II SA/Po 247/25

II SA/Po 247/25 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-07-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-03-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Danuta Rzyminiak-Owczarczak /przewodniczący/
Paweł Daniel /sprawozdawca/
Walentyna Długaszewska
Symbol z opisem
6140 Nadanie stopnia i tytułu naukowego oraz potwierdzenie równoznaczności dyplomów, świadectw i tytułów
Hasła tematyczne
Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1571
art. 327 ust. 5
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Dnia 10 lipca 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Asesor WSA Paweł Daniel (spr.) po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 lipca 2025 roku sprawy ze skargi O. H. na decyzję Rektora Uniwersytetu/Politechniki/Akademii z dnia 17 grudnia 2024 r., nr [...] w przedmiocie nostryfikacji dyplomu oddala skargę
Uzasadnienie
Pismem z dnia 18 października 2024 r. O. H. (dalej jako: "skarżąca") wniosła o przeprowadzenie procedury nostryfikacyjnej uzyskanego przez nią w dniu 23 czerwca 2006 r. dyplomu o nr [...], wydanego przez Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii w dyscyplinie wychowanie przedszkolne – psychologia praktyczna, potwierdzającego uzyskanie kwalifikacji wychowawca dzieci w wieku przedszkolnym, psycholog dziecięcy.
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii (dalej w skrócie: "[...]"), uwzględniając dyscyplinę naukową i kierunek studiów ukończony przez skarżącą wyznaczył Dziekana Wydziału Studiów Edukacyjnych [...] do przeprowadzenia postępowania nostryfikacyjnego (adnotacja na złożonym wniosku).
Dziekan Wydziału Studiów Edukacyjnych [...] powołał komisję nostryfikacyjną ds. uznania dyplomu w zakresie pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej skarżącej w składzie: prof. dr hab. M. C. (przewodnicząca), prof. [...] dr hab. R. W.-B. oraz mgr inż. A. K. (dalej jako: "Komisja nostryfikacyjna" albo "Komisja").
W dniu 09 grudnia 2024 r. Komisja nostryfikacyjna, po zapoznaniu się z przedstawioną dokumentacją wydała opinię stwierdzającą, że skarżąca nie zrealizowała bloku przedmiotów z zakresu edukacji wczesnoszkolnej, podczas gdy studia realizowane na Wydziale Studiów Edukacyjnych [...] prowadzone zgodnie z rozporządzeniem Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 25 lipca 2019 r. w sprawie standardu kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela obejmują przygotowanie w zakresie pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej (Dz. U. z 2019 r., poz. 450) stwierdzając, że dyplom uzyskany przez skarżącą nie może zostać uznany za równoważny z dyplomem [...]. Do opinii załączona została lista zajęć niezrealizowanych przez O. H., obejmująca 60 przedmiotów, w której wskazane zostało także, że część zrealizowanych przez nią zajęć np. metodyki nie obejmowały zakresem pedagogiki wczesnoszkolnej.
Decyzją z dnia 17 grudnia 1014 r. nr [...] (doręczoną w dniu 28 stycznia 2025 r.) Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii odmówił uznania dyplomu ukończenia studiów za granicą nr [...] wydanego przez Uniwersytet za równoważny odpowiedniemu krajowemu dyplomowi i tytułowi zawodowemu. W uzasadnieniu wskazano, że po zapoznaniu się z przedstawionym przez skarżącą wnioskiem i dołączonymi do niego dokumentami ustalono, że O. H. ukończyła w 2003 r. [...] Szkołę Pedagogiczną im. [...] uzyskując stopień młodszego specjalisty w specjalności "Wychowanie przedszkolne" oraz zdobyła kwalifikacje wychowawcy w zakładach przedszkolnych, a w 2006 r. ukończyła studia na [...] Uniwersytecie Pedagogicznym im. [...] w [...] uzyskując stopień specjalisty w specjalności "Wychowanie przedszkolne", "Psychologia praktyczna" oraz uzyskała kwalifikację wychowawcy dzieci w wieku przedszkolnym, organizatora wychowania przedszkolnego, praktyczny psycholog w zakładach oświaty, guwerner. Zadaniem powołanej przez Dziekana Wydziału Studiów Edukacyjnych [...] komisji określonym w rozporządzeniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 28 września 2018 r. w sprawie nostryfikacji dyplomów ukończenia studiów za granicą oraz potwierdzania ukończenia studiów na określonym poziomie (Dz. U. z 2018 r., poz. 1881, dalej również jako: "rozporządzenie") była ocena dołączonych do wniosku dokumentów oraz porównanie programu studiów, uzyskanych efektów uczenia się i uprawnień zawodowych, realizowanych praktyk zawodowych oraz trwania studiów z programami studiów, uzyskanymi efektami uczenia się i uprawnieniami zawodowymi, realizowanymi praktykami zawodowymi oraz czasem trwania podobnych studiów prowadzonych w uczelni. W oparciu o powyższe komisja stwierdziła, że studia realizowane na Wydziale Studiów Edukacyjnych [...] prowadzone są zgodnie z rozporządzeniem Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 25 lipca 2019 r. w sprawie standardu kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela, które obejmują przygotowanie w zakresie edukacji przedszkolnej i wczesnoszkolnej. Skarżąca w toku studiów nie zrealizowała bloku przedmiotów z zakresu edukacji wczesnoszkolnej. Wobec powyższego komisja stwierdziła, że dyplom uzyskany przez skarżącą nie może zostać uznany za równoważny z dyplomem Uniwersytetu/Politechniki/Akademii .
Pismem z dnia 25 lutego 2025 r. skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na wyżej opisaną decyzję Rektora Uniwersytetu/Politechniki/Akademii , wnosząc o jej uchylenie w całości i ponowne rozpoznanie sprawy. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 572), które miało wpływ na podjęte rozstrzygnięcie, poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego.
Odpowiadając na skargę Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii , reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o jej oddalenie oraz o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, że całość postępowania została przeprowadzona w oparciu o przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1571 ze zm.), rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 28 września 2018 r. w sprawie nostryfikacji dyplomów ukończenia studiów za granica oraz potwierdzania ukończenia studiów na określonym poziomie, a także o wewnętrzne regulacje uczelni wyższej. Zgodnie z powyższym, sprawa została przekazana do rozpoznania powołanej w tym celu komisji nostryfikacyjnej składającej się z nauczycieli akademickich wyspecjalizowanych w dyscyplinie, której dotyczył wniosek. Komisja ta, po analizie wszystkich dokumentów, doszła do wniosku, że skarżąca nie zrealizowała całego bloku zajęć dotyczących edukacji wczesnoszkolnej, wskazując konkretne różnice programowe. Nie można wobec powyższego uznać, że doszło do naruszenia przepisów postępowania poprzez dokonanie dowolnej oceny dowodów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej; kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 § 1-2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267).
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935) z uwagi na wniosek pełnomocnika organu.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie pozostaje prawidłowość decyzji Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii , który odmówił uznania dyplomu ukończenia studiów za granicą nr [...] wydanego przez [...] Uniwersytet Pedagogiczny im. [...] w [...], za równoważny odpowiedniemu krajowemu dyplomowi i tytułowi zawodowemu.
Na podstawie art. 327 ust. 5 ustawy po przeprowadzeniu postępowania nostryfikacyjnego wydaje się zaświadczenie. Sąd zaznacza jednak, że procedury nostryfikacyjnej nie należy analizować w kontekście przepisów Działu VII kpa "Wydawanie zaświadczeń" regulujących czynności zmierzające do ewentualnego potwierdzenia, na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie, faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (art. 217 § 1, art. 218 § 1 K.p.a.). Tymczasem stopień naukowy nadany przez instytucję inną niż ta, o której mowa w art. 328 ust. 1 i 2 ustawy, może być uznany za równoważny z odpowiednim krajowym stopniem na podstawie umowy międzynarodowej, a w przypadku jej braku – w drodze postępowania nostryfikacyjnego (art. 328 ust. 3 ustawy), zatem w toku takiego postępowania właściwy organ analizuje stan sprawy objętej wnioskiem, a następnie – na podstawie podjętych ustaleń – formułuje wypowiedzi oceniające i rozstrzyga o istocie żądania strony. Z tego powodu, zdaniem Sądu, odmowa uznania stopnia naukowego za równoważny z odpowiednim krajowym stopniem powinna przybrać formę zaskarżalnej decyzji administracyjnej rozstrzygającej sprawę co jej istoty (art. 104 § 1-2 K.p.a.).
Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia, osoba ubiegająca się o uznanie dyplomu ukończenia studiów za granicą za równoważny odpowiedniemu krajowemu dyplomowi i tytułowi zawodowemu składa wniosek do wybranej uczelni. Jak stanowi § 2 ust. 2 rozporządzenia, do wniosku dołącza się: dyplom ukończenia studiów; dokumenty umożliwiające ocenę przebiegu studiów, uzyskiwanych efektów uczenia się i czasu trwania studiów; świadectwo, dyplom lub inny dokument, na podstawie którego wnioskodawca został przyjęty na studia; oświadczenie wnioskodawcy o miejscu i dacie urodzenia. Przepis ust. 3 § 2 rozporządzenia, dopuszcza złożenie ww. dokumentów w postaci kopii poświadczonych za zgodność z oryginałem przez uczelnię nostryfikującą. Zgodnie z § 3 rozporządzenia, datą wszczęcia postępowania nostryfikacyjnego jest dzień doręczenia wniosku uczelni nostryfikującej (ust. 1). W pierwszej kolejności uczelnia nostryfikująca dokonuje oceny formalnej wniosku. W przypadku stwierdzenia braków formalnych wniosku uczelnia nostryfikująca wyznacza wnioskodawcy, termin, nie krótszy niż 14 dni, do jego uzupełnienia, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania (ust. 2). Po przeprowadzeniu oceny formalnej wniosku uczelnia nostryfikująca może zażądać od wnioskodawcy przedłożenia tłumaczenia zwykłego na język krajowego przedłożonych dokumentów (§ 4 rozporządzenia). Zgodnie z § 5 ust. 1-2 rozporządzenia, uczelnia nostryfikująca porównuje program studiów, uzyskiwane efekty uczenia się i uprawnienia zawodowe, realizowane praktyki zawodowe oraz czas trwania studiów z programem studiów, uzyskiwanymi efektami uczenia się i uprawnieniami zawodowymi, realizowanymi praktykami zawodowymi oraz czasem trwania podobnych studiów prowadzonych w tej uczelni. W przypadku stwierdzenia różnic w programie studiów, efektach uczenia się lub czasie trwania studiów uczelnia nostryfikująca może zobowiązać wnioskodawcę do złożenia określonych egzaminów lub odbycia praktyk zawodowych. Po przeprowadzeniu postępowania nostryfikacyjnego uczelnia nostryfikująca uznaje albo odmawia uznania dyplomu ukończenia studiów za granicą za równoważny odpowiedniemu krajowemu dyplomowi i tytułowi zawodowemu w terminie 90 dni od dnia złożenia wniosku spełniającego wymagania formalne - § 6 ust. 1 rozporządzenia.
Z powyższej regulacji wynika, że postępowanie nostryfikacyjne przebiega dwuetapowo. Pierwszy etap dotyczy oceny formalnej wniosku. W przypadku stwierdzenia braków formalnych, po uprzednim bezskutecznym wezwaniu wnioskodawcy do ich uzupełnienia, uczelnia pozostawia taki wniosek bez rozpoznania. Po pozytywnej formalnej weryfikacji wniosku uczelnia przeprowadza postępowanie weryfikacyjne, podejmując czynności o których mowa w § 5 rozporządzenia. Po przeprowadzeniu postępowania nostryfikacyjnego uczelnia albo uznaje dyplom ukończenia studiów za granicą za równoważny odpowiedniemu krajowemu dyplomowi i tytułowi zawodowemu (następuje to w formie zaświadczenia), albo odmawia nostryfikacji.
Dodatkowo należy mieć na względzie, że zgodnie z § 12 rozporządzenia uczelnia potwierdzając ocenia dokumenty dołączone do wniosku, oraz porównuje program studiów, uzyskiwane efekty uczenia się i uprawnienia zawodowe, realizowane praktyki zawodowe oraz czas trwania studiów z programem studiów, uzyskiwanymi efektami uczenia się i uprawnieniami zawodowymi, realizowanymi praktykami zawodowymi oraz czasem trwania podobnych studiów prowadzonych w tej uczelni.
W przedmiotowej sprawie Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii uwzględniając dyscyplinę naukową i kierunek studiów ukończony przez skarżącą wyznaczył Dziekana Wydziału Studiów Edukacyjnych [...] do przeprowadzenia postępowania nostryfikacyjnego (adnotacja na złożonym wniosku), natomiast Dziekan Wydziału Studiów Edukacyjnych [...] powołał komisję nostryfikacyjną ds. uznania dyplomu w zakresie pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej skarżącej w składzie: prof. dr hab. M. C. (przewodnicząca), prof. [...] dr hab. R. W.-B. oraz mgr inż. A. K. (dalej jako: "Komisja nostryfikacyjna").
Komisja nostryfikacyjna, po zapoznaniu się z przedstawioną dokumentacją wydała opinię stwierdzającą, że skarżąca nie zrealizowała bloku przedmiotów z zakresu edukacji wczesnoszkolnej, podczas gdy studia realizowane na Wydziale Studiów Edukacyjnych [...] prowadzone zgodnie z rozporządzeniem Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 25 lipca 2019 r. w sprawie standardu kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela obejmują przygotowanie w zakresie pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej. W rezultacie Komisja stwierdziła, że dyplom uzyskany przez skarżącą nie może zostać uznany za równoważny z dyplomem [...]. Do opinii załączona została lista zajęć niezrealizowanych przez O. H., obejmująca 60 przedmiotów, w której wskazane zostało także, że część zrealizowanych przez nią zajęć np. metodyki nie obejmowały zakresem pedagogiki wczesnoszkolnej.
Sąd podkreśla, że przedmiotem postępowania administracyjnego była ocena dołączonych do wniosku dokumentów oraz porównanie programu studiów, uzyskanych efektów uczenia się i uprawnień zawodowych, realizowanych praktyk zawodowych oraz trwania studiów z programami studiów, uzyskanymi efektami uczenia się i uprawnieniami zawodowymi, realizowanymi praktykami zawodowymi oraz czasem trwania podobnych studiów prowadzonych w uczelni. Kwestia powyższa wymaga odwołania się do wiadomości specjalnych, czego gwarantem jest powołanie Komisji składającej się z osób posiadających wiedzę z zakresu przebiegu studiów, w tym przede wszystkim efektów kształcenia.
W przedmiotowej sprawie Komisja – spełniająca wymogu wynikające z zarządzenia Rektora Uniwersytetu/Politechniki/Akademii z dnia 19 grudnia 2019 r. w sprawie ustalenia warunków i trybu zwalniania z opłaty za przeprowadzenia postępowania nostryfikacyjnego, postępowania w sprawie potwierdzenia ukończenia studiów na określonym poziomie oraz zasad postępowania z wnioskami o przeprowadzenia postępowania nostryfikacyjnego i postępowania w sprawie potwierdzenia ukończenia studiów na określonym poziomie – stanowiła Komisję, w skład której weszły osoby posiadające charakter ekspertów. W rezultacie podjętych działań Komisja uznała, że studia realizowane na Wydziale Studiów Edukacyjnych [...] prowadzone są zgodnie z rozporządzeniem Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 25 lipca 2019 r. w sprawie standardu kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela, które obejmują przygotowanie w zakresie edukacji przedszkolnej i wczesnoszkolnej, natomiast przedstawione przez skarżącą dokumenty wykazały, że w toku studiów nie zrealizowała bloku przedmiotów z zakresu edukacji wczesnoszkolnej. Wobec powyższego komisja stwierdziła, że dyplom uzyskany przez skarżącą nie może być uznany za dyplom równoważny dyplomowi narodwej uczelni.
Bezsprzecznie negatywna ocena Komisji musiała skutkować – tak jak w rozpoznanej sprawie –wydaniem decyzji odmawiającej nostryfikacji dyplomu. Kryteria uznania ukraińskiego tytułu za równoważny z krajowym tytułem magistra pozostają bowiem zbieżne z wymaganiami, które musi spełnić osoba ubiegająca się o uzyskanie tytułu magistra na uczelni funkcjonującej w kraju. Niewypełnienie choćby jednego z tych kryteriów skutkuje odmową przyznania tytułu i odpowiednio też skutkuje odmową uznania tytułu uzyskanego za granicą za równoważny takiemu stopniowi uzyskanemu w kraju. Podnoszona przez stronę okoliczność dotyczącą braku prawidłowej oceny materiału dowodowego jest bez znaczenia wobec zakwestionowania przez organ tego, że program studiów realizowany przez skarżącą nie wypełniał wymogów przewidzianych dla bloku przedmiotów edukacji wczesnoszkolnej. Co więcej, skarżąca podnosi jedynie ogólne zarzuty dotyczące wadliwej oceny materiały dowodowego, przy czym poza kwestią znajomości języka obcego, nie wskazuje, gdzie Komisja uchyliła się od prawidłowej oceny zebranego materiału dowodowego.
Podsumowując dotychczasowe rozważania wskazać należy, że prowadzone postępowanie administracyjne było prowadzone prawidłowo, a konkluzja Rektora o odmówie uznania dyplomu ukończenia studiów za granicą nr [...] wydanego przez [...] Uniwersytet Pedagogiczny im. [...] w [...], za równoważny odpowiedniemu narodowemu dyplomowi i tytułowi zawodowemu odpowiada prawu.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.