II SA/Po 3179/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2004-02-03
NSAAdministracyjneŚredniawsa
kwatera staławykwaterowanieWojskowa Agencja Mieszkaniowapomoc finansowabudownictwo mieszkaniowedecyzja administracyjnaprawo proceduralneuchylenie decyzji

WSA w Poznaniu uchylił decyzję o wykwaterowaniu z kwatery stałej, stwierdzając naruszenie prawa proceduralnego przez brak wydania decyzji o zwolnieniu kwatery przed zarządzeniem wykwaterowania.

Sprawa dotyczyła skargi R.D. na decyzję Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej o wykwaterowaniu z kwatery stałej, po tym jak R.D. skorzystał z pomocy finansowej na budowę domu. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję, uznając, że organ I instancji nie wydał wymaganej decyzji o zwolnieniu kwatery przed zarządzeniem wykwaterowania, co stanowiło naruszenie przepisów ustawy o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał sprawę ze skargi R.D. na decyzję Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie kwatery stałej. Organ pierwszej instancji zarządził wykwaterowanie R.D. z zajmowanej kwatery stałej, powołując się na skorzystanie przez niego z pomocy finansowej na budowę domu, co zgodnie z ustawą o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP miało skutkować utratą prawa do kwatery. R.D. w odwołaniu podniósł zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych, w tym art. 42 ust. 4 ustawy, wskazując na brak wydania decyzji o zwolnieniu kwatery przed zarządzeniem wykwaterowania, a także naruszenie art. 44 ust. 1 poprzez pominięcie wniosku o zawarcie umowy najmu. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. WSA w Poznaniu uchylił obie decyzje, stwierdzając, że zgodnie z art. 41 ust. 2 pkt 1 i art. 42 ust. 1 ustawy, w pierwszej kolejności należało wydać decyzję o zwolnieniu kwatery, a dopiero po jej uprawomocnieniu zarządzić przymusowe wykwaterowanie. Sąd podkreślił, że brak takiej decyzji uniemożliwiał wydanie zarządzenia o wykwaterowaniu. Odniósł się również do wyroku Trybunału Konstytucyjnego sygn. K 34/98, wskazując na jego ograniczone zastosowanie w tej sprawie. Sąd uznał, że nie było obowiązku wydawania decyzji w przedmiocie odmowy zawarcia umowy najmu, gdyż ma ona charakter cywilny. W konsekwencji, zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem prawa, co skutkowało jej uchyleniem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zarządzenie wykwaterowania jest dopuszczalne dopiero po uprawomocnieniu się decyzji o zwolnieniu kwatery lub upływie terminu wypowiedzenia.

Uzasadnienie

Ustawa o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wymaga wydania decyzji o zwolnieniu kwatery jako pierwszego kroku, a dopiero po jej uprawomocnieniu można zarządzić przymusowe wykwaterowanie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (16)

Główne

u.Z.S.Z.R.P. art. 42 § ust. 1

Ustawa o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

u.Z.S.Z.R.P. art. 41 § ust. 2 pkt 1

Ustawa o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

u.Z.S.Z.R.P. art. 42 § ust. 4

Ustawa o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

P.p.s.a. art. 145 § § 1 ust. 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.Z.S.Z.R.P. art. 10 § pkt 4

Ustawa o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

u.Z.S.Z.R.P. art. 13 § ust. 1 i 4

Ustawa o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

u.Z.S.Z.R.P. art. 40 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.Z.S.Z.R.P. art. 44 § ust. 1

Ustawa o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

u.Z.S.Z.R.P. art. 24 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

u.Z.S.Z.R.P. art. 87 § ust. 1

Ustawa o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

Przepisy wprowadzające P.u.s.a. i P.p.s.a. art. 97 § § 1

Ustawa Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaskarżona decyzja wydana została z rażącą obrazą przepisu art. 42 ust. 4 ustawy o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, albowiem zarządzenie wykwaterowania nastąpiło bez wydania uprzednio decyzji administracyjnej o zwolnieniu kwatery. Organ nie wywiązał się z obowiązku wyjaśnienia sprawy zgodnie z art. 7 kpa, nie wydając decyzji w zakresie złożonego wniosku o zawarcie umowy najmu.

Odrzucone argumenty

Organ odwoławczy argumentował, że użycie sformułowania 'zarządzenie wykwaterowania' zamiast 'nakazania zwolnienia' nie ma znaczenia, a decyzja ma na celu wyegzekwowanie obowiązku przekazania kwatery. Organ odwoławczy stwierdził, że art. 44 ust. 1 ustawy nie znajduje zastosowania w przedmiotowej sytuacji. Sąd uznał, że organ nie miał obowiązku wydania decyzji w przedmiocie odmowy zawarcia umowy najmu lokalu, gdyż ma ona charakter cywilny.

Godne uwagi sformułowania

w pierwszej kolejności należało wydać decyzję o zwolnieniu kwatery. Skoro taka decyzja nie została wydana to brak było podstaw do wydania zarządzenia o przymusowym wykwaterowaniu. Umowa taka ma charakter cywilny, ewentualnych roszczeń z tego tytułu należy dochodzić przed sądem cywilnym.

Skład orzekający

Lilianna Drewniak-Żaba

sprawozdawca

Maciej Dybowski

członek

Rafał Batorowicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne wymogi wydawania decyzji o zwolnieniu kwatery przed zarządzeniem wykwaterowania w sprawach dotyczących kwater wojskowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z ustawą o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP i pomocą finansową na budownictwo mieszkaniowe.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i mieszkaniowym ze względu na interpretację przepisów proceduralnych dotyczących wykwaterowania.

Naruszenie procedury administracyjnej: WSA uchyla decyzję o wykwaterowaniu z kwatery wojskowej.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 3179/01 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2004-02-03
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2001-08-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Lilianna Drewniak-Żaba /sprawozdawca/
Maciej Dybowski
Rafał Batorowicz /przewodniczący/
Symbol z opisem
621  Sprawy mieszkaniowe, w tym dodatki mieszkaniowe
Skarżony organ
Inne
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia del.NSA Rafał Batorowicz Sędziowie WSA Maciej Dybowski As.sąd. Lilianna Drewniak-Żaba(spr) Protokolant Referent Tatiana Gajdzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lutego 2004 r. sprawy ze skargi R.D. na decyzję Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie : kwatery stałej; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Terenowy w O. z dnia [...] Nr [...] II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana III. zasądza od Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Rejonowy w P. kwotę 10 złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/L.Drewniak-Żaba /-/R.Batorowicz /-/M.Dybowski
Uzasadnienie
4 II SA/Po 3179/01
U Z A S A D N I E N I E
Dyrektor Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Terenowy w O., decyzją z dnia [...].06.2001 r. Nr [...] na podstawie art. 10 pkt 4, art. 13 ust. 1 i 4, 42 ust. 1 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 1 i art. 40 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22.06.1995 r. o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej zarządził wykwaterowanie R.D. z zajmowanej osobnej kwatery stałej położonej przy ul. [...] w O., w terminie 30 dni od uprawomocnienia się decyzji.
W uzasadnieniu decyzji podano, iż R.D. skorzystał z pomocy finansowej na budowę domu (decyzja Nr [...] z dnia [...].06.1995) i pomoc ta została zamieniona na bezzwrotną.
W myśl art. 41 ust. 2 pkt 1 ustawy z 25.06.1995 r. o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej emeryt wojskowy i osoby wspólnie z nim zamieszkujące są obowiązane przekazać do dyspozycji Oddziału Terenowego WAM dotychczas zajmowaną kwaterę stałą.
Zgodnie z art. 40 ust. 1 pkt 2 cytowanej ustawy - R.D. po otrzymaniu pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe utracił prawo do osobnej kwatery stałej, przysługującej osobie uprawnionej.
W odwołaniu od powyższej decyzji R.D. wniósł o jej uchylenie. W uzasadnieniu podał, iż zaskarżona decyzja wydana została z rażącą obrazą przepisu art. 42 ust. 4 ustawy o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, albowiem zarządzenie wykwaterowania z zajmowanej kwatery przy ul. [...] w O. nastąpiło bez wydania uprzednio decyzji administracyjnej o zwolnieniu kwatery przez R.D.
Ponadto podniesiono zarzut rażącej obrazy art. 44 ust. 1 powołanej ustawy, polegającej na całkowitym pominięciu wniosku R.D. o zawarcie z nim umowy najmu na sporną kwaterę.
Odwołujący argumentował, że zgodnie z art. 42 ust. 1 cytowanej ustawy dyrektor oddziału terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wydaje decyzję o zwolnieniu kwatery, a dopiero po uprawomocnieniu się tej decyzji, jak stanowi art. 42 ust. 4 dopuszczalne jest zarządzenie wykwaterowania z zajmowanej kwatery. Wynika to z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 02 czerwca 1999 r. sygn. K 34/98, którym to wyrokiem Trybunał orzekł o niezgodności z Konstytucją art. 42 ust. 4 ustawy w zakresie dotyczącym kwater zajmowanych na podstawie umowy najmu. Natomiast odwołujący się zajmuje kwaterę na podstawie decyzji o przydziale.
Decyzji o zwolnieniu kwatery nie wydano, chociaż było wszczęte i prowadzone przez organ I instancji postępowanie w tym zakresie.
Ponadto odwołujący się podał, że organ nie wywiązał się z wynikającego z art. 7 kpa obowiązku dokładnego i wszechstronnego wyjaśnienia sprawy. Nie wydano decyzji w zakresie złożonego wniosku o zawarcie umowy najmu na zajmowanie przedmiotowego lokalu.
Dyrektor Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Rejonowy w P. decyzją z dnia [...] lipca 2001 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 13 ust. 4 i 5 pkt 2 i art. 42 ust. 1 w zw. z art. 41 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 oraz art. 24 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu podano, że organ I instancji prawidłowo orzekł o obowiązku zwolnienia kwatery, w związku ze skorzystaniem przez R.D. z pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe.
Ustawa wiąże z faktem pobrania pomocy finansowej obowiązek zdania kwatery. Ponieważ prawo do kwatery R.D. zostało zrealizowane w wyniku pobrania pomocy finansowej na budowę domu jednorodzinnego brak jest podstaw do uwzględnienia odwołania. Organ podał ponadto, że użycie w zaskarżonej decyzji sformułowania "zarządzenie wykwaterowania" zamiast "nakazania zwolnienia" nie ma znaczenia, bowiem organ I instancji prawidłowo wskazał podstawę prawną działania, a decyzja ma na celu wyegzekwowanie obowiązku przekazania zajmowanej kwatery.
Odnośnie zarzutu naruszenia przepisu art. 42 ust. 4 ustawy stwierdzono, że przekwaterowanie ma miejsce w przypadku, gdy Agencja dostarcza kwaterę lub kwaterę zastępczą, co w przypadku R.D. nie miało miejsca, gdyż posiada on dom jednorodzinny, na budowę którego przyznana została pomoc finansowa.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 44 ust. 1 cytowanej ustawy, podano, że w przedmiotowej sytuacji art. ten nie znajduje zastosowania.
Prawidłowo organ I instancji poinformował skarżącego, że umowę najmu można zawrzeć z osobą, której prawo do kwatery wygasło, to jest zwolnionej z zawodowej służby wojskowej bez nabycia uprawnień do osobnej kwatery stałej.
R.D. posiada status osoby uprawnionej do kwatery w rozumieniu przepisów ustawy o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP.
Ponadto zgodnie z orzeczeniem NSA z 26.03.1998 r. sygn. II SA/Gd 463/97 dyrektor oddziału terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nie jest uprawniony do rozstrzygania w drodze decyzji administracyjnej o odmowie zawarcia umowy najmu z członkami rodzin zmarłych żołnierzy oraz emerytów i rencistów, którzy nie nabywają prawa do kwatery.
W skardze do sądu R.D. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie opierając się na argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Z przepisu art. 41 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 86 poz. 433 ze zm.) wynika obowiązek zdania przez żołnierza zawodowego i osoby z nim zamieszkujące i przekazania do dyspozycji Agencji dotychczas zajmowanej kwatery, jeżeli otrzymał pomoc finansową na budownictwo mieszkaniowe. W sytuacji takiej dyrektor oddziału terenowego Agencji wydaje na podstawie art. 42 ust. 1 cytowanej ustawy decyzję o zwolnieniu kwatery, a następnie zarządza przymusowe przekwaterowanie.
Mając na uwadze powyższy przepis stwierdzić należało, że w pierwszej kolejności należało wydać decyzję o zwolnieniu kwatery. Skoro taka decyzja nie została wydana to brak było podstaw do wydania zarządzenia o przymusowym wykwaterowaniu.
Zauważyć również należy, że art. 42 ust. 4 określał, iż dopiero po uprawomocnieniu się decyzji o zwolnieniu kwatery lub upływie terminu wypowiedzenia dyrektor oddziału terenowego Agencji zarządza przymusowe przekwaterowanie.
Odnośnie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego stwierdzić należy, że wyrokiem z dnia 02.06.1999 r. sygn. K 34/98 OTK 1999/5/94 stwierdzono, że art. 42 ust. 4 - ale tylko w zakresie, w jakim upoważnia on dyrektora oddziału terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, po upływie terminu wypowiedzenia umowy najmu, do zarządzenia przymusowego przekwaterowania byłego najemcy bez uprzedniego uzyskania w tej sprawie prawomocnego wyroku sądowego - jest niezgodny z art. 64 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Nie ma natomiast podstaw do przyjęcia, iż dyrektor Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Terenowy w O. miał obowiązek wydać decyzję w przedmiocie odmowy zawarcia umowy najmu lokalu. Umowa taka ma charakter cywilny, ewentualnych roszczeń z tego tytułu należy dochodzić przed sądem cywilnym.
W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem prawa i dlatego należało orzec jak w sentencji uchylając decyzje obu instancji na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. aw zw. z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 157 poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.).
W sprawie niniejszej koniecznym było także orzeczenie w przedmiocie niemożności wykonania zaskarżonej decyzji - mając na względzie treść art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W trakcie ponownego rozpoznania sprawy konieczne będzie, po dokonaniu oceny merytorycznej sprawy wydanie decyzji w przedmiocie zwolnienia kwatery, a dopiero po jej uprawomocnieniu ewentualne zarządzenie wykwaterowania.
Orzeczenie o kosztach postępowania oparto na art. 200 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
/-/L.Drewniak-Żaba /-/R.Batorowicz /-/M.Dybowski
KB/

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI