, które nie spełnia wymogów uchwały krajobrazowej dotyczących wymiarów i gabarytów, może uzyskać warunki zabudowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli obiekt nie spełnia wymogów uchwały krajobrazowej dotyczących wymiarów i gabarytów, stanowi to podstawę do odmowy ustalenia warunków zabudowy na podstawie art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p.

Uzasadnienie

Obiekt reklamowy o powierzchni 32 m2 nie spełniał wymogu maksymalnej powierzchni ekspozycyjnej reklamy (17-18 m2) określonego w uchwale krajobrazowej, co stanowiło wystarczającą podstawę do odmowy ustalenia warunków zabudowy.

Czy kolizja planowanej inwestycji z przyszłym układem drogowym może stanowić podstawę do odmowy ustalenia warunków zabudowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, kolizja z planowaną inwestycją drogową, wynikająca ze studium zagospodarowania przestrzennego i projektu planu miejscowego, może stanowić podstawę do odmowy ustalenia warunków zabudowy.

Uzasadnienie

Analiza urbanistyczna wykazała, że przedmiotowy obiekt koliduje z docelowym układem drogowym (tzw. III rama w odcinku północnym), co zostało uwzględnione przez organ.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla urządzenia reklamowego.

Przepisy (22)

Główne

u.p.z.p. art. 61 § 1 pkt 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Brak spełnienia warunku kontynuacji linii zabudowy.

u.p.z.p. art. 61 § 1 pkt 5

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Sprzeczność z przepisami odrębnymi (uchwała krajobrazowa).

uchwała krajobrazowa art. § 2 § pkt 2 lit. b

Uchwała Rady Miasta [...]

Dopuszczalna powierzchnia ekspozycyjna reklamy (17-18 m2).

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 59 § 1-2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Wymóg uzyskania decyzji o warunkach zabudowy w przypadku braku planu miejscowego.

Ustawa o drogach publicznych art. 43

Wymóg odległości od drogi publicznej.

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi.

P.b. art. 48b § 2

Prawo budowlane

Wymagane dokumenty do legalizacji.

u.p.z.p. art. 37a § 9

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Przepis dotyczący obowiązku określenia warunków dostosowania tablic reklamowych (utrata mocy w części).

K.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności.

K.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej.

K.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy.

K.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekonywania.

K.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

K.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

K.p.a. art. 81

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych.

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1-2

Zakres kognicji sądów administracyjnych.

P.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez sąd.

u.p.z.p. art. 61 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Przesłanki wydania decyzji o warunkach zabudowy.

u.p.z.p. art. 37a § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Uchwała w sprawie lokalizacji inwestycji mieszkaniowej lub towarzyszącej.

Konstytucja RP art. 87

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Źródła powszechnie obowiązującego prawa.

Konstytucja RP art. 94

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Akty prawa miejscowego.

uchwała krajobrazowa art. § 10 § 1-3 i 6

Uchwała Rady Miasta [...]

Przepisy przejściowe uchwały krajobrazowej (częściowo uznane za nieważne).

Argumenty

Odrzucone argumenty

Argumentacja spółki, że wyrok WSA w sprawie II SA/Po 547/23 unieważniający przepisy przejściowe uchwały krajobrazowej chroni samowolnie posadowione urządzenia reklamowe. • Argumentacja spółki, że w sąsiedztwie znajduje się legalna zabudowa w postaci nośników reklamowych posadowionych co najmniej 10 m od krawędzi jezdni.

Godne uwagi sformułowania

Istotą legalizacji jest doprowadzenie do stanu zgodności z prawem obowiązującym w dacie orzekania, nie zaś w dacie popełnienia samowoli. • Tylko bowiem legalnie posadowione obiekty reklamowe mogą w ocenie Sądu korzystać z ochrony prawnej, jaką gwarantować mają przepisy odnoszące się do okresów dostosowawczych oraz możliwych odszkodowań z tego tytułu. • Zrealizowany bez wymaganego prawem pozwolenia obiekt budowlany w postaci pylonu reklamowego o powierzchni 32 m2 i wysokości 9,20 m, nie spełnia warunku powierzchni ekspozycyjnej reklamy od 17 m2 do 18 m2, wskazanego w § 2 pkt 2 lit. b przywołanej uchwały krajobrazowej, co stanowiło wystarczającą podstawę do odmowy ustalenia warunków zabudowy, wobec braku zgodności tego obiektu z przepisami odrębnymi, na podstawie art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p.

Skład orzekający

Tomasz Świstak

przewodniczący

Arkadiusz Skomra

członek

Robert Talaga

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących legalizacji samowoli budowlanych w kontekście uchwał krajobrazowych oraz zasady, że legalizacja musi być zgodna z prawem obowiązującym w momencie orzekania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku planu miejscowego i obowiązującej uchwały krajobrazowej. Interpretacja przepisów o nieważności uchwał i ich wpływie na samowole budowlane.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu legalizacji samowoli budowlanych, zwłaszcza w kontekście coraz popularniejszych uchwał krajobrazowych. Pokazuje, jak sądy interpretują przepisy dotyczące ochrony prawnej i jakie są granice legalizacji.

Samowola budowlana nie uchroni się przed uchwałą krajobrazową – sąd wyjaśnia granice legalizacji.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst