II SA/Po 2251/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2004-11-19
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlaneroboty budowlanepozwolenie na budowęzgłoszenienadzór budowlanyopinia technicznalegalizacjasamowola budowlanaremontingerencja w konstrukcję

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę spółki A Sp. z o.o. oraz I. i W. K. w sprawie dotyczącej nakazu przedłożenia opinii technicznej po wykonaniu robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora nakazującą spółce A Sp. z o.o. przedłożenie opinii technicznej dotyczącej robót budowlanych wykonanych bez wymaganego pozwolenia na budowę. Skarżący kwestionowali ustalenia faktyczne i zastosowanie przepisów prawa budowlanego. Sąd uznał obie skargi za bezzasadne, stwierdzając, że wykonane roboty budowlane wymagały pozwolenia na budowę, a zastosowanie art. 51 Prawa budowlanego było uzasadnione, nawet jeśli roboty zostały już zakończone.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargi spółki A Sp. z o.o. oraz I. i W. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sprawa wywodziła się z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który nakazał spółce A Sp. z o.o. przedłożenie opinii technicznej potwierdzającej prawidłowość wykonanych robót budowlanych, przeprowadzonych bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Organ stwierdził, że roboty te, polegające m.in. na ingerencji w elementy konstrukcyjne, wymagały pozwolenia. Skarżąca spółka kwestionowała ustalenia faktyczne dotyczące zmiany sposobu użytkowania lokali oraz zasadność zastosowania art. 51 Prawa budowlanego do prac zakończonych. I. i W. K. domagali się przywrócenia budynku do stanu pierwotnego. Sąd uznał obie skargi za bezzasadne. Stwierdził, że wykonane roboty budowlane, w tym wymiana instalacji, wymiana okien z ingerencją w nadproża, wymagały pozwolenia na budowę. Podkreślił, że zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 4 Prawa budowlanego było uzasadnione, ponieważ przepis ten dopuszcza możliwość legalizacji robót już zakończonych. Kwestia samowolnej zmiany sposobu użytkowania nie miała znaczenia dla rozstrzygnięcia, gdyż kluczowe było wykonanie robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego jednoznacznie przewiduje możliwość zastosowania tego środka do robót już zakończonych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wobec zakończenia robót budowlanych, postanowienie o wstrzymaniu robót byłoby bezprzedmiotowe, a dalsza procedura przewidziana w art. 51 ust. 1 pkt 1-3 nie miałaby zastosowania. Możliwość zastosowania środka do robót zakończonych jest przewidziana w art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

prawo budowlane art. 51 § ust. 1 pkt 2 i ust. 4

Ustawa - Prawo budowlane

Pomocnicze

k.p.a. art. 104 § § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

prawo budowlane art. 3 § pkt 7

Ustawa - Prawo budowlane

prawo budowlane art. 28

Ustawa - Prawo budowlane

prawo budowlane art. 29 § ust. 2 pkt 1

Ustawa - Prawo budowlane

prawo budowlane art. 30 § ust. 1 pkt 1

Ustawa - Prawo budowlane

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

prawo budowlane art. 48

Ustawa - Prawo budowlane

prawo budowlane art. 50 § ust. 1 pkt 2

Ustawa - Prawo budowlane

prawo budowlane art. 51 § ust. 1 pkt 1-3

Ustawa - Prawo budowlane

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wykonane roboty budowlane, w tym ingerencja w elementy konstrukcyjne (montaż szerszych okien), wymagały pozwolenia na budowę. Zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 4 Prawa budowlanego jest dopuszczalne do robót już zakończonych. Kwestia samowolnej zmiany sposobu użytkowania nie jest decydująca dla zastosowania przepisów dotyczących robót budowlanych wykonanych bez pozwolenia.

Odrzucone argumenty

Zarzut błędnego zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego do prac zakończonych. Zarzut braku uchylenia decyzji organu I instancji mimo zakwestionowania prawidłowości ustaleń faktycznych odnośnie zmiany sposobu użytkowania. Żądanie przywrócenia budynku do stanu pierwotnego przez I. i W. K.

Godne uwagi sformułowania

Prace takie należy zakwalifikować jako roboty budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 7 prawa budowlanego. Roboty takie wymagają zgodnie z art. 28 prawa budowlanego pozwolenia na budowę, gdyż nie są objęte dyspozycją art. 29 i 30 cytowanej ustawy. Możliwość zastosowania omawianego środka do robót już zakończonych przewiduje jednoznacznie art. 51 ust. 4 prawa budowlanego. Warunkiem zastosowania bowiem określonych w decyzji II instancji środków prawnych jest sam fakt dokonania określonych zmian w budynku bez zgłoszenia lub bez uzyskania pozwolenia na budowę, niezależnie od tego, czy nastąpiła zmiana sposobu użytkowania przedmiotowych lokali.

Skład orzekający

Andrzej Zieliński

przewodniczący sprawozdawca

Aleksandra Łaskarzewska

sędzia

Edyta Podrazik

asesor sądowy

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących robót budowlanych wykonanych bez pozwolenia, w szczególności możliwość zastosowania art. 51 Prawa budowlanego do robót zakończonych oraz rozróżnienie między remontem a robotami budowlanymi wymagającymi pozwolenia."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów Prawa budowlanego z okresu jego wydania. Może wymagać uwzględnienia późniejszych zmian w przepisach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowolnych robót budowlanych i ich legalizacji, co jest istotne dla wielu właścicieli nieruchomości i inwestorów. Interpretacja przepisów Prawa budowlanego jest kluczowa.

Remont czy samowola budowlana? Kiedy potrzebne jest pozwolenie na budowę, a kiedy wystarczy zgłoszenie?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 2251/02 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2004-11-19
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-09-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska
Andrzej Zieliński /przewodniczący sprawozdawca/
Edyta Podrazik
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Zieliński (spr.) Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Asesor sądowy Edyta Podrazik Protokolant ref. staż. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2004 r. przy udziale sprawy ze skarg 1) A Spółki z o.o. w P. 2) I. i W. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2002r. Nr [...] w przedmiocie nakazania dokonania oceny stanu technicznego obiektu o d d a l a s k a r g i /-/E. Podrazik /-/A. Zieliński /-/A. Łaskarzewska
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] marca 2002r., nr [...], na podstawie art. 104 § 1 i 2 kpa oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane (Dz.U. 2000/106 poz.1126 z późn. zm.), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. nakazał inwestorowi – A sp. z o.o. przedłożyć opinię techniczną, wykonaną przez osoby posiadające uprawnienia budowlane w odpowiednich specjalnościach, potwierdzającą prawidłowość wykonanych robót budowlano – konstrukcyjnych, instalacyjnych i elektrycznych, przeprowadzonych w trakcie wykonanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia remontu budynku usytuowanego w północnej granicy posesji nr [...] przy ul. [...] w P. Organ stwierdził, że wykonane w budynku roboty budowlane wiązały się z ingerencją w elementy konstrukcyjne i wymagały pozwolenia na budowę. Brak tego pozwolenia spowodował konieczność nałożenia na inwestora obowiązku doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Ponadto Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. stwierdził, że w budynku nie doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania lokali z użytkowych na mieszkalne, wywodząc ten wniosek z faktu wydania w odniesieniu do przedmiotowych lokali ostatecznych decyzji o przydziale lokali, którym to decyzjom – zdaniem organu orzekającego – przysługuje domniemanie prawidłowości.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył pełnomocnik A sp. z o.o. M. B. wnosząc o uchylenie decyzji w całości. Odwołująca się zarzuciła organowi I instancji błędne ustalenia faktyczne, podnosząc, że lokale znajdujące się w przedmiotowym budynku nie mają przymiotu lokali mieszkalnych, lecz stanowią budynek gospodarczy, co znalazło swoje potwierdzenie także w pozwoleniu na budowę. W związku z tym doszło, zdaniem pełnomocnika – do samowolnej zmiany sposobu użytkowania.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2002r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 104 § 1 i 2 kpa Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ II instancji podzielił pogląd pełnomocnika Odwołującej się, że doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania lokali nr [...] oraz nr [...] w przedmiotowym budynku. W decyzji podkreślono jednak, że użytkowanie tych lokali jako lokali mieszkalnych wbrew treści pozwolenia na budowę z dnia [...] lutego 1946r., nr [...], miało miejsce jedynie w przeszłości, gdyż obecnie stan samowoli ustał. Słuszne było zatem, zdaniem organu II instancji, ograniczenie rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji jedynie do samowolnego remontu przedmiotowego budynku.
Skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego złożyli A sp. z o.o. oraz I. i W. K. Skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania, zarzucając organowi odwoławczemu brak uchylenia decyzji organu I instancji, mimo zakwestionowania prawidłowości ustalenia stanu faktycznego odnośnie kwestii samowolnej zmiany użytkowania lokali. Ponadto Skarżąca zarzuciła organowi I instancji błędne zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego, który nie może być stosowany do prac budowlanych, które zostały wykonane w całości. Ponadto przepis ten może znaleźć zastosowanie jedynie wtedy – zdaniem Skarżącej – gdy roboty zostały wcześniej wstrzymane postanowieniem.
I. i W. K. zaskarżyli decyzję w części stwierdzającej, że wykonanie nałożonego przez organ I instancji obowiązku pozwoli zalegalizować popełnioną samowolę budowlaną i wnieśli o przywrócenie budynku do stanu pierwotnego, zgodnie z dokumentacją według pozwolenia na budowę.
W odpowiedzi na obydwie skargi Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o ich oddalenie, podtrzymując w całości swoją dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Obie skargi są bezzasadne.
W sprawie jest bezsporne, że przedmiotowy budynek powstał na podstawie pozwolenia na budowę z [...] lutego 1946r., nr [...].[...] października 1948r. została zatwierdzona zmiana wcześniejszego projektu budowlanego, w związku z którą na parterze budynku wykonano kuchnię i pokój jako mieszkanie dla stróża, oraz pralnię i magazyn na narzędzia. Skarżący – zarówno spółka A jak i I. oraz W. K.– nie kwestionują również, że spółka A, jako wyłączny użytkownik przedmiotowej części budynku wykonała w nim roboty budowlane, polegające na wykonaniu nowej, o zmienionym układzie w stosunku do poprzedniego, instalacji wodnokanalizacyjnej oraz wydzieleniu pomieszczeń sanitarnych w lokalu nr [...], wymianie instalacji elektrycznej, rozprowadzeniu instalacji centralnego ogrzewania, wymianie podłóg i tynków wewnętrznych, ociepleniu styropianem i otynkowaniu budynku z zewnątrz, wykonaniu nowych stopni przy wejściach do poszczególnych lokali. Zmiany te należało zakwalifikować się jako remont wymagający zgłoszenia właściwemu organowi zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego w związku z art. 29 ust. 2 pkt 1 i art. art. 3 pkt 7 ustawy z dnia 9 lipca 1994 roku prawo budowlane (Dz. U. 2000/105 poz. 1126 z późn. zm.).
Ponadto jest również poza sporem, że A sp z o.o. zamontowała w budynku także okna szersze od dotychczasowych, co - jak słusznie zauważył już organ I instancji – wiązało się nieuchronnie z ingerencją w elementy konstrukcyjne obiektu (tj. w nadproża). Prace takie należy zakwalifikować jako roboty budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 7 prawa budowlanego. Roboty takie wymagają zgodnie z art. 28 prawa budowlanego pozwolenia na budowę, gdyż nie są objęte dyspozycją art. 29 i 30 cytowanej ustawy.
Jako że skarżąca spółka nie posiadała odpowiedniego zgłoszenia i pozwolenia organ nadzoru budowlanego, który interweniował po zakończeniu remontu i robót budowlanych, był uprawniony do zobowiązania inwestora do dostarczenia oceny technicznej potwierdzającej prawidłowość wykonanych zmian. Zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 4, uzasadnia przede wszystkim fakt, że wykonane roboty budowlane były innymi niż wymienione w art. 48 prawa budowlanego (budowa lub rozbiórka obiektu budowlanego) i wobec ich zakończenia, bezprzedmiotowe byłoby postanowienie o wstrzymaniu robót (art. 50 ust.1 pkt 1) i dalsza procedura przewidziana w art. 51 ust. 1 pkt 1-3 prawa budowlanego. Możliwość zastosowania omawianego środka do robót już zakończonych przewiduje jednoznacznie art. 51 ust. 4 prawa budowlanego, wobec czego należy stwierdzić, że zarzuty A sp. z o.o. są w tym zakresie bezzasadne.
Co się tyczy skargi I. i W. K. to nie zawiera ona żadnych konkretnych zarzutów naruszenia prawa przez organy administracji i ogranicza się do żądania przywrócenia budynku do stanu pierwotnego z racji nie dokonania zgłoszenia i nie uzyskania pozwolenia na budowę. Tymczasem możliwość legalizacji takich poczynań inwestora jest jednoznacznie przewidziana w art. 50 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 4 cytowanej ustawy. Nałożone w trybie tego przepisu obowiązki mają bowiem na celu doprowadzenie wykonywanych bądź ukończonych robót do stanu zgodnego z prawem.
Odnośnie zarzutów skargi A sp. z o.o., dotyczących kwestii ustalenia stanu faktycznego i stwierdzenia, czy doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku, Sąd stwierdza, że okoliczności te nie mają znaczenia dla treści rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji. Warunkiem zastosowania bowiem określonych w decyzji II instancji środków prawnych jest sam fakt dokonania określonych zmian w budynku bez zgłoszenia lub bez uzyskania pozwolenia na budowę, niezależnie od tego, czy nastąpiła zmiana sposobu użytkowania przedmiotowych lokali.
Z przytoczonych wyżej względów, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.153, poz.1270), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
/-/ A. Łaskarzewska /-/ A. Zieliński /-/ E. Podrazik
kk