Orzeczenie · 2024-10-24

II SA/Po 441/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2024-10-24
NSAAdministracyjneWysokawsa
uchwała rady gminyschronisko dla zwierzątochrona zwierzątprawo samorządowewymagania dla przedsiębiorcówkontrola sądowaniezgodność z prawemprawo administracyjneprawo miejscowezezwoleń

Przedmiotem sprawy była skarga M. G. na uchwałę Rady Miejskiej Gminy Nekla z dnia 22 listopada 2017 r. nr XXXI/236/2017, określającą wymagania dla przedsiębiorców ubiegających się o zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie ochrony przed bezdomnymi zwierzętami, prowadzenia schronisk, grzebowisk i spalarni zwłok zwierzęcych. Skarżąca zakwestionowała § 3 uchwały, zarzucając naruszenie art. 7 ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (u.c.p.g.) poprzez określenie wymagań wykraczających poza upoważnienie ustawowe, a także naruszenie Konstytucji RP przez nałożenie nieracjonalnych wymogów ograniczających wolność działalności gospodarczej. W szczególności wskazywano na wymóg minimalnej odległości 3 km od zabudowy mieszkaniowej, który uniemożliwiałby prowadzenie działalności. Rada Miasta wniosła o uwzględnienie skargi, przyznając rację skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, częściowo uwzględnił skargę. Sąd stwierdził nieważność § 3 pkt 1 uchwały w zakresie zastrzeżenia dotyczącego lokalizacji schroniska wyłącznie na terenie przewidzianym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a także pkt 2 (odległość 3 km od zabudowy), pkt 3 (wymóg posiadania pozwolenia na użytkowanie obiektu), pkt 4 (umowa z lekarzem weterynarii), pkt 8 (wymóg posiadania pomieszczenia chłodni), pkt 12 (ewidencja) i pkt 13 (dotyczący prowadzenia działalności, a nie wymagań przed zezwoleniem). Sąd uznał te przepisy za niezgodne z prawem, wykraczające poza upoważnienie ustawowe lub sprzeczne z przepisami wyższego rzędu (rozporządzeniami). W pozostałym zakresie skargę oddalono, uznając wymogi dotyczące posiadania tytułu prawnego do nieruchomości, zabezpieczenia terenu, posiadania przeszkolonej kadry oraz wymogu niekaralności za zgodne z prawem. O kosztach postępowania orzeczono na rzecz skarżącej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja granic kompetencji rady gminy przy tworzeniu aktów prawa miejscowego dotyczących zezwoleń na prowadzenie działalności gospodarczej, zwłaszcza w kontekście ochrony zwierząt i planowania przestrzennego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z uchwałami rady gminy w zakresie zezwoleń na prowadzenie schronisk dla zwierząt. Interpretacja przepisów rozporządzeń wykonawczych.

Zagadnienia prawne (6)

Czy rada gminy może określić w uchwale wymogi dla przedsiębiorców ubiegających się o zezwolenie na prowadzenie schroniska dla bezdomnych zwierząt, które wykraczają poza upoważnienie ustawowe lub są sprzeczne z przepisami wyższego rzędu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, rada gminy może określić wymogi, ale muszą one być zgodne z ustawą i przepisami wyższego rzędu, a także racjonalne i uzasadnione. W tym przypadku część wymogów została uznana za niezgodną z prawem.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że choć rada gminy ma kompetencję do doprecyzowania wymogów dla przedsiębiorców prowadzących schroniska, to nie może wprowadzać regulacji sprzecznych z ustawą lub rozporządzeniami, ani nakładać nadmiernie restrykcyjnych lub nieracjonalnych ograniczeń, które wykraczają poza cel ustawy.

Czy wymóg minimalnej odległości 3 km od zabudowy mieszkaniowej dla lokalizacji schroniska dla bezdomnych zwierząt jest zgodny z prawem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taki wymóg jest niezgodny z prawem, ponieważ jest sprzeczny z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, które określa minimalną odległość na 150 m, a także stanowi nadmierne ograniczenie działalności.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że rada gminy nie może wprowadzać bardziej rygorystycznych przepisów dotyczących odległości niż te określone w rozporządzeniu wykonawczym, a wymóg 3 km jest nieuzasadniony i uniemożliwia prowadzenie działalności.

Czy rada gminy może nakładać na przedsiębiorcę wymogi dotyczące posiadania pozwolenia na użytkowanie obiektu schroniska, jeśli przedsiębiorca nie jest jego właścicielem ani inwestorem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taki wymóg jest niezgodny z prawem, ponieważ może być niemożliwy do spełnienia przez najemcę i stanowi naruszenie prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wymóg posiadania pozwolenia na użytkowanie obiektu jest nieuprawniony wobec przedsiębiorcy, który nie jest właścicielem lub inwestorem, gdyż spełnienie tego wymogu zależy od innych organów administracji.

Czy wymóg posiadania umowy o stałej współpracy z lekarzem weterynarii jest zgodny z prawem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taki wymóg jest niezgodny z prawem, ponieważ stanowi nieuprawnione zawężenie przepisów rozporządzenia, które nie precyzuje formy ani miejsca świadczenia opieki weterynaryjnej.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że rada gminy nie może doprecyzowywać materii, która nie została szczegółowo uregulowana w rozporządzeniu wykonawczym w sposób ograniczający możliwości prawne.

Czy rada gminy może nakazać posiadanie pomieszczenia chłodni w schronisku dla zwierząt, jeśli rozporządzenie wykonawcze tego nie wymaga?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taki wymóg jest niezgodny z prawem, ponieważ stanowi sprzeczność z przepisem wyższego rzędu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że rada gminy nie może wprowadzać wymogów, które nie wynikają z rozporządzenia wykonawczego, zwłaszcza jeśli prowadzi to do sprzeczności z jego treścią.

Czy rada gminy może ograniczyć lokalizację schroniska wyłącznie do terenów wskazanych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie ograniczenie jest niezgodne z prawem, ponieważ może wyłączać prawo do ubiegania się o zezwolenie i ignoruje alternatywne rozwiązania, takie jak decyzja o warunkach zabudowy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że rada gminy nie może w ten sposób ograniczać uprawnień ustawowych i wyłączać możliwości prowadzenia działalności, ignorując inne formy planowania przestrzennego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Stwierdzono nieważność
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w zakresie jej § 3 pkt 1 (w części dotyczącej lokalizacji schroniska), a także pkt 2, 3, 4, 8, 12 i 13. Oddalono skargę w pozostałym zakresie.

Przepisy (15)

Główne

u.c.p.g. art. 7 § ust. 1 pkt 3 i 4

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Podstawa do wydania przez radę gminy uchwały określającej wymagania dla przedsiębiorców ubiegających się o zezwolenie na prowadzenie schronisk dla bezdomnych zwierząt.

u.c.p.g. art. 7 § ust. 3

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Upoważnienie dla rady gminy do określenia szczegółowych wymagań dla przedsiębiorców prowadzących schroniska dla bezdomnych zwierząt.

u.s.g. art. 101 § ust. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Prawo każdego, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą organu gminy, do zaskarżenia jej do sądu administracyjnego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie jest związany zarzutami skargi i bada zgodność z prawem z urzędu.

p.p.s.a. art. 147 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza nieważność uchwały lub aktu prawa miejscowego w całości lub części, jeżeli stwierdzi ich niezgodność z prawem.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd oddala ją.

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych wymagań weterynaryjnych dla prowadzenia schronisk dla zwierząt art. 1 § ust. 1

Określa minimalną odległość schronisk od budynków mieszkalnych na 150 m.

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych wymagań weterynaryjnych dla prowadzenia schronisk dla zwierząt art. 7 § ust. 1

Nakłada obowiązek zapewnienia zwierzętom opieki weterynaryjnej.

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych wymagań weterynaryjnych dla prowadzenia schronisk dla zwierząt art. 3

Określa wymogi dotyczące przekazywania zwłok zwierząt i konieczność instalacji chłodni.

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych wymagań weterynaryjnych dla prowadzenia schronisk dla zwierząt art. 6 § ust. 1 i 2

Określa obowiązek prowadzenia ewidencji w schronisku.

u.o.z. art. 24

Ustawa o ochronie zwierząt

Odesłanie do regulacji prawa unijnego w zakresie transportu zwierząt.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.

Konstytucja RP art. 20

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Podstawa wolności gospodarczej.

Konstytucja RP art. 22

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ograniczenie wolności działalności gospodarczej jest dopuszczalne tylko w drodze ustawy i tylko ze względu na ważny interes publiczny.

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne do ochrony bezpieczeństwa państwa lub porządku publicznego albo zdrowia i moralności publicznej, bądź wolności i praw innych osób.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieracjonalna i nadmiernie restrykcyjna odległość lokalizacji schroniska (3 km od zabudowy mieszkaniowej). • Wymogi dotyczące posiadania pozwolenia na użytkowanie obiektu, umowy z lekarzem weterynarii, pomieszczenia chłodni, które wykraczają poza upoważnienie ustawowe lub są sprzeczne z przepisami wyższego rzędu. • Ograniczenie lokalizacji schroniska wyłącznie do terenów wskazanych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, co może wyłączać prawo do ubiegania się o zezwolenie.

Odrzucone argumenty

Wymogi dotyczące posiadania tytułu prawnego do nieruchomości. • Wymogi dotyczące zabezpieczenia terenu schroniska przed dostępem osób postronnych. • Wymogi dotyczące dysponowania kadrą przeszkoloną w zakresie postępowania ze zwierzętami. • Wymogi dotyczące niekaralności przedsiębiorcy i jego pracowników.

Godne uwagi sformułowania

Sąd jest zobligowany do wzięcia pod uwagę wszelkich okoliczności sprawy, które mogą mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, choćby nie były one podniesione przez stronę skarżącą. • Zaskarżona uchwała zawiera normy o charakterze generalnym i abstrakcyjnym, ponieważ odnosi się do każdorazowego przedsiębiorcy, który zamierza prowadzić działalność... • Przepis § 3 pkt 2 uchwały nr XXXI/236/2017 zasługuje na stwierdzenie nieważności gdyż wprost przeczy § 1 ust. 1 rozporządzenia. • Rada wprowadziła bardziej rygorystyczny przepis, gdzie ta odległość ma wynosić co najmniej 3 km. Jest to zabieg legislacyjny, który godzi w akt wyższego rzędu względem aktu prawa miejscowego.

Skład orzekający

Edyta Podrazik

przewodniczący

Wiesława Batorowicz

sprawozdawca

Paweł Daniel

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja granic kompetencji rady gminy przy tworzeniu aktów prawa miejscowego dotyczących zezwoleń na prowadzenie działalności gospodarczej, zwłaszcza w kontekście ochrony zwierząt i planowania przestrzennego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z uchwałami rady gminy w zakresie zezwoleń na prowadzenie schronisk dla zwierząt. Interpretacja przepisów rozporządzeń wykonawczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu ochrony zwierząt i regulacji działalności schronisk, a także pokazuje, jak sądy kontrolują akty prawa miejscowego pod kątem zgodności z prawem wyższego rzędu i racjonalności.

Sąd administracyjny: Gmina nie może dowolnie ograniczać lokalizacji schronisk dla zwierząt!

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst