II SA/Po 2248/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2004-11-19
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlaneogrodzenieurządzenie budowlanezgłoszenie budowynadzór budowlanydecyzja administracyjnaskarga administracyjnaroboty budowlane

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargi na decyzję nakazującą przedłożenie dokumentacji technicznej ogrodzenia, uznając prawidłowość zastosowania przepisów prawa budowlanego dotyczących urządzeń budowlanych.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję nakazującą inwestorowi przedłożenie szkicu technicznego i opisu ogrodzenia z bramą, które zostało wybudowane bez wymaganego zgłoszenia. Organy nadzoru budowlanego uznały ogrodzenie za urządzenie budowlane i zastosowały art. 51 prawa budowlanego, zamiast art. 48 dotyczącego obiektów budowlanych. Sąd administracyjny podzielił to stanowisko, oddalając skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargi A Spółki z o.o. oraz I. i W. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Nakazano inwestorowi przedłożenie dokumentacji technicznej ogrodzenia z bramą, wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia. Sąd uznał, że ogrodzenie jest urządzeniem budowlanym, a nie obiektem budowlanym, w związku z czym nie miał zastosowania art. 48 prawa budowlanego (nakaz rozbiórki), lecz art. 51 (możliwość doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem). Sąd podkreślił, że organ nie jest zobligowany do orzeczenia rozbiórki, jeśli istnieją inne możliwości rozwiązania problemu, a nakaz rozbiórki jest środkiem ostatecznym. Skarga I. i W. K. została uznana za ogólnikową. W konsekwencji, sąd oddalił obie skargi na podstawie art. 151 PPSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, art. 51 prawa budowlanego może być stosowany do wykonanych już robót budowlanych, zwłaszcza gdy chodzi o urządzenia budowlane, a nie obiekty budowlane.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że ogrodzenie jest urządzeniem budowlanym, a nie obiektem budowlanym, dlatego nie stosuje się do niego bezwzględnego nakazu rozbiórki z art. 48. Zamiast tego, właściwe są przepisy art. 50 i następne, w tym art. 51, który pozwala na nakazanie czynności w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem, nawet po wykonaniu robót.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

prawo budowlane art. 51 § ust. 1 pkt 2 i ust. 4

Ustawa - Prawo budowlane

PPSA art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 104 § § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

prawo budowlane art. 3 § pkt 9

Ustawa - Prawo budowlane

Ogrodzenie jest urządzeniem budowlanym.

prawo budowlane art. 30 § ust. 1 pkt 1

Ustawa - Prawo budowlane

Budowa ogrodzenia wymaga zgłoszenia.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

prawo budowlane art. 48

Ustawa - Prawo budowlane

Dotyczy obiektów budowlanych, nie urządzeń budowlanych.

prawo budowlane art. 49

Ustawa - Prawo budowlane

Nie jest przepisem autonomicznym, stosowany tylko w sytuacjach z art. 48.

prawo budowlane art. 50 § ust. 1 pkt 1

Ustawa - Prawo budowlane

prawo budowlane art. 51 § ust. 2 i 3

Ustawa - Prawo budowlane

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ogrodzenie jest urządzeniem budowlanym, a nie obiektem budowlanym, co uzasadnia zastosowanie art. 51 prawa budowlanego zamiast art. 48. Organ nadzoru budowlanego nie jest zobowiązany do orzeczenia rozbiórki, jeśli istnieją inne możliwości konwalidacji samowolnej budowy.

Odrzucone argumenty

Zastosowanie art. 51 prawa budowlanego do robót wykonanych w całości jest błędne. Art. 49 prawa budowlanego powinien mieć zastosowanie także do urządzeń budowlanych. Organ powinien był orzec o rozbiórce wykonanych bez zezwolenia robót budowlanych.

Godne uwagi sformułowania

Ogrodzenie jest urządzeniem budowlanym a nie obiektem budowlanym Bezwzględny nakaz rozbiórki jest wyjątkowo rygorystyczny i dolegliwy. Organ jest uprawniony do poszukiwania innych możliwości rozwiązania problemu.

Skład orzekający

Andrzej Zieliński

przewodniczący sprawozdawca

Aleksandra Łaskarzewska

sędzia

Edyta Podrazik

asesor sądowy

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów prawa budowlanego dotyczących urządzeń budowlanych, odróżnienie ich od obiektów budowlanych, oraz zasady stosowania art. 51 w przypadku samowolnych robót budowlanych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki prawa budowlanego z 1994 r. i może wymagać uwzględnienia późniejszych zmian w przepisach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne problemy z interpretacją przepisów prawa budowlanego dotyczących ogrodzeń i samowolnych robót. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie budowlanym.

Ogrodzenie bez zgłoszenia – czy zawsze grozi rozbiórka? Sąd wyjaśnia.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 2248/02 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2004-11-19
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-09-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska
Andrzej Zieliński /przewodniczący sprawozdawca/
Edyta Podrazik
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Zieliński (spr.) Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Asesor sądowy Edyta Podrazik Protokolant ref. staż. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2004 r. przy udziale sprawy ze skarg 1) A Spółki z o.o. w P. 2) I. i W. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2002r. Nr [...] w przedmiocie nakazania dokonania oceny stanu technicznego obiektu o d d a l a s k a r g i /-/E. Podrazik /-/A. Zieliński /-/A. Łaskarzewska
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] marca 2002r., nr [...], na podstawie art. 104 § 1 i 2 kpa oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane (Dz.U. 2000/106 poz.1126 z późn. zm.), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. nakazał inwestorowi – A sp. z o.o. przedłożyć szkic techniczny i zwięzły opis ogrodzenia z bramą wjazdową i furtką, usytuowanego w linii ściany frontowej budynku mieszkalnego, z zachodniej strony posesji nr [...] przy ul. [...] w P. Badając legalność budowy ogrodzenia z bramą wjazdową i furtką, usytuowanego w linii ściany frontowej budynku mieszkalnego, z zachodniej strony posesji organ stwierdził, że budowa ta nie została zgłoszona organowi administracji architektoniczno – budowlanej w trybie art. 30 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego. Organ I instancji wskazał, że ogrodzenie, zgodnie z art. 3 pkt 9 cyt. ustawy jest urządzeniem budowlanym a nie obiektem budowlanym, w związku z czym nie stosuje się do niego przepisu art. 48 dotyczącego bezwzględnego nakazu rozbiórki lecz art. 51 ust. 1, na podstawie którego można nakazać dokonanie określonych czynności w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zauważył również, że brak było podstaw do nakazania przywrócenia stanu poprzedniego, tj. istniejącego wcześniej ogrodzenia.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył pełnomocnik A sp. z o.o. M. B. wnosząc o uchylenie decyzji w całości i umorzenie postępowania. Odwołująca się zarzuciła organowi I instancji błędne zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego, który nie może być stosowany do robót budowlanych, które zostały wykonane w całości. Ponadto w odwołaniu wskazano, iż decyzja jest bezcelowa, jako że w najbliższych dniach brama wjazdowa jak i furtka zostaną rozebrane.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2002r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 104 § 1 i 2 kpa Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ II instancji podkreślił bezzasadność zarzutów Odwołującej się co do błędnego zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy. Możliwość zastosowania tego przepisu do wykonanych już robót budowlanych umożliwia - zdaniem organu - art. 51 ust. 4 prawa budowlanego.
Skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego złożyli A sp. z o.o. oraz I. i W. K.. Pełnomocnik A sp. z o.o. M. B. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania, zarzucając organowi błędną wykładnię art. 49 prawa budowlanego, który zgodnie z argumentacją a maiori ad minus, powinien znajdować zastosowanie także do urządzeń budowlanych. W pozostałym zakresie Skarżąca powtórzyła twierdzenia zawarte w odwołaniu.
I. i W. K. wnieśli o przywrócenie ogrodzenia, bramy wjazdowej, furtki oraz bramy przy wejściu do budynku zgodnie z wydanym pozwoleniem na budowę, wskazując na brak zmian w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dotyczącego ogrodzeń oraz brak uzyskania zgody organu i Skarżących na ustawienie bramy i furtki w linii zabudowy budynku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Obie skargi są nieuzasadnione.
Jednym z generalnych założeń ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane (Dz.U. 2000/106 poz.1126 z późn. zm.) jest zasada, że realizacja inwestycji może się rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę (art.28) lub w oparciu o zgłoszenie (art. 30 w związku z art. 29) właściwemu organowi. Typ akceptacji prac budowlanych (pozwolenie, brak sprzeciwu) przez organ jest uzależniony przede wszystkim od przedmiotu inwestycji (określa go bliżej art. 3 prawa budowlanego).
W rozpatrywanej sprawie jest niewątpliwe, iż przedmiotem prac było wybudowanie płotu wraz z bramą wjazdową i furtką od zachodniej strony posesji przy ul. [...] w P. i że prace zostały wykonane w latach 1996-97 bez zezwolenia lub zgłoszenia organowi budowlanemu.
Według art. 3 pkt. 9 prawa budowlanego ogrodzenia są zaliczane do urządzeń budowlanych, na wydanie których- w przypadku gdy są zlokalizowane od strony ulicy (dróg, palców)-wymagane jest zgłoszenie właściwemu organowi (art.30 ust.1 pkt.2 prawa budowlanego). Zgłoszenie ma charakter obligatoryjny. Brak zgłoszenia lub przystąpienie do robót budowlanych przed upływem 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwym organom, upoważnia organy nadzoru budowlanego do ingerencji w realizację inwestycji.
Rozstrzygnięcia obu instancji- wbrew stanowisku skarżącej spółki- nie naruszają prawa. W rozpatrywanej sprawie- z uwagi na rodzaj inwestycji (urządzenia budowlane) - nie wchodzi w grę zastosowanie art. 48 prawa budowlanego, który odnosi się do bezwzględnego nakazu rozbiórki (w całości lub w części) ale obiektu budowlanego (art. 3 pkt.1 prawa budowlanego). W logicznym związku z art. 48 pozostaje art. 49, który nie jest przepisem autonomicznym (nie ma samodzielnego charakteru) i może mieć zastosowanie wyłącznie w sytuacjach określonych w art. 48 i przy spełnieniu dodatkowej przesłanki, upływu 5 lat od dnia zakończenia budowy, liczonych najwcześniej od 1 stycznia 1995 r., to jest od wejścia w życie prawa budowlanego z 1994r. (art. 108). Do przypadków innych niż określone w art. 48- takich jak przedmiotowe inwestycje- stosuje się art. 50 i następne prawa budowlanego. Jednym z kryteriów zastosowania art. 50 lub art. 51 prawa budowlanego jest stopień zaawansowania robót (roboty w toku lub roboty ukończone). Ponieważ interwencja organu nadzoru budowlanego nastąpiła po wykonaniu robót budowlanych, ograny orzekające słusznie oparły swoje decyzje na art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 w związku z art. 50 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego.
Gdy idzie o skargę I. i W. K. to jest ona ogólnikowa i Skarżący nie wskazują na czym polega naruszenie prawa przez organ orzekający. Z konkluzji skargi można wnioskować, iż oczekiwali, by organ zamiast nałożenia na spółkę określonych obowiązków orzekł o rozbiórce wykonanych bez zezwolenia robót budowlanych. Z art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z ustępem 4 wynika - co prawda - taka możliwość ale to nie oznacza, że organ jest zobligowany do automatycznego zastosowania tego przepisu.
Bezwzględny nakaz rozbiórki jest wyjątkowo rygorystyczny i dolegliwy. W związku z tym – przy istnieniu przesłanek ustawowych – organ jest uprawniony do poszukiwania innych możliwości rozwiązania problemu. Takie zachowanie organu ma swoje uzasadnienie w szeroko rozumianym interesie społecznym oraz w ustawowym obowiązku dbałości o stronę dowodową postępowania administracyjnego (art. 7 i 77 § 1 kpa). Organ administracji może orzec o rozbiórce dopiero wtedy, gdy nie ma żadnych wątpliwości co do szans konwalidacji czynności (obowiązków) inwestora. Nie oznacza to jednak, że w dalszej perspektywie, nie dojdzie do orzeczenia o rozbiórce i doprowadzeniu obiektu do stanu poprzedniego (art. 51 ust. 2 i 3 w zw. z ust. 4 tego artykułu). Jeżeli bowiem inwestor nie wykona decyzji w określonym przez organ terminie kolejne orzeczenie może dotyczyć bezwzględnego nakazu rozbiórki. Na obecnym jednak etapie postępowania takie rozstrzygnięcie byłoby przedwczesne między innymi również dlatego, że Skarżący nie wykazali by takie właśnie orzeczenie (o rozbiórce) było celowe (uzasadnione).
Z przytoczonych wyżej względów, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.153, poz.1270), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
/-/ E. Podrazik /-/ A. Zieliński /-/A. Łaskarzewska
kk

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI