II SA/Po 190/06 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2006-12-12 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2006-02-28 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Barbara Kamieńska /przewodniczący/ Edyta Podrazik Wiesława Batorowicz /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Sygn. powiązane II OSK 609/07 - Wyrok NSA z 2008-06-04 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz /spr./ Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant masz. Maria Kasztelan po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi J. i T.P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego; I. oddala skargę II. zasądza od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) na rzecz adwokat A. D. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści) powiększoną o podatek VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. /-/ W. Batorowicz /-/ B. Kamieńska /-/ E. Podrazik Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. decyzją z dnia [...] nakazał J. i T. P. rozbiórkę budynku garażowego konstrukcji drewnianej oraz budynku gospodarczego konstrukcji drewnianej o wym. 7,15 x 4,35m usytuowanych na nieruchomości dz. nr [...] przy ul. [...] w L. gm. O . Po rozpoznaniu odwołania J. i T. P. od decyzji organu I instancji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. decyzją z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 37 ust. 1 z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229 ze zm.- dalej dawne Prawo budowlane ) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej kpa) nakazał J. i T. P. rozbiórkę budynku gospodarczego konstrukcji drewnianej o wym. 7, 15 x 4,35m usytuowanego na nieruchomości dz. nr [...] przy granicy dz. nr [...] przy ul. [...] w L. gm. O . Uzasadniając organ wyjaśnił, że obiekt został wybudowany bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. W toku postępowania ustalono, że budynek gospodarczy pobudowano w 1983 r. Stan taki zgodnie z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm. - dalej Prawo budowlane) podlega regulacji zawartej w ustawie z 24 października 1974 r. Ustalono, że usytuowanie obiektu nie narusza ustaleń zawartych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy O , zatwierdzonym uchwałą nr XI/34/79 Rady Narodowej Miasta I Gminy w O. z 25 września 1979 r. Naruszone zostały jednak przepisy § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki (Dz.U. Nr 17, poz. 62 ze zm. - dalej rozporządzenie). Organ ustalił również, że usytuowanie obiektu narusza ustalenia aktualnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla tego terenu uchwalonego uchwałą nr XLV/221/98 Rady Miejskiej w O. z dnia 27 marca 1998 r. - obiekt znajduje się poza nieprzekraczalnymi liniami zabudowy wyznaczającymi możliwy obszar zabudowy. W przewidzianym ustawą terminie wpłynęło odwołanie od decyzji organu I instancji, w którym skarżący podnieśli, że przedmiotowy budynek powstał na przełomie 1987/88 roku, bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Wznosząc przedmiotowy budynek nie naruszono ówcześnie obowiązujących warunków zagospodarowania przestrzennego gm. O . Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] nr [...] uchylił zaskarżona decyzję w zakresie powołanej podstawy prawnej i "w to miejsce przywołał art. 37 ust. 2 pkt 2 dawnego Prawa budowlanego w zw. z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego oraz art. 104 kpa, pozostałą część decyzji utrzymując w mocy. Uzasadniając organ zauważył, że przedmiotowy budynek wzniesiono przed 1995 r., a rozbieżności w zakresie daty wzniesienia tego budynku pozostają bez znaczenia w sprawie. Budynek wymagał uzyskania pozwolenia na budowę, którego inwestorzy nie posiadają. Zgodnie z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego, rozpoznawana sprawa podlega rozstrzygnięciu z uwzględnieniem regulacji zawartej w ustawie z 24 października 1974 r. W ocenie organu w sprawie doszło do naruszenia § 13 ust. 1 rozporządzenia stanowiącego, że dopuszcza się sytuowanie bezpośrednio przy granicy działki budynku gospodarczego ze ścianami z materiałów niepalnych i z dachem o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych, jeżeli nie utrudni to prawidłowej zabudowy działki sąsiedniej, a ponadto jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Ściany będącego przedmiotem sprawy budynku gospodarczego wykonane są z materiału łatwopalnego - a więc naruszono warunki techniczne, w sposób uniemożliwiający usunięcie nieprawidłowości bez zniszczenia substancji budynku. W skardze do sądu administracyjnego J. i T. P. wnieśli o uchylenie decyzji organu II instancji w części utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z . Skarżący podnieśli, że istnieje możliwość podniesienia odporności ogniowej obiektu, poprzez demontaż drewnianych płyt i zamontowania płyt z tworzywa ognioodpornego. Skarżący podnieśli też, że organ nie rozważył w ogóle możliwości legalizacji przedmiotowego budynku z uwzględnieniem możliwości modernizacji obiektu, dla podwyższenia jego odporności ogniowej. Zdaniem skarżących organ błędnie przyjął, iż budynek wzniesiono w granicy, gdyż w chwili jego wzniesienia granica przebiegała w innym miejscu. Obecny przebieg granic powstał w wyniku podziału nieruchomości. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się nieuzasadniona. Bezsporne jest, że przedmiotowy obiekt został wzniesiony bez wymaganego pozwolenia na budowę. Ustalenia w postępowaniu administracyjnym wymagało, kiedy budynek został wybudowany. W myśl bowiem art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 194r. Prawa budowlanego (t.j. Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) przepisu art. 48 (dotyczącego rozbiórki obiektu budowlanego) nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy (tj. przed 1 stycznia 1995r.) lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe, tj. przepisy ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 329 ze zm.). Wskazać należy, iż organ odwoławczy prawidłowo ustalił stan faktyczny w zakresie czasu budowy. Stwierdzono, iż z oświadczenia skarżących wynika, że budynek został wybudowany na przełomie 1987 i 1988r., zdaniem zaś Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w O. jego wzniesienie miało miejsce w roku 1983. Powyższa rozbieżność nie miała znaczenia, bowiem w latach 1983-1988 obowiązywał ten sam miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Narodowej Miasta i Gminy O. z 25.09.1979r. nr XI/34/79), przepisy prawa budowlanego z 1974r. oraz rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z 3.07.1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17, poz. 62). W myśl art. 37 ust. 1 prawa budowlanego z 1974r. obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: 1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub 2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Zgodzić należy się z twierdzeniem organów orzekających, iż budowa przedmiotowego obiektu nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w czasie budowy. W uchwale Rady Narodowej Miasta i Gminy O. z dnia 25.09.1979r. znalazł się bowiem zapis mówiący, iż miejscowość O. przeznaczona jest pod budownictwo mieszkaniowe (k. 18 akt adm. I instancji). Istotą niniejszej sprawy było zatem rozważenie, czy przedmiotowy budynek gospodarczy stosownie do art. 37 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Wskazać należy, iż niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia powstaje wówczas, gdy budynek narusza warunki techniczne w taki sposób, że niemożliwe jest doprowadzenie go do stanu powodującego zgodność z tymi warunkami. W ocenie Sądu organy orzekające słusznie uznały, że przedmiotowy obiekt jest niezgodny z warunkami przeciwpożarowymi, a tym samym powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia. Zgodnie bowiem z § 13 pkt 1 zd. 1 rozporządzenia dopuszcza się sytuowanie bezpośrednio przy granicy działki budynku gospodarczego ze ścianami z materiałów niepalnych i z dachem o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych, jeżeli nie utrudni to prawidłowej zabudowy działki sąsiedniej, a ponadto jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Tym samym niedopuszczalne jest sytuowanie przy granicy działki budynku z materiałów łatwopalnych. Przedmiotowy obiekt został usytuowany bezpośrednio przy granicy działki, a jego ściany wykonano z drewna tj. z materiału łatwopalnego. Nie miało przy tym znaczenia, iż ścianę budynku graniczącą bezpośrednio z działką sąsiednią obito blachą. Nie można bowiem uznać, że drewniana ściana obita materiałem niepalnym tj. blachą, wykonana jest z materiałów niepalnych, skoro nadal jej podstawowym składnikiem jest drewno. Podkreślić należy, że w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym zawarto argumenty wskazujące na realność zagrożenia pożarowego dla ludzi i mienia, a nie tylko naruszenie przepisów § 12 i 13 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z 3 VII 1980r.dotyczących odległości budynku od granicy. Działka bezpośrednio sąsiadująca z działką 390/1, na której znajdują się opisane pomieszczenia gospodarcze to działka 328 – zabudowana budynkami mieszkalnymi. Ewentualny pożar budynków gospodarczych może bez trudu przenieść się na te budynki, co stanowi realne zagrożenie dla mieszkańców i ich mienia (por. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 14.10.2004r. SA/Rz 753/03). Nie można zgodzić się z zarzutem, iż organy powinny zalegalizować samowolę poprzez nałożenie obowiązku podniesienie odporności ogniowej ścian budynku. Skarżący wskazali, że możliwe było doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem przez "zdemontowanie drewnianych płyt i zamontowanie płyt z tworzywa ognioodpornego". Zgodnie z przepisem art. 40 prawa budowlanego wydanie decyzji nakazującej wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami, jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy nie zachodzą okoliczności określone w art. 37. W niniejszej sprawie – jak już wykazano – zachodzi przesłanka z art. 37 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego. Ponadto, biorąc pod uwagę, że budynek posiada drewnianą konstrukcję i drewniane ściany, demontaż ścian w celu zastąpienia ich ścianami z materiału niepalnego faktycznie prowadziłby do rozbiórki obiektu. Słusznie zatem organ wykluczył możliwość doprowadzenia obiektu do stanu pozwalającego na jego legalizację. Błędny jest również zarzut skarżących, iż organy nieprawidłowo ustaliły położenie obiektu, przyjmując, że nie był on usytuowany bezpośrednio przy granicy działki w chwili budowy. Stwierdzić należy, że z mapy znajdującej się w aktach sprawy jednoznacznie wynika, że przedmiotowy budynek zawsze graniczył bezpośrednio z działką nr [...] (k. [...] akt adm. II instancji), a podział nieruchomości wprowadził nowe granice wyodrębniające działki [...] i [...] usytuowane w innej części działki podlegającej podziałowi o danym numerze 390. Stanowisko skarżących jest zatem bezzasadne. Be znaczenia dla rozstrzygnięcia było uzyskanie akceptacji na budowę przez Zakład Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w O., gdyż decyzję o pozwoleniu na budowę wydaje organ architektoniczno-budowlany. Mając powyższe na względzie skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). /-/ W. Batorowicz /-/ B. Kamieńska /-/ E. Podrazik
Pełny tekst orzeczenia
II SA/Po 190/06
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.