II SA/PO 3023/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2005-01-21
NSAbudowlaneŚredniawsa
rozbiórkapawilon handlowygrzywnapostępowanie egzekucyjneprawo budowlaneobiekt budowlanybudyneknadzór budowlanysąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia na rozbiórkę pawilonu handlowego z powodu nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego i zastosowania niewłaściwego przepisu dotyczącego wysokości grzywny.

Skarżący zostali obciążeni grzywną w celu przymuszenia za niewykonanie obowiązku rozbiórki pawilonu handlowego. Kwestionowali oni wysokość grzywny, twierdząc, że pawilon nie jest budynkiem w rozumieniu przepisów, a jedynie obiektem budowlanym, co powinno skutkować zastosowaniem niższej stawki grzywny. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną, uchylając zaskarżone postanowienie z powodu nierozpoznania wszystkich istotnych okoliczności faktycznych i prawnego stanu sprawy.

Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy decyzję o nałożeniu na skarżących grzywny w celu przymuszenia za niewykonanie obowiązku rozbiórki pawilonu handlowego. Organ egzekucyjny nałożył grzywnę na podstawie art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, uznając, że przepis ten ma zastosowanie do rozbiórki budynku. Skarżący argumentowali, że pawilon handlowy nie jest budynkiem w rozumieniu prawa budowlanego (nie posiada fundamentów), a jedynie obiektem budowlanym, co powinno skutkować zastosowaniem niższej grzywny przewidzianej w art. 121 § 2 tej ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając, że organ nie wyjaśnił dostatecznie stanu faktycznego. Sąd podkreślił, że definicja budynku zawarta w Prawie budowlanym jest węższa od pojęcia obiektu budowlanego i że przepis art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ze względu na swoją surowość, powinien być interpretowany ściśle. Sąd wskazał na niepełność materiału dowodowego, w szczególności brak ustaleń co do posiadania przez pawilon fundamentów oraz jego relacji z budynkiem mieszkalnym. W związku z tym, że nie można było jednoznacznie stwierdzić, czy pawilon jest budynkiem, zastosowanie art. 121 § 5 ustawy było przedwczesne. Sąd uchylił postanowienie z powodu naruszenia przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1, 136 kpa w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji), nakazując organowi ponowne rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem wskazanych okoliczności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przepis art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, dotyczący grzywny za przymusową rozbiórkę, ma zastosowanie wyłącznie do 'budynku' w rozumieniu Prawa budowlanego. Pawilon handlowy bez fundamentów niekoniecznie spełnia tę definicję.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że definicja budynku jest węższa od obiektu budowlanego i że art. 121 § 5 ustawy egzekucyjnej należy interpretować ściśle. Brak jednoznacznych ustaleń co do posiadania fundamentów przez pawilon uniemożliwia zastosowanie tego przepisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (16)

Główne

u.p.e.a. art. 121 § § 5

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis ten dotyczy grzywny za przymusową rozbiórkę budynku lub jego części i powinien być interpretowany ściśle. Znajduje zastosowanie tylko do budynków w rozumieniu Prawa budowlanego.

p.b. art. 3 § pkt 2

Ustawa Prawo budowlane

Definicja budynku: obiekt budowlany trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, posiadający fundamenty i dach.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji lub postanowienia.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania co do istoty sprawy.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 121 § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przewiduje niższą maksymalną kwotę grzywny dla osób fizycznych.

u.p.e.a. art. 121 § § 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

p.b. art. 3 § pkt 1

Ustawa Prawo budowlane

Definicja obiektu budowlanego: obejmuje budynek, budowlę oraz obiekt małej architektury.

p.b. art. 3 § pkt 3

Ustawa Prawo budowlane

Definicja obiektu małej architektury.

p.b. art. 48

Ustawa Prawo budowlane

Przepis dotyczący nakazu rozbiórki obiektu budowlanego.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do działania na podstawie przepisów prawa i prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 136

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu odwoławczego do zebrania i uzupełnienia dowodów.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o wykonalności zaskarżonego postanowienia.

Ustawa Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pawilon handlowy bez fundamentów nie jest 'budynkiem' w rozumieniu art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, co skutkuje koniecznością zastosowania niższej grzywny. Organ egzekucyjny nie zebrał wystarczających dowodów, aby prawidłowo zakwalifikować pawilon jako budynek i zastosować surowszy środek egzekucyjny.

Godne uwagi sformułowania

przepis art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z uwagi na surowość przewidzianego w nim środka egzekucyjnego należy interpretować ściśle, a wykładnia rozszerzająca jest niedopuszczalna. Zgromadzony materiał dowodowy jest niepełny i nie pozwala na ustalenie czy przedmiotowy pawilon jest budynkiem w rozumieniu art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i art. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 136 kpa w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Skład orzekający

Aleksandra Łaskarzewska

przewodniczący

Barbara Drzazga

członek

Edyta Podrazik

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'budynek' w kontekście egzekucji administracyjnej i stosowania art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Znaczenie prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i zebrania dowodów przez organy egzekucyjne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozbiórki pawilonu handlowego bez fundamentów; ogólne zasady interpretacji przepisów egzekucyjnych i budowlanych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy problem interpretacyjny przepisów prawa budowlanego i egzekucyjnego, gdzie kluczowe jest precyzyjne ustalenie stanu faktycznego. Jest to ciekawe dla prawników specjalizujących się w tych dziedzinach.

Czy pawilon bez fundamentów to 'budynek'? Sąd wyjaśnia zasady nakładania grzywny w egzekucji administracyjnej.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 3023/02 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2005-01-21
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-12-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska /przewodniczący/
Barbara Drzazga
Edyta Podrazik /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia WSA Barbara Drzazga Asesor sąd. Edyta Podrazik (spr.) Protokolant masz. Maria Kasztelan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi 1) E.F., 2) L.C. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia; I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. /-/ E. Podrazik /-/ A. Łaskarzewska /-/ B. Drzazga
Uzasadnienie
II SA/Po 3023/02
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia [...]r. organ egzekucyjny Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, będąc jednocześnie wierzycielem, w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...]r. nr [...], na podstawie art. 121 § 5 ustawy z 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nałożył na skarżących E.F. i L.C. grzywnę w celu przymuszenia w kwocie [...]zł, z powodu uchylania się zobowiązanych od wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym.
Na postanowienie powyższe E. F. i L. C. złożyli zażalenie, podnosząc m.in., iż organ winien zastosować art. 121 § 2 powołanej ustawy, gdyż zobowiązani są osobami fizycznymi i maksymalna grzywna orzeczona wobec nich nie może przekraczać kwoty 5.000zł, wysokość grzywny przewidziana w art. 121 § 5 ustawy odnosi się do przymusowej rozbiórki budynków mieszkalnych, tymczasem przedmiotem egzekwowanego obowiązku jest rozbiórka pawilonu handlowego.
Postanowieniem z dnia [...]r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia E. F. i L. C., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia podano, iż w przypadku gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego wysokość grzywny określa art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, powyższy przepis nie ogranicza wskazanych w nim zasad naliczania grzywny do budynków mieszkalnych, odnosi się do budynku, którego definicja zawarta jest w art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane.
Od powyższego postanowienia skargę złożyli E.F. i L.C., domagając się jego uchylenia i zarzucając mu naruszenie art. 124 § 2, art. 121 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane. W uzasadnieniu podał, że art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dotyczy rozbiórki budynku lub jego części, definicja budynku znajduje się w art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane i zgodnie z nią budynek musi posiadać fundamenty, obowiązek objęty tytułem wykonawczym odnosi się do rozbiórki pawilonu handlowego, który nie posiada fundamentów, tym samym nie jest budynkiem, wysokość nałożonej grzywny nie powinna więc przekraczać 5.000 zł zgodnie z art. 121 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji .
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Podstawą rozstrzygnięcia zaskarżonego postanowienia był przepis art. 121 § 5 ustawy z dnia 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Przepis ten określa wysokość i sposób obliczania grzywny, wymierzanej przez organ egzekucyjny w celu przymuszenia zobowiązanego do wykonania obowiązku rozbiórki budynku lub jego części. Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie zawiera definicji budynku, w tym zakresie posiłkować należy się więc definicją zawartą w ustawie z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. Nr 106 poz. 1126 z 2000 r.). Zgodnie z art. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane budynkiem jest obiekt budowlany trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, posiadający fundamenty i dach. Pojęcie budynku jest więc węższe od pojęcia obiektu budowlanego, które obejmuje swoim zakresem zarówno budynek, jak i budowlę oraz obiekt małej architektury (art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego). Przepis art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z uwagi na surowość przewidzianego w nim środka egzekucyjnego należy interpretować ściśle, a wykładnia rozszerzająca jest niedopuszczalna. Znajduje on zastosowanie wyłącznie w przypadku egzekucji obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub części budynku.
W przedmiotowej sprawie tytuł wykonawczy, na podstawie którego prowadzona jest egzekucja administracyjna, opiera się na decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. Decyzją tą nakazano skarżącym E.F. i L.C., na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, rozbiórkę pawilonu handlowego. Przepis art. 48 Prawa budowlanego swoją dyspozycją obejmuje budowę obiektu budowlanego, a więc zarówno budynku, jak i budowli i obiektu małej architektury. Z akt sprawy, w szczególności z dokumentacji fotograficznej, wynika, iż przedmiotowy pawilon handlowy jest murowany, ma jedną ścianę wspólną z budynkiem mieszkalnym, brak jednak ustaleń czy ma on fundamenty, tj. konstrukcję nośną znajdującą się poniżej poziomu gruntu. Zgromadzony materiał dowodowy jest niepełny i nie pozwala na ustalenie czy przedmiotowy pawilon jest budynkiem w rozumieniu art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i art. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Z twierdzeń skarżących wynika, iż nie ma on fundamentów i w związku z tym jest obiektem budowlanym innym niż budynek. Jednocześnie zauważyć należy, iż przedmiotowy pawilon handlowy ma wspólną ścianę z budynkiem mieszkalnym, a w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...]r. jaką uzyskali skarżący oraz w składanych przez nich wnioskach o pozwolenie na budowę z dnia [...]r., z dnia [...]r., a także w złożonym przez nich wniosku o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...]r., wykonanie pawilonu handlowego określono jako rozbudowę budynku mieszkalnego o część handlową. Nie wyjaśnione zostało czy przedmiotowy pawilon jest obiektem samodzielnym, czy też powstałą w wyniku rozbudowy częścią budynku mieszkalnego. W tym ostatnim przypadku do pawilonu jako części budynku znajdowałby zastosowanie kwestionowany przez skarżących przepis art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpatrując sprawę nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego, nie zebrał dodatkowych dowodów i materiałów w sprawie, choć istniała taka konieczność, nie rozpatrzył wszystkich istotnych okoliczności i ograniczył się jedynie do kontroli postanowienia organu I instancji. Zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 136 kpa w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, wobec czego należało je uchylić. Ponownie rozpoznając sprawę organ wyjaśni omówione wyżej okoliczności i stosownie do wyniku poczynionych ustaleń prawidłowo zastosuje środki egzekucyjne przewidziane w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i art. 135 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 r.) należało uwzględnić skargę i uchylić zaskarżone postanowienie. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 z 2002 r.). O wykonalności zaskarżonego postanowienia orzeczono na mocy art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
/-/ E. Podrazik /-/ A. Łaskarzewska /-/ B. Drzazga

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI