II SA/PO 313/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2020-07-30
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanaroboty budowlanenośnik reklamowylegalizacjapozwolenie na budowęterminpostępowanie administracyjnenadzór budowlany

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę firmy A sp. z o.o. na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych i nałożeniu obowiązku przedłożenia dokumentów legalizacyjnych dla samowolnie wybudowanego nośnika reklamowego, uznając termin na legalizację za wystarczający.

Sprawa dotyczyła skargi firmy A sp. z o.o. na postanowienie Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzymujące roboty budowlane i nakładające obowiązek legalizacji samowolnie wybudowanego nośnika reklamowego. Firma zarzucała zbyt krótki termin na przedłożenie dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zakwalifikowały obiekt jako budowlę wymagającą pozwolenia na budowę i że wyznaczony termin, mimo początkowych wątpliwości, był wystarczający, a strona nie wykazała inicjatywy w celu jego przedłużenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę firmy A sp. z o.o. na postanowienie Inspektor Nadzoru Budowlanego, które wstrzymało roboty budowlane dotyczące wolnostojącego nośnika reklamowego i nałożyło obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych. Organ pierwszej instancji, a następnie organ odwoławczy, uznały, że nośnik reklamowy jest budowlą w rozumieniu Prawa budowlanego i został wybudowany samowolnie, co wymagało wszczęcia postępowania legalizacyjnego na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Głównym zarzutem skarżącej było wyznaczenie zbyt krótkiego terminu na przedłożenie wymaganych dokumentów, takich jak projekt budowlany, oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością oraz zaświadczenie o zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że organy prawidłowo zakwalifikowały obiekt jako budowlę i wszczęły postępowanie legalizacyjne. Sąd uznał, że termin wyznaczony na legalizację, mimo początkowych 90 dni i późniejszego przedłużenia do 120 dni przez organ odwoławczy, był wystarczający, a skarżąca nie wykazała inicjatywy w celu jego przedłużenia ani nie przedstawiła dowodów na niemożność uzyskania dokumentów w wyznaczonym czasie. Sąd podkreślił, że termin ten jest procesowy i może być przedłużany na wniosek strony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, wolnostojący nośnik reklamowy, trwale związany z gruntem, jest budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego i jego wykonanie wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że nośnik reklamowy z prefabrykowaną stopą fundamentową, słupem stalowym i tablicami jest obiektem budowlanym, a jego trwałe związanie z gruntem przesądza o tym, że jego wykonanie jest budową. Nie można go traktować jako urządzenia reklamowego zwolnionego z pozwolenia na budowę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (17)

Główne

Prawo budowlane art. 48 § ust. 1 - 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 28 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Wymóg uzyskania pozwolenia na budowę.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Prawo budowlane art. 3 § pkt 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicja budowli, w tym wolno stojących tablic reklamowych trwale związanych z gruntem.

Prawo budowlane art. 3 § pkt 6

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicja budowy.

Prawo budowlane art. 29 § ust. 2 pkt 6

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Wyłączenie obowiązku pozwolenia na budowę dla niektórych urządzeń reklamowych (nie dotyczy w tym przypadku).

K.p.a. art. 123

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 144

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności i prawdy obiektywnej.

K.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

K.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekonywania.

K.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

K.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny dowodów.

K.p.a. art. 81

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek udowodnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia.

P.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 120

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Samowolnie wybudowany nośnik reklamowy jest budowlą w rozumieniu Prawa budowlanego i wymaga pozwolenia na budowę. Wyznaczony termin na legalizację, mimo że procesowy, był wystarczający, a strona nie wykazała inicjatywy w celu jego przedłużenia.

Odrzucone argumenty

Zarzut wyznaczenia zbyt krótkiego terminu na przedłożenie dokumentów legalizacyjnych.

Godne uwagi sformułowania

O tym, czy dane urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem, czy też nie, nie decyduje technologia wykonania fundamentu oraz możliwości techniczne przeniesienia nośnika reklamowego w inne miejsce. Wykonanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, w skład którego wchodzą części typowo budowlane, jak np. fundament, konstrukcja nośna, bez względu na to gdzie ten fundament oraz konstrukcja nośna zostały wykonane, przesądza o tym, że wykonywanie tego obiektu, jako całości w tym miejscu jest budową w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego.

Skład orzekający

Edyta Podrazik

przewodniczący sprawozdawca

Danuta Rzyminiak-Owczarczak

sędzia

Elwira Brychcy

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących definicji budowli, samowoli budowlanej oraz procedury legalizacyjnej, a także kwestii terminów procesowych w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji samowolnie wybudowanego nośnika reklamowego i procedury legalizacyjnej. Kwestia terminów procesowych może być oceniana indywidualnie w zależności od okoliczności sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowoli budowlanej i procedury legalizacyjnej, co jest interesujące dla prawników zajmujących się prawem budowlanym i administracyjnym. Kwestia terminów procesowych również ma znaczenie praktyczne.

Samowola budowlana: Czy termin na legalizację nośnika reklamowego był wystarczający?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 313/20 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2020-07-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-04-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Danuta Rzyminiak-Owczarczak
Edyta Podrazik /przewodniczący sprawozdawca/
Elwira Brychcy
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 2841/20 - Wyrok NSA z 2023-08-24
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1186
art. 28 ust. 1, art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2, art. 48 ust. 1 - 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędzia WSA Elwira Brychcy po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 lipca 2020 r. sprawy ze skargi firma A sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie na postanowienie Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2020 r. Nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych i nałożenia obowiązku przedłożenia dokumentów oddala skargę
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. postanowieniem z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...], działając na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1186; dalej: "Prawo budowlane") oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096; dalej: "K.p.a."), wstrzymał inwestorowi firma A Sp. z o. o. z siedzibą w W. prowadzenie robót budowlanych, polegających na wybudowaniu wolnostojącego, trwale związanego z gruntem urządzenia reklamowego na nieruchomości przy al. [...] w P. - działka nr [...], arkusz nr [...], obręb W. (pkt I) oraz nałożył na tego inwestora obowiązek dostarczenia wymienionych w lit. a, b i c dokumentów w terminie 90 dni od dnia doręczenia postanowienia, tj. czterech egzemplarzy projektu budowlanego opracowanego przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane, oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a także zaświadczenia Prezydenta Miasta P. o zgodności budowy z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego albo decyzją o warunkach zabudowy w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego (pkt II).
W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że w dniu [...] marca 2017 r. wpłynęło do niego pismo mieszkańca Miasta P. o zbadanie legalności robót budowlanych polegających na wykonaniu urządzenia reklamowego na nieruchomości położonej przy skrzyżowaniu ul. [...] i al. [...] w P.. Na podstawie danych, którymi w formie Systemu Informacji Przestrzennej "Geomapa" dysponuje Zarząd Geodezji i Katastru Miejskiego Geopoz w P. ustalono, że nośnik ten znajduje się na działce nr [...], arkusz nr [...], obręb W., leżącej przy al. [...] w P.. Z kolei ze zdjęć lotniczych działki zamieszczonych w tym systemie wynika, że nośnik wybudowano w okresie pomiędzy 2006 a 2008 rokiem. Na podstawie treści księgi wieczystej nr [...] organ ustalił, że użytkownikiem wieczystym działki jest firma B sp. z o. o. sp. k.
W dniu [...] czerwca 2019 r. organ I instancji wystąpił do Prezydenta Miasta P. z pytaniem, czy inwestycja związana z wybudowaniem powyższego nośnika reklamowego została poprzedzona uzyskaniem pozwolenia na budowę, ewentualnie dokonaniem zgłoszenia. Pismem z dnia [...] lipca 2019 r. (sygn. [...]) Wydział Urbanistyki i Architektury UMP powiadomił, że nie posiada żadnych dokumentów związanych z wzniesieniem tego urządzenia reklamowego.
Następnie w dniu [...] lipca 2019 r. organ przeprowadził kontrolę na działce nr [...] i ustalił, że na tej działce, w odległości 5,70 m od krawędzi jezdni al. [...] w P. zlokalizowane jest wolnostojące, trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe o następującej konstrukcji: prefabrykowana, żelbetowa stopa fundamentowa ustawiona na powierzchni gruntu, o wymiarach 3,25 m x 2,30 m i wysokości 40 cm, słup stalowy o wymiarach 1 m x 40 cm i wysokości do spodu tablic reklamowych wynoszącej 4 m, zamocowany do wskazanej stopy fundamentowej, dwie stalowe tablice reklamowe o wymiarach około 6 m x 3 m, zamocowane do słupa wraz z oświetleniem na wysięgnikach u góry tablic.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2019 r. spółka firma A sp. z o.o. powiadomiła, że jest inwestorem, zarządcą i właścicielem spornego urządzenia reklamowego oraz korzysta z działki na podstawie tytułu prawnego (umowa najmu). Przechodząc do meritum organ I instancji wyjaśnił, że skontrolowany nośnik reklamowy jest wolnostojącym trwale związanym z gruntem urządzeniem reklamowym, a więc budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, zaś jego wzniesienie nastąpiło w wyniku budowy, a więc wykonania obiektu budowlanego w określony miejscu (art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego). O tym, czy dane urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem, czy też nie, nie decyduje technologia wykonania fundamentu oraz możliwości techniczne przeniesienia nośnika reklamowego w inne miejsce. Wykonanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, w skład którego wchodzą części typowo budowlane, jak np. fundament, konstrukcja nośna, bez względu na to gdzie fundament oraz konstrukcja nośna zostały wykonane, przesądza o tym, że wykonanie tego obiektu, jako całości w tym miejscu jest budową, w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego. Przedmiotowe urządzenie reklamowe posiada konstrukcję na tyle trwałą, że opiera się ona degradującym czynnikom zewnętrznym, o czym świadczy rodzaj użytych materiałów budowlanych i zastosowanych połączeń (stopa fundamentowa, kotwy śrubowe), a także kilkunastoletni okres istnienia urządzenia.
Wobec niestosowania w sprawie art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego uznać należało, że wykonanie spornego nośnika reklamowego wymagało uzyskania przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego). Tymczasem zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozostawia wątpliwości, że przedmiotowa inwestycja została zrealizowana w sposób samowolny.
Dalej wyjaśniono, że przepis art. 48 ust. 2 tej Prawa budowlanego zobowiązuje organ nadzoru budowlanego do przeprowadzenia postępowania zmierzającego do zalegalizowania stwierdzonej samowoli budowlanej tylko w przypadku, gdy łącznie spełnione są dwie przesłanki legalizacyjne, a mianowicie zgodność inwestycji z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub w przypadku jego nieobowiązywania ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy oraz zgodność inwestycji z przepisami, w tym techniczno - budowlanymi, w zakresie umożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. Ponieważ organ I instancji nie stwierdził przewidzianych w art. 48 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego przesłanek do wydania bezwzględnego nakazu rozbiórki (w szczególności dla nieruchomości nie uchwalono dotąd miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego), przystąpił do rozważenia możliwości zalegalizowania powstałej samowoli budowlanej. W związku z powyższym, konieczne jest wydanie niniejszego postanowienia i nałożenie na inwestora obowiązku uzyskania i dostarczenia do PINB dokumentów, o których mowa w jego sentencji.
Adresatem obowiązków nałożonych w postanowieniu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. uczynił firma A Sp. z o.o. jako inwestora budowy nośnika, posiadającego tytuł prawny do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Na takie określenie adresata niniejszego postanowienia zezwala przepis art. 52 Prawa budowlanego.
W zażaleniu z dnia [...] grudnia 2019 r. (sprostowanym pismem z dnia 18 grudnia 2019 r.) do Inspektor Nadzoru Budowlanego firma A Sp. z o.o. z siedzibą w W. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego poprzez wyznaczenie nierealnego terminu na wykonanie przewidzianych prawem obowiązków.
W uzasadnieniu spółka podniosła, że wyznaczony przez organ I instancji okres 90 dni na przedłożenie wymaganych dokumentów jest zbyt krótki, albowiem czas oczekiwania na wydanie samej mapy zasadniczej wynosi od 3 do 4 tygodni. Przedstawienie dokumentów w terminie 90 dni od dnia kiedy postanowienie stanie się ostateczne nie jest więc możliwe. W opinii spółki wystarczający byłby natomiast termin 6 miesięcy.
Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] lutego 2020 r., nr [...], działając na podstawie 123 oraz art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 K.p.a., uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej terminu wykonania nałożonych obowiązków i w to miejsce orzekł wykonanie nałożonych obowiązków w terminie 120 dni od dnia doręczenia niniejszego postanowienia, a w pozostałym zakresie utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.
Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ odwoławczy w pierwszej kolejności zgodził się z organem I instancji, że sporny obiekt budowlany jest budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Organ I instancji prawidłowo więc prowadził postępowanie w trybie art. 48 tej ustawy.
W odniesieniu do zbyt krótkiego terminu na wykonanie nałożonych przez PINB obowiązków organ odwoławczy stwierdził, że przedłużenie terminu wyznaczonego inwestorowi na przedłożenie dokumentów niezbędnych do legalizacji obiektu jest działaniem uzasadnionym. W związku z powyższym koniecznym było uchylenie zaskarżonego postanowienia w części określającej tenże termin oraz wyznaczenie nowego terminu na przedłożenie wymaganych dokumentów, tj. 120 dni od daty otrzymania postanowienia.
W skardze z dnia [...] marca 2020 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu firma A Sp. z o.o. z siedzibą w W. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego w kwocie [...]zł oraz opłaty skarbowej w kwocie 17 zł. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na skarżone rozstrzygnięcie, tj. art. 7 K.p.a., art. 8 K.p.a., art. 11 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a., art. 80 K.p.a. i art. 81 K.p.a. poprzez ustalenie terminu niezgodnego z wnioskiem strony wskazanym w zażaleniu i ustalenie terminu w sposób niewystarczający do uzyskania stosowanych dokumentów z uwagi na okres koniecznego oczekiwania na uzyskanie niezbędnych map, opinii i uzgodnień.
Skarżąca podniosła, że organ odwoławczy nie odniósł się do tego, że uwzględnił żądanie strony jedynie w części, czyli wyłącznie co do 120 dni, a nie 6 miesięcy. Tymczasem dokumentem niezbędnym dla uzyskania zaświadczenia o ewentualnej zgodności lub nie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jest przedstawienie dokładnego położenia nośnika reklamowego na podstawie opinii geodety oraz naniesienie tego położenia na mapę zasadniczą. Z informacji uzyskanych przez skarżącą czas oczekiwania na taką opinię to co najmniej 5 miesięcy, z uwagi na znaczne obłożenie pracą biegłych geodetów.
W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna.
Na wstępie zauważyć należy, że pomimo zaskarżenia kontrolowanego postanowienia w całości, skarżąca w uzasadnieniu skargi kwestionuje wyłącznie zbyt krótki termin do przedstawienia wymaganej dokumentacji.
Niemniej odnosząc się do całości problemu prawnego Sąd wskazuje, że zaskarżone postanowienie zostało wydane w wyniku zastosowania przez organy nadzoru budowlanego art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, który dotyczy legalizacji samowolnie wykonanych robót budowlanych.
Wobec tego wyjaśnienia wymaga, że zgodnie z art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo 2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia. Jeżeli jednak budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Na postanowienie przysługuje zażalenie (art. 48 ust. 2 ustawy).
Jak przy tym wynika z art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, w postanowieniu wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: 1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; 2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego.
W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, stosuje się przepis ust. 1 (art. 48 ust. 4). Przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się z kolei jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona (art. 48 ust. 5).
Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie organy nadzoru budowlanego zgodnie z podstawowymi standardami procedury administracyjnej zakreślonymi regulacjami art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. w należyty sposób zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy niezbędny do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i na tej podstawie dokonały prawidłowych ustaleń co do okoliczności faktycznych istotnych dla jej rozstrzygnięcia. Sąd nie dopatrzył się przy wydawaniu kontrolowanych postanowień naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością ich uchylenia albo stwierdzenia nieważności, względnie stwierdzenia ich wydania z naruszeniem prawa.
W pierwszej kolejności zaznaczyć należy, że wdrożenie trybu legalizacji samowoli budowlanej z art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego wymagało odpowiedniej kwalifikacji prawnej wykonywanych robót budowlanych. Organy obu instancji trafnie przyjęły, że w tej sprawie miała miejsce budowa obiektu budowlanego, tj. budowli w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, polegająca na wykonaniu wolnostojącego nośnika reklamowego (wys. ok. 9,2 m) tj. dwóch podświetlanych tablic reklamowych (6 x 3 m każda), zamocowanych na słupie o wymiarach 1 m x 40 cm i wysokości do spodu tablic reklamowych wynoszącej 4 m w prefabrykowanej, żelbetowej stopie fundamentowej ustawionej na powierzchni gruntu, o wymiarach 3,25 m x 2,30 m i wysokości 40 cm, ustawionego na nieruchomości przy al. [...] w P. - działka nr [...], arkusz nr [...], obręb W. (k. 15-18 akt adm. organu I instancji).
Zgodnie z powołanym przepisem przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak m. in. wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe. Z protokołu kontroli dokonanej w dniu [...] lipca 2019 r. wraz z dokumentacją fotograficzną wynika natomiast bezspornie, że sporna tablica reklamowa jest obiektem budowlanym wolnostojącym i trwale związanym z gruntem. O tym bowiem, czy dane urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem, czy też nie, nie decyduje technologia wykonania fundamentu oraz możliwości techniczne przeniesienia nośnika reklamowego w inne miejsce. Wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, w skład którego wchodzą części typowo budowlane, jak np. fundament, konstrukcja nośna, bez względu na to gdzie ten fundament oraz konstrukcja nośna zostały wykonane, przesądza o tym, że wykonywanie tego obiektu, jako całości w tym miejscu jest budową w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego (por. wyrok NSA z dnia 22 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 134/09 – wszystkie powołane w niniejszym wyroku orzeczenia dostępne są na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sporny obiekt budowlany, jak słusznie zauważyły organy nadzoru budowlanego, nie mógł zostać uznany za urządzenie reklamowe, o którym mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6, na które składa się również urządzenie wolnostojące niezwiązane trwale z gruntem. W tym przypadku chodzi bowiem o urządzenia przenośne o małych gabarytach, w skład których nie wchodzą części typowo budowlane, jak np. fundament, konstrukcja nośna.
Na mocy art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego wykonanie robót budowlanych polegających na budowie spornego urządzenia reklamowego wymagało więc uzyskania przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę. W sprawie nie mógł mieć bowiem zastosowania art. 29 ust. 2 pkt 6 tej ustawy w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 wprowadzający wymóg zgłoszenia zamiaru instalacji tablic i urządzeń reklamowych.
Z uwagi na powyższe, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, organy zasadnie prowadziły postępowanie w trybie art. 48 Prawa budowlanego, albowiem hipotezą tej normy prawnej objęte są właśnie przypadki samowolnej budowy obiektu budowlanego. W sprawie nie było natomiast sporne, że skarżąca nie przedstawiła dokumentacji potwierdzającej legalność nośnika reklamowego. Dokumentacji związanej z budową tego nośnika nie odnaleziono również w ewidencji Archiwum Zakładowego Urzędu Miasta P., w Module Obsługi Procesu Inwestycyjnego Wydziału Urbanistyki i Architektury Urzędu Miasta P., ani w systemie informacji przestrzennej ZGiKM GEOPOZ (k. 14 akt adm. organu I instancji).
Odnosząc się natomiast do kwestii spornej w sprawie, tj. określenia terminu przedstawienia oznaczonych w postanowieniu dokumentów wskazać należy, że zarzuty skargi w tej kwestii są niezasadne.
Termin wykonania obowiązku przedstawienia dokumentów określonych w art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego jest terminem procesowym (instrukcyjnym), którego określenie ustawodawca pozostawił organowi wydającemu postanowienie na podstawie art. 48 ust. 2 tej ustawy. Termin przedłożenia wymaganych dokumentów określa zatem sam organ w ramach posiadanego luzu decyzyjnego. Niemniej – jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych – powinien on zostać określony w sposób odpowiadający realiom rozpoznawanej sprawy, przy czym musi być na tyle długi, aby umożliwić stronie skuteczne spełnienie nałożonych obowiązków. Przy wyznaczaniu tego terminu organ winien kierować się zatem zakresem nakładanych obowiązków, nie pomijając interesów stron postępowania, ale jednocześnie zobowiązany jest brać pod uwagę przebieg dotychczasowego postępowania. Co przy tym istotne, skoro termin ten nie ma charakteru metarialnoprawnego, może być przez organ zarówno przedłużany, jak i skracany (por. wyrok NSA z dnia 14 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 28/10, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 12 grudnia 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 942/19). Strona może zatem podnosić ewentualny zarzut wyznaczenia zbyt krótkiego terminu albo jego nieprzedłużenia w toku postępowania i wykazywać – stosownymi dokumentami – brak możliwości ich przedłożenia w zakreślonym przez organy terminie.
Jak wynika z postanowienia organu I instancji, pierwotnie termin został ustalony na 90 dni od dnia kiedy postanowienie stanie się ostateczne, natomiast organ odwoławczy w zaskarżonym postanowieniu uchylił postanowienie organu powiatowego w zakresie terminu i określił go na 120 dni od daty jego otrzymania. Z uwagi na fakt, że doręczenie postanowienia organu powiatowego nastąpiło w dniu 9 grudnia 2019 r. (k. 43 akt adm. organu I instancji), natomiast ustalony przez organ odwoławczy termin 120 dni rozpoczął swój bieg od dnia 13 lutego 2020 r. (k. 24 akt organu odwoławczego), ostatecznie spółka miała 6 miesięcy na przedstawienie stosownej dokumentacji. O taki termin skarżąca wnioskowała w złożonym zażaleniu, przy czym w żaden sposób nie wykazała, aby już podjęła jakiekolwiek starania w celu pozyskania stosownych dokumentów, ani nie przedstawiła dokumentów, z których wynikałaby konieczność wyznaczenia przez organ odwoławczy dłuższego terminu.
Co więcej, z uwagi na możliwość przedłużania wyznaczonego terminu, nic nie stało na przeszkodzie, aby skarżąca przed upływem wyznaczonego terminu wystąpiła do organu z wnioskiem o jego przedłużenie, przedkładając stosowne dokumenty potwierdzające konieczność przedłużenia terminu, np. oświadczenie wybranego geodety o przewidywanym terminie sporządzenia zleconej dokumentacji. Chronologia wydawanych w tej sprawie postanowień w trybie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego i czynności strony - w tym składanych wniosków - nie wskazuje natomiast na podjęcie jakichkolwiek działań w celu pozyskania stosownej dokumentacji.
Reasumując, podniesiony w skardze zarzut wyznaczenia zbyt krótkiego terminu na przedłożenie stosownej dokumentacji musiał zostać zatem oceniony jako chybiony i zmierzający do bezpodstawnego przedłużania procedury legalizacyjnej.
Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), oddalił skargę.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na mocy art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI