II SA/Po 2872/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2004-02-20
NSAAdministracyjneŚredniawsa
zameldowaniepobyt stałyewidencja ludnościprawo administracyjneprawo pobytuzgoda właścicielarozbiórka budynkuWSAorzecznictwo

WSA w Poznaniu uchylił decyzje odmawiające zameldowania na pobyt stały, uznając, że organy administracji nie zbadały materialnoprawnych przesłanek zameldowania i błędnie zinterpretowały przepisy, zwłaszcza w kontekście późniejszej utraty mocy przepisu wymagającego zgody właściciela.

Sprawa dotyczyła odmowy zameldowania S.S. na pobyt stały w lokalu, mimo jej długoletniego zamieszkiwania i prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego z K.J. Organy administracji odmówiły, powołując się na brak zgody wynajmującego oraz planowaną rozbiórkę budynku. WSA w Poznaniu uchylił te decyzje, stwierdzając, że organy nie zbadały istoty sprawy, a jedynie formalne aspekty rejestracyjne. Sąd podkreślił, że po wyroku TK z 2002 r. wymóg zgody właściciela na zameldowanie utracił moc, a do zameldowania wystarczy potwierdzenie faktu pobytu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę K.J. i S.S. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta odmawiającą zameldowania S.S. na pobyt stały. Skarżący argumentowali, że osoba ta mieszka w lokalu od lat, prowadzi wspólne gospodarstwo domowe i posiada centrum życiowe, a odmowa oparta na planowanej rozbiórce budynku jest nieuzasadniona. Organy administracji odmówiły zameldowania, wskazując na brak zgody wynajmującego oraz nieprzedstawienie przez wnioskodawcę uprawnienia do stałego pobytu, sugerując konieczność uzyskania orzeczenia sądu powszechnego. WSA uchylił zaskarżone decyzje, uznając je za wadliwe. Sąd stwierdził, że organy administracyjne ograniczyły się do oceny formalnych problemów rejestracyjnych, nie badając materialnoprawnych przesłanek zameldowania. Podkreślono, że organy nie zajęły stanowiska wobec argumentacji skarżących, w tym potwierdzenia uprawnienia do przebywania przez Zarząd Komunalnych Zasobów Lokalowych, ani wobec faktu, że budynek miał być rozebrany od wielu lat. Sąd zwrócił uwagę, że po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. (K 20/01) utracił moc przepis art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, który wymagał potwierdzenia uprawnienia do przebywania w lokalu. Wobec tego, do zameldowania na pobyt stały wystarczające jest potwierdzenie faktu pobytu przez osoby wskazane w ustawie. Sąd uchylił decyzje na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organy administracji wadliwie ograniczyły się do oceny formalnych problemów rejestracyjnych, nie badając istoty sprawy i materialnoprawnych przesłanek zameldowania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy nie zbadały, czy skarżąca legitymuje się uprawnieniem do przebywania w lokalu, a jedynie formalne aspekty zgłoszenia. Podkreślono, że po wyroku TK z 2002 r. wymóg zgody właściciela na zameldowanie utracił moc, a do zameldowania wystarczy potwierdzenie faktu pobytu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

u.e.l.i.d.o. art. 47 § ust. 2

Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych

Przepis ten, wymagający potwierdzenia uprawnienia do przebywania w lokalu, utracił moc po wyroku TK z 2002 r. Organy błędnie stosowały go jako podstawę odmowy.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.e.l.i.d.o. art. 9 § ust. 2

Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych

Przepis ten, dotyczący wymogu wykazywania uprawnienia do przebywania w lokalu, utracił moc na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r., K 20/01.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 76

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 78

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy administracji nie zbadały materialnoprawnych przesłanek zameldowania. Organy ograniczyły się do oceny formalnych problemów rejestracyjnych. Przepis wymagający zgody właściciela na zameldowanie utracił moc po wyroku TK. Planowana rozbiórka budynku nie była wystarczającą podstawą odmowy, zwłaszcza że była zapowiadana od lat.

Godne uwagi sformułowania

Wadliwością zaskarżonych decyzji jest ich ograniczenie się do oceny tylko do formalnych problemów rejestracyjnych w oderwaniu od istoty sprawy. Organy administracyjne ograniczyły się do sprawdzenia czy formularz zgłoszenia został prawidłowo wypełniony i do rozważań natury prawnej w kwestii możliwości dochodzenia przed sądem powszechnym ustalenia prawa do przebywania w lokalu, podczas gdy istotą tego postępowania jest właśnie rozstrzygnięcie, czy zachodzą materialnoprawne przesłanki zameldowania. Po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r., K 20/01 (...) z dniem 19 czerwca 2002r. przepis art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych utracił moc (...)

Skład orzekający

Włodzimierz Zygmont

przewodniczący sprawozdawca

Barbara Koś

sędzia

Lilianna Drewniak-Żaba

asesor sądowy

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zameldowania, zwłaszcza w kontekście zmian prawnych po wyrokach Trybunału Konstytucyjnego oraz znaczenia badania materialnoprawnych przesłanek sprawy przez organy administracji."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego po wyroku TK z 2002 r. i może wymagać uwzględnienia dalszych zmian w przepisach dotyczących ewidencji ludności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest badanie merytoryczne sprawy przez organy administracji, a nie tylko formalne, oraz jak wyroki TK mogą wpływać na praktykę administracyjną i życie obywateli.

Czy brak zgody właściciela to koniec marzeń o zameldowaniu? Sąd wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 10 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 2872/01 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2004-02-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-08-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Koś
Lilianna Drewniak-Żaba
Włodzimierz Zygmont /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
605  Ewidencja ludności, dowody tożsamości, akty stanu cywilnego, imiona i nazwisko, obywatelstwo, paszporty
Skarżony organ
Wojewoda
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont (spr.) Sędzia WSA Barbara Koś Asesor sądowy Lilianna Drewniak Żaba Protokolant sek. sądowy Ewa Wąsik po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2004r. sprawy ze skargi K.J. i S.S. na decyzję Wojewody z dnia [...] czerwca 2001r. Nr [...] w przedmiocie zameldowania I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzająca ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2001r. Nr [...], II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżących kwoty 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. Nie orzeka czy i w jakim zakresie zaskarżone akty nie mogą być wykonane. /-/ L. Drewniak - Żaba /-/ W. Zygmont /-/ B. Koś AR
Uzasadnienie
W dniu [...] lutego 2001r. K. J. wystąpił z wnioskiem do Zarządu Komunalnego Zasobów Lokalowych w P. o zameldowanie S. S. na pobyt stały w lokalu nr [...] przy ul. [...] w P., który uzasadnił faktem jej zamieszkiwania w tym lokalu od 6 lat jako jej centrum życiowym.
Zarząd Komunalnych Zasobów Lokalowych w P. odmówił wnioskowi z uzasadnieniem, że budynek w którym znajduje się lokal ma być rozebrany.
Wobec powyższego w dniu [...] kwietnia 2001r. K. J. złożył wniosek w Urzędzie Miasta w P. o wydanie decyzji w sprawie zameldowania S. S. na pobyt stały w spornym lokalu. W uzasadnieniu przedstawił dane, według których, osoba ta posiada w lokalu swoje centrum życiowe i twierdził, że powoływanie się na planowaną rozbiórkę budynku jako podstawę odmowy uwzględnienia wniosku jest nieuczciwe skoro od 1978r. podaje się do wiadomości mieszkańców o rozbiórce budynku.
Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] kwietnia 2001r. nr [...] wydaną na podstawie art. 47 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. Dz. U. z 1984r., Nr 32, poz. 174 ze zm.) odmówił zameldowania S. S. na pobyt stały w lokalu nr [...] przy ul. [...] w P. W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że wnioskodawca nie przedstawił uprawnienia określonego w art. 9 ust. 2 powołanej na wstępie ustawy, do stałego pobytu wymienionej w spornym lokalu. Wynajmujący nie wyraził bowiem zgody na stałe zamieszkanie i zameldowanie w spornym lokalu. Wskazał, że jej zameldowanie nie będzie możliwe tak długo, aż nie przedstawi orzeczenia sądu powszechnego potwierdzającego istnienie uprawnień.
Od tej decyzji odwołanie wnieśli K. J. i S. S. domagając się jej uchylenia i "przywrócenia" S. S. stałego zameldowania w spornym lokalu. Odwołujący zarzucili decyzji oparcie się na błędnej podstawie prawnej, podkreślając iż w lokalu od połowy 1995r. prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, a brak stałego zameldowania S. S. stanowi barierę w realizacji wspólnych zamierzeń.
Wojewoda decyzją z dnia [...].06.2001r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 47 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu decyzji podał, że podziela ustalenia wnioski prawne organu I instancji.
Na powyższą decyzję skargę wnieśli K. J. i S. S. domagając się uchylenia powyższej decyzji, której zarzucili wadliwą interpretację i zastosowanie art. 8 ust. 1, art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz § 12 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 28. 06.1994r. w sprawie wykonywania obowiązku meldunkowego i prowadzenia ewidencji ludności (Dz.U. nr 32. poz. 176), wydanie decyzji przez organ I instancji bez podstawy prawne oraz nieuzasadnione nadanie rozstrzygającego znaczenia ustaleniu, że budynek w którym znajduje się mieszkanie podlega rozbiórce. Dodatkowo skarżący przedstawili przebieg postępowania prowadzonego w dwóch instancjach w 1996r., które uchyliło stałe zameldowanie S. S. w spornym mieszkaniu podkreślając, że są aktualne argumenty, które podnoszone były w tamtym postępowaniu.
Wojewoda wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Wadliwością zaskarżonych decyzji jest ich ograniczenie się do oceny tylko do formalnych problemów rejestracyjnych w oderwaniu od istoty sprawy. W postępowaniu administracyjnym chodziło o wyjaśnienie wątpliwości dotyczącej braku przy rejestracji potwierdzenia uprawnienia do przebywania w lokalu dokonanego przez właściciela (art. 47 ust. 2 ustawy). Organy administracyjne obu instancji ograniczyły się do sprawdzenia czy formularz zgłoszenia został prawidłowo wypełniony i do rozważań natury prawnej w kwestii możliwości dochodzenia przed sądem powszechnym ustalenia prawa do przebywania w lokalu, podczas gdy istotą tego postępowania jest właśnie rozstrzygnięcie, czy zachodzą materialnoprawne przesłanki zameldowania. Skarżący twierdzili w postępowaniu administracyjnym, że nie ma wątpliwości w kwestii spełnienia przesłanek do zameldowania na pobyt stały, a w szczególności, że skarżąca legitymuje się uprawnieniem do przebywania w mieszkaniu. Wskazywali, że wszystkie dane w druku meldunkowym wpisane przez skarżącą S. S. są prawdziwe skoro ZKZL w P. pismem z [...].09.2000r. potwierdził uprawnienie skarżącej do przebywania, w lokalu. Skarżący twierdził, że żaden z przepisów dotyczących ewidencji ludności nie wprowadza dwóch rodzajów zgody i potwierdzenia uprawnień do przebywania (oddzielna zgoda na pobyt stały i oddzielna na pobyt czasowy).
W motywach uzasadnienia zaskarżonych decyzji organy administracyjne nie zajęły żadnego stanowiska wobec powyższej argumentacji przytaczanej konsekwentnie przez skarżącego.
Ponadto skarżący twierdzili, że od już marca 1983r. informowano, iż budynek miał być poddany kapitalnemu remontowi lub rozbiórce, co nie stanowiło przeszkody w dokonywaniu kolejnych wielu zameldowań na pobyt stały kolejnych osób, jakie wprowadzały się do budynku.
Tymczasem organy obu instancji nie zajęły w motywach uzasadnienia swoich decyzji stanowiska co do faktu, że podstawą odmowy zameldowania skarżącej na pobyt stały, było stwierdzenie przez Zarząd Komunalnych Zasobów Lokalowych w P., że budynek w którym znajduje się sporny lokal, ma być rozebrany.
Powyższe naruszenia przepisów prawa materialnego, na podstawie którego orzekały organy obu instancji, miało wpływ na wynik sprawy. Także naruszenie procedury (art. 76, art. 77, art. 78 k.p.a.) mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W tej sytuacji zaskarżona decyzja, a także decyzja ją poprzedzająca nie mogły się ostać.
Sąd wskazuje, że według aktualnie obowiązującego stanu prawa, z ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, usunięty został wymóg wykazywania przy zameldowaniu (na pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiące) potwierdzenia uprawnienia do przebywania w lokalu (pomieszczeniu), w którym ma nastąpić zameldowanie. Na skutek bowiem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r., K 20/01 (Dz. U. Nr 78, poz. 716) z dniem 19 czerwca 2002r. przepis art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych utracił moc, wobec niezgodności tego przepisu z art. 52 ust. 1 i art. 83 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Nie wdając się w zawiłości formalno-prawne będące skutkiem powyższego wyroku, należy stwierdzić, że po tym wyroku do wydania decyzji o zameldowaniu określonej osoby na pobyt stały wystarczające jest potwierdzenie przez osoby wymienione w art. 29 ust. 1 faktu pobytu tej osoby w określonym lokalu.
Dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera "a" i "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł Sąd jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ustawy, a w kwestii wykonalności zaskarżonych aktów negatywnie orzekł sąd na podstawie art. 152 powyższej ustawy.
/-/ L. Drewniak-Żaba /-/ W. Zygmont /-/ B. Koś

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI