II SA/Po 384/25

II SA/Po 384/25 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-10-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-05-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Danuta Rzyminiak-Owczarczak
Paweł Daniel
Tomasz Świstak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 153, art. 200, art. 205 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2023 poz 390
art. 17 ust. 1
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j.)
Sentencja
Dnia 2 października 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Asesor WSA Paweł Daniel po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 października 2025 roku sprawy ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 kwietnia 2025 r., nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] lutego 2025 r., nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 497 zł (czterysta dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. (dalej: "SKO", "Kolegium") decyzją z 14 kwietnia 2025 r., nr [...], po rozpoznaniu odwołania A. G. od decyzji Prezydenta Miasta P. z 3 lutego 2025 r., [...], w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w następującym stanie faktycznym.
W dniu 18 grudnia 2023 r. strona złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem opieki nad mężem T. G..
Decyzją z 15 lutego 2024 r., nr [...], Prezydent Miasta P. odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez SKO decyzją z 4 kwietnia 2024 r., nr [...]
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu prawomocnym wyrokiem z 10 października 2024 r., sygn. akt II SA/Po 317/24, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Sąd w pierwszej kolejności zauważył, że strona wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego złożyła 18 grudnia 2023 r. i zwrócił uwagę na zmianę stanu prawnego, jaka nastąpiła z dniem 1 stycznia 2024 r. Z uwagi na datę złożenia wniosku w rozpoznawanej sprawie należało zdaniem Sądu rozważyć, czy w świetle przepisów obowiązujących do 31 grudnia 2023 r. strona spełniła przesłanki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Z uzasadnień decyzji organów obu instancji wynika, iż powodem odmowy przyznania skarżącej świadczenia była przesłanka z art. 17 ust. 1b ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 390, dalej: "u.ś.r."), a nadto pobieranie przez skarżącą emerytury (art. 17 ust. 5 pkt 1a u.ś.r.).
Następnie Sąd podniósł, że przyczyna odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego nie może zostać oparta na tej części art. 17 ust. 1b, która została uznana wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2024 r., sygn. akt K 38/13, za niezgodną z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. W tym zakresie stanowisko Prezydenta Miasta P. zostało uznane za błędne.
Odnosząc się do drugiej z podanych przyczyn odmowy, związanych z pobieraniem przez skarżącą świadczenia emerytalnego, Sąd wskazał, że aktualne a orzecznictwo sądów administracyjnych nie wyklucza już z kręgu odbiorców świadczenia pielęgnacyjnego osób uzyskujących emeryturę. Obecnie dominuje stanowisko, że prawidłowa wykładnia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. przemawia za umożliwieniem osobie uprawnionej dokonania wyboru jednego ze świadczeń: pielęgnacyjnego lub emerytalno-rentowego. Wnioskodawca może dokonać wyboru przez złożenie do organu rentowego wniosku o zawieszenie prawa do emerytury. Choć emerytura jest prawem niezbywalny, to zawieszenie tego prawa eliminuje negatywną przesłankę z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. Istota ograniczenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego dla emeryta, wynikająca z wymienionego przepisu, musi być interpretowana jako wiążąca się nie z samym prawem do emerytury, lecz z jego realizacją w postaci wypłaty świadczenia. Skoro zawieszenie prawa do emerytury skutkuje wstrzymaniem jej wypłaty, to przyjąć należy, że w ten sposób dochodzi do eliminacji negatywnej przesłanki, wyłączającej nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Jednocześnie Sąd podzielił pogląd, że o możliwości złożenia wniosku o zawieszenie emerytury i uzależnieniu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od przedstawienia decyzji o wstrzymaniu jej wypłaty, organ powinien stronę poinformować.
W sprawie organy zaniechały pouczenia strony o prawie do dokonania wyboru pomiędzy świadczeniem pielęgnacyjnym a pobieraną emeryturą, a także możliwości wstrzymania wypłaty świadczenia emerytalnego, uniemożliwiając skarżącej wybór świadczenia. Uzyskiwanie przez wnioskodawczynię emerytury nie pozbawiało jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, lecz wymagało pouczenia o tym, ze przysługuje jej prawo wyboru.
Ponadto, Sąd zauważył, że zdaniem organów zatrudnienie skarżącej ustało na skutek osiągnięcia wieku emerytalnego i przejścia na emeryturę, a nie z uwagi na konieczność opieki nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym mężem. W sprawie nie wzięto jednak pod uwagę tego, że skarżąca mimo przejścia w 2021 roku na emeryturę prowadziła jednoosobową działalność gospodarczą T. , którą zawiesiła z dniem 31 stycznia 2023 r. W sprawie nie zweryfikowano więc, czy nie zachodzi związek przyczynowy pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia – w tym wypadku prowadzenia działalności gospodarczej – a koniecznością sprawowania opieki nad mężem. Okoliczności te nie zostały w żaden sposób rozważone przez organy, a zdaniem Sądu mają istotne znaczenie do oceny spełnienia przez stronę przesłanek przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.
Sąd dodał, że przesłankę konieczności zawieszenia prawa do emerytury traktować należy nie jako przesłankę powstania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, a jedynie przesłankę do ustalenia tego prawa w drodze decyzji. Prawo do świadczenia pielęgnacyjnego powstaje z mocy prawa, natomiast jego realizacja wymaga wydania decyzji, w której organ konkretyzuje przyznane ustawą uprawnienie. Wybór świadczenia pielęgnacyjnego zamiast emerytury jest zatem niezbędny jedynie do wydania decyzji realizującej przyznane przez prawo uprawnienie. W konsekwencji, w sprawie o świadczenie pielęgnacyjne – w przypadku, gdy spełnione są inne przesłanki jego ustalenia – zawieszenie pobierania emerytury do czasu zakończenia postępowania administracyjnego ma wpływ jedynie na ustalenie daty, od której świadczenie będzie przyznane.
W zaleceniach dla organów Sąd wskazał, iż przy ponownym rozpoznawaniu sprawy koniecznym będzie ustalenie, czy zachodzi związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy sprawowaniem opieki a niepodejmowaniem przez stronę zatrudnienia, a w przypadku spełnienia – najdalej na dzień 31 grudnia 2023 r. – wymienionej przesłanki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, organ powinien przyznać jej żądane świadczenie począwszy od momentu wstrzymania wypłaty emerytury, o czym wcześniej stronę pouczy.
Prezydent Miasta P. decyzją z 3 lutego 2025 r., nr [...], na podstawie m.in. art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej: "K.p.a.") oraz art. 17, art. 20 ust. 1-3, art. 24 ust. 4, art. 26, art. 32 ust. 2 u.ś.r. i art. 63 u.ś.r., odmówił przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem opieki nad T. G..
Organ I instancji wskazał, że wezwaniem z 13 stycznia 2025 r. strona została zobligowana do złożenia oświadczenia w jakich okolicznościach 31 stycznia 2023 r. zawiesiła jednoosobową działalność gospodarczą T. w celu zweryfikowania związku przyczynowo-skutkowego wyrażonego w art. 17 ust. 1 u.ś.r. W dniu 31 stycznia 2025 r. strona złożyła oświadczenie, iż w dniu 31 stycznia 2023 r. zawiesiła tę działalność gospodarczą z powodu braku zleceń na wykonywane usługi. Jednak od tego czasu aktywnie poszukiwała innej pracy.
Zdaniem organu powyższe wskazuje na brak związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy zawieszeniem działalności, a koniecznością sprawowania opieki nad mężem z uwagi na brak rezygnacji z zatrudnienia, czyli celowego, intencjonalnego zaprzestania wykonywania pracy w formach prawem przewidzianych, z tytułu której otrzymuje się wynagrodzenie.
Kolegium we wskazanej na wstępie decyzji podniosło z kolei, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do uznania, iż istnieje związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy rezygnacją lub nie podejmowaniem przez odwołującą zatrudnienia a sprawowaniem opieki nad mężem. Z akt sprawy wynika, iż w dniu 31 stycznia 2023 r. zawiesiła jednoosobową działalność gospodarczą T. z powodu braku zleceń na wykonywane usługi, a nie z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad mężem. Ponadto, po zawieszeniu działalności strona aktywnie poszukiwała innej pracy. SKO nie neguje świadczenia opieki nad mężem. Jednak w opinii organu II instancji nie zostały spełnione – najdalej na dzień 31 grudnia 2023 r. – wszystkie przesłanki do przyznania odwołującej świadczenia pielęgnacyjnego.
W skierowanej do tut. Sądu skardze skarżąca, reprezentowana przez adwokata, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, zarzuciła: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 17 ust. 1 u.ś.r. poprzez przyjęcie, że niepodejmowanie pracy zarobkowej przez skarżącą w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną nie wypełnia przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, 2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 w zw. z art. 75 § 1 K.p.a. poprzez wydanie decyzji na podstawie błędnych i dowolnych ustaleń faktycznych, przyjętych na podstawie wadliwie ocenionego materiału dowodowego poprzez przyjęcie, iż zakres sprawowanej przez skarżącą opieki nad mężem nie wyklucza możliwości zatrudnienia, co w konsekwencji doprowadziło organ do błędnego ustalenia, że nie zachodzi związek pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia i jego niepodejmowaniem przez skarżącą, a koniecznością sprawowania opieki nad mężem.
Kolegium w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna, choć nie można podzielić całości zawartej w niej argumentacji.
Na wstępie wskazać trzeba, że niniejsza sprawa rozpoznana została w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w tym trybie, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie 14 dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Jako że skarżąca w petitum skargi zawarła wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, zaś Kolegium nie zażądało przeprowadzenia rozprawy, ziściły się przesłanki do zastosowania tego przepisu. Jak przewidziano w art. 120 P.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Stanowi to odstępstwo od zasady jawnego rozpoznawania spraw, przewidzianej w art. 10 P.p.s.a.
Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z 14 kwietnia 2025 r., nr [...], jak i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta P. z 3 lutego 2025 r., nr [...], wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a. powoduje konieczność ich wyeliminowania z obrotu prawnego.
W kontrolowanej sprawie wydany już został przez tut. Sąd wyrok z 10 października 2024 r., sygn. akt II SA/Po 317/24, którym uchylono uprzednio podjęte przez organy administracji rozstrzygnięcia. Uzasadnienie tego wyroku zostało szeroko przedstawione powyżej, w części historycznej niniejszego uzasadnienia, stąd jego powtórzenie w tym miejscu nie jest celowe. Jedynie dla przypomnienia wskazać wypada, że w stanie prawnym obowiązującym do końca 2023 r., który to stan prawny znajduje zastosowanie w sprawie, w art. 17 ust. 1 u.ś.r. prawodawca przewidział, iż świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Zgodnie z art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Rozpoznając sprawę, w której zapadł już prawomocny wyrok sądu administracyjnego, w pierwszej kolejności powinno się zatem skontrolować to, czy nie doszło do zlekceważenia oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania w nim zawartych. Zdaniem Sądu w realiach rozpatrywanego tu przypadku organy nie podołały wynikającym stąd obowiązkom w całości.
Formułując wskazania co do dalszego postępowania tut. Sąd w wyroku z 10 października 2024 r. podał, iż rolą organu będzie w szczególności ustalenie, czy zachodzi w sprawie związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy sprawowaniem opieki a niepodejmowaniem przez skarżącą zatrudnienia, a w przypadku spełnienia – najdalej na dzień 31 grudnia 2023 r. – wymienionej przesłanki przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego, organ powinien przyznać jej żądane świadczenie począwszy od momentu wstrzymania wypłaty emerytury, o czym wcześniej skarżącą pouczy.
Organy ponownie rozpoznając sprawę stwierdziły, że nie zachodzi związek przyczynowy pomiędzy sprawowaniem przez skarżącą opieki a niepodejmowaniem zatrudnienia. Oparły się przy tym na nowych ustaleniach faktycznych wynikających z wezwania skarżącej do wskazania w jakich okolicznościach 31 stycznia 2023 r. zawiesiła działalność gospodarczą. W odpowiedzi na to wezwanie skarżąca oświadczyła, że 31 stycznia 2023 r. zawiesiła jednoosobową działalność gospodarczą z powodu braku zleceń na wykonywane usługi, jednak od tego czasu aktywnie poszukiwałam innej pracy.
Stwierdzić należy, że okoliczność zawieszenia przez skarżącą jednoosobowej działalności gospodarczej, jako zignorowana wówczas przez organy, była wyraźnie podkreślana także w wyroku tut. Sądu z 10 października 2024 r. Z uzasadnienia tego wyroku wynika, że w sprawie nie zweryfikowano, czy nie zachodzi związek przyczynowy pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia – w tym przypadku prowadzenia ów działalności gospodarczej – a koniecznością sprawowania opieki nad mężem.
Weryfikacja ta nie została przeprowadzona w sposób kompletny. Organy poprzestały na treści złożonego przez skarżącą oświadczenia, pomijając potrzebę ustalenia, czy data zawieszenia prowadzenia działalności gospodarczej pokrywa się z datą, od której skarżąca sprawowała opiekę nad mężem.
Tymczasem już w odwołaniu – co powtórzono także w skardze – zwrócono uwagę, iż konieczność sprawowania opieki nad mężem z uwagi na jego niepełnosprawność spowodowaną udarem powstać miała dopiero w maju 2023 r.
Organy powinny ustalić zatem dodatkowo, w oparciu o całokształt zgromadzonego już w sprawie materiału dowodowego, w jakim okresie, a zwłaszcza od kiedy skarżąca sprawuje opiekę nad niepełnosprawnym mężem, czego nie uczyniły.
Co więcej, a co w sprawie jest najistotniejsze, wyroku tut. Sądu z 10 października 2024 r. nie sposób odczytywać w ten sposób, iż ocena rzeczonego związku przyczynowego mogłaby się ograniczać jedynie do kwestii znaczenia konieczności sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem dla zawieszenia działalności gospodarczej w dniu 31 stycznia 2023 r. Wprawdzie okoliczność ta w treści uzasadnienia została wysunięta przez tut. Sąd na pierwszy plan, to ze wskazań co do dalszego postępowania jasno już wynika, iż ustalenia faktyczne organów powinny sięgać dalej, bowiem problematyka spełnienia spornej przesłanki musi podlegać ich ocenie najdalej na dzień 31 grudnia 2023 r.
Daje to jednoznaczny wyraz temu, że tut. Sąd nie wykluczył sytuacji, w której zawieszenie jednoosobowej działalności gospodarczej mogło nastąpić z innych przyczyn, a spełnienie przesłanki z art. 17 ust. 1 u.ś.r. wiązać się może z innymi okolicznościami faktycznymi.
Tymczasem organy administracji ograniczyły się w sprawie jedynie do próby wyjaśnienia okoliczności zawieszenia przez skarżącą działalności gospodarczej w dniu 31 stycznia 2023 r. i wykazania braku związku tegoż zawieszenia prowadzenia działalności gospodarczej z koniecznością sprawowania opieki nad mężem.
Organy jednocześnie zignorowały końcową część oświadczenia skarżącej, w którym stwierdziła ona przecież, iż od czasu zawieszenia jednoosobowej działalności gospodarczej aktywnie poszukiwała zatrudnienia.
Przyjmując za skarżącą, że zawieszenie działalności gospodarczej faktycznie nastąpiło z powodu braku zleceń, a także ustalając od kiedy sprawuje ona opiekę nad niepełnosprawnym mężem, organy powinny zatem w dalszej kolejności zweryfikować przywołane ostatnio oświadczenie ustalając czy, a jeżeli tak to do kiedy skarżąca aktywnie poszukiwała innej pracy, a zwłaszcza, czy zaprzestanie poszukiwania tej innej pracy wiązać należy z koniecznością sprawowania opieki nad mężem, która to konieczność zaktualizowała się w następstwie doznanego przez męża maju 2023 r. udaru.
Organy nie podjęły żadnych czynności zmierzających do wyjaśnienia pojawiających się w tym względzie wątpliwości. Kolegium całkowicie arbitralnie przyjęło, że najdalej na dzień 31 grudnia 2023 r. wszystkie przesłanki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w przypadku skarżącej nie zostały spełnione, choć nie zakwestionowało nawet tej części oświadczenia skarżącej, z którego wynika, iż po zawieszeniu działalności gospodarczej aktywnie poszukiwała ona pracy, co przecież w żadnym razie nie wyklucza zaistnienia spornego związku przyczynowego, wręcz przeciwnie sugeruje, że związek ten może mimo wszystko zachodzić.
W ocenie Sądu nie można w oparciu o samo oświadczenie skarżącej z góry wykluczyć istnienia takiego związku, która to zależność powinna w takiej sytuacji być badana z uwzględnieniem tego od kiedy skarżąca sprawuje opiekę nad niepełnosprawnym mężem. Przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r. nie zakreśla żadnych ram czasowych, co do wykazania rezygnacji z zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania opieki, warunkiem jest jednak, by stan ten w odniesieniu do tego samego niepełnosprawnego i jego opiekuna trwał (por. m.in. wyrok NSA z 5 kwietnia 2023 r., sygn. akt I OSK 2799/20, dostępny w CBOSA na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl).
Bez znajdującego oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym i co za tym idzie skutecznego zakwestionowania przez organy twierdzeń skarżącej, jakoby zaprzestała poszukiwania pracy, w związku koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem, (która to niepelnosprawność była następstwem zaistniałego w maju 2023 r. udaru), nie sposób bowiem przyjąć, że brak jest związku z przyczynowego pomiędzy tymże sprawowaniem opieki, a niepodejmowaniem przez skarżącą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.
Wobec powyższego Sąd doszedł do przekonania, że w kontrolowanej sprawie doszło do istotnego naruszenia art. 153 P.p.s.a., a także art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. i art. 107 § 3 K.p.a.
Za chybiony Sąd uznał natomiast podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 w zw. z art. 75 § 1 K.p.a. w zakresie, w jakim skarżąca doszukuje się wadliwej oceny materiału dowodowego poprzez przyjęcie, że zakres sprawowanej przez nią opieki nad mężem nie wyklucza możliwości zatrudnienia. Pogłębiona analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji nie wskazuje, by organy czyniły w tym względzie ustalenia faktyczne i aby rzeczywiście kwestionowały z tego powodu sporny w sprawie związek przyczynowy pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia lub jego niepodejmowaniem a sprawowaną opieką. Sąd dostrzega, że organy dość szeroko – przede wszystkim organ I instancji – przywołały poglądy z orzecznictwa sądów administracyjnych wyrażane w tej kwestii, nie odnosząc ich jednak do okoliczności faktycznych tego konkretnego przypadku. Tak sporządzone uzasadnienie może mylić czytelnika, co do przyczyn odmownego załatwienia wniosku, lecz rozważane może być jedynie w kontekście nieistotnego naruszenia art. 107 § 3 K.p.a.
Ocena zarzutu naruszenia art. 17 ust. 1 u.ś.r. – z uwagi na konieczność przeprowadzenia w sprawie dalszego postępowania wyjaśniającego – okazała się przedwczesna.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji związane są oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w niniejszym uzasadnieniu.
W szczególności – powtarzając w istocie za wyrokiem tut. Sądu z 10 października 2024 r., sygn. akt II SA/Po 317/24 – rolą organu będzie ustalenie, czy zachodzi w sprawie związek przyczynowy pomiędzy sprawowaniem opieki a niepodejmowaniem przez skarżącą zatrudnienia, a w przypadku spełnienia – najdalej na dzień 31 grudnia 2023 r. – wymienionej przesłanki przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego, organ powinien przyznać jej żądane świadczenie począwszy od momentu wstrzymania wypłaty emerytury, o czym wcześniej skarżącą pouczy.
Mając powyższe na względzie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a. orzeczono jak w pkt I. sentencji wyroku.
O kosztach postępowania sądowego postanowiono w pkt II. sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. oraz w zw. z art. 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1964 ze zm.) zasądzając na rzecz skarżącej od organu kwotę 497 zł, na którą składa się wynagrodzenie pełnomocnika (480 zł) i opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17 zł).