II SA/Po 2899/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2004-02-20
NSAAdministracyjneŚredniawsa
wymeldowanieewidencja ludnościprawo administracyjnemiejsce zamieszkaniaprawo do lokalustan faktycznydecyzja administracyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę w sprawie o wymeldowanie, uznając spełnienie przesłanek do wymeldowania stałego pobytu.

Skarżący B.C. został wymeldowany decyzją Wójta Gminy, a następnie decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego, na podstawie utraty uprawnień do pobytu w lokalu i faktycznego jego opuszczenia. Skarżący twierdził, że opuścił lokal zmuszony przez teściową i starał się o powrót. Sąd uznał, że obie przesłanki do wymeldowania zostały spełnione, a kwestie rodzinne i prawo do lokalu należą do kompetencji innych organów.

Sprawa dotyczyła skargi B.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego. Organ I instancji stwierdził, że B.C. opuścił lokal dobrowolnie w 1995 roku i nie czynił kroków prawnych do powrotu, spełniając tym samym przesłanki z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało tę decyzję, uznając, że skarżący utracił pochodne uprawnienia do pobytu w lokalu swojej teściowej i skoncentrował swoje życie w innym miejscu. Skarżący argumentował, że opuścił lokal zmuszony przez teściową i starał się o powrót, a także o utrzymanie kontaktu z synem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, uznając, że przesłanki do wymeldowania zostały spełnione. Sąd podkreślił, że ewidencja ludności służy rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego, a rozstrzyganie sporów cywilnoprawnych związanych z prawem do lokalu czy kontaktami z dziećmi nie leży w jego kompetencji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, obie przesłanki zostały spełnione.

Uzasadnienie

Skarżący opuścił lokal w 1995 roku i od tego czasu przebywał w innym miejscu, koncentrując tam swoje sprawy życiowe. Utracił pochodne uprawnienia do pobytu w lokalu swojej teściowej i nie podejmował kroków prawnych do powrotu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

u.e.l.d.o. art. 15 § ust. 2

Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych

Pomocnicze

k.p.a. art. 127 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów powszechnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spełnienie przesłanek do wymeldowania z pobytu stałego (utrata uprawnień do pobytu i faktyczne opuszczenie lokalu). Ewidencja ludności służy rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego. Kwestie cywilnoprawne i rodzinne należą do właściwości innych organów.

Odrzucone argumenty

Skarżący twierdził, że opuścił lokal zmuszony przez teściową i starał się o powrót.

Godne uwagi sformułowania

Ewidencja ludności służy rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego. Rozstrzyganie problemów cywilnoprawnych związanych z prawem do lokalu nie należy do kompetencji organów administracji, a tym samym do właściwości sądu administracyjnego.

Skład orzekający

Ryszard Słupczyński

przewodniczący sprawozdawca

Barbara Koś

sędzia

Lilianna Drewniak-Żaba

asesor sądowy

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że sądy administracyjne nie rozstrzygają sporów cywilnoprawnych dotyczących prawa do lokalu, a jedynie badają zgodność decyzji administracyjnych z prawem w zakresie ewidencji ludności."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed zmianami w przepisach dotyczących wymeldowania, w szczególności po wyroku Trybunału Konstytucyjnego K 20/01.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej procedury wymeldowania, ale zawiera ważne rozróżnienie między rejestracją stanu faktycznego a rozstrzyganiem sporów cywilnoprawnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 2899/01 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2004-02-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-08-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Koś
Lilianna Drewniak-Żaba
Ryszard Słupczyński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
605  Ewidencja ludności, dowody tożsamości, akty stanu cywilnego, imiona i nazwisko, obywatelstwo, paszporty
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Słupczyński (spr.) Sędzia WSA Barbara Koś Asesor sądowy Lilianna Drewniak Żaba Protokolant sekr. sądowy Ewa Wąsik po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2004r. sprawy ze skargi B.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2001r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania o d d a l a s k a r g ę /-/ L. Drewniak - Żaba /-/ R. Słupczyński /-/ B. Koś
Uzasadnienie
Wójt Gminy decyzją z dnia [...] kwietnia 2001r. orzekł na wniosek Z. F. na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych o wymeldowaniu B. C. z pobytu stałego z lokalu przy ul. [...] w S.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że B. C. wyprowadził się w 1995r. z miejsca stałego zameldowania (w którym przebywał za zgodą teściowej Z. F.) do mieszkania Z.S. przy ul. [...] w S. Przedmiotowy lokal opuścił na skutek rodzinnych kłótni z teściową. Wójt Gminy stwierdził, że B. C. opuścił go dobrowolnie, ponieważ nie czynił żadnych kroków prawnych w celu ponownego zamieszkania w nim. W tych warunkach organ I instancji przyjął, że spełnione zostały dwie przesłanki określone w art. 15 ust. 2 powyższej ustawy (utrata uprawnień do zamieszkania w lokalu oraz faktyczne jego opuszczenie) i orzekł o wymeldowaniu B. C. z pobytu stałego.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył B. C., wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania lub oddalenie wniosku Z. F. o jego wymeldowanie. W uzasadnieniu odwołania podniósł, że przedmiotowego lokalu nie opuścił dobrowolnie, ale na skutek licznych kłótni z teściową. Po przymusowym wyprowadzeniu teściowa ograniczała jego kontakty z małoletnim synem D. Stwierdził, że czynił starania o powrót do rodziny poprzez rozmowy z Z. F., które nie przyniosły jednak żadnego rezultatu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2001r., wydaną na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt. 1 kpa, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy uznał, że decyzja ta jest zgodna z prawem, albowiem spełnione zostały przesłanki skutkujące wymeldowaniem B. C. z pobytu stałego. Opuścił on bowiem przedmiotowy lokal na stałe oraz utracił pochodne uprawnienia do przebywania w nim, wynikające z faktu bycia osobą bliską (zięciem) właścicielki lokalu Z. F. Od 1995 roku nie czynił starań prawnych o przywrócenie utraconego posiadania, a swoje życiowe sprawy skoncentrował w innym miejscu zamieszkania. Przeszkody w wydaniu decyzji o wymeldowaniu nie mógł również stanowić brak możliwości zameldowania się B. C. w innym lokalu.
Od powyższej decyzji B.C. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę, w której domaga się – jak należy domniemywać z jej treści – uchylenia orzeczenia organu odwoławczego. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż nie opuścił przedmiotowego lokalu dobrowolnie, gdyż został do tego zmuszony przez teściową, która starała się rozbić jego rodzinę i uniemożliwić kontakt z synem. Fakt zamieszkiwania poza domem powoduje dalsze osłabienie więzi z dzieckiem, albowiem teściowa chce sama wychowywać małoletniego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, powołując się na argumenty przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozważył , co następuje:
Skarga wniesiona przez B. C. okazała się nieuzasadniona.
Materialno prawną podstawą zaskarżonej decyzji są przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. - Dz. U. z 2001r., Nr 87, poz. 960 z późn. zm.).
Zgodnie z treścią przepisu art. 15 ust. 2 powołanej ustawy, obowiązującego w dacie wydawania decyzji w I i II instancji, podstawą wymeldowania z pobytu stałego były: utrata uprawnienia do przebywania w lokalu i opuszczenie go bez wymeldowania. Przy łącznym spełnieniu tych dwóch przesłanek organ gminy wydawał na wniosek lub z urzędu decyzję o wymeldowaniu.
Z zebranego w sprawie materiału wynika, iż w przedmiotowej sprawie powyższe przesłanki zostały spełnione. Bezsporny jest bowiem fakt opuszczenia lokalu przez skarżącego już w 1995 r. i przebywania od tego czasu w mieszkaniu Z.S. B. C. posiadał jako zięć uprawnienia pochodne do pobytu w lokalu, którego wyłącznym właścicielem (od 1994r.) była teściowa - Z. F. Utracił powyższe uprawnienia, opuszczając mieszkanie po licznych kłótniach z jego właścicielką, z których wynikał brak jej zgody na dalszy pobyt skarżącego w lokalu. Od momentu wyprowadzenia się B. C. nie podejmował na drodze prawnej jakichkolwiek prób uregulowania kwestii powrotu do mieszkania teściowej, a swoje życiowe sprawy skoncentrował faktycznie w innym lokalu. W trakcie postępowania administracyjnego przed organem I instancji stwierdził nawet, iż nie widzi możliwości powrotu do przedmiotowego lokalu ze względu na konflikt z jego właścicielką (k. 30 v akt administracyjnych), w związku z czym rozważy możliwość zameldowania się w innym miejscu.
W świetle powyższych okoliczności organy administracyjne I i II instancji prawidłowo uznały, że w przedmiotowej sprawie zaistniały łącznie dwie przesłanki skutkujące decyzją o wymeldowaniu skarżącego. Zaskarżone decyzje były zatem zgodne z przepisami prawa obowiązującymi w momencie ich wydania.
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r. (sygn. akt. K 20/01), który orzekł o niezgodności z Konstytucją RP art. 9 ust. 2 powołanej powyżej ustawy, uchylił konieczność badania przez organy administracji faktu utraty uprawnień do pobytu w lokalu i w związku z tym wystarczającą podstawą do wymeldowania jest opuszczenie miejsca stałego pobytu. Okoliczność ta niewątpliwie istniała w przedmiotowej sprawie w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego.
Należy wyraźnie wskazać, iż ewidencja ludności służy rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego. W tym postępowaniu chodzi jedynie o zapewnienie zgodności zapisów ewidencyjnych z rzeczywistym miejscem pobytu osób na których ciąży obowiązek meldunkowy. Nie jest to więc forma kontroli legalności prawa do lokalu. Rozstrzyganie problemów cywilnoprawnych związanych z prawem do lokalu nie należy do kompetencji organów administracji, a tym samym do właściwości sądu administracyjnego, badającego zgodność ich działania z prawem.
Jeżeli chodzi o kwestię uregulowania kontaktów skarżącego z dziećmi to organem wyłącznie właściwym w tej sprawie jest sąd rodzinny. Natomiast o przyznaniu lokalu socjalnego decyduje organ gminy – Wójt Gminy.
Uznając, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, Sąd na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr.153, poz.1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów powszechnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) orzekł o oddaleniu skargi.
/-/ L. Drewniak-Żaba /-/ R.Słupczyński /-/ B.Koś

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI