II SA/PO 3154/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2004-02-04
NSAbudowlaneŚredniawsa
warunki zabudowyplan zagospodarowania przestrzennegoinwestycja usługowauciążliwośćochrona środowiskaprawo budowlanepostępowanie administracyjneWSASKO

WSA uchylił decyzję SKO w przedmiocie warunków zabudowy dla pawilonu handlowego, uznając błędną interpretację planu zagospodarowania przestrzennego i naruszenie procedury odwoławczej.

Skarżący sprzeciwili się decyzji o warunkach zabudowy dla pawilonu handlowego, wskazując na uciążliwość inwestycji i niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu I instancji, interpretując plan zagospodarowania przestrzennego jako dopuszczający jedynie usługi zaspokajające bezpośrednie potrzeby ludności. WSA uznał tę interpretację za dowolną i uchylił decyzję SKO, wskazując również na naruszenie przepisów KPA poprzez przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji bez uzasadnionych podstaw.

Sprawa dotyczyła skargi M. i A. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., która uchyliła decyzję Burmistrza Gminy R. o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz pawilonu handlowego branży przemysłowej (handel materiałami budowlanymi). Organ I instancji uznał inwestycję za zgodną z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który dopuszczał lokalizację obiektów usługowych na terenach mieszkaniowych pod pewnymi warunkami. Skarżący podnosili zarzuty dotyczące uciążliwości planowanej inwestycji, w tym wzmożonego ruchu, hałasu i zapylenia. SKO uchyliło decyzję organu I instancji, błędnie interpretując plan jako dopuszczający jedynie usługi zaspokajające bezpośrednie potrzeby ludności, a nie handel materiałami budowlanymi. WSA uznał skargę za zasadną, stwierdzając, że interpretacja SKO była dowolna i naruszała art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Ponadto, sąd wskazał, że SKO naruszyło art. 138 § 2 KPA, uchylając decyzję i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji bez wystarczających podstaw, powołując się na uciążliwość prowadzenia postępowania wyjaśniającego. W konsekwencji, WSA uchylił zaskarżoną decyzję SKO i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, plan dopuszcza lokalizację obiektów usługowych, nie określając jednocześnie charakteru czy branży usług, pod warunkiem spełnienia wymogów dotyczących ochrony środowiska, stopnia uciążliwości, warunków sanitarnych oraz przepisów prawa budowlanego. Interpretacja SKO ograniczająca usługi do zaspokajania bezpośrednich potrzeb ludności była błędna.

Uzasadnienie

Plan zagospodarowania przestrzennego dopuszczał usługi na terenach mieszkaniowych w sposób ogólny, a nie tylko te zaspokajające bezpośrednie potrzeby ludności. Wymogi dotyczące ochrony środowiska i uciążliwości należy rozpatrywać w kontekście odpowiednich przepisów, a nie jako podstawę do wykluczenia określonego rodzaju handlu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (15)

Główne

u.z.p. art. 43

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa i ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądowa kontrola decyzji administracyjnych polega na ocenie ich zgodności z prawem.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procedury administracyjnej.

p.p.s.a. art. 138 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Organ odwoławczy może uchylić decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy konieczne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części.

u.o.k.ś. art. 3 § 6

Ustawa o ochronie i kształtowaniu środowiska

Definicja inwestycji szkodliwych dla środowiska.

u.o.k.ś. art. 6

Ustawa o ochronie i kształtowaniu środowiska

Wymogi dotyczące oceny oddziaływania na środowisko.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wykonalność uchylonej decyzji.

k.p.a. art. 138 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Ustawa z dnia 31.01.1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska

Rozporządzenie Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia [...] lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji

u.z.p. art. 40 § 4-5

Ustawa z dnia 07.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchylenie zaskarżonej decyzji.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwrot kosztów postępowania.

Ustawa z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędna interpretacja miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przez SKO. Naruszenie art. 138 § 2 KPA przez SKO poprzez przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji z powodu uciążliwości postępowania.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżących dotyczące uciążliwości inwestycji (choć sąd uznał je za częściowo zasadne, rozstrzygnięcie oparto na innych przesłankach proceduralnych i materialnych).

Godne uwagi sformułowania

Interpretacja zapisów planu, dokonana przez organ II instancji wskazuje na jej dowolność. Prowadzenie tego postępowania przez organ II instancji byłoby w tej sytuacji zbyt uciążliwe.

Skład orzekający

Edyta Podrazik

sprawozdawca

Maciej Dybowski

członek

Stanisław Małek

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zgodności inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego oraz zasad postępowania odwoławczego w KPA."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki interpretacji planu zagospodarowania przestrzennego z 1990 r. i jego późniejszych zmian, a także przepisów PPSA i KPA obowiązujących w dacie orzekania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy spór dotyczący warunków zabudowy i interpretacji planów zagospodarowania przestrzennego, z istotnym elementem proceduralnym dotyczącym działania organu odwoławczego.

Błędna interpretacja planu i uciążliwość dla urzędnika – WSA uchyla decyzję SKO.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 3154/01 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2004-02-04
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2001-08-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Edyta Podrazik /sprawozdawca/
Maciej Dybowski
Stanisław Małek /przewodniczący/
Symbol z opisem
615  Sprawy zagospodarowania przestrzennego
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Stanisław Małek Sędzia WSA Maciej Dybowski Asesor sąd. Edyta Podrazik (spr.) Protokolant staż. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 lutego 2004 r. przy udziale sprawy ze skargi M. i A. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu; I. uchyla zaskarżoną decyzję II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 50 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ E. Podrazik /-/ St. Małek /-/ M. Dybowski
Uzasadnienie
W dniu [...].06.2001 r. Burmistrz Gminy R. , po rozpoznaniu wniosku inwestora J. B. z dnia [...].04.2001 r., wydał decyzję o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu położonego w P., obejmującego działkę nr [...], dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z przyłączami oraz pawilonu handlowego branży przemysłowej (handel materiałami budowlanymi). W uzasadnieniu organ podniósł, iż przedmiotowa nieruchomość znajduje się na terenie oznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy R., uchwalonym uchwałą Rady Narodowej Miasta i Gminy R. nr XII/61/90 z dnia 24.04.1990 r., symbolem 23 MN/MR. Dla terenu tego plan przewiduje zabudowę jednorodzinną i zagrodową. Jednocześnie w myśl uchwały Rady Miejskiej R. nr XLI/385/94 z dnia 13.04.1994 r. o zmianie planu, na istniejących i projektowanych terenach mieszkaniowych dopuszcza się lokalizację obiektów usługowych, pod warunkiem spełnienia wymogów dotyczących ochrony środowiska, stopnia uciążliwości, warunków sanitarnych oraz wynikających z przepisów prawa budowlanego. Inwestycja nie jest więc sprzeczna z planem zagospodarowania przestrzennego w rozumieniu art. 43 ustawy z dnia 07.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym.
Odwołanie od tej decyzji złoży właściciel działki sąsiedniej A. Z., podnosząc, iż inwestycja polegająca na budowie pawilonu handlowego przeznaczonego na handel materiałami budowlanymi, będzie stanowić istotne pogorszenie sytuacji mieszkańców działek sąsiednich, jest to inwestycja uciążliwa, działka inwestora jest wąska i wjazd na nią wymaga nawrotów na jezdni odbywających się na łuku drogi i skrzyżowaniu, planowana działalność handlowa inwestora wiąże się ze wzmożonym ruchem dużych samochodów, zapyleniem i zakurzeniem posesji sąsiednich, hałasem również w porze nocnej, ciężkie samochody zrujnują pobocze drogi, a życie sąsiadów pełne będzie nerwowości i stresów.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., po rozpatrzeniu w/w odwołania, decyzją z dnia [...]r. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Podstawą powyższego rozstrzygnięcia była odmienna niż dokonana przez organ I instancji, interpretacja zapisów planu zagospodarowania przestrzennego. W ocenie organu odwoławczego na przedmiotowym terenie dopuszcza się usytuowanie usług związanych z zaspokojeniem bezpośrednich potrzeb ludności, a nie świadczeniem wszelkich usług, tym bardziej takich, które dotyczą handlu branży przemysłowej. Nadto planowana inwestycja winna być zgodna z planem zagospodarowania przestrzennego, a nie tylko niesprzeczna z nim.
Od powyższej decyzji skargę złożyli A. Z. i jego żona M. Z., domagając się uchylenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P.. Zdaniem skarżących organ odwoławczy potraktował sprawę zbyt powierzchownie i zachowawczo, uchylając się od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Oba organy znały powierzchnię działki inwestora i zakres prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, zdaniem skarżących wielkość tej działki nie nadaje się na taką działalność. Ponadto skarżący powtórzyli zarzuty co do uciążliwości inwestycji, podniesione wcześniej w odwołaniu do SKO w P..
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. w odpowiedzi na skargę podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi, nadto podało, iż konieczne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego dotyczącego sprecyzowania charakteru obiektu usługowego i rozpatrzenia zarzutów skarżących, w tym ewentualnie wizji lokalnej, prowadzenie tego postępowania przez organ II instancji byłoby w tej sytuacji zbyt uciążliwe.
Uczestnik J. B. wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna, choć częściowo z innych przyczyn niż podnosili skarżący.
Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z treścią art. 3 § 1 i art. 145 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądowa kontrola decyzji administracyjnych polega wyłącznie na ocenie ich zgodności z prawem, tj. przepisami prawa materialnego i procedury administracyjnej. Badanie legalności decyzji następuje z uwzględnieniem stanu prawnego obowiązującego w dacie wydawania decyzji i w oparciu o stan faktyczny z tejże daty. Zmiana stanu prawnego oraz powstanie nowych okoliczności po wydaniu decyzji nie mogą mieć wpływu na wynik sądowej kontroli decyzji.
Zgodnie z art. 43 ustawy z dnia 07.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity Dz.U. Nr 15 poz. 139 z 1999 r.) nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa i ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Podstawowe znaczenie ma więc ustalenie treści miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i ocena czy planowana inwestycja zgodna jest z tym planem. Zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy R., uchwalonego uchwałą Rady Narodowej Miasta i Gminy R. nr XII/61/90 z dnia 24.04.1990 r. i zmienionego uchwałą Rady Miejskiej R. nr XLI/385/94 z dnia 13.04.1994 r., dla wsi P., dla obszaru o symbolu 23 MN/MR ustalały, iż są to tereny istniejącej zabudowy jednorodzinnej i zagrodowej do adaptacji oraz projektowanej zabudowy na wolnych działkach, dopuszczając na istniejących i projektowanych terenach mieszkaniowych lokalizację obiektów usługowych, pod warunkiem spełnienia wymogów dotyczących ochrony środowiska, stopnia uciążliwości, warunków sanitarnych oraz wynikających z przepisów wynikających z prawa budowlanego. W legendzie rysunku planu teren o oznaczeniu MN określono jako tereny zabudowy o niskiej intensywności, zaś o oznaczeniu MR jako tereny zabudowy zagrodowej. Plan dopuszcza lokalizację obiektów usługowych, nie określając jednocześnie charakteru czy branży usług. Lokalizacja obiektów usługowych została dopuszczona "pod warunkiem spełnienia wymogów dotyczących ochrony środowiska, stopnia uciążliwości, warunków sanitarnych oraz przepisów wynikających z prawa budowlanego". Jest to formuła o charakterze ogólnym. Badanie zgodności inwestycji z przepisami prawa budowlanego należy do późniejszego etapu procesu budowlanego, tj. uzyskiwania pozwolenia na budowę. Natomiast sformułowanie odwołujące się do "wymogów ochrony środowiska, stopnia uciążliwości" odnosić należy do treści art. 3 pkt 6 i art. 6 ustawy z dnia 31.01.1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (Dz.U. Nr 49 poz. 196 z 1994 r.) w zw. z art. 40 ust. 4-5 ustawy z dnia 07.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Katalog inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska w rozumieniu ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska był ściśle określony w rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia [...] lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji (Dz. U. z 1998 r. Nr 93, poz. 589). Powyższe zapisy planu nie uzasadniają więc interpretacji, iż na przedmiotowym terenie dopuszczone jest jedynie usytuowania usług związanych z zaspokajaniem bezpośrednich potrzeb ludności. Interpretacja zapisów planu, dokonana przez organ II instancji wskazuje na jej dowolność. Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż decyzja SKO w P. wydana została z naruszeniem art. 43 ustawy z dnia 07.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym.
Ponadto odnosząc się do zarzutów skargi i stanowiska organu II instancji zaprezentowanego w odpowiedzi na skargę, stwierdzić należy, iż zasadą postępowania odwoławczego jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, a uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji dopuszczalne jest jedynie wtedy, gdy konieczne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części. Podstawą takiego rozstrzygnięcia nie może być natomiast twierdzenie organu odwoławczego, iż prowadzenie postępowania wyjaśniającego przez organ II instancji byłoby zbyt uciążliwe. Uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji z takich względów stanowi naruszenie art. 138 § 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego.
Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uwzględnić skargę i uchylić zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 z 2002 r.). W przedmiotowej sprawie nie zastosowano art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem uchylana decyzja nie podlega wykonaniu z uwagi na jej treść.
/-/ E. Podrazik /-/ S. Małek /-/ M. Dybowski
L/J

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI