II SA/Po 31/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2010-01-20
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościwywłaszczenieodszkodowaniedroga krajowawycenarzeczoznawca majątkowygospodarka nieruchomościamipostępowanie administracyjneWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję Wojewody ustalającą odszkodowanie za przejęty pod drogę krajową grunt, uznając prawidłowość wyceny dokonanej przez rzeczoznawcę majątkowego.

Skarżący kwestionowali wysokość odszkodowania za nieruchomość przejętą pod drogę krajową, zarzucając błędy w wycenie i naruszenie prawa do czynnego udziału w postępowaniu. Sąd uznał, że wycena została przeprowadzona prawidłowo zgodnie z przepisami, a rzeczoznawca majątkowy zastosował właściwą metodę porównania parami, uwzględniając specyfikę wyceny gruntów zajętych pod drogi publiczne. Sąd oddalił również zarzuty dotyczące naruszenia procedury, w tym rzekomo wadliwego doręczenia zawiadomień.

Sprawa dotyczyła skargi G. W. i S. W. na decyzję Wojewody ustalającą odszkodowanie za nieruchomość przejętą pod drogę krajową. Skarżący domagali się uchylenia decyzji i ponownej wyceny nieruchomości, podnosząc zarzuty dotyczące niestaranności wyceny, różnic między kolejnymi operatami szacunkowymi oraz naruszenia prawa do czynnego udziału w postępowaniu, w tym wadliwego doręczenia zawiadomień o rozprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę. Sąd uznał, że wycena odszkodowania została przeprowadzona prawidłowo przez biegłego rzeczoznawcę majątkowego, zgodnie z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości. Sąd podkreślił, że przy wycenie gruntów zajętych pod drogi publiczne stosuje się specyficzne metody, a rzeczoznawca prawidłowo zastosował metodę porównywania parami, uwzględniając brak typowych transakcji rynkowych dla tego typu nieruchomości. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia procedury, w tym wadliwego doręczenia zawiadomień, uznając, że adresy były prawidłowe, a skarżący mieli możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się w sprawie. Sąd stwierdził, że nie doszło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego ani prawa do czynnego udziału w postępowaniu, co skutkowało oddaleniem skargi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd uznał, że wycena odszkodowania została przeprowadzona prawidłowo przez biegłego rzeczoznawcę majątkowego, zgodnie z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami i rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że rzeczoznawca majątkowy prawidłowo zastosował metodę porównywania parami, uwzględniając specyfikę wyceny gruntów zajętych pod drogi publiczne, gdzie ceny rynkowe nie zawsze odzwierciedlają rzeczywistą wartość. Sąd uznał, że operat szacunkowy był rzetelny i logiczny, a skarżący nie przedstawili skutecznych dowodów podważających jego poprawność.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (24)

Główne

Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm. art. 73 § ust. 2 pkt 2, ust. 4 i 5

Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną

u.g.n. art. 129 § ust. 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 130 § ust. 1 i 2

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 132 § ust. 1a

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 134 § ust. 1 i 2

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

p.p.s.a. art. 134 § ust. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 84 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dz.U. Nr 207, poz. 2109 art. 36 § ust. 2 pkt 2

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2004r.

Przy ustalaniu wartości gruntów zajętych pod drogi publiczne określono wartość jako iloczyn wartości 1 m² gruntów, o przeznaczeniu przeważającym wśród gruntów przyległych i ich powierzchni.

u.g.n. art. 156 § ust. 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 154 § ust. 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 175 § ust. 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

k.p.a. art. 10 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 24 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 27 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.g.n. art. 157 § ust. 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowość wyceny odszkodowania przez rzeczoznawcę majątkowego. Zastosowanie właściwej metody wyceny dla gruntów zajętych pod drogi publiczne. Prawidłowość procedury administracyjnej i doręczeń. Brak podstaw do wyłączenia biegłego rzeczoznawcy.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące niestaranności wyceny i różnic między operatami. Zarzuty dotyczące naruszenia prawa do czynnego udziału w postępowaniu. Zarzuty dotyczące wadliwego doręczenia zawiadomień. Zarzuty dotyczące wyłączenia biegłego rzeczoznawcy.

Godne uwagi sformułowania

Ceny nabycia gruntów zajętych pod drogi publiczne nie mają w pełni charakteru rynkowego. Nie ma możliwości zastosowania do wyceny w podejściu porównawczym transakcji nieruchomościami sprzedawanych pod drogi publiczne. Wypłacana kwota stanowi w większym stopniu odszkodowanie, niż cenę ustaloną na podstawie porozumienia stron.

Skład orzekający

Jolanta Szaniecka

przewodniczący

Barbara Drzazga

członek

Elwira Brychcy

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie odszkodowania za grunty przejęte pod drogi publiczne, wycena nieruchomości w specyficznych sytuacjach rynkowych, prawidłowość procedury administracyjnej w sprawach wywłaszczeniowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przejęciem gruntów pod drogi publiczne na podstawie przepisów wprowadzających ustawy reformujące administrację publiczną. Interpretacja przepisów dotyczących wyceny może ewoluować.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnego zagadnienia praktycznego dla właścicieli nieruchomości przejmowanych pod infrastrukturę drogową, a także dla profesjonalistów zajmujących się wyceną i postępowaniem administracyjnym.

Jak prawidłowo wycenić grunt przejęty pod drogę krajową? Sąd wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 31/09 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2010-01-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-01-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Drzazga
Elwira Brychcy /sprawozdawca/
Jolanta Szaniecka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Sygn. powiązane
I OSK 778/10 - Wyrok NSA z 2011-03-31
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Elwira Brychcy (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi G. W., S. W. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odszkodowania za grunt przejęty pod ulicę; oddala skargę. /-/ E. Brychcy /-/ J. Szaniecka /-/ B. Drzazga
Uzasadnienie
Starosta O., po ponownym rozpoznaniu sprawy, decyzją z dnia [...] maja 2008r. na podstawie art. 73 ust. 2 pkt 2, ust. 4 i 5 ustawy z dnia 13 października 1998r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną (Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) oraz na podstawie art. 129 ust. 1, art. 130 ust. 1 i 2, art. 132 ust. 1a i art. 134 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz.U. z 2004r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.) orzekł o ustaleniu na rzecz S. W. i G. W. odszkodowania w kwocie [...] zł za przejęta przez Skarb Państwa nieruchomość położoną w O.W., oznaczoną na arkuszu mapy [...], obręb [...], numerem działki [...] o powierzchni [...] ha, stanowiącą część drogi publicznej - drogi krajowej. Nadto Starosta wskazał, że do zapłaty odszkodowania zobowiązany jest Skarb Państwa i zapłata odszkodowania powinna nastąpić w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna.
W uzasadnieniu Starosta motywował, że w toku postępowania wyjaśniającego ustalono, że decyzją z dnia[...] czerwca 2006r. Wojewoda Wielkopolski orzekł między innymi, że działka nr [...] o powierzchni [...] ha obręb [...], położona w O. W . w dniu 31 grudnia 1998r. pozostająca we władaniu Skarbu Państwa, stanowiąca przedmiot współwłasności G. W. i S. W. z dniem 1 stycznia 1999r. stała się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa za odszkodowaniem jako grunt zajęty pod drogę publiczną – drogę krajową.
Organem zobowiązanym do naliczenia i wypłaty odszkodowania w imieniu Skarbu Państwa jest Starosta O., który decyzja z dnia [...] kwietnia 2007r. ustalił na rzecz S. W. i G. W. odszkodowanie w wysokości [...] zł. Na skutek wniesionego odwołania Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia [...] lipca 2007r. uchylił zaskarżona decyzję w całości i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia.
Starosta O. w toku ponownego postępowania wyjaśniającego przeprowadził rozprawę administracyjną z udziałem biegłego rzeczoznawcy majątkowego. Nadto rzeczoznawca majątkowy sporządził ponowną wycenę wartości nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], o powierzchni [...] ha, zajętej pod drogę krajową. Wartość została oszacowana na kwotę [...] zł. Strony zostały poinformowane o aktualnej wartości nieruchomości i terminie kolejnej rozprawy administracyjnej z udziałem biegłego rzeczoznawcy majątkowego, której przedmiotem miało być m.in. omówienie spraw związanych ze sposobem ustalenia odszkodowania. Strony nie stawiły się na rozprawie z udziałem rzeczoznawcy.
W ocenie Starosty operat szacunkowy został sporządzony prawidłowo. Rzeczoznawca majątkowy zgodnie z art. 73 ust. 5 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną określił wartość nieruchomości gruntowej według stanu z dnia wejścia w życie wyżej wymienionej ustawy (tj. z dnia 29 października 1998r.) oraz aktualnej wartości. Nieruchomość gruntowa została oszacowana według wartości rynkowej w podejściu porównawczym metodą porównania parami. Zgodnie z § 36 ust. 2 pkt 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004r. w sprawie szczególnych zasad wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz.U. Nr 207, poz. 2109) przy ustalaniu wartości gruntów zajętych pod drogi publiczne określono wartość jako iloczyn wartości 1 m² gruntów, o przeznaczeniu przeważającym wśród gruntów przyległych i ich powierzchni tzn. przedmiotowy grunt został wyceniony jako grunt przeznaczony pod budownictwo, a nie jako grunt stanowiący drogę. Przy określeniu wartości rynkowej nieruchomości gruntowej uwzględniono w szczególności jej rodzaj, położenie, stopień wyposażenia w infrastrukturę techniczną.
Starosta uznał, że określona przez rzeczoznawcę wartość odzwierciedla rzeczywistą wartość zajętej pod drogę działki nr[...], która stała się własnością Skarbu Państwa. Uznał również, że strony postępowania miały możliwość czynnego udziału w tym postępowaniu.
Odwołanie od decyzji Starosty z dnia [...] maja 2008r. wnieśli S.W. i G. W., którzy podnieśli, że nie zgadzają się z wyceną przedmiotowej działki i zwracają się o ponowne oszacowanie jej wartości.
Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia [...] listopada 2008r.na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 kpa utrzymał zaskarżoną decyzję Starosty w mocy. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Wojewoda w pierwszej kolejności przytoczył stan faktyczny sprawy ustalony przez Starostę dodając, że G. W. i S. W. nie podjęli zawiadomienia o terminie rozprawy administracyjnej, więc mimo podwójnego awizowaniem korespondencji, listy zostały złożone do akt sprawy ze skutkiem doręczenia. W związku z powyższym Starosta trafnie uznał, że strony zostały prawidłowo poinformowane o terminie rozprawy.
W oparciu o przyjęty stan faktyczny Wojewoda wskazał na przepis art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, zgodnie z którym nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999r. stały się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. W niniejszej sprawie właścicielem przedmiotowego gruntu jest Skarb Państwa. Stosowanie do przepisu art. 73 ust. 5 cytowanej ustawy podstawę do ustalenia wysokości odszkodowania stanowi wartość nieruchomości według stanu z dnia wejścia w życie tej ustawy, przy czym nie uwzględnia się wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego trwałymi nakładami poczynionymi po utracie przez osobę uprawnioną prawa do władania gruntem.
Nadto Wojewoda wskazał, że operat szacunkowy, na podstawie którego określono wartość przedmiotowego odszkodowania został sporządzony w dniu 29 grudnia 2007r. przez rzeczoznawcę majątkowego. Odwołujący się nie wnieśli zastrzeżeń co do formalnej strony operatu szacunkowego, podnosząc tylko że ustalona w nim cena przedmiotowej nieruchomości jest zaniżona.
W świetle przytoczonych przepisów art. 156, art. 154 ust. 1 i art. 175 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz § 4 ust. 2 i § 36 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego Wojewoda wskazał, że w dokonanej wycenie zastosowana została metoda porównywania parami. Polega ona na tym, że porównuje się nieruchomość będącą przedmiotem wyceny, której cechy są znane, kolejno z nieruchomościami podobnymi, które były przedmiotem obrotu rynkowego i dla których znane są ceny transakcyjne, warunki zawarcia transakcji oraz cechy tych nieruchomości. Z zapisu operatu wynika, że badaniem objęto rynek działek budowlanych przeznaczonych pod budownictwo na terenie miasta O.W . Na podstawnie zebranych z rynku lokalnego transakcji biegły ustalił, że ceny za podobne niezabudowane grunty kształtują się na poziomie od około 97 zł/m² do około 200 zł/m², w zależności od cenotwórczych cech nieruchomości. Zatem całkowita wartość przedmiotowej nieruchomości wyniosła [...] zł.
Rzeczoznawca majątkowy po przeprowadzonej analizie rynku sprzedawanych nieruchomości gruntowych przeznaczonych lub zajętych pod drogi publiczne stwierdziła, iż nie ma możliwości zastosowania do wyceny w podejściu porównawczym transakcji nieruchomościami sprzedawanych pod drogi publiczne, dlatego dokonała analizy w oparciu o § 36 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia. Z praktyki wynika, że ceny nabycia gruntów zajętych pod drogi publiczne nie mają w pełni charakteru rynkowego, albowiem w obecnym stanie prawnym, tylko jeden podmiot występuje na rynku jako nabywca takiego gruntu. Ceny uzyskiwane w takich transakcjach nie mogą zatem stanowić podstawy do określania wartości gruntów w podejściu porównawczym, gdyż nie spełniają warunków zawartych w przepisie art. 151 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wynikających z definicji wartości rynkowej nieruchomości.
Wojewoda podkreślił, że ceny uzyskiwane za grunty zajęte pod drogi publiczne nie są cenami rynkowymi, ponieważ na rynku nie ma chętnych na grunty zajęte pod drogi publiczne. Wykup takich działek jest de facto obowiązkowy, bo wypłata odszkodowania wynika z ustawy. Wypłacana kwota stanowi w większym stopniu odszkodowanie, niż cenę ustaloną na podstawie porozumienia stron, mimo że transakcje zawierane są w formie aktu notarialnego. Ceny transakcyjne wymienione w §36 ust. 1 rozporządzenia w praktyce nie istnieją, stąd stosować należy ust. 2 tego paragrafu.
W świetle przytoczonego orzecznictwa sądów administracyjnych Wojewoda dokonał na podstawie art. 80 kpa oceny operatu szacunkowego dnia 29 grudnia 2007r. i stwierdził, że biegły prawidłowo wycenił wartość przedmiotowej działki.
Nadto Wojewoda wskazał, że odwołujący się nie przedstawili alternatywnej propozycji ustalenia wysokości odszkodowania, w szczególności nie przedłożyli innego operat szacunkowego, bądź orzeczenia organizacji zawodowej rzeczoznawców. Nie znaleziono zatem podstaw do zakwestionowania poprawności dokonanej wyceny, a tym samym podstaw do ponownego oszacowania przedmiotowej nieruchomości.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na decyzję Wojewody z dnia[...] maja 2008r. wnieśli G. W. i S. W., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i ponownej wyceny nieruchomości. Wskazali, że według pierwszej wyceny biegłego rzeczoznawcy powołanego przez Starostę wartość działki stanowiła kwotę [...] zł, a według drugiej wyceny tego samego biegłego działka miała wartość [...] zł. Zarzucili, że wycena została przeprowadzona niestarannie, nie zebrano właściwie z rynku lokalnego transakcji jako kryterium wyceny i obie wyceny sporządzone przez tego samego rzeczoznawcę różniły się. Nadto podnieśli, że nie zostali poinformowani o możliwości sporządzenia wyceny przez własnego rzeczoznawcę.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda powołując się argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji wniósł o oddalenie skargi. Nadto ustosunkowując się do zarzutów skarżących wskazał na fakt, że do wyceny z 28 lutego 2007r. zostały przyjęte inne nieruchomości, niż w wycenie z dnia 29 grudnia 2007r., stąd wynika różnica w określaniu wartości przedmiotowej nieruchomości. Przyjęcie za podstawę wyceny innych nieruchomości wynikał natomiast z faktu, że rzeczoznawca majątkowy sporządzając wycenę nieruchomości jest zobligowany do uwzględniania jak najbardziej aktualnych transakcji sprzedaży.
Pismem z dnia 13 stycznia 2010r. skarżący reprezentowani przez swojego pełnomocnika uzupełnili skargę i dodatkowo podnieśli, iż zostali niedopuszczeni do udziału w czynnościach dowodowych, co skutkuje naruszeniem prawa obligującym do wznowienia postępowania z powodu przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Przy tym wskazali na naruszenie prawa do czynnego udziału w postępowaniu (art. 10 kpa). Skarżący argumentowali, że przesyłka zawierająca zawiadomienie o rozprawie z dnia 12 marca 2008r, nie została prawidłowo zaadresowana, więc nie została odebrana ani osobiście, ani też na skutek awizowania.
Nadto skarżący kwestionowali, fakt przeprowadzenia ponownej opinii przez tego samego biegłego wskazując na przesłanki wyłączenia pracownika poprzez odpowiednie stosowanie art. 24 kpa (art. 84 §2 kpa). Zdaniem skarżących pracownik raz już uczestniczący w czynnościach postępowania administracyjnego, mający ugruntowany pogląd na stan faktyczny sprawy byłby determinowany przez swoje wcześniejsze doświadczenia związane z udziałem w sprawie.
Skarżący podnieśli, że w operacie szacunkowym rzeczoznawca majątkowy winien zawrzeć uzasadnienie wskazujące na właściwy dobór nieruchomości przeznaczonych do porównawczych i ustalenie istotnych cech różniących nieruchomości. Zdaniem skarżących dobór ten by nieprawidłowy, gdyż dobrane nieruchomości nie posiadają cech podobnych w zakresie położenia, przeznaczenia i właściwości nieruchomości wycenianej. Biegła wyliczyła wartość 1m² nieruchomości wycenianej na kwotę około [...] zł, podczas gdy w drugim półroczu 2006r. sprzedano nieruchomość położoną w O. W . przy ul. [...] za kwotę ponad[...] zł za m². Skarżący dołączyli kopię aneksu do umowy sprzedaży z dnia 5 marca 2008r., dotyczącej działki o powierzchni [...] ha położonej w O. W.. przy ul. [...], z którego wynika, ze cena sprzedaży działki wyniosła [...] zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga okazała się niezasadna.
Wszystkie zarzuty skargi w istocie sprowadzając się do zakwestionowania wysokości przyznanego odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, ustalonego w oparciu o dane zawarte w operacie szacunkowym sporządzonym przez biegłego rzeczoznawcę majątkowego.
Zgodnie z treścią przepisu art. 84 § 1 kpa gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne organ administracji publicznej może zwrócić się do biegłego lub biegłych o wydanie opinii. Opinia taka w niniejszej sprawie była niezbędna gdyż za odszkodowaniem odbywa się przejście z mocy prawa na własność Skarbu Państwa własność nieruchomości zajętych pod drogi publiczne, a pozostających dniu 31 grudnia 1998r. we władania Skarbu Państwa (art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm., dalej przepisy wprowadzające ustawy). Odszkodowanie to ustala się i wypłaca według zasad i trybu określonego w przepisach odszkodowawczych za wywłaszczone nieruchomości na wniosek właściciela nieruchomości złożony do dnia 31 grudnia 2005r. (art. 73 ust. 4 przepisów wprowadzających ustawy).
Zatem, w świetle treści przepisów art. 155 ust. 5 i art. 156 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami, Dz.U. z 2004r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) wyceny nieruchomości dokonuje biegły rzeczoznawca majątkowy działający na zlecenie organów administracji publicznej. Zlecenie takie zostało w niniejszej sprawie zrealizowane w oparciu o § 1 ust. 1 umowy nr [...] z dnia 2 lutego 2007r. zawartej między biegłą a Starostą (k. 133 akt adm.). Z treści § 7 tej umowy wynika nadto, że w okresie dwóch lat od daty sporządzenia operatu szacunkowego Starosta jako Zamawiający może żądać jego uaktualnienia w zakresie ustalonej wartości. Z powyższego oraz zasad statuujących wykonywanie zawodu rzeczoznawcy majątkowego wynika jednoznacznie, że rzeczoznawca majątkowy zobowiązany jest do prawidłowego ustalenia wartości szacowanej nieruchomości, nawet gdy to wymaga sporządzenia więcej niż jednego operatu szacunkowego nieruchomości lub kolejnych uaktualnień.
Z akt administracyjnych nie wynika także by rzeczoznawca J. P. była pracownikiem Starostwa i brała udział w niższej instancji w wydaniu zaskarżonej decyzji (art. 24 § 1 pkt 5 kpa). Tylko bowiem w takim wypadku podlegałaby wyłączeniu w niniejszej sprawie, jak tego domagają się skarżący. Bezzasadny jest postulat wyłączenia biegłej od sporządzenia drugiego operatu szacunkowego tylko z tego względu, że wykonała pierwszą opinię. Wydania decyzji merytorycznie załatwiającej sprawę w niższej instancji nie można bowiem utożsamiać z wydaniem opinii, która stanowi materiał dowodowy służący do wydania takiego orzeczenia. Chybione jest zatem w niniejszej sprawie stosowanie do rzeczoznawcy majątkowego tez orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 grudnia 2008r. (sygn. akt P 57/07), dotyczącego członka samorządowego kolegium odwoławczego, który brał udział w wydaniu decyzji zaskarżonej wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Przy rozumieniu zasad wyłączenia biegłego, jak tego domagają się skarżący, niemożliwe byłoby chociażby potwierdzenie aktualności operatu szacunkowego, co jest wymagane zgodnie z treścią art. 156 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Słusznie uznał Starosta, a za nim Wojewoda, że powołana na zlecenie Starosty biegła rzeczoznawca majątkowy była w pełni uprawniona do sporządzenia ponownej opinii dotyczącej wyceny przedmiotowej działki. Nietrafność zarzutu o rzekomym związaniu rzeczoznawcy treścią poprzednio wydanej opinii potwierdza sama treść drugiej opinii, w której uwzględniając bardziej aktualne ceny transakcyjne wartość szacowanej działki uległa podwyższeniu. Nie doszło zatem w tym zakresie do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego określonych w art. 84 § 2 kpa w zw. z art. 24 § 1 pkt 5 kpa, i art. 27 § 1 kpa oraz art. 127 § 3 kpa, czy przepisu art. 2 i art. 78 Konstytucji.
W ocenie Sądu prawidłowo przeprowadzono postępowanie o ustalenie odszkodowania w oparciu o przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami, w szczególności art. 130, art. 134 ust. 1, art. 156, art. 154 ust. 1 i art. 175 ust. 1, a także przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz.U. Nr 207, poz. 2109 ze zm., dalej rozporządzenie). W postępowaniu administracyjnym prawidłowo oceniono także operat szacunkowy z punktu widzenia treści art. 7 kpa, art. 77 kpa i art. 80 kpa, tak jak każdy inny materiał dowodowy pod względem jego przydatności do wydania orzeczenia kończącego postępowanie.
W związku z tym w postępowaniu administracyjnym zgodnie z treścią art. 73 ust. 5 Przepisów prowadzających ustawy stan nieruchomości ustalono na dzień wejścia w życie ustawy, tj. 29 października 1998r., a wartość ustalono według cen z daty wyceny. Słusznie uznano, iż przy wycenie przedmiotowej nieruchomości winna być zastosowana metoda porównywania parami. Rzeczoznawca w opinii uzasadniła bowiem w jaki sposób przeprowadziła analizę i charakterystykę rynku oraz jak przeprowadziła wycenę, w tym przyjęte założenia do wyceny, zawarła uzasadnienie wyboru podejścia wyceny oraz opisała metodę przyjętą dla wyceny (k. 142 i nast. akt adm.). Przedstawiono również charakterystykę obiektów wykorzystanych do porównań.
Wobec powyższych ustaleń biegła wskazała, że w wyniku przeprowadzonej analizy rynku nieruchomości gruntowych sprzedawanych, przeznaczonych lub zajętych pod drogi publiczne nie ma możliwości zastosowania do wyceny w podejściu porównawczym transakcji nieruchomościami sprzedawanych pod te drogi. Ceny nabycia gruntów zajętych pod drogi publiczne nie mają w pełni charakteru rynkowego. Tylko jeden podmiot występuje jako nabywca i to z mocy prawa oraz nie ma chętnych do nabywania na zasadach rynkowych gruntów zajętych pod drogi publiczne. W wyniku braku cen rynkowych wartość gruntów zajętych pod drogi publiczne określa się zgodnie z treścią przepisu § 36 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia.
W związku z tym słusznie przyjęto w postępowaniu administracyjnym, że rzeczoznawca jasno, rzetelnie i logicznie opisała w jaki sposób przeprowadziła wycenę przedmiotowej działki, w tym wskazała na charakterystykę obiektów wykorzystanych do porównań (k. 139-140 akt adm.). Sąd Administracyjny nie dostrzegł również okoliczności uniemożliwiających przyjęcie tego materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym jako przydatnego do prawidłowego rozpoznania przedmiotowej sprawy.
Chybiony jest zatem zarzut nieprawidłowości dokonanej wyceny ze względu na przyjęcie nowych, innych działek do porównań w drugim operacie. Biegła wyraźnie wskazała, że w ponownej wycenie uwzględniła nowe, aktualniejsze transakcje sprzedaży działek dla ustalenia rzeczywistej wartości wycenianej działki. W konsekwencji uzyskała wyższą wartość szacowanej nieruchomości.
Skarżący w piśmie uzupełniającym skargę podnosili, że w drugim półroczu 2006r. w okolicy wycenianej działki sprzedano nieruchomość za kwotę 800 zł/m² oraz przedłożyli kopie aktu notarialnego z 5 marca 2008r. gdzie przedmiotem sprzedaży była działka o powierzchni 0,8345 ha położna przy ul. [...] za cenę około 751 zł/m². Podnoszone okoliczności nie podważają jednak przydatności sporządzonej opinii dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Dotyczą bowiem materii z zakresu wiedzy specjalnej, którą skutecznie może kwestionować jedynie opinia innego biegłego, czy ocena organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych (art. 157 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Skarżący nie przedłożyli takiej przeciwnej opinii, a ich wniosek o ponowne oszacowanie nieruchomości został przez Starostę uwzględniony i zlecono sporządzenie nowej opinii przez biegłego, którą wykonano w grudniu 2007r. Starosta nie miał podstaw prawnych do tego by zlecać kolejną, trzecią opinię i to innemu biegłemu, gdy poprzednia została uznana za przydatną do rozpatrzenia sprawy. W tym zakresie dopełniono wymogów postępowania nakładających obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w niniejszej sprawie (art. 77 § 1 kpa).
Następnie skarżący zarzucili, iż na skutek wskazania na zawiadomieniu o rozprawie nieprawidłowego adresu pozbawiono ich możliwości udziału w sprawie. W ocenie Sądu nie doszło do nieprawidłowego zaadresowania przesyłki zawierającej zawiadomienie o rozprawie z dnia 12 marca 2008r. (k. 162, 161 akt adm.). Wskazano bowiem adresata, tę samą co na innych przesyłkach ulicę i numer domu, miejscowość oraz oznaczenie poczty. Nie ma znaczenia dla prawidłowego oznaczenia adresu, a w konsekwencji dla skutecznego doręczenia przesyłki, czy nazwę miejscowości zapisano obok ulicy wraz z numerem domu, czy pod oznaczeniem tej ulicy. Z kwestionowanej przesyłki, tak samo jak z poprzednich i następnych przesyłek, czytelnie wynika taka sama nazwa ulicy, numer domu i nazwa miejscowości oraz oznaczenie poczty. Brak zatem przesłanek do stwierdzenia, że kwestionowana przesyłka została nieprawidłowo zaadresowana i nieskutecznie doręczona.
W konsekwencji chybiony jest zarzut pozbawienia skarżących udziału w sprawie. Tym bardziej, że zawiadomieniem z dnia 10 stycznia 2008r. zostali skutecznie poinformowani o sporządzeniu kolejnego operatu, o nowej wartości nieruchomości, a także o wyznaczeniu rozprawy administracyjnej na dzień 12 lutego 2008r. (k. 152-154). W związku z wyjazdem wnieśli o przesunięcie terminu rozprawy, co zostało uwzględnione i wyznaczono nowy termin rozprawy na dzień 20 lutego 2008r.
Nadto, skarżący odebrali zawiadomienie z dnia 9 kwietnia 2008r. o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań zgodnie z treścią art. 10 § 1 kpa (k. 170-172 akt adm.). Wbrew temu co podnoszą skarżący mieli, więc realną możliwości zapoznania się ze sporządzonym operatem już wcześniej i nie stał temu na przeszkodzie brak osobistego odbioru przesyłki z dnia 20 lutego 2008r. Skarżący nie skorzystali z możliwości zapoznania się z operatem w późniejszym terminie, nie przeglądali akt, ani nie złożyli żadnego pisma w sprawie wyrażającego ich stanowisko. Brak więc podstaw do wznowienia postępowania administracyjnego w świetle art. 145 §1 pkt 4 kpa i w konsekwencji uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji Starosty w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jak tego domagali się skarżący.
Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 134 ust. 1 pustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie będąc związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną nie dopatrzył się również innych naruszeń przepisów postępowania, które skutkowałyby uchyleniem zaskarżonej decyzji.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę, jak orzeczono w sentencji.
/-/ E.Brychcy /-/ J.Szaniecka /-/ B.Drzazga
MK

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI